Jump to ratings and reviews
Rate this book

Περί της καταγωγής των σημερινών Ελλήνων

Rate this book
... ο ελληνικός λαός, που πριν από τον τρωικό πόλεμο έως τον έκτο μετά Χριστόν αιώνα κατοίκησε την Πελοπόννησο και τη χερσαία χώρα βορειότερα, δεν υπάρχει πια σήμερα. Ατυχείς περιστάσεις κάθε είδους επέφεραν την τελειωτική παρακμή του, τον περιορισμό του σε τελείως ασήμαντα υπολείμματα και την επιμιξία του με ξένους, ώστε να σβήσει ολοκληρωτικά ο αρχικός του χαρακτήρας και να εξαλειφθούν, κατά την έκφραση ενός από τους πιο ένθερμους και προικισμένους αντιπάλους μου, μέσα στο γενικό μετασχηματισμό, ακόμα και τα τελευταία ίχνη του αρχαίου ελληνικού βίου. Αυτή η διδασκαλία, που αρχικά είχε την έννοια ενός ιστορικού πειράματος, μπαίνει εφεξής στη σειρά των αδιαφιλονίκητων ιστορικών αληθειών. Έχει γίνει πραγματικότητα που χωρίς εθελούσια τύφλωση δεν μπορεί να αρνηθεί κανείς. Αυτό το θέμα δεν έχει να κάνει με την πολιτική, είναι καθαρά επιστημονικής φύσεως και γράφτηκε μόνο γι' αυτούς που ενδιαφέρονται σοβαρά για την ορθή γνώση του παρελθόντος και του παρόντος. Ο στόχος βρίσκεται πέρα από κάθε πρόθεση εξασκήσεως οιωνδήποτε δογματικών επιρροών στις ενέργειες, τα διατάγματα και το δημόσιο διάλογο του παρόντος χρόνου αναφορικά με την Ελλάδα. Ας εξακολουθεί να λέγεται η χώρα των Γραικών Ελλάς και οι κάτοικοί της Έλληνες. Είναι όντως Έλληνες, αλλά νεωτέρας διαπλάσεως, αναπνέουν ελληνικούς αγέρηδες και ο ήλιος του Περικλή λάμπει ακόμα πάνω από τα κεφάλια τους.

138 pages, Paperback

First published January 1, 1835

1 person is currently reading
34 people want to read

About the author

Jakob Philipp Fallmerayer

74 books3 followers
Jakob Philipp Fallmerayer was a Tyrolean traveller, journalist, politician and historian, best known for his controversial theories concerning the racial origins of the Greeks, and for his travel writings.

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
5 (16%)
4 stars
3 (10%)
3 stars
10 (33%)
2 stars
5 (16%)
1 star
7 (23%)
Displaying 1 - 12 of 12 reviews
Profile Image for Kostas Hitchens Pap.
37 reviews12 followers
December 31, 2020
Δεν μπορώ να βάλω πάνω από ένα αστέρι βιβλίο όπου ο συγγραφέας να λέει ευθαρσώς ότι η θεία πρόνοια αποφασίσει το οτιδήποτε στην εξέλιξη της ιστορίας και στη προκειμένη περίπτωση ότι ήταν θέλημα θεου να επικρατήσει ο Χριστιανισμός έναντι του ελληνικού πολιτισμόυ
Να τονίσω ότι το βιβλίο το πήρα αφού διάβασα το Έλληνες και νεοέλληνες του Ραφαηλίδη ο οποίος εξυμνεί τον συγγραφέα αυτου εδώ του βιβλίου και μου προκαλεί τρομερή εντύπωση πως βασίζεται σε ένα τέτοιο θρησκοληπτο φανατικό .
Όσα τεκμηριωμένα ιστορικά στοιχεία και αν υπάρχουν κανένας δεν μπορεί να πάρει στα σοβαρά το παραπάνω σκεπτικό.
Profile Image for Dimitris Hall.
392 reviews73 followers
August 10, 2016
Ανακάλυψα αυτό το βιβλίο σκαλίζοντας την επιφάνεια των απύθμενων βαθών της βιβλιοθήκης της μάνας μου. Γενικά αποφεύγω να το κάνω γιατί είναι σαν να κοιτάζεις τον ήλιο κατάματα: δύσκολο να ψάξεις μέσα σε τόση πολλή και τόσο καλή πληροφορία και να μην χαωθείς. Εκείνη τη μέρα όμως ένιωθα τυχερός, όπως όταν πατάω την δεύτερη επιλογή στο Google, κάτι το οποίο και στις δύο περιπτώσεις δεν κάνω συχνά.

Εν πάσει περιπτώσει, η μάνα μου έμαθε για τον Φάλμεραϋερ όταν πήγε στην Γερμανία, πριν την πρώτη μετάφραση του βιβλίου στα ελληνικά το 1984, δηλαδή περισσότερα από 150 χρόνια μετά τη συγγραφή του. Ήταν όταν άρχισε να ανακαλύπτει την «εναλλακτική», λιγότερο εξευγενισμένη, πολύ πιο ενδιαφέρουσα και πολύ πιο ανθρώπινη εκδοχή της ιστορία της χώρας μας και των κατοίκων της, μια ιστορία πιο αληθοφανής σχετικά με το ποιοι ήταν, ή δεν ήταν, οι πρόγονοι μας. Περίπου όταν έφτασα στην ίδια ηλικία αρχισα να την ανακαλύπτω κι εγώ.

Χρόνια τώρα μου λέει κάθε φορά με έναν θαυμασμό στα μάτια της, ίδιο με τον δικό μου τώρα, πως το χωριό απ'το οποίο καταγόταν ο παππούς Αθανασόπουλος, κάπου κοντά στα Καλάβρυτα, λεγόταν τον παλιό καιρό Κόκοβα. Αυτό ήταν πριν μετονομαστεί στο πιο ελληνικό Κλειτορία . Την ίδια τύχη είχαν πολλά--περισσότερα απ'όσα φανταζόμαστε εσείς κι εγώ--τοπωνύμια στην Ελλάδα, των οποίων τα σλαβικά ονόματα δεν ηχούσαν καλά στα καθαρευουσιάνικα, αρχαιολατρικά αυτιά των Ελλήνων του προπερασμένου αιώνα. Δεν νομίζω ότι αυτοί οι κύριοι αναρωτήθηκαν ποτέ ποιος πρωτοέμεινε στην Κόκοβα, που σήμαινε «κότα» σε κάποια μεσαιωνική σλάβικη γλώσσα, ή αν οι κάτοικοι του χωριού είχαν παραμείνει ως τότε Σλάβοι.

Πώς και δεν ξέρουμε περισσότερα για την κατάλυση της ηπειρώτικης Ελλάδας απ'τους Σλάβους τον 6ο αιώνα; Πώς είναι δυνατόν να νομίζουμε σοβαρά ότι έχουμε ως επι το πλείστον αρχαιοελληνικό αίμα, ή τουλάχιστον να το νομίζουν αυτό πολλοί νεοέλληνες; Πώς είναι δυνατόν να υποτιμούμε τόσο ξεδιάντροπα την βαθιά ιστορία του τόπου μας και να την αναγάγουμε σε μερικούς κιτς αφορισμούς στην καλύτερη των περιπτώσεων; Μα θα μου πείτε, τι περίμενα; Είναι γνωστό ότι γενικότερα οι άνθρωποι δεν φημιζόμαστε για τις ικανότητες μας να μπορούμε να μάθουμε απ'το παρελθόν, ή ακόμα και να μπορούμε να το κοιτάξουμε και να το αναλογιστούμε λαμβάνοντας υπ'όψη τα δικά μας προσωπικά φίλτρα αλλά και αυτά της εποχής και της κυρίαρχης κουλτούρας. Ελάχιστους ξενίζει ότι όπου και να πας, και ανάλογα το πού είσαι, θα ακούσεις μια διαφορετική εκδοχή για το ποιος είναι ο αρχαιότερος λαός στον κόσμο. Μου θυμίζει κάτι Αυστραλούς ερευνητές που λένε πως οι αρχαιότεροι προγονοί μας δεν ξεκίνησαν από την Αφρική, όπως εικάζει η πιο δημοφιλής θεωρία σήμερα, αλλά από την... ναι, θα το πάρει το πόταμι, απ'την Αυστραλία. Από ένα σημείο και μετά δεν έχει καν σημασία ποιος έχει δίκιο, αλλά ότι τους περισσότερους τους παρακινεί η ανάγκη να είναι αυτοί ο εκλεκτός λαός και όχι άλλος.

Για να επιστρέψουμε στο βιβλίο: χωρίς αμφιβολία είναι ένα σημαντικό πόνημα το οποίο πιστεύω θα έπρεπε να συζητηθεί περισσότερο στην σύγχρονη Ελλάδα απ'ότι έχει συμβεί μέχρι τώρα, απλά και μόνο γιατί παραθέτει σπάνιες πηγές που ρίχνουν λίγο περισσότερο φως στο ποιοι πραγματικά είμαστε και το τι σήμαινε το να είσαι Έλληνας την 2ης χιλιετία. Ο Φάλμεραϋερ έχει κατακριθεί πολύ (έλα δεν το πιστεύω!) αλλά ακόμα δεν έχω δει σοβαρά αντεπιχειρήματα, μόνο φασιστομπλόγκ όπως αυτό (δείτε και το σχόλιο μου κάτω κάτω, για να μην αναφέρω την περίφημη «έρευνα του DNA»... mein Gott) να τον κράζουν και να τον καταδικάζουν με την παραδοσιακή άλλωστε ταμπέλα-πασπαρτού του «ανθέλληνα».

Ανθέλληνας: χαρακτηρισμός ο οποίο σημαίνει, όπως έχω μάθει πια από την εμπειρία χρόνων, όλους αυτούς που συνωμοτούν για να μην επιτρέψουν στην αρχαία φυλή των Πελασγίων να κατακτήσουν τον κόσμο όπως θα συνέβαινε αν δεν υπήρχαν αυτοί για να μας σταματήσουν. Μπόνους πόντοι αν οι ανθέλληνες είναι και Εβραίοι, οι οποίοι, ω τι ειρωνεία, έχουν μια παρόμοια κοσμοθεωρία με τους εξτρέμ έλληνες η οποία πηγάζει μέσα από την ίδια την θρησκεία τους, αλλά τουλάχιστον η δική τους Judaism vs The World πεμπτουσία ύπαρξης δικαιολογείται από τους διωγμούς τους που χάνονται στα βάθη των αιώνων. Ή μήπως διώκονταν γιατί πάντα θεωρούσαν τον εαυτό τους «εκλεκτό»; Παρακαλώ εισάγετε ρητό για αυγά και κότες και ποιος έκανε ποιον.

Αλλά φυσικά: οτιδήποτε σκάει την εθνική ψευτοπερηφάνια όπως τα μυτερά νύχια σκάνε ένα μπαλόνι, δεν μπορεί να εξεταστεί σοβαρά από όσους έχουν πιστέψει τυφλά στον μύθο της δικής τους εξοχότητας. Είμαι σίγουρος ότι ελάχιστοι απ'όσους έχουν γνώμη για το Περί της καταγωγής των σημερινών Ελλήνων έχουν ιδέα τι ακριβώς γράφει και ποια είναι τα επιχειρήματα που περιέχονται μέσα του. Ούτε το 1830 ήξεραν, όταν στον δρόμο έκραζαν τον Φάλμεραϋερ χωρίς να έχουν διαβάσει το βιβλίο καθώς δεν υπήρχε μετάφραση και κανείς δεν καταδεχόταν να την γράψει για 150 χρόνια, ούτε τώρα.

Η κριτική κατα του Φάλμεραϋερ την οποία δέχομαι πάντως είναι ότι ήταν καθεστωτικός μές την αντικαθεστωτικότητα του αντιφιλελληνισμού του. Με άλλα λόγια, παρ'όλο που ο φιλελληνισμός ήταν πολύ τρέντυ για την πολιτική διανόηση της εποχής, ο Φάλμεραϋερ ήταν συντηρητικός «αυτοκρατορικός» και κατα των επαναστάσεων. Ήταν υποστηρικτής του Όθωνα (η τελευταία παράγραφος του βιβλίου εξυμνεί τον πρώτο βασιλιά της Ελλάδας μάλλον επειδή ήταν Βαυαρός, και ο Φάλμεραϋερ έκρινε ότι μόνο ένας Γερμανός θα είχε τα προσόντα για μια τόσο σοβαρή και υψηλού κύρους δουλειά) και γενικότερα περισσότερο με τον Μέτερνιχ και λιγότερο με τον Καποδίστρια, αν με πιάνετε. Αλλά τα πολιτικά του πιστεύω δεν θα έπρεπε να επηρεάζουν το πώς εμείς βλέπουμε και αξιολογούμε την εγκυρότητα της έρευνας του. Έστω ότι ήταν ανθέλληνας, λοιπόν, ό,τι κι αν αυτό σημαίνει. Τι έχουμε να πούμε για τις παραπομπές του, για την επιχειρηματολογία του; Αν μη τι άλλο, ο τύπος έκανε σοβαρή δουλειά για την εποχή του και κοιτώντας την καθαρά λογικά, την πιστεύω. Ειμαι σίγουρος ότι υπάρχουν ανακρίβειες στο έργο αλλά δεν έχει πολλή σημασία: καμία ανακρίβεια στα στοιχεία του δεν θα επαρκούσε για να ανατρέψει ολόκληρο του το επιχείρημα.

Ήδη έχω γράψει πολλά αλλά θα μπορούσα να γράψω άλλα τόσα κι άλλα τόσα γι'αυτό το θέμα. Ίσως το βλέπω πιο καθαρά γιατί, όντας μισός αυστραλός, δεν περιορίζομαι από την «καθαρότητα» του ελληνικού αίματος, την ίδια καθαρότητα βλέμματος η οποία από άλλους πολύ πιο «καθαρούς» από μένα ερμηνεύεται ως έλλειψη πατριωτισμού. Νομίζω ότι αυτό το βιβλίο, αν και δεν αξίζει 5 αστεράκια ως πόνημα, όπως προανέφερα, είναι πολύ σημαντικό για την Ελλάδα του σήμερα. Μέσα σε λίγες προτάσεις μπορεί να χτυπήσει απίστευτα πολλά νεύρα, και πιστεύω ακράδαντα ότι τέτοια είναι τα έργα που ακριβώς πρέπει να διαβάζονται και να συζητιούνται περισσότερο από τα υπόλοιπα που απλά συμφωνούν με όσα είναι κοινώς αποδεκτά. Κι όποιος αντέξει.

Θέλω να μάθω την ιστορία της Κόκοβας, στην τελική, όχι της Κλειτορίας.
Profile Image for Μιχάλης Παπαχατζάκης.
378 reviews21 followers
September 29, 2025
Η παρούσα ιστορικολαογραφική μελέτη του Φαλλμεράγιερ άργησε να εκδοθεί στην Ελλάδα εκατόν πενήντα χρόνια (!), ενώ αφορούσε την Ελλάδα. Εκδόθηκε στη Βιέννη το 1835 και στην Αθήνα το 1984. Ο λόγος ήταν το περιεχόμενο του: υποστήριζε ότι η ιστορική συνέχεια των νεοελλήνων από τους αρχαίους (θέση που υποστήριζαν οι φιλελληνικοί κύκλοι της Ευρώπης) διακόπτεται οριστικά με την κάθοδο των σλάβων κατά τα χρόνια του Ιουστινιανού και τον αποικισμό όλου του κλασικού αρχαιοελληνικού χώρου. Τότε ήταν, αναφέρει, που έσβησε η αρχαία ελληνική γλώσσα με τις διαλέκτους της από τον ομηρικό χώρο για να αντικατασταθεί στη συνέχεια, με την ανάκτησ�� της Ρούμελης και της Πελοποννήσου από το βυζαντινό βασίλειο, από τα βυζαντινά ελληνικά, γλώσσα που δημιουργήθηκε ως εξέλιξη της αρχαίας ελληνιστικής στο Βόσπορο, στη Μικρά Ασία και στη Μέση Ανατολή.

[Από τώρα και στο εξής τα πάντα αλλάζουν: νέοι άνθρωποι κτίζονται νέες κατοικίες και ομιλούν μια νέα διάλεκτο, σε όλους κοινή γιατί όλοι προέρχονται από το ίδιο σχολείο του βυζαντινού βασιλείου. Η νεοελληνική γλώσσα δε δημιουργήθηκε στην Ελλάδα• δημιουργήθηκε στο Βόσπορο, στη Θράκη, τη Μικρά Ασία και μεταφέρθηκε αυτήν την εποχή από τους νέους αποίκους στην Ελλάδα] (σελ.64)

Ο Φαλλμεράγιερ ήταν και περιηγητής. Ταξίδεψε επί μακρόν στην νεοσύστατη Ελλάδα (το βιβλίο γράφτηκε μόλις πέντε χρόνια μετά την ανεξαρτησία της) και παρατήρησε και το εξής: Ειδικά η αττικοβοιωτία είχε πλέον πληθυσμό αλβανικό ως επί το πλείστον. Η μελέτη του βασίζεται πολύ στα τοπωνύμια, τα οποία σχεδόν παντού, από την Άρτα μέχρι το κάβο Ματαπά (τα όρια του τότε βασιλείου), είναι σλαβικής ή αλβανικής προέλευσης και ετυμολογίας. Βασίζεται επίσης σε χειρόγραφα που ανακάλυψε στην εκκλησία των Αγίων Αναργύρων της Αθήνας -χειρόγραφα που αφορούσαν αφηγήσεις από τον σλαβικό πληθυσμό- καθώς και από συγγράμματα λογίων της βυζαντινής αυτοκρατορίας. Καθώς και σε διηγήσεις ντόπιων. Το συμπέρασμά του: οι εξ αίματος έλληνες εξαφανίστηκαν στον Μεσαίωνα. Διασκορπίστηκαν.

Η θέση αυτή είναι μια θέση που επουδενί δεν μπορούσε να γίνει δεκτή από όσους ιστορικούς συνέταξαν την επίσημη εκδοχή της ιστορίας του ελληνικού έθνους και αυτός είναι και ο λόγος που δεν εξεδόθη παρά μόνο δεκαετίες μετά που σταθεροποιήθηκε η εθνική ταυτότητα των (νεο)ελλήνων. Είναι μια θέση που δεν λαμβάνει υπόψη τις συνθήκες γέννησης ενός έθνους που είναι πολύ πιο πολύπλοκες και δυναμικές από το αίμα ή το DNA, κατά την προσωπική μου άποψη. Η εργασία του όμως λέει στον αναγνώστη κάτι προφανές: το έθνος που δημιουργήθηκε στον ίδιο εδαφικό χώρο με τις αρχαιοελληνικές φυλές και τελικά έφτασε να μιλάει μια εξέλιξη της τότε γλώσσας, πρέπει να λάβει υπόψη (πολιτισμικά, ιστορικά, ανθρωπολογικά) όλη την εξελικτική πορεία, όλες τις επιρροές και όλες τις ριζικές αλλαγές, για να αποφύγει να καταλήξει σε μεταφυσικά συμπεράσματα. Τα πράγματα γίνανε όπως έγιναν, όχι όπως μια φαντασίωση επιβάλλει. Οι καθαρές δε μορφές δεν υπάρχουν πουθενά, ούτε στα πετρώματα, ούτε στα έθνη.

Ο ίδιος ο Φαλλμεράγιερ, παρότι κατηγορήθηκε ότι παίζει αντιφιλελληνικά παιχνίδια της "Ιερής Συμμαχίας", δηλώνει προς το τέλος ότι μελέτησε τη λαογραφία της Ελλάδας επειδή αυτή είναι η δουλειά του.

[Ας εξακολουθεί να λέγεται η χώρα των Γραικών Ελλάς και οι κάτοικοί της Έλληνες. Είναι όντως Έλληνες αλλά νεώτερης δισπλάσεως, αναπνέουν ελληνικούς αγέρηδες και ο ήλιος του Περικλή λάμπει ακόμα πάνω από τα κεφάλια τους. Εγώ υπεράσπισα μονάχα το συμφέρον της επιστήμης και δεν απέβλεψα σε οιαδήποτε άμεση πρακτική εφαρμογή. Πρόκειται για ένα είδος γυμναστικής του πνεύματος κατά την ευρωπαϊκή έννοια] (σελ.128)

Ως επιστημονικό βιβλίο είναι πολύ αξιόλογο και ειδικά για την εποχή του.
Profile Image for Артемис Сашенька.
4 reviews8 followers
July 30, 2017
Έχω διαβάσει και το παρόν βιβλίο καθώς και την αναθεώρηση του, Παρότι δείχνει την επανελληνοποίηση διαφόρων χωριών και περιοχών της Ελλάδος και την ανάμειξη (εγώ θα έλεγα καλύτερα απορρόφηση) Σλαβικού,Αβαρικού στοιχείου κτλπ, Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε τις πηγές της παρούσης έρευνας οι οποίες δεν είναι αξιόπιστες.. Ο Φαλμεράγιερ δυστυχώς αρκέστηκε σε ιστορίες από αυτί σε αυτί και ακόμη και σε τω όντι παραμύθια, μύθους χωριών και γλωσσικών στοιχείων διαφόρων ιδιωμάτων/διαλέκτων. Δεν θα αναφερθώ καν σε έρευνες των ημερών μας που αποδεικνύουν πως π.χ το σλαβικό στοιχείο έχει επηρρεάσει πάνω κάτω ένα 14% του Πελοποννησιακού πληθυσμού, αλλά κυρίως στις πηγές της έρευνας που επί το πλείστον δεν είναι καν χειροπιαστές. Αυτός ήταν και ο λόγος που ο Φαλμεράγιερ δεν κρίθηκε από τους ίδιους τους συγχρόνους του ως αξιόπιστος.. Παρ΄ότι μου αρέσει να διαβάζω πράγματα που ανατρέπουν δεδομένα, το συγκεκριμένο έργο επί το πλείστον και όχι παντελώς έχει καταρριφθεί από ένα τεράστιο μέρος της επιστημονικής κοινότητας σχεδόν πανθομολογουμένως ως προς τις περισσότερες διαπιστεύσεις του οι οποίες είναι κατά κόρον σε πολλά σημεία υπερβάλλουσες.
Profile Image for Giannis Kav.
2 reviews
April 6, 2020
Ως φίλος επιστημονικών έργων που ανατρέπουν τις υπάρχουσες ιδέες για κάποιο θέμα, ξεκίνησα με μεγάλη ανυπομονησία το βιβλίο αυτό. Όμως διαψευστηκα καθολικά. Το παρών έργο αποτελεί μια παντελης αποτυχία της επιστήμης της ιστορίας.

Για να διαβάσει κανείς βιβλία σαν κι αυτό πιστεύω πως χρειάζεται να λάβει υπόψη του κάποια δεδομένα έτσι ώστε να καταφέρει να κατανοήσει αποτελεσματικότερα τις ιδεες του συγγραφέα και την σπουδαιότητα του έργου για την επιστήμη την ποια υπηρετεί. Στην προκειμένη περίπτωση, το βιβλίο υπηρετεί την γενικότερη επίστημη της ιστορίας και ειδικότερα κάποιους ακόμα παρεμφερείς τομείς.

Πρώτο δεδομένο το οποίο ισχύει σε όλους τους επιστημονικούς κλάδους, αποτελεί το σύνολο των πηγών που χρησιμοποίησε ο συγγραφέας. Όπως είναι εύκολο να καταλάβει κανείς ή απόψεις του στηρίζονται σε κάποια αμφιβόλου ποιότητος χειρόγραφα και βιβλία, οπως και σε κάποια βιβλίο που ναι μεν έχουνε μεγάλη αξιοπιστία αλλά σε μεγάλο βαθμό τα έχει ερμηνεύσει λανθασμένα και σε διηγήσεις ντόπιων κατοίκων.

Δεύτερον, είναι αρκετά σημαντικό για να κρίνουμε και για να κατανοήσουμε καλύτερα το έργο, να εξετάσουμε την επιστημονική ποιότητα και τα επιτεύγματα του συγγραφέα. Εδώ είναι εύκολο εάν κάποιος έχει ασχοληθεί στο ελάχιστο με τους ιστορικούς του 19ου αιώνα να παρατηρήσει ότι είναι από τους λιγότερους αξιόλογους και το στίγμα που άφησε ήταν σχετικά μικρό στην επιστήμη.

Τρίτον τώρα που έγινε αναφορά και γενικότερα στην επιστήμη της ιστορίας τον 19ο αιώνα πρέπει να προσέξει κανείς ότι επιστήμες σαν και αυτή οπως και σαν την ανθρωπολογία, την λαογραφία και την γλωσσολογία ηταν σχετικά σε νηπιακό στάδιο εκείνη την εποχή. Παρόλο που οι θετικές επιστήμες όπως τα μαθηματικά και η φυσική είχαν ήδη τεράστια επιτεύγματα, μέχρι και την αυγή του 20ου αιωνα οι θεωρητικές επιστήμες είχα μείνει σχετικά πίσω. Αντιθέτως η σύγχρονη ιστορία, η σύγχρονη ανθρωπολογία, η σύγχρονη λαογραφία -οι οποίες έχουν κάνει άλματα- μελετώντας πάλι τις εποχές στις οποίες αναφέρει το βιβλίο έχουν καταλήξει σε πολύ διαφορετικά συμπεράσματα. Η διαφορά στην αποτελεσματικότητα των σύγχρονων ιστορικών σε σχέση με τους παλαιότερους έγκειται στο γεγονός ότι τώρα μπορούν πολύ πιο ακριβέστερα να επιβεβαιώσουν τις πηγές τους και να τις τοποθετήσουν ακριβως στον ιστορικό χρόνο, είτε αυτές είναι χειρόγραφα είτε βιβλία μέσω της βοήθειας της τεχνολογίας, κατι το οποίο δεν ήταν δυνατόν παλαιότερα.

Επομένως αυτό που μένει στον καθένα μας είναι να συγκρίνουμε τα συμπεράσματά του συγγραφέα με τα συμπεράσματα της σύγχρονης ιστορίας. Τίποτα περισσότερο και τίποτα λιγότερο. Πέρα από ιδεοληψίες και διχως να μεροληπτούμε και με βασικό γνώμονα την επιστημονική αλήθεια. Η σύγχρονη λοιπόν ιστορία μεν θεωρεί ότι υπήρξε μεγάλη εισροη σλαβικών λαών στον ελλαδικο χώρο κατά την διάρκεια της βυζαντινής αυτοκρατορίας κάτι που σημαίνει ότι υπήρξαν πολλές επιμιξίες αλλά δεν βγάζει το ακραίο συμπέρασμα του συγγραφέα ότι έγινε κυριολεκτικά αντικατάσταση του αρχαίου πληθυσμού με νέους εποίκους από τον βορρά.
Η σύγχρονη γενετική για παράδειγμα έχει αποδείξει ότι οι έλληνες έχουν πολύ μικρό ποσοστό του DNA τους κοινό με τους σύγχρονους Σλάβους και τις μεγαλύτερες ομοιότητες τις παρουσιάζουμε με τους κατοίκους της κάτω Ιταλίας και της Σικελίας. Έτσι κατά πάσα πιθανότητα οι Νεοέλληνες είναι απλά οι ελληνόφωνοι ορθόδοξοι χριστιανοί πληθυσμοί της βυζαντινής αυτοκρατορίας, μια άποψη που συμμερίζεται πληρως και η τεράστια Γλυκατζη-Αρβελερ. Όσοι σχέση δηλαδή έχουμε εμείς με τους αρχαίους έλληνες άλλοι τόσοι έχουν και ιταλοί της κάτω Ιταλίας και της Σικελίας όπως φαίνεται. Συνεπώς η αλήθεια βρίσκεται κάπου στην μέση: ούτε σύμφωνα με την ελληνική εθνικιστική συλλογιστική, είμαστε γνήσιοι απόγονοι των αρχαίων Ελλήνων, ούτε δεν έχουμε καμία σχέση με αυτούς όπως θέλουν να πιστεύουν κάποια σύγχρονοι εθνομηδενιστές αριστεροί.

Μια παρατήρηση που έκανα ακόμα, είναι ότι δυστυχως σε εναν ακόμα Γερμανό διανοούμενο τις εποχης εκεινης, παρουσιάζεται αυτή η τεράστια επιμονή τους για την σημασία του αίματος, της καταγωγής και της φυλής. Παράλληλα με τις ανατρεπτικές θεωρίες του Δαρβίνου την εποχή εκείνη δημιουργήθηκε ένα χάος στο χώρο των θεωρητικών επιστημών όπως και στην βιολογία. Αυτό το χάος εκμεταλλεύτηκαν τα φασιστικά κινήματα του πρώτου μισού του 20ού αιώνα για να δημιουργήσουν αυτό τρομακτικο ιδεολογήμα της καθαροτητας και της ανωτεροτητας της φυλης. Όσο πιο πολύ ασχολούμαστε με τα «αίματα» τόσο πιο πιθανό είναι να πέσουμε στην παγίδα του εθνικισμού. Αυτά ας τα αφήσουμε στην γενετική. Μπορούμε πολύ άνετα να ασχολούμαστε με την λαογραφία, με τα ήθη, τα έθιμα και το καλλιτεχνικό πάντρεμα των διαφορετικών πολιτισμών. Επομένως πρέπει πάντα να παλεύουμε για την ιστορική αλήθεια τίποτα άλλο όσο κι αν δεν μας «συμφέρει» κάποιες φορές.

Όπως είδα τελος σε μια άλλη κριτική για το βιβλίο αυτό, ενας αναγνώστης με μεγάλη ιδεολογική φόρτιση συμφώνησε με τον συγγραφέα και βρήκε στο βιβλίο αυτα τα στοιχεία που στηρίζουν τις απόψεις του, οι οποίες από επιστημονική σκοπιά είναι λανθασμένες. Αντί να κυνήγησει την ιστορική αλήθεια, την διαστρέβλωσε για να υποστηρίξει το ιδεολογικό του αφήγημα κάτι το οποίο φυσικά είναι εγκληματικό.
54 reviews10 followers
September 6, 2020
Ο Φαλμεραυερ με βαση τις "ερευνες" που ειχε κανει τοτε,κατεληξε πως "ουτε σταγονα αρχαιου ελληνικου αιματος δεν κυλαει στις φλεβες των σημερινων κατοικων της Ελλαδος",υποστηριζοντας οτι ειμαστε απογονοι Σλαβων.Αργοτερα αλλαξε καπως το αφηγημα του και συμπεριελαβε και τους Αλβανους!Πολλοι τον εχουν κατηγορησει οτι εξυπηρετουσε σκοπιμοτητες.Ασχετως αν ειναι αληθεια η οχι,ειτε δηλαδη οι ερευνες του ηταν αποτελεσμα εμπαθειας,προχειροτητας η σκοπιμοτητων(η και συνδυασμο αυτων),ηδη απο τοτε δεχτηκε οξεια κριτικη τοσο απο Ελληνες,οσο και απο ξενους ιστορικους και λαογραφους που τον αντεκρουσαν! Οπως και να\'χει, με τη ραγδαια αναπτυξη των επιστημων της φυσικης ανθρωπολογιας και κυριως της γενετικης πληθυσμων και των αντιστοιχων ερευνων που εγιναν στους ελληνικους πληθυσμους,η θεωρια του εχει καταληξει στα σκουπιδια!Το να επιμενουν λοιπον κατι αριστεροι για το ποσο σπουδαιο βιβλιο ειναι αυτο και να ειρωνευονται οσους δεν το εχουν διαβασει(το ειδαμε και στην αναρτηση της διαφημισης στο facebook),δειχνει ποσο δογματικοι, εμμονικοι και γραφικοι ειναι καποιοι!Εχει πλακα δε το οτι οι αριστεροι,μιας και ειναι υλιστες,απο τη μια να το παιζουν τοσο υπερ της επιστημης,αλλα σε αυτη την περιπτωση να αγνοουν(η να κανουν οτι αγνοουν)τα συγχρονα επιστημονικα δεδομενα!Ας καταλαβουν μια και καλη,οτι η καθε επιστημη εχει ενα συγκεκριμενο γνωστικο πεδιο.Ετσι λοιπον,στο ζητημα του αν υπαρχει φυλετικη/γενετικη συνεχεια αρχαιων και νεων Ελληνων και σε τι βαθμο υπαρχει,οπως επισης και οι επιμιξιες με αλλους λαους και οι γενετικες συγγενειες η αποκλισεις με αυτους,ειναι αρμοδιοτητα ΜΟΝΟ της επιστημης της γενετικης πληθυσμων και της φυσικης ανθρωπολογιας κατα δευτερο λογο!Οι επιστημες της ιστοριας,της αρχαιολογιας,της γλωσσολογιας κλπ,μονο επικουρικα μπορουν να μας δωσουν πληροφοριες πανω σε αυτα τα θεματα.Οσοι λοιπον ενδιαφερονται για το ζητημα ας διαβασουν το βιβλιο του καθηγητη γενετικης Κωνσταντινου Τριανταφυλλιδη "Η Γενετικη Ιστορια των Ελληνων"
Profile Image for George Malandrakis.
20 reviews
November 13, 2022
Ο μοναδικός λόγος που βάζω τρία αστέρια αντί για δυο είναι η παράθεση της συγκλονιστικής επιστολής των Αθηναίων προς τον Πατριάρχη, όπου τον εκλιπαρούν να άρει τον σε βάρος τους αφορισμό και καταγράφονται με τα μελανότερα χρώματα τα δεινά τους. Μια επιστολή γραμμένη σε βαριά αρχαϊζουσα Ελληνική, που τον 10ο αιώνα είχε πάψει πια να ομιλείται, πλην όμως οι ασυνεπείς (ή προπαγανδιστές) Έλληνες ιστορικοί την τοποθέτησαν... στη τουρκοκρατία.

Από εκεί και έπειτα, το εν λόγω πόνημα απέχει παρασάγγας από το να χαρακτηριστεί επιστημονικό, μιας και από το ύφος και τα γραφόμενα είναι εξαρχής ξεκάθαρο πως δεν γράφτηκε με σκοπό να συνάγει συμπεράσματα από τις δεδομένα, ως είθισται στην επιστήμη, αλλά να βρει δεδομένα που υποστηρίζουν ένα εκ των προτέρων διαμορφωμένο συμπέρασμα.

Και δεν αναφέρομαι στην ανάμειξη Ελλήνων με Σλάβους και Αλβανούς. Αυτή μόνο ηλίθιοι την αρνούνται.

Το επιχείρημα του Φαλλμεραυερ είναι ότι οι απόγονοι των αρχαίων Ελλήνων είχαν εξαλειφθεί σχεδόν ολοκληρωτικά πριν την εγκατάσταση των Σλάβων και αργότερα των Αλβανογενών στη Πελοπόννησο και τη Στερεά Ελλάδα, και ότι οι τελευταίοι έμαθαν Ελληνικά από την εκκλησία. Παρέβλεψε ο κατά τ'άλλα οξυδερκής και διαβασμένος συγγραφέας ότι η Ελληνική που μιλάμε, ούτε γραμματικά, ούτε συντακτικά, αλλά ούτε και λεξιλογικά είναι ίδια με την Ελληνιστική κοινή της εκκλησιας. Η σαθρότητα του επιχειρήματος είναι εμφανής και από το ότι η επαφή με τα γράμματα τους Βυζαντινούς αιώνες ήταν προνόμιο των λίγων, η "πλέμπα" κρατείτο σκοπίμως μακριά από τη μόρφωση, και η πλειοψηφία των ανθρώπων εκείνης της εποχής ήταν αγράμματοι. Κομμάτι δύσκολο να διδάξεις ξένη γλώσσα κάποιον που σκόπιμα κρατάς αγράμματο -και μάλιστα διαφορετική από αυτή των γραπτών κειμένων σου.

Αν ο Μοριας ήταν όντως τόσο ερημωμένος όταν εγκαταστάθηκαν οι Σλάβοι, θα διατηρούντο οι γλώσσες τους παράλληλα με την ελληνιστική κοινή της εκκλησίας, όπως έγινε αργότερα με τους όντως συμπαγώς και μαζικά εγκατασταθέντες σε εν πολλοίς ερημωμένα εδάφη Αρβανίτες, οίτινες διετήρουν τη γλώσσα τους από τον 13ο αιώνα μέχρι τη δεκαετία του '50. Τίποτα τέτοιο δεν μοιάζει να συνέβη με τους Σλάβους. Απορίας άξιο επίσης, πώς και δεν διδάχθηκαν Ελληνικά και οι Σλάβοι της Σερβίας, της Βουλγαρίας, της σημερινής Β. Μακεδονίας, κ.α., όταν αυτά τα εδάφη υπάγοντο στην ίδια Βυζαντινή αυτοκρατορία, με την ίδια εκκλησία και διοίκηση.

Σαν τεκμηρίωση φέρνει και το ότι ούτε στις πρώην σλαβόφωνες περιοχές της Πρωσίας διατηρήθηκαν οι Σλαβικες διάλεκτοι, αλλά βάζει αυτογκολ αναφέροντας τα μέτρα που έλαβαν οι Γερμανοί αυτοκράτορες -που καταδίκαζαν τους Σλαβοφωνους ακόμη και σε θάνατο. Τίποτα τέτοιο δεν κατεγράφη στη Βυζαντινή αυτοκρατορία.

Και για να φτάσει στο συμπέρασμα που θέλει, χρησιμοποιεί πηγές που από το ύφος τους μοιάζουν μεσ'την καταστροφολογία και την υπερβολή. Είναι περίπου σαν να παίρνει ένας ιστορικός τις κραυγές των σημερινών ακροδεξιών φυλλάδων για π.χ. τα τρισεκατομμύρια Πακιστανών που μαζεύτηκαν στην Ευρώπη, για να καταλήξει στο ότι οι Ευρωπαίοι της εποχής του είναι στη πραγματικότητα Πακιστανοί.

Το μοναδικό κάπως ενδιαφέρον επιχείρημα είναι τα Σλαβικά τοπωνύμια του Μορια και ότι τα αρχαία τους ονόματα είχαν ξεχαστεί. Όμως ούτε στη Γερμανία υπήρχαν πολλά τοπωνύμια π.χ. του 6ου αιώνα, που να διατηρήθηκαν μέχρι τον 16ο. Είναι προφανές ότι και οι Γερμανοι εξαλείφθηκαν ολοκληρωτικά και εγκαταστάθηκαν από άσχετους λαούς...
Profile Image for Atakan İskender.
7 reviews
June 26, 2021
Günümüzden yaklaşık 200 yıl önce yazılmış, Trabzon İmparatorluğunun 258 yıllık tarihinin, dönemin kaynakları çerçevesinde incelendiği bir eser. 19. yüzyılda Avrupa'da yazılmış diğer benzer tarih araştırmalarında olduğu gibi bu çalışmanın dilinde de ağdalı bir anlatım var. Fallmerayer Napolyon Savaşları sırasında savaşmış Germen kökenli bir asker olduğunu kitap boyunca yaptığı değerlendirmelerde yoğun olarak hissettiriyor. Ufak harf hataları ve Fallmerayer tarafından aslı eklenen Fransızca, Latince, Grekçe vd. dillerdeki yazışmaların tercüme edilmemesi bir tarafa bırakıldığında TTK iyi bir baskı yapmış. TTK ek olarak devletlerin sınırlarını gösteren bir harita ekleseymiş anlatımı takip etmek daha kolay olabilirmiş. Kitabın yazımının üstünden geçen süre göz önüne alındığında güncel çalışmaları okumak daha yararlı olacaktır. Bu doğrultuda Sergey Karpov'un çalışmaları incelenebilir.
27 reviews1 follower
November 7, 2020
...Ας εξακολουθεί να λέγεται η χώρα των Γραικών Ελλάς και οι κάτοικοί της Έλληνες. Είναι όντως Έλληνες αλλά νεωτέρας διαπλάσεως, αναπνέουν ελληνικούς αγέρηδες και ο ήλιος του Περικλή λάμπει ακόμα πάνω από τα κεφάλια τους.
Profile Image for Stefanos Baziotis.
180 reviews4 followers
January 31, 2025
Τὸ βιβλίο εἶναι ἀρκετὰ ξεπερασμένο, ὁπότε νομίζω περισσότερο ἔχει νόημα ὡς μνημεῖο. Βέβαια, κάποια στοιχεῖα εἶναι βάσιμα, ὁπότε ἔχει κάτι νὰ δώσῃ. Ἀπλῶς, ἔνιωθα σὰν νὰ διαβάζω τὸ «Ἡ Δυστυχία τοῦ νὰ Εἶσαι Ἕλληνας»: πολύ κακό γιὰ τὸ τίποτα. Ἀλλὰ βέβαια, ἐμεῖς οἱ Ἕλληνες τοῦ 21ου αἰὼνα, ἀντὶ νὰ τὸ προσπεράσουμε, συνεχῶς ἀσχολούμαστε καὶ ἐπαναναδεικνύουμε τὸν Fallmerayer σὲ ἐθνικὸ ἐχθρό.
Profile Image for Nick Argiriou.
122 reviews16 followers
April 7, 2020
Τ�� βιβλίο που είναι σύγγραμμα μιας άλλης εποχής (1859 νομίζω) πρεσβεύει την όχι πλήρως λανθασμένη αλλά αιρετική θέση ότι οι έλληνες διασκορπίστηκαν ήδη από το 1000 περίπου επί Βυζαντίου και ο πληθυσμός του σημερινού ελλαδικού χώρου κατοικούνταν κυρίως από σλαβικά φύλα που παρέμειναν στην περιοχή μετά από ληστρικές επιδρομές που έκαναν. Γενικώς υπήρχε αναρχία οι έλληνες κρύβονταν ή δεν είχαν την εξουσία να κυριαρχήσουν ακόμα και στην περιοχή της Αθήνας. Οκ, ενδιαφέρον. Μικρούτσικο. Δεν το πολυσυστήνω παρά μόνο σε λάτρεις του είδους που ενδιαφέρονται για διαφορετικές οπτικές.
Profile Image for Ahmet Zehiroğlu.
Author 4 books1 follower
July 20, 2018
1827 yılında, yani yaklaşık 190 yıl önce kaleme aldığı bu eserinde, Fallmerayer o zamanki kısıtlı bilgi ve kaynaklarla Trabzon İmparatorluğu tarihçesini anlatmayı amaçlamış. Elindeki sınırlı verilere rağmen bazı detaylardaki başarılı yorum ve tespitleri, bugün bile kaynak bilgi niteliğini taşıyor. Kendisinden sonra aynı yüzyılın ikinci yarısında, aynı konuda özellikle İngiliz ve Rus yazarların kaleme aldığı siyasi amaçlı manipülatif çalışmaların aksine Fallmerayer -edebi, ağdalı, romantik yorumları bir kenara bırakılırsa- konuya bilimsel ve tarafsız bir yaklaşımla eğilmiş.
TTK etiketli bu Türkçe çevirisi ise -Türkiyeli editörünün dipnotlarla metni manipüle etme çabaları haricinde- aslına büyük ölçüde uygun bir çeviri ve kaliteli bir baskı olmuş. İçeriğindeki bilgilerin çoğu bugün artık yeni belge ve bulgularla geçerliliğini kaybetmiş olsa da Trabzon tarihine ilişkin çalışmaların önemli bir mihenk taşı olan bu eser, kaliteli ciltli baskısıyla tarih sever okurların kitaplıklarında yer almayı hak ediyor.
Displaying 1 - 12 of 12 reviews

Can't find what you're looking for?

Get help and learn more about the design.