What do you think?
Civilizations Rise and Fall #2
Collapse: How Societies Choose to Fail or Succeed
Brilliant, illuminating, and immensely absorbing, Collapse is destined to take its place as one of the essential books of our time, raising the urgent question: How can our world best avoid committing ecological suicide?
In his million-copy bestseller Guns, Germs, and Steel, Jared Diamond examined how and why Western civilizations developed the technologies and immunities that allowed them to dominate much of the world. Now in this brilliant companion volume, Diamond probes the other side of the equation: What caused some of the great civilizations of the past to collapse into ruin, and what can we learn from their fates?
As in Guns, Germs, and Steel, Diamond weaves an all-encompassing global thesis through a series of fascinating historical-cultural narratives. Moving from the Polynesian cultures on Easter Island to the flourishing American civilizations of the Anasazi and the Maya and finally to the doomed Viking colony on Greenland, Diamond traces the fundamental pattern of catastrophe. Environmental damage, climate change, rapid population growth, and unwise political choices were all factors in the demise of these societies, but other societies found solutions and persisted. Similar problems face us today and have already brought disaster to Rwanda and Haiti, even as China and Australia are trying to cope in innovative ways. Despite our own society's apparently inexhaustible wealth and unrivaled political power, ominous warning signs have begun to emerge even in ecologically robust areas like Montana.
Brilliant, illuminating, and immensely absorbing, Collapse is destined to take its place as one of the essential books of our time, raising the urgent question: How can our world best avoid committing ecological suicide?
In his million-copy bestseller Guns, Germs, and Steel, Jared Diamond examined how and why Western civilizations developed the technologies and immunities that allowed them to dominate much of the world. Now in this brilliant companion volume, Diamond probes the other side of the equation: What caused some of the great civilizations of the past to collapse into ruin, and what can we learn from their fates?
As in Guns, Germs, and Steel, Diamond weaves an all-encompassing global thesis through a series of fascinating historical-cultural narratives. Moving from the Polynesian cultures on Easter Island to the flourishing American civilizations of the Anasazi and the Maya and finally to the doomed Viking colony on Greenland, Diamond traces the fundamental pattern of catastrophe. Environmental damage, climate change, rapid population growth, and unwise political choices were all factors in the demise of these societies, but other societies found solutions and persisted. Similar problems face us today and have already brought disaster to Rwanda and Haiti, even as China and Australia are trying to cope in innovative ways. Despite our own society's apparently inexhaustible wealth and unrivaled political power, ominous warning signs have begun to emerge even in ecologically robust areas like Montana.
Brilliant, illuminating, and immensely absorbing, Collapse is destined to take its place as one of the essential books of our time, raising the urgent question: How can our world best avoid committing ecological suicide?
608 pages, Paperback
First published January 1, 2004
About the author
Jared Diamond
50 books8,302 followersJared Mason Diamond is an American scientist, historian, and author best known for his popular science and history books and articles. Originally trained in biochemistry and physiology, Diamond is commonly referred to as a polymath, stemming from his knowledge in many fields including anthropology, ecology, geography, and evolutionary biology. He is a professor of geography at UCLA.
In 2005, Diamond was ranked ninth on a poll by Prospect and Foreign Policy of the world's top 100 public intellectuals.
In 2005, Diamond was ranked ninth on a poll by Prospect and Foreign Policy of the world's top 100 public intellectuals.
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 20 of 20 reviews
March 16, 2019
Cuốn sách giấy khổ lớn với 800 trang nội dung và 50 trang giới thiệu tài liệu đọc thêm này quả là một công trình đáng giá nghiên cứu về những tác động của môi trường đến vận mệnh của một xã hội, và của thế giới.
Trước khi đọc cuốn này, mình đã hiểu rằng môi trường rất quan trọng, rằng môi trường đang xuống cấp hàng ngày, rằng chúng ta có thể góp phần làm môi trường tốt hơn qua từng hành động nhỏ, bla bla bla... Nhưng khi đọc Sụp đổ, nhìn môi trường ở khía cạnh vĩ mô, ở góc độ quản lý tầm chính phủ và quốc tế thì mới nhận thức được sự nghiêm trọng của tình hình thực tế mà mình đang trải nghiệm.
Cuốn sách đáng đọc. Đọc để biết sợ hãi với những điều tưởng nhỏ nhặt, mà đã góp phần lớn làm nên sự sụp đổ của những đế chế hùng mạnh trong quá khứ. Đọc, để hiểu và ý thức hơn về thế giới hôm nay. Đọc, để vẫn hi vọng, và mỗi ngày cố gắng vì một cuộc sống bền vững cho thế hệ con cháu ngày mai.
Trước khi đọc cuốn này, mình đã hiểu rằng môi trường rất quan trọng, rằng môi trường đang xuống cấp hàng ngày, rằng chúng ta có thể góp phần làm môi trường tốt hơn qua từng hành động nhỏ, bla bla bla... Nhưng khi đọc Sụp đổ, nhìn môi trường ở khía cạnh vĩ mô, ở góc độ quản lý tầm chính phủ và quốc tế thì mới nhận thức được sự nghiêm trọng của tình hình thực tế mà mình đang trải nghiệm.
Cuốn sách đáng đọc. Đọc để biết sợ hãi với những điều tưởng nhỏ nhặt, mà đã góp phần lớn làm nên sự sụp đổ của những đế chế hùng mạnh trong quá khứ. Đọc, để hiểu và ý thức hơn về thế giới hôm nay. Đọc, để vẫn hi vọng, và mỗi ngày cố gắng vì một cuộc sống bền vững cho thế hệ con cháu ngày mai.
June 21, 2018
Sách dày, mới đâu thấy hơi nản vì sợ lượng kiến thức sẽ rất đồ sộ. Tuy nhiên, thông tin cốt lõi của cuốn sách được lặp đi lặp lại xung quanh 5 khung điểm gây ra sự sụp đổ của các nền văn minh: tổn hại môi trường, thay đổi khí hậu, láng giềng thù địch và các đối tã thương mại thân thiện, quan trọng nhất: cách đối phó của xã hội đối với các vấn đề mọi trường.
và thực tế là mình chỉ đọc kĩ (đọc lại) những nền văn minh mình quan tâm và thấy thú vị như Đảo Phục Sinh, Haiti, Rwanda, Nhật Bản, một phần Úc. Điểm cộng là tác giả đã khéo léo kèm theo những luận điểm khác ngoài tác động của môi trườg để giải thích cho sự sụp đổ/ thành công của các xã hội ấy. Điểm mình thích nhất là trong mỗi chương sách, đặc biệt phần cuối, các mối liên hệ/ so sánh với thế giới hiện đại được dẫn dắt và đặt ra nhiều câu hỏi cho ngừoi đọc để chúng ta tự suy ngẫm trả lời.
Đoạn trích mình tâm đắc nhất
“Mọi người ớn lạnh khi so sánh đảo Phục Sinh với toàn thé giới hiện đại. Nhờ toàn cầu hoá, thương mại quốc tế, máy bay phản lực và mạng Internetm ngày nay các nước trên Trái Đất có thể chia sẻ những nguồn tài nguyên và có ảnh hưởng lẫn nhau, cũng giống như những bộ tộc cùng chung sống trên đảo Phục Sinh. Sự cô độc của đảo Phục Sinh của người Polynesia trong Thái Bình Dương cũng giống như tình trạng hiện nay của Trái Đất trong vũ trụ. Khi những cư dân đảo Phục Sinh gặp khó khăn, họ không biết trốn chạy đi đâu và cũng không biết phải nhờ cậy ai, cũng như con người hiện đại chúng ta sẽ không thể nhờ cậy vào đâu nếu những rắc rối ngày càng tăng. Đó là lý do vì sao mọi người coi sự sụp đổ của xã hội đảo Phục Sinh như một phép ẩn dụ, một kịch bản tồi tệ nhất có thể đang chờ đợi chúng ta ở phía trước”.
Điểm trừ (không tránh khỏi) đây là cuốn sách viết bởi một công dân Mỹ sống ở thế giới (được gọi là) thế nhất nên cuốn sách dựa trên thế giới quan và đưa ra những so sánh/ liên hệ với thế giới thứ nhất nhiều hơn: một chương hẳn về montana, một phân nói về California/Los Angeles, rất nhiều ví dụ nói về các công ty khai thác khoáng sản/dầu mỏ ở Mỹ/Canada.
Đọc đễ ngẫm về Việt Nam mình với những đảo Nam Du, Lý Sơn, Sapa đang bị huỷ hoại bởi mật độ du lịch tăng đáng kể, môi trường tự nhiên bị huỷ hoại bởi rẵ thải, xây dựng khách sạn, nhà hàng, và cách chính quyền ở những nơi ấy đang dung túng cho những kế hoạch du lịch/ kinh doanh chỉ béo bở cho một nhóm người ở rất xa những nơi ấy. (Tâm trạng của một ngừoi quá thất vọng sau lần thứ 3 quay lại Sapa, và một ngừoi đang trải qua những ngày tháng ở đảo Lý Sơn, và một ngừoi mới được xem những hình ảnh ngập rác ở Nam Du - update tháng 6/2018).
và thực tế là mình chỉ đọc kĩ (đọc lại) những nền văn minh mình quan tâm và thấy thú vị như Đảo Phục Sinh, Haiti, Rwanda, Nhật Bản, một phần Úc. Điểm cộng là tác giả đã khéo léo kèm theo những luận điểm khác ngoài tác động của môi trườg để giải thích cho sự sụp đổ/ thành công của các xã hội ấy. Điểm mình thích nhất là trong mỗi chương sách, đặc biệt phần cuối, các mối liên hệ/ so sánh với thế giới hiện đại được dẫn dắt và đặt ra nhiều câu hỏi cho ngừoi đọc để chúng ta tự suy ngẫm trả lời.
Đoạn trích mình tâm đắc nhất
“Mọi người ớn lạnh khi so sánh đảo Phục Sinh với toàn thé giới hiện đại. Nhờ toàn cầu hoá, thương mại quốc tế, máy bay phản lực và mạng Internetm ngày nay các nước trên Trái Đất có thể chia sẻ những nguồn tài nguyên và có ảnh hưởng lẫn nhau, cũng giống như những bộ tộc cùng chung sống trên đảo Phục Sinh. Sự cô độc của đảo Phục Sinh của người Polynesia trong Thái Bình Dương cũng giống như tình trạng hiện nay của Trái Đất trong vũ trụ. Khi những cư dân đảo Phục Sinh gặp khó khăn, họ không biết trốn chạy đi đâu và cũng không biết phải nhờ cậy ai, cũng như con người hiện đại chúng ta sẽ không thể nhờ cậy vào đâu nếu những rắc rối ngày càng tăng. Đó là lý do vì sao mọi người coi sự sụp đổ của xã hội đảo Phục Sinh như một phép ẩn dụ, một kịch bản tồi tệ nhất có thể đang chờ đợi chúng ta ở phía trước”.
Điểm trừ (không tránh khỏi) đây là cuốn sách viết bởi một công dân Mỹ sống ở thế giới (được gọi là) thế nhất nên cuốn sách dựa trên thế giới quan và đưa ra những so sánh/ liên hệ với thế giới thứ nhất nhiều hơn: một chương hẳn về montana, một phân nói về California/Los Angeles, rất nhiều ví dụ nói về các công ty khai thác khoáng sản/dầu mỏ ở Mỹ/Canada.
Đọc đễ ngẫm về Việt Nam mình với những đảo Nam Du, Lý Sơn, Sapa đang bị huỷ hoại bởi mật độ du lịch tăng đáng kể, môi trường tự nhiên bị huỷ hoại bởi rẵ thải, xây dựng khách sạn, nhà hàng, và cách chính quyền ở những nơi ấy đang dung túng cho những kế hoạch du lịch/ kinh doanh chỉ béo bở cho một nhóm người ở rất xa những nơi ấy. (Tâm trạng của một ngừoi quá thất vọng sau lần thứ 3 quay lại Sapa, và một ngừoi đang trải qua những ngày tháng ở đảo Lý Sơn, và một ngừoi mới được xem những hình ảnh ngập rác ở Nam Du - update tháng 6/2018).
May 17, 2018
Một cuốn sách xuất sắc của Jared Diamond, và một lần nữa mình chịu ơn của ông. Nếu quyển Súng,
vi trùng, và thép dạy cho mình biết tư duy về địa lý ảnh hưởng thế nào đến sự phát triển của một dân tộc, thì ở quyển này Diamond cho thấy môi trường nói chung có ý nghĩa thế nào đến sự phát triển của nhân loại.
Nếu cần một quyển sách nào thuyết phục chúng ta phải đối xử với môi trường tốt hơn thì có lẽ chỉ cần đọc quyển sách này là đủ.
Cái hay của Diamond là ông không theo thuyết tiền định, nghĩa là lí giải nguyên nhân sụp đổ của 1 xã hội chỉ duy nhất bởi yếu tố môi trường. Ông cho rằng môi trường đóng vai trò quan trọng, nhưng các yếu tố khác như thể chế và những quyết định của con người cũng đóng vai trò quan trọng không kém. Là một nhà môi trường, ông chỉ bóc tách yếu tố môi trường ra để chúng ta dễ hình dung và hiểu tầm quan trọng của nó hơn mà thôi.
Đây là một quyển sách dài, nhưng không có một chương sách nào thật sự xuất sắc mà thật ra cần phải hiểu ý tưởng trên nội dung của cả quyền sách. Có lẽ chưa thú vị nhất với mình là chương viết về cách thức bảo vệ môi trường của Chevron, một công ty dầu mỏ hàng đầu thế giới. Làm sao mà việc bảo vệ môi trường lại quan trọng với Chevron và nó đóng góp cho sự thành công của công ty như thế nào, thật thú vị khi được biết điều đó. Chương cuối về Angkor Vat thật sự không hay.
Sách được viết dựa vào những dữ liệu từ trước năm 2005, nên khi đọc cần đặt bản thân vào giai đoạn 2005 về trước để hiểu nhiều hơn trăn trở của tác giả.
Nếu phải dạy môn "Con người và môi trường" có lẽ chỉ cần bắt sinh viên đọc và hiểu quyển này là đủ :)
vi trùng, và thép dạy cho mình biết tư duy về địa lý ảnh hưởng thế nào đến sự phát triển của một dân tộc, thì ở quyển này Diamond cho thấy môi trường nói chung có ý nghĩa thế nào đến sự phát triển của nhân loại.
Nếu cần một quyển sách nào thuyết phục chúng ta phải đối xử với môi trường tốt hơn thì có lẽ chỉ cần đọc quyển sách này là đủ.
Cái hay của Diamond là ông không theo thuyết tiền định, nghĩa là lí giải nguyên nhân sụp đổ của 1 xã hội chỉ duy nhất bởi yếu tố môi trường. Ông cho rằng môi trường đóng vai trò quan trọng, nhưng các yếu tố khác như thể chế và những quyết định của con người cũng đóng vai trò quan trọng không kém. Là một nhà môi trường, ông chỉ bóc tách yếu tố môi trường ra để chúng ta dễ hình dung và hiểu tầm quan trọng của nó hơn mà thôi.
Đây là một quyển sách dài, nhưng không có một chương sách nào thật sự xuất sắc mà thật ra cần phải hiểu ý tưởng trên nội dung của cả quyền sách. Có lẽ chưa thú vị nhất với mình là chương viết về cách thức bảo vệ môi trường của Chevron, một công ty dầu mỏ hàng đầu thế giới. Làm sao mà việc bảo vệ môi trường lại quan trọng với Chevron và nó đóng góp cho sự thành công của công ty như thế nào, thật thú vị khi được biết điều đó. Chương cuối về Angkor Vat thật sự không hay.
Sách được viết dựa vào những dữ liệu từ trước năm 2005, nên khi đọc cần đặt bản thân vào giai đoạn 2005 về trước để hiểu nhiều hơn trăn trở của tác giả.
Nếu phải dạy môn "Con người và môi trường" có lẽ chỉ cần bắt sinh viên đọc và hiểu quyển này là đủ :)
May 20, 2018
Tiếp nối "Súng,vi trùng và thép", Jared Diamond tiếp tục thể hiện khả năng bao quát và tổng hợp vấn đề tuyệt vời của ông trong "Sụp đổ". Tác giả đã hệ thống lại sự sụp đổ của các nền văn minh đã mất trong quá khứ, từ đó đưa tới những bài học và cảnh báo cho chúng ta trong thế giới hiện đai. Rất thích tư tưởng của tác giả trong tác phẩm " Nếu chúng ta không quan tâm và bảo vệ trái đất, thì ngay cả người giàu có và quyền lực nhất thì tới cuối cùng chỉ có được một đặc ân hơn những người khác đó là kẻ chết đói cuối cùng".
August 26, 2017
Chưa đọc xong nhưng quyển này còn hay hơn quyển Súng, vi trùng và thép. Quá tuyệt vời.
December 31, 2021
Nếu bạn đã đọc Súng, vi trùng và thép hay Thế giới cho đến ngày hôm qua, hẳn bạn đã biết những cuốn sách của Jared Diamond mang vẻ đẹp riêng độc đáo đến thế nào. Đó là vẻ đẹp của lịch sử được soi chiếu dưới góc nhìn rất khác lạ, nhưng đồng thời cũng đầy lý trí, khoa học và logic! Ở đó những vấn đề lớn lao của lịch sử đôi khi lại được quyết định bởi những yếu tố tưởng chừng xa xôi, hời hợt và bé tí ti, nhưng khi tác giả phân tích nguyên nhân thì ta mới thấy, tổ hợp những yếu tố nhỏ bé giản đơn kia lại mang sức mạnh hủy diệt khủng khiếp thế nào….Và sách của Diamond nếu ko đủ kiên trì thì sẽ bỏ dở ngay, nhưng nếu vượt qua được khoảng 1/3 số trang đầu thì sẽ dần bị lôi cuốn và đọc đến kiệt cùng, như nghiện!
Tuy nhiên, Sụp đổ có vẻ mang 1 vẻ đẹp khác. Sụp đổ là 1 câu chuyện khác, một cách kể chuyện hơi khác nếu so với Súng, vi trùng và thép hay Thế giới cho đến ngày hôm qua của Jared Diamond (hoặc là bản thân t thấy như thế). Vẫn là lối phân tích chi tiết, cặn kẽ và logic, vẫn là phong cách tỉ mỉ quen thuộc, vẫn là sự phát triển ý dựa trên những điểm cốt lõi xuyên suốt, vẫn lấy Địa lý, sinh thái và môi trường tự nhiên làm điểm tựa cho những phân tích về lịch sử - nhưng ở Sụp đổ, t thấy 1 Diamond lãng mạn hơn, hài hước hơn và cũng chua cay hơn!
T đã thích cuốn sách này ngay từ những dòng đầu tiên. Cuốn sách đưa t đi khắp thế giới, qua những vùng đất từ tươi đẹp hùng tráng nhất đến hãi hùng nhất, từ nơi đông đúc hiện đại nhất đến nơi biệt lập, xa xôi và cổ xưa nhất, từ vùng xích đạo nóng nực nhất đến những vùng cực lạnh lẽo nhất, từ nơi phồn vinh nhất đến nơi đau thương và nghèo đói nhất – Từ Montana đến –Greenland, từ Trung Quốc đến đảo Phục sinh, từ Nhật Bản đến Haiti, từ Trung Phi đến New Guinea….Đây là cuốn sách mà mỗi khi đọc 1 chương t lại phải search google về địa điểm – vùng lãnh thổ hoặc đất nước được tác giả nhắc đến, vì J. Diamond đã miêu tả quá chi tiết, sống động và gợi trí tò mò về những địa danh, những vùng đất lịch sử của vùng đất hoặc quốc gia đó. Và phải nói những điều Diamond nói quả ko ngoa, vì khi ông ca ngợi Montana mang vẻ đẹp hung vĩ đến choáng ngợp, t search gg và cũng choáng ngợp trước bầu trời xanh ngắt của bang Tây Bắc Hoa Kỳ này thật!
Sụp đổ cũng đưa t xuyên không qua thời gian để trở về với những nền văn minh cổ xưa hơn, những nền văn minh đã biến mất nhưng ánh hào quang của quá khứ hay những đốm lửa từ đống tro tàn vẫn thôi thúc chúng ta lý giải sự lụi tàn và biến mất của chúng, từ Maya, Angkor, thổ dân Bắc Mỹ, đảo Phục sinh, quần đảo Pitcairn, thổ dân châu Phi..v..v..Bằng sự tỉ mỉ vốn có của mình, Diamond tái hiện lại hoạt cảnh những người Rapa Nui dựng lên những bức tượng đá khổng lồ nổi tiếng, với nguyên nhân sâu xa của hành động này, và lý giải vì sao khi càng đói khổ, họ càng cố dựng tượng to hơn, và rồi vì sao hoạt động dựng tượng đột nhiên dừng lại, tại sao giờ đây đảo Phục sinh lại như 1 hòn đảo chết!?....Diamond cũng gợi ý cho ta về hình ảnh những cây cọ cuối cùng – nguồn sống của người dân - bị hạ xuống trên quần đảo Pitcairn, những người đốn hạ những cây cọ đó, họ nghĩ gì? liệu họ có nhận thức được họ đã chính tay cắt đứt đi sinh kế của mình ko? nếu biết, vì sao họ vẫn làm? liệu họ có thể làm khác ko?
Và từ đó, ta có thể rút ra bài học cho chính mình, cho nền văn minh rực rỡ và điêu tàn mà chúng ta đang cùng tạo dựng và phá hủy đồng thời ngày nay!....Liệu những con người cổ xưa có ngu ngốc khi hành động như vậy, và rằng nếu là chúng ta thì sẽ khác? Câu trả lời là KHÔNG! những người cổ xưa ko ngu ngốc, và nếu là chúng ta, chúng ta cũng hành động như họ, vì chính chúng ta ĐANG hành động như họ! Chúng ta biết phát thải CO2 sẽ phá hủy bầu khí quyển và khiến Trái đất nóng lên – nhưng chúng ta vẫn ngày càng phát thải nhiều hơn, vì chúng ta sản xuất nhiều ô tỗ xe máy, tàu thủy và máy bay hơn!....Chúng ta biết rác thải nhựa đang giết dần đại dương, và rác thải nhựa đang dần nhiều lên trong khi sinh vật sống trong biển đang giảm dần – nhưng chúng ta vẫn sản xuất nhựa, vẫn dùng nhựa và vẫn sẵn lòng vứt rác thải nhựa ra biển. Rõ ràng chúng ta cũng nhận thức rằng những hành động của chúng ta đang từng bước đưa chúng ta đến bờ vực, nhưng chúng ta vẫn ko chịu thay đổi….Người Rapa nui khi dựng tượng, người đảo Henderson khi chặt cọ – họ hằng mong đấng thần linh cứu giúp họ qua cơn bĩ cực. Chúng ta khi xả khí thải và vứt rác thải không phân hủy – chúng ta hằng mong công nghệ của tương lai sẽ giải quyết triệt để hậu quả chúng ta tạo ra. Rõ ràng chúng ta ko khác gì tổ tiên cả! Hàng tram nghìn năm tiến hóa, loài người ngày càng tạo ra nhiều kỳ tích về khoa học, về trí tuệ, nhưng chúng ta vẫn mãi giẫm lên những vết chân cũ của tiền nhân trong vấn đề bảo vệ chính Trái đất – ngôi nhà của mình….Khi mà bài toán về bảo vệ môi trường vẫn quá nhẹ cân khi so sánh với lợi nhuận của những nhà tài phiệt tư bản, khi mà con người vẫn mãi ko hiểu (hoặc cố tình ko hiểu) rằng chả có đấng thần linh nào cứu giúp nổi loài người, rằng công nghệ tương lai rồi sẽ đẻ ra những hậu quả của nó thậm chí còn khủng khiếp hơn (vì chúng ta hiện tại cũng chính là tương lai của thế giới 100 năm trc), thì sự sụp đổ sẽ chỉ là câu chuyện sớm muộn, như những nền văn minh quá khứ, hay hiện tại với những ví dụ của Rwanda, Haiti….Và nếu như sự Sụp đổ trong quá khứ chỉ là cục bộ địa phương, thì sự sụp đổ nếu xảy ra ở thời điểm hiện nay sẽ trên 1 quy mô lớn hơn nhiều nếu ko muốn nói là toàn bộ thế giới – đó cũng là mặt trái của 1 thế giới toàn cầu hóa, của những đường biên giới bị xóa nhòa, những hệ tư tưởng bị hòa tan….
Trong cuốn sách này, Jared Diamond cũng đưa ra những ví dụ về điểm sáng để chúng ta có cái nhìn lạc quan như cách làm kinh tế thân thiện với môi trường của 1 tập đoàn khai thác dầu mỏ nào đó t quên tên, hay những chính sách du lịch, thương mại linh hoạt kiểu Dominica, chính sách trồng rừng của Nhật Bản..v..v.. Tuy nhiên thì đây lại là phần t thấy thiếu thuyết phục nhất của cuốn sách, vì nó vẫn là những giải pháp tình thế, hình thức, ko giải quyết được căn cơ và tồn tại nhiều mặt tối sau đó. Bởi xét cho cùng, tập đoàn dầu mỏ kia cũng làm công việc là khai thác nhiên liệu hóa thạch, tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp vào việc tạo ra thêm khí nhà kính và làm trái đất nóng thêm lên, hay bên cạnh việc trồng rừng thì Nhật Bản cũng vẫn săn bắt cá voi và chuyển những công nghệ lạc hậu, rác thải công nghiệp sang những nước thế giới thứ 3….Bởi vậy, lạc quan cũng tốt, nhưng đừng thái quá, vì t vẫn đồ rằng sự sụp đổ ko phải chưa đến hay đang đến – mà nó đang diễn ra rồi!
Tuy nhiên, Sụp đổ có vẻ mang 1 vẻ đẹp khác. Sụp đổ là 1 câu chuyện khác, một cách kể chuyện hơi khác nếu so với Súng, vi trùng và thép hay Thế giới cho đến ngày hôm qua của Jared Diamond (hoặc là bản thân t thấy như thế). Vẫn là lối phân tích chi tiết, cặn kẽ và logic, vẫn là phong cách tỉ mỉ quen thuộc, vẫn là sự phát triển ý dựa trên những điểm cốt lõi xuyên suốt, vẫn lấy Địa lý, sinh thái và môi trường tự nhiên làm điểm tựa cho những phân tích về lịch sử - nhưng ở Sụp đổ, t thấy 1 Diamond lãng mạn hơn, hài hước hơn và cũng chua cay hơn!
T đã thích cuốn sách này ngay từ những dòng đầu tiên. Cuốn sách đưa t đi khắp thế giới, qua những vùng đất từ tươi đẹp hùng tráng nhất đến hãi hùng nhất, từ nơi đông đúc hiện đại nhất đến nơi biệt lập, xa xôi và cổ xưa nhất, từ vùng xích đạo nóng nực nhất đến những vùng cực lạnh lẽo nhất, từ nơi phồn vinh nhất đến nơi đau thương và nghèo đói nhất – Từ Montana đến –Greenland, từ Trung Quốc đến đảo Phục sinh, từ Nhật Bản đến Haiti, từ Trung Phi đến New Guinea….Đây là cuốn sách mà mỗi khi đọc 1 chương t lại phải search google về địa điểm – vùng lãnh thổ hoặc đất nước được tác giả nhắc đến, vì J. Diamond đã miêu tả quá chi tiết, sống động và gợi trí tò mò về những địa danh, những vùng đất lịch sử của vùng đất hoặc quốc gia đó. Và phải nói những điều Diamond nói quả ko ngoa, vì khi ông ca ngợi Montana mang vẻ đẹp hung vĩ đến choáng ngợp, t search gg và cũng choáng ngợp trước bầu trời xanh ngắt của bang Tây Bắc Hoa Kỳ này thật!
Sụp đổ cũng đưa t xuyên không qua thời gian để trở về với những nền văn minh cổ xưa hơn, những nền văn minh đã biến mất nhưng ánh hào quang của quá khứ hay những đốm lửa từ đống tro tàn vẫn thôi thúc chúng ta lý giải sự lụi tàn và biến mất của chúng, từ Maya, Angkor, thổ dân Bắc Mỹ, đảo Phục sinh, quần đảo Pitcairn, thổ dân châu Phi..v..v..Bằng sự tỉ mỉ vốn có của mình, Diamond tái hiện lại hoạt cảnh những người Rapa Nui dựng lên những bức tượng đá khổng lồ nổi tiếng, với nguyên nhân sâu xa của hành động này, và lý giải vì sao khi càng đói khổ, họ càng cố dựng tượng to hơn, và rồi vì sao hoạt động dựng tượng đột nhiên dừng lại, tại sao giờ đây đảo Phục sinh lại như 1 hòn đảo chết!?....Diamond cũng gợi ý cho ta về hình ảnh những cây cọ cuối cùng – nguồn sống của người dân - bị hạ xuống trên quần đảo Pitcairn, những người đốn hạ những cây cọ đó, họ nghĩ gì? liệu họ có nhận thức được họ đã chính tay cắt đứt đi sinh kế của mình ko? nếu biết, vì sao họ vẫn làm? liệu họ có thể làm khác ko?
Và từ đó, ta có thể rút ra bài học cho chính mình, cho nền văn minh rực rỡ và điêu tàn mà chúng ta đang cùng tạo dựng và phá hủy đồng thời ngày nay!....Liệu những con người cổ xưa có ngu ngốc khi hành động như vậy, và rằng nếu là chúng ta thì sẽ khác? Câu trả lời là KHÔNG! những người cổ xưa ko ngu ngốc, và nếu là chúng ta, chúng ta cũng hành động như họ, vì chính chúng ta ĐANG hành động như họ! Chúng ta biết phát thải CO2 sẽ phá hủy bầu khí quyển và khiến Trái đất nóng lên – nhưng chúng ta vẫn ngày càng phát thải nhiều hơn, vì chúng ta sản xuất nhiều ô tỗ xe máy, tàu thủy và máy bay hơn!....Chúng ta biết rác thải nhựa đang giết dần đại dương, và rác thải nhựa đang dần nhiều lên trong khi sinh vật sống trong biển đang giảm dần – nhưng chúng ta vẫn sản xuất nhựa, vẫn dùng nhựa và vẫn sẵn lòng vứt rác thải nhựa ra biển. Rõ ràng chúng ta cũng nhận thức rằng những hành động của chúng ta đang từng bước đưa chúng ta đến bờ vực, nhưng chúng ta vẫn ko chịu thay đổi….Người Rapa nui khi dựng tượng, người đảo Henderson khi chặt cọ – họ hằng mong đấng thần linh cứu giúp họ qua cơn bĩ cực. Chúng ta khi xả khí thải và vứt rác thải không phân hủy – chúng ta hằng mong công nghệ của tương lai sẽ giải quyết triệt để hậu quả chúng ta tạo ra. Rõ ràng chúng ta ko khác gì tổ tiên cả! Hàng tram nghìn năm tiến hóa, loài người ngày càng tạo ra nhiều kỳ tích về khoa học, về trí tuệ, nhưng chúng ta vẫn mãi giẫm lên những vết chân cũ của tiền nhân trong vấn đề bảo vệ chính Trái đất – ngôi nhà của mình….Khi mà bài toán về bảo vệ môi trường vẫn quá nhẹ cân khi so sánh với lợi nhuận của những nhà tài phiệt tư bản, khi mà con người vẫn mãi ko hiểu (hoặc cố tình ko hiểu) rằng chả có đấng thần linh nào cứu giúp nổi loài người, rằng công nghệ tương lai rồi sẽ đẻ ra những hậu quả của nó thậm chí còn khủng khiếp hơn (vì chúng ta hiện tại cũng chính là tương lai của thế giới 100 năm trc), thì sự sụp đổ sẽ chỉ là câu chuyện sớm muộn, như những nền văn minh quá khứ, hay hiện tại với những ví dụ của Rwanda, Haiti….Và nếu như sự Sụp đổ trong quá khứ chỉ là cục bộ địa phương, thì sự sụp đổ nếu xảy ra ở thời điểm hiện nay sẽ trên 1 quy mô lớn hơn nhiều nếu ko muốn nói là toàn bộ thế giới – đó cũng là mặt trái của 1 thế giới toàn cầu hóa, của những đường biên giới bị xóa nhòa, những hệ tư tưởng bị hòa tan….
Trong cuốn sách này, Jared Diamond cũng đưa ra những ví dụ về điểm sáng để chúng ta có cái nhìn lạc quan như cách làm kinh tế thân thiện với môi trường của 1 tập đoàn khai thác dầu mỏ nào đó t quên tên, hay những chính sách du lịch, thương mại linh hoạt kiểu Dominica, chính sách trồng rừng của Nhật Bản..v..v.. Tuy nhiên thì đây lại là phần t thấy thiếu thuyết phục nhất của cuốn sách, vì nó vẫn là những giải pháp tình thế, hình thức, ko giải quyết được căn cơ và tồn tại nhiều mặt tối sau đó. Bởi xét cho cùng, tập đoàn dầu mỏ kia cũng làm công việc là khai thác nhiên liệu hóa thạch, tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp vào việc tạo ra thêm khí nhà kính và làm trái đất nóng thêm lên, hay bên cạnh việc trồng rừng thì Nhật Bản cũng vẫn săn bắt cá voi và chuyển những công nghệ lạc hậu, rác thải công nghiệp sang những nước thế giới thứ 3….Bởi vậy, lạc quan cũng tốt, nhưng đừng thái quá, vì t vẫn đồ rằng sự sụp đổ ko phải chưa đến hay đang đến – mà nó đang diễn ra rồi!
April 10, 2025
Vài chương đầu về các xã hội Phục Sinh, Norse Viking, Maya và chương cuối về Angkor Khmer cụ viết chắc tay. Mấy chương về Nhật Bản, Trung Quốc, Úc cụ viết như thể đang ngái ngủ.
Anw, vẫn là một cuốn sách nên đọc cho những ai yêu thích lịch sử và những bí ẩn của thế giới.
Anw, vẫn là một cuốn sách nên đọc cho những ai yêu thích lịch sử và những bí ẩn của thế giới.
September 11, 2021
Mỗi xã hội, mỗi nền văn minh thành công hay thất bại bởi rất nhiều yếu tố; trong đó môi trường giữ một vai trò quan trọng. Sự tàn phá môi trường sống diễn ra ở hầu khắp các thời đại, các xã hội dẫn đến sự diệt vong của xã hội đó. Với "Sụp đổ", Jared Dimond cho chúng ta thấy được các yếu tố môi trường tác động như thế nào đến từng nền văn minh trong quá khứ và đặt ra câu hỏi: liệu một ngày nào đó, chúng ta có đi vào vết xe đổ cuả những nền văn minh cổ xưa đã biến mất bởi sự tàn phá môi trường sống của chính mình?
April 18, 2024
Đánh giá SIM, kết nối Xiaomi 14
Xiaomi 14 là một chiếc điện thoại thông minh cao cấp được ra mắt vào năm 2024 với nhiều cải tiến vượt trội so với thế hệ trước. Bài viết này sẽ đánh giá chi tiết về khả năng SIM, kết nối của Xiaomi 14, bao gồm SIM và mạng di động, Wi-Fi, Bluetooth, định vị, kết nối hồng ngoại và NFC, USB. Đồng thời, bạn cũng có thể tìm kiếm thông tin về " Bảng giá Xiaomi 14 (Snapdragon 8 Gen 3) siêu mạnh, giá rẻ " để hiểu rõ hơn về giá cả và tính cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường.
SIM và mạng di động
Xiaomi 14 hỗ trợ công nghệ mạng di động tiên tiến nhất hiện nay, bao gồm GSM, CDMA, HSPA, CDMA2000, LTE và 5G. Điều này cho phép người dùng truy cập Internet với tốc độ cao và khả năng kết nối ổn định. Xiaomi 14 hỗ trợ các kiểu SIM, bao gồm Nano-SIM và eSIM hoặc Dual SIM (Nano-SIM, chế độ chờ kép). Điều này mang lại sự linh hoạt cho người dùng khi sử dụng nhiều mạng di động khác nhau hoặc khi cần sử dụng nhiều số điện thoại trên cùng một thiết bị.
Xiaomi 14 hỗ trợ công nghệ mạng di động tiên tiến nhất hiện nay
Wi-Fi
Xiaomi 14 được trang bị công nghệ Wi-Fi tiên tiến, bao gồm Wi-Fi 802.11 a/b/g/n/ac/6e/7 và hỗ trợ băng tần kép. Điều này mang lại tốc độ truyền dữ liệu nhanh chóng và ổn định, cho phép người dùng truy cập Internet một cách thuận tiện và mượt mà. Người dùng cũng có thể sử dụng Wi-Fi Direct để chia sẻ dữ liệu một cách dễ dàng và nhanh chóng với các thiết bị khác.
Bluetooth
Xiaomi 14 hỗ trợ công nghệ Bluetooth 5.4
Xiaomi 14 hỗ trợ công nghệ Bluetooth 5.4, đảm bảo việc kết nối không dây với các thiết bị khác như tai nghe, loa và bàn phím diễn ra một cách nhanh chóng và ổn định. Bluetooth 5.4 cũng cung cấp khả năng truyền dữ liệu nhanh hơn và phạm vi kết nối rộng hơn so với các phiên bản Bluetooth trước đó. Điều này cho phép người dùng tận hưởng trải nghiệm không dây tốt hơn trên Xiaomi 14.
Positioning
Xiaomi 14 được trang bị các công nghệ định vị tiên tiến như GPS, GLONASS, BDS, GALILEO, QZSS và NavIC. Điều này đảm bảo rằng người dùng có thể xác định vị trí của mình một cách chính xác và nhanh chóng. Công nghệ định vị cũng hỗ trợ cho các ứng dụng liên quan đến bản đồ, dẫn đường và định vị trong thời gian thực.
Kết nối hồng ngoại và NFC
Xiaomi 14 cũng có tích hợp công nghệ NFC
Xiaomi 14 hỗ trợ kết nối hồng ngoại, cho phép người dùng điều khiển các thiết bị hồng ngoại khác như TV, máy lạnh và đầu thu từ xa. Ngoài ra, Xiaomi 14 cũng có tích hợp công nghệ NFC, cho phép người dùng thực hiện các giao dịch không dây và chia sẻ dữ liệu với các thiết bị khác một cách tiện lợi.
USB
Xiaomi 14 được trang bị cổng USB Loại C 3.2, cho phép người dùng kết nối và truyền dữ liệu với tốc độ cao. Cổng USB Loại C cũng hỗ trợ tính năng sạc nhanh và truyền dữ liệu hai chiều. Điều này mang lại sự tiện lợi cho người dùng khi kết nối Xiaomi 14 với các thiết bị khác như máy tính, ổ cứng di động và các phụ kiện khác.
Tổng kết
Trên Xiaomi 14, các tính năng kết nối được thiết kế để đáp ứng nhu cầu của người dùng hiện đại. Với hỗ trợ cho các công nghệ mạng di động tiên tiến, Wi-Fi, Bluetooth, định vị, kết nối hồng ngoại, NFC và cổng USB Loại C, Xiaomi 14 mang lại trải nghiệm kết nối mạnh mẽ và linh hoạt. Người dùng có thể tận hưởng tốc độ truyền dữ liệu nhanh chóng, kết nối ổn định và khả năng kết nối với các thiết bị khác một cách thuận tiện. Nếu bạn quan tâm đến thông tin về giá cả, hãy tìm hiểu thêm về " Xiaomi 14 giá bao nhiêu " để có cái nhìn tổng quan về sản phẩm này.
Xiaomi 14 là một chiếc điện thoại thông minh cao cấp được ra mắt vào năm 2024 với nhiều cải tiến vượt trội so với thế hệ trước. Bài viết này sẽ đánh giá chi tiết về khả năng SIM, kết nối của Xiaomi 14, bao gồm SIM và mạng di động, Wi-Fi, Bluetooth, định vị, kết nối hồng ngoại và NFC, USB. Đồng thời, bạn cũng có thể tìm kiếm thông tin về " Bảng giá Xiaomi 14 (Snapdragon 8 Gen 3) siêu mạnh, giá rẻ " để hiểu rõ hơn về giá cả và tính cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường.
SIM và mạng di động
Xiaomi 14 hỗ trợ công nghệ mạng di động tiên tiến nhất hiện nay, bao gồm GSM, CDMA, HSPA, CDMA2000, LTE và 5G. Điều này cho phép người dùng truy cập Internet với tốc độ cao và khả năng kết nối ổn định. Xiaomi 14 hỗ trợ các kiểu SIM, bao gồm Nano-SIM và eSIM hoặc Dual SIM (Nano-SIM, chế độ chờ kép). Điều này mang lại sự linh hoạt cho người dùng khi sử dụng nhiều mạng di động khác nhau hoặc khi cần sử dụng nhiều số điện thoại trên cùng một thiết bị.
Xiaomi 14 hỗ trợ công nghệ mạng di động tiên tiến nhất hiện nay
Wi-Fi
Xiaomi 14 được trang bị công nghệ Wi-Fi tiên tiến, bao gồm Wi-Fi 802.11 a/b/g/n/ac/6e/7 và hỗ trợ băng tần kép. Điều này mang lại tốc độ truyền dữ liệu nhanh chóng và ổn định, cho phép người dùng truy cập Internet một cách thuận tiện và mượt mà. Người dùng cũng có thể sử dụng Wi-Fi Direct để chia sẻ dữ liệu một cách dễ dàng và nhanh chóng với các thiết bị khác.
Bluetooth
Xiaomi 14 hỗ trợ công nghệ Bluetooth 5.4
Xiaomi 14 hỗ trợ công nghệ Bluetooth 5.4, đảm bảo việc kết nối không dây với các thiết bị khác như tai nghe, loa và bàn phím diễn ra một cách nhanh chóng và ổn định. Bluetooth 5.4 cũng cung cấp khả năng truyền dữ liệu nhanh hơn và phạm vi kết nối rộng hơn so với các phiên bản Bluetooth trước đó. Điều này cho phép người dùng tận hưởng trải nghiệm không dây tốt hơn trên Xiaomi 14.
Positioning
Xiaomi 14 được trang bị các công nghệ định vị tiên tiến như GPS, GLONASS, BDS, GALILEO, QZSS và NavIC. Điều này đảm bảo rằng người dùng có thể xác định vị trí của mình một cách chính xác và nhanh chóng. Công nghệ định vị cũng hỗ trợ cho các ứng dụng liên quan đến bản đồ, dẫn đường và định vị trong thời gian thực.
Kết nối hồng ngoại và NFC
Xiaomi 14 cũng có tích hợp công nghệ NFC
Xiaomi 14 hỗ trợ kết nối hồng ngoại, cho phép người dùng điều khiển các thiết bị hồng ngoại khác như TV, máy lạnh và đầu thu từ xa. Ngoài ra, Xiaomi 14 cũng có tích hợp công nghệ NFC, cho phép người dùng thực hiện các giao dịch không dây và chia sẻ dữ liệu với các thiết bị khác một cách tiện lợi.
USB
Xiaomi 14 được trang bị cổng USB Loại C 3.2, cho phép người dùng kết nối và truyền dữ liệu với tốc độ cao. Cổng USB Loại C cũng hỗ trợ tính năng sạc nhanh và truyền dữ liệu hai chiều. Điều này mang lại sự tiện lợi cho người dùng khi kết nối Xiaomi 14 với các thiết bị khác như máy tính, ổ cứng di động và các phụ kiện khác.
Tổng kết
Trên Xiaomi 14, các tính năng kết nối được thiết kế để đáp ứng nhu cầu của người dùng hiện đại. Với hỗ trợ cho các công nghệ mạng di động tiên tiến, Wi-Fi, Bluetooth, định vị, kết nối hồng ngoại, NFC và cổng USB Loại C, Xiaomi 14 mang lại trải nghiệm kết nối mạnh mẽ và linh hoạt. Người dùng có thể tận hưởng tốc độ truyền dữ liệu nhanh chóng, kết nối ổn định và khả năng kết nối với các thiết bị khác một cách thuận tiện. Nếu bạn quan tâm đến thông tin về giá cả, hãy tìm hiểu thêm về " Xiaomi 14 giá bao nhiêu " để có cái nhìn tổng quan về sản phẩm này.
August 22, 2023
Sụp đổ - Các xã hội đã thất bại hay thành công như thế nào by Jared Diamond
*Sách tóm tắt
-Giải thích lý do đằng sau sự tan rã của các nền văn minh hùng mạnh như Maya hay Viking, đồng thời đưa ra những bài học khắc nghiệt về quản lý môi trường và xã hội cho người hiện đại
Nội dung 1: Xã hội cổ đại-từ hưng thịnh đến sụp đổ
-Hầu hết các xã hội đã biến mất từ lâu đều để lại dấu vết trên toàn cầu. VD: Kim tự tháp Ai Cập, đền Inca,..., hay đặc biệt là đảo Phục Sinh-Moai
-Nền văn minh của Moai lụi tàn vì họ sử dụng cạn kiệt nguồn lực quan trọng để duy trì xã hội. VD: chặt phá rừng để phục vụ xây dựng, khai thác đá làm tượng,... Điều này ảnh hưởng đến sự biến mất của các loài động vật trên đảo, ảnh hưởng đến cả đất đai, hay cả việc đánh bắt vì không có gỗ để làm thuyền dần dẫn đến việc xã hội sụp đổ
-Người Maya cũng là một trường hợp tương tự. Việc phá rừng để canh tác mang lại nguồn lương thực dồi dào ban đầu, nhưng lâu dài đã tạo áp lực lớn lên môi trường khiến mùa màng thất bát. Nhưng trên hết là do sự lãnh đạo yếu kém của bộ máy chính quyền Maya
Nội dung 2: các xã hội có thể tránh được sụp đổ nếu họ quản lý cẩn thận môi trường và dân số
-Hòn đảo Tikopia nhỏ bé, biệt lập ở Thái Bình Dương đã phát triển mạnh mẽ trong 3000 năm. Điều này đến từ người dân chứ không chỉ lãnh đạo, hết sức quan tâm đến việc giữ cho nguồn lương thực ổn định
-Họ làm điều này bằng hai cách:
Thứ nhất: Đảm bảo trồng trọt thực phẩm một cách hiệu quả. VD: vào năm 1600, họ nhận ra 1 ký thịt lợn mất 10 kí rau, nên họ đã bỏ nuôi lợn chuyển qua ăn thực vật và hải sản
Thứ hai: Tránh tình trạng quá tải dân số. Trong nhiều thế kỉ, người dân trên đảo đã thực hiện nhiều hình thức tránh thai khác nhau
-Để ngăn chặn sự sụp đổ của nền văn minh, người Tikopia dựa vào tất cả mọi người trong xã hội, trong khi những xã hội khác thành công bằng cách áp dụng điều hành từ trên xuống. VD: Chính phủ Nhật Bản nhận ra rừng của họ đang bị tàn phá quá nhanh, họ quyết tâm thực hiện một chiến dịch trồng rừng trên toàn quốc. Và tới nay 80% quốc gia này được phủ bởi cây xanh
Nội dung 3: Có những điểm tương đồng đáng lo ngại giữa những xã hội sụp đổ trong quá khứ và xã hội hiện đại ngày nay
-Hiện tại, hầu hết chúng ta được hưởng một mức sống chưa từng có. Ta khỏe mạnh và sống lâu hơn bất kì ai trước đây, và ta có khả năng làm kinh ngạc những người sống cách đây một thế kỉ. Nhưng dù sống ở đâu ta đều có khả năng lặp lại sai lầm của những xã hội trong quá khứ.
-Việc dân số quá đông đang là nguy cơ chính làm sụp đổ nền văn minh hiện đại. Và điều đó đang xảy ra. Dân số toàn cầu đang tăng một cách chóng mặt, và để nuôi sống tất cả mọi người, những khu rừng lớn đang bị chặt phá để lấy đất trồng. Điều này lâu dài sẽ làm xói mòn đất
-Nhưng chúng ta có lợi thế mà các xã hội cổ đại không có, đó là toàn cầu hóa. Người Moai kiệt quệ vì mất tài nguyên, nhưng giờ đây việc này khó xảy ra hơn. Các xã hội gặp nạn giờ đây dễ nhận được sự giúp đỡ và nguồn lực cần thiết thông qua mạng lưới thương mại quốc tế.
22.08.2023
N
đọc thêm review/ tóm tắt sách của mình tại: https://nhungghicheplinhtinhcuangoc.w...
*Sách tóm tắt
-Giải thích lý do đằng sau sự tan rã của các nền văn minh hùng mạnh như Maya hay Viking, đồng thời đưa ra những bài học khắc nghiệt về quản lý môi trường và xã hội cho người hiện đại
Nội dung 1: Xã hội cổ đại-từ hưng thịnh đến sụp đổ
-Hầu hết các xã hội đã biến mất từ lâu đều để lại dấu vết trên toàn cầu. VD: Kim tự tháp Ai Cập, đền Inca,..., hay đặc biệt là đảo Phục Sinh-Moai
-Nền văn minh của Moai lụi tàn vì họ sử dụng cạn kiệt nguồn lực quan trọng để duy trì xã hội. VD: chặt phá rừng để phục vụ xây dựng, khai thác đá làm tượng,... Điều này ảnh hưởng đến sự biến mất của các loài động vật trên đảo, ảnh hưởng đến cả đất đai, hay cả việc đánh bắt vì không có gỗ để làm thuyền dần dẫn đến việc xã hội sụp đổ
-Người Maya cũng là một trường hợp tương tự. Việc phá rừng để canh tác mang lại nguồn lương thực dồi dào ban đầu, nhưng lâu dài đã tạo áp lực lớn lên môi trường khiến mùa màng thất bát. Nhưng trên hết là do sự lãnh đạo yếu kém của bộ máy chính quyền Maya
Nội dung 2: các xã hội có thể tránh được sụp đổ nếu họ quản lý cẩn thận môi trường và dân số
-Hòn đảo Tikopia nhỏ bé, biệt lập ở Thái Bình Dương đã phát triển mạnh mẽ trong 3000 năm. Điều này đến từ người dân chứ không chỉ lãnh đạo, hết sức quan tâm đến việc giữ cho nguồn lương thực ổn định
-Họ làm điều này bằng hai cách:
Thứ nhất: Đảm bảo trồng trọt thực phẩm một cách hiệu quả. VD: vào năm 1600, họ nhận ra 1 ký thịt lợn mất 10 kí rau, nên họ đã bỏ nuôi lợn chuyển qua ăn thực vật và hải sản
Thứ hai: Tránh tình trạng quá tải dân số. Trong nhiều thế kỉ, người dân trên đảo đã thực hiện nhiều hình thức tránh thai khác nhau
-Để ngăn chặn sự sụp đổ của nền văn minh, người Tikopia dựa vào tất cả mọi người trong xã hội, trong khi những xã hội khác thành công bằng cách áp dụng điều hành từ trên xuống. VD: Chính phủ Nhật Bản nhận ra rừng của họ đang bị tàn phá quá nhanh, họ quyết tâm thực hiện một chiến dịch trồng rừng trên toàn quốc. Và tới nay 80% quốc gia này được phủ bởi cây xanh
Nội dung 3: Có những điểm tương đồng đáng lo ngại giữa những xã hội sụp đổ trong quá khứ và xã hội hiện đại ngày nay
-Hiện tại, hầu hết chúng ta được hưởng một mức sống chưa từng có. Ta khỏe mạnh và sống lâu hơn bất kì ai trước đây, và ta có khả năng làm kinh ngạc những người sống cách đây một thế kỉ. Nhưng dù sống ở đâu ta đều có khả năng lặp lại sai lầm của những xã hội trong quá khứ.
-Việc dân số quá đông đang là nguy cơ chính làm sụp đổ nền văn minh hiện đại. Và điều đó đang xảy ra. Dân số toàn cầu đang tăng một cách chóng mặt, và để nuôi sống tất cả mọi người, những khu rừng lớn đang bị chặt phá để lấy đất trồng. Điều này lâu dài sẽ làm xói mòn đất
-Nhưng chúng ta có lợi thế mà các xã hội cổ đại không có, đó là toàn cầu hóa. Người Moai kiệt quệ vì mất tài nguyên, nhưng giờ đây việc này khó xảy ra hơn. Các xã hội gặp nạn giờ đây dễ nhận được sự giúp đỡ và nguồn lực cần thiết thông qua mạng lưới thương mại quốc tế.
22.08.2023
N
đọc thêm review/ tóm tắt sách của mình tại: https://nhungghicheplinhtinhcuangoc.w...
January 21, 2026
LUCKY88 biểu tượng của sự uy tín và đổi mới trong làng cá cược Việt. Với công nghệ hiện đại, giao diện siêu mượt, hệ thống bảo mật vượt trội hàng đầu châu Á. Sở hữu thư viện trò chơi phong phú nhất thị trường cùng tỷ lệ odds & thưởng cực kỳ cạnh tranh.
Thương hiệu: LUCKY88
Website: https://lucky88g.co/
Địa chỉ: 51/5C Đ. Lê Cảnh Tuân, Phú Thọ Hoà, Tân Phú, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam
Hotline: 0312913301
Email: support.lucky88gco@gmail.com
Hashtags: #lucky88 #lucky88gco #nhacailucky88 #trangchulucky88 #linklucky88
https://vppages.com/author/lucky88gco/
https://addbusinessnow.com/lucky88-nh...
https://www.perrysplacepromotions.org...
https://www.uzahighstreet.com/animals...
https://www.localconnect.biz/arts-ent...
https://www.ustheworld.org/pro/202601...
https://globeconnected.com/lucky88gco/
https://www.americansearch.info/arts-...
https://supplyautonomy.com/890b04553d...
http://www.askmap.net/location/767550...
https://issuu.com/lucky88gco1
https://www.addonbiz.com/listing/luck...
https://www.golocalezservices.com/pro...
https://www.bark.com/en/gb/company/lu...
https://au.blurb.com/user/lucky88gco?...
https://www.freelistingaustralia.com/...
https://www.zazzle.com.au/mbr/2389709...
https://belgaumonline.com/profile/luc...
https://www.localelinkup.com/lucky88
https://letterboxd.com/lucky88gco1/
https://beegdirectory.com/LUCKY88_480...
https://leetcode.com/u/lucky88gco1/
https://www.instructorsnearme.com/aut...
https://justpaste.it/u/lucky88gco1
https://wefunder.com/lucky88gco1
https://www.longisland.com/profile/lu...
https://myanimelist.net/profile/lucky...
https://www.4shared.com/u/pyaMRSJZ/gi...
Thương hiệu: LUCKY88
Website: https://lucky88g.co/
Địa chỉ: 51/5C Đ. Lê Cảnh Tuân, Phú Thọ Hoà, Tân Phú, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam
Hotline: 0312913301
Email: support.lucky88gco@gmail.com
Hashtags: #lucky88 #lucky88gco #nhacailucky88 #trangchulucky88 #linklucky88
https://vppages.com/author/lucky88gco/
https://addbusinessnow.com/lucky88-nh...
https://www.perrysplacepromotions.org...
https://www.uzahighstreet.com/animals...
https://www.localconnect.biz/arts-ent...
https://www.ustheworld.org/pro/202601...
https://globeconnected.com/lucky88gco/
https://www.americansearch.info/arts-...
https://supplyautonomy.com/890b04553d...
http://www.askmap.net/location/767550...
https://issuu.com/lucky88gco1
https://www.addonbiz.com/listing/luck...
https://www.golocalezservices.com/pro...
https://www.bark.com/en/gb/company/lu...
https://au.blurb.com/user/lucky88gco?...
https://www.freelistingaustralia.com/...
https://www.zazzle.com.au/mbr/2389709...
https://belgaumonline.com/profile/luc...
https://www.localelinkup.com/lucky88
https://letterboxd.com/lucky88gco1/
https://beegdirectory.com/LUCKY88_480...
https://leetcode.com/u/lucky88gco1/
https://www.instructorsnearme.com/aut...
https://justpaste.it/u/lucky88gco1
https://wefunder.com/lucky88gco1
https://www.longisland.com/profile/lu...
https://myanimelist.net/profile/lucky...
https://www.4shared.com/u/pyaMRSJZ/gi...
October 5, 2025
Không có trường hợp xã hội nào sụp đổ chỉ bởi những tổn hại môi trường mà luôn phải có tác động từ những yếu tố khác. Vì vậy tác giả đã vạch ra được 1 khung 5 điểm gồm các yếu tố có thể góp phần khiến 1 xã hội sụp đổ: tổn hại môi trường, biến đổi khí hậu, quan hệ với xã hội láng giềng thù địch, quan hệ với các đối tượng thương mại thân thiện và cách đối phó với những xã hội đó với các vấn đề môi trường. Với mỗi yếu tố, tác giả đều sử dụng các ví dụ thực tế về các xã hội đã không làm tốt và cả các xã hội đã làm tốt. Từ pho tượng đá ma quái trên đảo Phục Sinh tới thành phố Maya đổ nát ẩn sâu trong rừng già, tại sao các xã hội hùng mạnh như vậy lại sụp đổ? Liệu một ngày những tòa nhà, những tiến bộ khoa học của xã hội mà chúng ta đang sống có sụp đổ như thế không? Hoàn toàn có thể, nếu con người vẫn tiếp tục làm hại môi trường và làm trầm trọng thêm các yếu tố trong khung 5 điểm mà tác giả đưa ra. Sự sụp đổ không mang tính thời điểm, mà là kết quả tất yếu của 1 quá trình dài con người đưa ra những lựa chọn sai lầm làm ảnh hưởng đến xã hội của họ
November 14, 2021
Cuối cùng tôi cũng hoàn thành cuốn sách sau nhiều lần định bỏ cuộc. Sách dài và rata nhiều phân tích nên đọc khá là khô khan. Ở An Giang cũng có một xã hội cổ xưa sụp đổ không rõ nguyên nhân đó là vương quốc Phù Nam (Nền văn hoá Óc eo). Từ lúc biết đến và tìm hiểu về Óc eo thì tôi đã luôn muốn khám phá về sự biến mất của những xã hội này. Thật may đọc được cuốn Sụp đổ của Jared Diamond cũng giải toả được phần nào. Trong đoạn nói về Angkor tác giả cũng có đề cập 1 lần đến Funan, mong là trong những lần tái bản sau, vương quốc Funan sẽ được tìm hiểu kỹ hơn về sự biến mất kỳ lạ của mình!
February 4, 2022
Trước khi mình đọc cuốn này, mình đã nghĩ sụp đổ của một quốc gia là do nội chiến, ngoại xâm, tôn giáo, etc nhưng bất ngờ thay, hầu hết các quốc gia sụp đổ là vì vấn đề môi trường. Trước đây đã vậy, ngày nay lại càng là vậy.
Nói về cách tác giả vào đề và phân chia bố cục theo mình là khá dài dòng, và không hấp dẫn. Lời dẫn khiến mình slump rất lâu vì gần như nó đưa ra kết luận cho toàn bộ sách, nên mình có cảm giác thôi khỏi đọc nữa cho xong.
Nhưng về nội dung thì tác giả làm rất tốt, phân tích và nhìn nhận rất hợp lý, đồng thời sát thực và có tính đại diện cao.
Anyway có lẽ vì mình không hợp văn phong tác giả cho lắm nên 3 sao, chứ về nội dung thì không lầm lỗi gì.
Nói về cách tác giả vào đề và phân chia bố cục theo mình là khá dài dòng, và không hấp dẫn. Lời dẫn khiến mình slump rất lâu vì gần như nó đưa ra kết luận cho toàn bộ sách, nên mình có cảm giác thôi khỏi đọc nữa cho xong.
Nhưng về nội dung thì tác giả làm rất tốt, phân tích và nhìn nhận rất hợp lý, đồng thời sát thực và có tính đại diện cao.
Anyway có lẽ vì mình không hợp văn phong tác giả cho lắm nên 3 sao, chứ về nội dung thì không lầm lỗi gì.
August 15, 2026
Cúôi cùng cũng xong, cuốn này nên đọc trước cuốn Biến Động vì nó chán hơn Biến Động. Hồi đó đọc Biến Động hay quá mà qua cuốn này cái mình chán muốn bỏ ngang, may nhờ con Gemini AI bóc tách vấn đề ra mới hiểu. Nhưng cuốn này vẫn thực sự hay nha. Dày quá nên mất 4 tháng mới đọc xong, vừa cày ebook vừa sách giấy mới kịp
October 31, 2021
Với kho tàng kiến thức đồ sộ, Jared Diamond đã khơi gợi cho tôi cảm hứng và sự tò mò về một Trung Quốc hiện đại.
November 29, 2022
Có 5 nguyên nhân chính có thể dẫn đến sự sụp đổ của một xã hội bao gồm:
1. Thay đổi khí hậu
2. Những tác động của con người tới môi trường
3. Những yếu tố chính trị, xã hội và tôn giáo
4. Thù địch lân bang tấn công
5. Mất sự hỗ trợ từ láng giềng
Tác giả lấy ví dụ của những xã hội đã, đang và có khả năng sẽ sụp đổ (nếu không thay đổi) để làm dẫn chứng cho các quan điểm của mình. Có thể thấy yếu tố mà tác giả cho rằng quan trọng nhất dẫn đến sự sụp đổ là sự tác động của con người tới môi trường (tất nhiên 1 phần là do môi trường nơi đó cũng dễ tổn thương hơn những nơi khác).
Một trong những điểm mình thấy ấn tượng nhất ở sách đó là tác giả cho người đọc thấy rằng các yếu tố tự nhiên, khai thác, khôi phục và bảo vệ nó thực ra rất rất phức tạp, vì bao gồm quá nhiều yếu tố không thể dự đoán đan xen nhau và không hề dễ dàng như chúng ta vẫn nghĩ. Kể cả các nhà khoa học với những hiểu biết chuyên sâu và kinh nghiệm dày dặn cùng các thử nghiệm trước, cũng vẫn có thể đưa ra các quyết định sai lầm do một số yếu tố thực tế tại nơi đó thay đổi khác đi so với yếu tố họ đã thử nghiệm. Vậy mà nhiều người thiếu kiến thức về khoa học lại quá tự tin vào hiểu biết của mình (bản thân mình là 1 ví dụ về "ếch ngồi đáy giếng", trước đó nếu nghe nói có chính quyền nước nào đốt rừng hoặc chặt cây để bảo vệ rừng, mình sẽ ngay lập tức nghĩ trong đầu là họ tư lợi gì đó, nhưng lại có thể lấy cái cớ ngu ngốc như vậy để mị dân. Sau khi đọc xong sách này mình mới biết, hóa ra có nhiều khi việc cháy rừng hoặc chặt cây lại có thể bảo vệ rừng được thật).
Thêm một điều nữa đó là mặc kệ trên thế giới có thêm bao nhiêu lương thực, và công nghệ ứng dụng vào nông nghiệp có cao hơn bao nhiêu, năng suất nông nghiệp có tăng bao nhiêu, thì nạn đói và tỉ lệ người bị đói vẫn còn đó, gần như không giảm hoặc có khi còn tăng cao hơn trước, là do khi có nhiều đồ ăn hơn thì con người lại lựa chọn sinh đẻ nhiều hơn, và thường số dân mới sẽ vượt mức đáp ứng được của lương thực... Đúng là lòng tham của chúng ta như chiếc túi thần Doraemon mà, không có đáy.
Thêm 1 điểm cập nhật nữa là sách dày 854 trang chứ không phải 600 trang nữa nhe, chắc do mình đang đọc bản mới xuất bản nên tác giả có bổ sung thêm thông tin.
1. Thay đổi khí hậu
2. Những tác động của con người tới môi trường
3. Những yếu tố chính trị, xã hội và tôn giáo
4. Thù địch lân bang tấn công
5. Mất sự hỗ trợ từ láng giềng
Tác giả lấy ví dụ của những xã hội đã, đang và có khả năng sẽ sụp đổ (nếu không thay đổi) để làm dẫn chứng cho các quan điểm của mình. Có thể thấy yếu tố mà tác giả cho rằng quan trọng nhất dẫn đến sự sụp đổ là sự tác động của con người tới môi trường (tất nhiên 1 phần là do môi trường nơi đó cũng dễ tổn thương hơn những nơi khác).
Một trong những điểm mình thấy ấn tượng nhất ở sách đó là tác giả cho người đọc thấy rằng các yếu tố tự nhiên, khai thác, khôi phục và bảo vệ nó thực ra rất rất phức tạp, vì bao gồm quá nhiều yếu tố không thể dự đoán đan xen nhau và không hề dễ dàng như chúng ta vẫn nghĩ. Kể cả các nhà khoa học với những hiểu biết chuyên sâu và kinh nghiệm dày dặn cùng các thử nghiệm trước, cũng vẫn có thể đưa ra các quyết định sai lầm do một số yếu tố thực tế tại nơi đó thay đổi khác đi so với yếu tố họ đã thử nghiệm. Vậy mà nhiều người thiếu kiến thức về khoa học lại quá tự tin vào hiểu biết của mình (bản thân mình là 1 ví dụ về "ếch ngồi đáy giếng", trước đó nếu nghe nói có chính quyền nước nào đốt rừng hoặc chặt cây để bảo vệ rừng, mình sẽ ngay lập tức nghĩ trong đầu là họ tư lợi gì đó, nhưng lại có thể lấy cái cớ ngu ngốc như vậy để mị dân. Sau khi đọc xong sách này mình mới biết, hóa ra có nhiều khi việc cháy rừng hoặc chặt cây lại có thể bảo vệ rừng được thật).
Thêm một điều nữa đó là mặc kệ trên thế giới có thêm bao nhiêu lương thực, và công nghệ ứng dụng vào nông nghiệp có cao hơn bao nhiêu, năng suất nông nghiệp có tăng bao nhiêu, thì nạn đói và tỉ lệ người bị đói vẫn còn đó, gần như không giảm hoặc có khi còn tăng cao hơn trước, là do khi có nhiều đồ ăn hơn thì con người lại lựa chọn sinh đẻ nhiều hơn, và thường số dân mới sẽ vượt mức đáp ứng được của lương thực... Đúng là lòng tham của chúng ta như chiếc túi thần Doraemon mà, không có đáy.
Thêm 1 điểm cập nhật nữa là sách dày 854 trang chứ không phải 600 trang nữa nhe, chắc do mình đang đọc bản mới xuất bản nên tác giả có bổ sung thêm thông tin.
July 12, 2019
Khi đứng trước những đền đài hùng vĩ của nền văn minh Maya, hay những bức tượng Moai cao tới 10m và nặng hàng chục tấn làm từ đá núi lửa trên đảo Phục sinh, chúng ta không tránh khỏi cảm giác ngỡ ngàng thán phục xen lẫn tiếc nuối. Tại sao các xã hội từng thịnh vượng và hùng mạnh như vậy lại bị diệt vong? Sự sụp đổ của một xã hội có nguyên nhân từ đâu?
Theo Diamond, các nguyên nhân chính bao gồm: Sự tàn phá môi trường sống của con người (phá rừng, hủy hoại môi trường, khai thác cạn kiệt tài nguyên dẫn đến các hệ lụy đi kèm, tiêu thụ quá mức xã hội có thể cung cấp,...), biến đổi khí hậu theo chiều hướng tiêu cực, sự suy yếu do đối đầu liên tiếp với những lực lượng thù địch, mất đi sự hỗ trợ thiết yếu từ những đối tác thân thiện và cuối cùng cũng rất quan trọng là phản ứng của xã hội hay khả năng thích ứng (đặc biệt của những người lãnh đạo) trước những biến đổi bất lợi này.
Minh họa cho quan điểm của mình, Diamond đã dẫn chứng từ những xã hội cổ xưa như xã hội của người Polynesia trên đảo Phục Sinh, xã hội người Maya, xã hội người Anasazi ở hẻm núi Chaco Tây Nam nước Mỹ, người Norse ở Greenland,..cho đến xã hội hiện đại như Rwanda. Mặc dù không phải tất cả các nguyên nhân trên đều xuất hiện cùng lúc, nhưng sự suy thoái và sụp đổ của những xã hội này đều liên quan đến một hoặc kết hợp của vài nguyên nhân đã nêu. Trong đó, xuất hiện nhiều nhất là việc phá rừng và khai thác cạn kiệt tài nguyên mà đáng buồn là để phục vụ những mục đích phù phiếm như dựng tượng cho cao, xây đền đài cho lớn để thể hiện sự tự mãn của kẻ lãnh đạo hay ghanh đua giữa các cộng đồng với nhau.
Vậy phải chăng các chỉ dấu trên xuất hiện ở đâu đồng nghĩa với việc xã hội đó sẽ suy tàn và biến mất? Thật may mắn không phải như vậy. Người Viking ở Iceland đã thoát khỏi định mệnh khắc nghiệt của mình, cũng như Nhật Bản đã vượt qua khó khăn và vươn lên vị trí thuộc Thế giới thứ nhất...
Jared Diamond, như thường thấy qua những tác phẩm của mình, thể hiện một kiến thức uyên thâm đáng kinh ngạc. Kinh nghiệm làm công tác nghiên cứu kết hợp với nhiều năm làm việc cùng các tập đoàn kinh tế đa quốc gia giúp ông có cái nhìn từ nhiều phía, nhà hoạt động môi trường - nhà kinh doanh - người dân trong xã hội bị ảnh hưởng. Mặc dù có nhiều ví dụ trong cuốn sách này, nhưng cá nhân tôi thích phân tích của Diamon về sự tương phản giữa hai xã hội hiện đại tồn tại trên hòn đảo Hispaniola, nơi định cư lâu dài đầu tiên của người châu Âu được Columbus dựng lên ở châu Mỹ. Nó cho thấy thái độ, phản ứng của con người có ảnh hưởng thế nào đến sự sinh tồn và phát triển của xã hội đó. Bên cạnh các kiến thức xã hội, lịch sử, việc giới thiệu các phương pháp phân tích liên quan đến khảo cổ, sinh học như cách tính vòng tuổi cây để ngoại suy ra các thông tin về thời tiết, lượng mưa của từng giai đoạn hay kỹ thuật phân tích tổ chuột rừng để tái dựng lại môi trường trong khu vực...cũng mang lại nhiều hiểu biết thú vị cho người đọc.
"Một ngày nào đó, phải chăng con người tương lai sẽ khám phá ra những tòa nhà chọc trời của nền văn minh chúng ta nằm im lìm sau những cánh rừng già?" - câu hỏi mà cuốn sách của J .Diamond gợi ra sẽ còn ám ảnh người đọc, với hy vọng con người hiện nay hiểu và hành động khôn ngoan, vì với quá trình toàn cầu hóa nhanh chóng, hành tinh này cũng chỉ như một hòn đảo.
Một show diễn lớn của lịch sử được đạo diễn bởi một tác giả xuất sắc - Jared Diamond!
Theo Diamond, các nguyên nhân chính bao gồm: Sự tàn phá môi trường sống của con người (phá rừng, hủy hoại môi trường, khai thác cạn kiệt tài nguyên dẫn đến các hệ lụy đi kèm, tiêu thụ quá mức xã hội có thể cung cấp,...), biến đổi khí hậu theo chiều hướng tiêu cực, sự suy yếu do đối đầu liên tiếp với những lực lượng thù địch, mất đi sự hỗ trợ thiết yếu từ những đối tác thân thiện và cuối cùng cũng rất quan trọng là phản ứng của xã hội hay khả năng thích ứng (đặc biệt của những người lãnh đạo) trước những biến đổi bất lợi này.
Minh họa cho quan điểm của mình, Diamond đã dẫn chứng từ những xã hội cổ xưa như xã hội của người Polynesia trên đảo Phục Sinh, xã hội người Maya, xã hội người Anasazi ở hẻm núi Chaco Tây Nam nước Mỹ, người Norse ở Greenland,..cho đến xã hội hiện đại như Rwanda. Mặc dù không phải tất cả các nguyên nhân trên đều xuất hiện cùng lúc, nhưng sự suy thoái và sụp đổ của những xã hội này đều liên quan đến một hoặc kết hợp của vài nguyên nhân đã nêu. Trong đó, xuất hiện nhiều nhất là việc phá rừng và khai thác cạn kiệt tài nguyên mà đáng buồn là để phục vụ những mục đích phù phiếm như dựng tượng cho cao, xây đền đài cho lớn để thể hiện sự tự mãn của kẻ lãnh đạo hay ghanh đua giữa các cộng đồng với nhau.
Vậy phải chăng các chỉ dấu trên xuất hiện ở đâu đồng nghĩa với việc xã hội đó sẽ suy tàn và biến mất? Thật may mắn không phải như vậy. Người Viking ở Iceland đã thoát khỏi định mệnh khắc nghiệt của mình, cũng như Nhật Bản đã vượt qua khó khăn và vươn lên vị trí thuộc Thế giới thứ nhất...
Jared Diamond, như thường thấy qua những tác phẩm của mình, thể hiện một kiến thức uyên thâm đáng kinh ngạc. Kinh nghiệm làm công tác nghiên cứu kết hợp với nhiều năm làm việc cùng các tập đoàn kinh tế đa quốc gia giúp ông có cái nhìn từ nhiều phía, nhà hoạt động môi trường - nhà kinh doanh - người dân trong xã hội bị ảnh hưởng. Mặc dù có nhiều ví dụ trong cuốn sách này, nhưng cá nhân tôi thích phân tích của Diamon về sự tương phản giữa hai xã hội hiện đại tồn tại trên hòn đảo Hispaniola, nơi định cư lâu dài đầu tiên của người châu Âu được Columbus dựng lên ở châu Mỹ. Nó cho thấy thái độ, phản ứng của con người có ảnh hưởng thế nào đến sự sinh tồn và phát triển của xã hội đó. Bên cạnh các kiến thức xã hội, lịch sử, việc giới thiệu các phương pháp phân tích liên quan đến khảo cổ, sinh học như cách tính vòng tuổi cây để ngoại suy ra các thông tin về thời tiết, lượng mưa của từng giai đoạn hay kỹ thuật phân tích tổ chuột rừng để tái dựng lại môi trường trong khu vực...cũng mang lại nhiều hiểu biết thú vị cho người đọc.
"Một ngày nào đó, phải chăng con người tương lai sẽ khám phá ra những tòa nhà chọc trời của nền văn minh chúng ta nằm im lìm sau những cánh rừng già?" - câu hỏi mà cuốn sách của J .Diamond gợi ra sẽ còn ám ảnh người đọc, với hy vọng con người hiện nay hiểu và hành động khôn ngoan, vì với quá trình toàn cầu hóa nhanh chóng, hành tinh này cũng chỉ như một hòn đảo.
Một show diễn lớn của lịch sử được đạo diễn bởi một tác giả xuất sắc - Jared Diamond!
March 4, 2023
Chương 1: Dưới trời Montana bao la
Tôi đã biết về cách viết dài dòng của tác giả qua cuốn Súng, vi trùng và thép, nhưng tôi không thể hiểu tại sao tác giả kể 1 cách hết sức dài dòng, lan man, và theo tôi là không cần thiết về cuộc sống mua đất, làm nông trại, và nuôi bò của nông dân Montana. Chương 1 đọc rất oải
Đã cố gắng đọc hết quyển sách. Điều rút ra ở quyển sách la tác giả theo thuyết môi trường quyết định tất cả. Tác giả gán nguyên nhân sụp đổ của các xã hội là do môi trường, và tìm bằng chứng để chứng minh điều đó, nên cá nhân cảm thấy nhận định của tác giả không khách quan và chưa liệt kê đầy đủ những nguyên nhân khác.
Tôi đã biết về cách viết dài dòng của tác giả qua cuốn Súng, vi trùng và thép, nhưng tôi không thể hiểu tại sao tác giả kể 1 cách hết sức dài dòng, lan man, và theo tôi là không cần thiết về cuộc sống mua đất, làm nông trại, và nuôi bò của nông dân Montana. Chương 1 đọc rất oải
Đã cố gắng đọc hết quyển sách. Điều rút ra ở quyển sách la tác giả theo thuyết môi trường quyết định tất cả. Tác giả gán nguyên nhân sụp đổ của các xã hội là do môi trường, và tìm bằng chứng để chứng minh điều đó, nên cá nhân cảm thấy nhận định của tác giả không khách quan và chưa liệt kê đầy đủ những nguyên nhân khác.
January 26, 2018
Nhiều thông tin bổ ích về các xã hội xưa và nay khi đương đầu với các vđ môi trường.
Mặc dù nhiều lần tác giả nhấn mạnh ông ko theo chủ nghĩa "môi trường quyết định" nhưng cuốn này ko đề cập đủ các khía cạnh văn hóa của các xã hội. Tuy nhiên thế lại hay, nếu ko sẽ rất dài và tự nhiên thì là thế mạnh của ông.
Cơ bản thì ko hấp dẫn bằng "Súng, vi trùng và thép", quá nhiều số-liệu/dẫn-chứng tận xứ mẽo ko cuốn hút đc dân Việt, nhiều lúc phải đọc lướt cho qua.
Một chi tiết hay là cách người tiêu dùng có thể gây ảnh hưởng đến các nhà khai-thác/sản-xuất ko thân thiện môi trường. Có lẽ các nhà hoạt động dân chủ cũng nên đi theo hướng này, vừa luyện đấu tranh cho dân vừa tăng chất lượng cuộc sống cuối cùng giới trung lưu cũng rảnh và hiểu biết xã hội hơn khi nghĩ về dân chủ
Mặc dù nhiều lần tác giả nhấn mạnh ông ko theo chủ nghĩa "môi trường quyết định" nhưng cuốn này ko đề cập đủ các khía cạnh văn hóa của các xã hội. Tuy nhiên thế lại hay, nếu ko sẽ rất dài và tự nhiên thì là thế mạnh của ông.
Cơ bản thì ko hấp dẫn bằng "Súng, vi trùng và thép", quá nhiều số-liệu/dẫn-chứng tận xứ mẽo ko cuốn hút đc dân Việt, nhiều lúc phải đọc lướt cho qua.
Một chi tiết hay là cách người tiêu dùng có thể gây ảnh hưởng đến các nhà khai-thác/sản-xuất ko thân thiện môi trường. Có lẽ các nhà hoạt động dân chủ cũng nên đi theo hướng này, vừa luyện đấu tranh cho dân vừa tăng chất lượng cuộc sống cuối cùng giới trung lưu cũng rảnh và hiểu biết xã hội hơn khi nghĩ về dân chủ
Displaying 1 - 20 of 20 reviews