Wat is dat toch met het onderwijs in Nederland? De ene onderwijsvernieuwing is nog niet in gang gezet of de volgende komt er al aan. Nu eens sluit het onderwijs niet goed aan op wat de toekomst van de leerlingen vraagt, dan weer leidt het niet voldoende op tot menslievende en democratische Nederlanders. Wat het onderwijs ook allemaal tot stand moet brengen, het is nooit goed genoeg.
Piet de Rooy onderzoekt op eigenzinnige wijze waar deze hooggespannen verwachtingen vandaan komen. Dat doet hij deels aan de hand van de loopbanen van zijn vader en van hemzelf. Zijn vader werkte zijn leven lang in het onderwijs, De Rooy studeerde historische pedagogiek en was hoogleraar. De Rooy gaat echter nog veel verder terug, naar het vroegste stadium van het onderwijs. Van daaruit laat hij zijn licht schijnen over de vele goede bedoelingen, de talloze misvattingen en de harde belangen die het onderwijs in Nederland tot een veelkoppig monster hebben gemaakt.
'Juist de illusie dat volmaakt onderwijs onder handbereik is, als we maar zouden willen, sluit waardering voor alles wat bereikt is uit en belemmert het zicht op de werkelijke vernieuwing van het onderwijs: de gestage aanpassing van de school aan een wereld, die niet slechts de laatste jaren, maar van begin af aan onophoudelijk verandert.' #dezinvanhetboek
Bij het zien van de schitterende cover krijg je al een klein beetje een idee waar het boek over kan gaan. De titel geeft duidelijkheid. Op een toegankelijke manier beschrijft Piet de Rooy in Een geschiedenis van het onderwijs in Nederland in 8 delen de geschiedenis van het onderwijs in Nederland. Hij geeft er zijn kijk op, vertelt hoe hij denkt over het onderwijs vroeger en nu en over zijn vader die leraar was. Hij laat je anders naar het onderwijs in Nederland kijken. Het is mooi om te lezen hoe het onderwijs in de loop der eeuwen is veranderd, hoe de scholen zijn veranderd, de lessen, de leraren, hoe het vroeger ging en hoe het er heden ten dage aan toe gaat. Je krijgt daar een goed beeld bij. Je moet je soms wel verplaatsen in de tijd, dat men vroeger een andere denkwijze had dan heden ten dage zoals bijvoorbeeld hoe men dacht over meisjes die wilden doorleren en waar het geloof vroeger een veel belangrijkere rol speelde dan heden ten dage. Het boek gaat niet alleen over het onderwijs, maar ook over de bijkomende zaken als opvoeding en wat voor rol de politiek in het onderwijs speelt.
Als ik niet werkte waar ik werkte, had ik dit boek vast niet gelezen. Ik vind het een fijn overzicht van de ontwikkelingen die het onderwijs in NL gemaakt heeft en de enorme invloed van de overheid hierop. Ik heb nu een beter perspectief waarom bepaalde wetten zijn zoals ze zijn of waarom partijen om bepaalde 'vernieuwing' roepen.
Boek begint erg sterk met mooie inzichten in het ontstaan van het Nederlands onderwijssysteem. Langzaam maar zeker worden de hoofdstukken vager. De onderwijsontwikkelingen worden steeds minder goed uitgelegd en de mening van de auteur (die overigens heel interessant had kunnen zijn) wordt minder goed te duiden omdat hij niet meer heel duidelijk aangeeft waar die mening nu precies over gaat.