گزیده تاریخ بیهقی

by ابوالفضل بیهقی, محمد دبیرسیاقی (به کوشش)

سرشناسه: بیهقی، محمد بن حسین، ۳۸۵-۴۷۰ق‌
Gozide - ye tarikh - e Beihagi, ‎‭Abol -Fazl Mohammad ibn -e Hosein of Beihag
‏عنوان قراردادی: «تاریخ بیهقی» برگزیده؛ عنوان: «گزیده تاریخ بیهقی»، متن فارسی از قرن پنجم هجری؛ نوشته: «ابوالفضل محمد بن حسین بیهقی»؛ به کوشش: «محمد دبیرسیاقی»؛ ویراست ۲؛ نشر: ‏‫«تهران؛‫ کتابهای جیبی، فرانکلین، ۱۳۵۲، در ‫‏۲۳۹ ص»؛ ‏فروست: مجموعه سخن پارسی؛ ۱؛ شابک: ندارد؛ يادداشت: نام دیگر کتاب: «تاریخ مسعودی»؛ ‏يادداشت: چاپ سوم ۱۳۵۶؛ واژه‌نامه؛ ‏عنوان دیگر: «تاریخ بیهقی»، عنوان دیگر: تاریخ مسعودی؛ موضوع: نثر فارسی -- ‏قرن ۵ق.، ایران -- تاریخ -- غزنویان

Genres: History

240 pages, Paperback

Published January 1, 1973

Reviews

[Amin Sedaghatpour · Rating 4 out of 5]

واقعا تاریخ بیهقی یکی از درخشانترین متون کهن فارسی‌ست. هم از نظر روایت، هم لحن و قوت کلمات.
👍

[Nazin · Rating 4 out of 5]

اگر میخواید گزیده ای از تاریخ بیهقی بخونید 5 تا انتخاب دارید .
1⃣ گزیده تاریخ بیهقی به کوشش دکتر محمد دبیرسیاقی نشر علمی فرهنگی
2⃣ دیبای خسروانی به کوشش دکتر محمد جعفر یاحقی نشر جامی
3⃣ از چنین حکایت ها به کوشش دکتر محمد جعفر یاحقی نشر معین
4⃣ گزیده تاریخ بیهقی به کوشش دکتر خلیل خطیب رهبر نشر مهتاب
5⃣ قصه های شیرین ایرانی از مژگان شیخی نشر سوره مهر

تکلیف قصه های شیرین از همه مشخص تره مخاطبش کودک و نوجوان هست و به ساده ترین زبان ممکن داستان هایی از تاریخ بیهقی رو بیان میکنه اما مقایسه باقی کتاب ها ( از دکتر و استاد و القاب فاکتور میگیرم )

💭 یکم : ساختار
گزیده دبیرسیاقی 5 بخش هست :
1. سر آغاز 2. گزیده تاریخ بیهقی 3. نام های کَسان و جایها 4 . آیات قرآنی و عبارت های عربی 5 . لغت نامه
دیبای خسروانی ساختار سه بخشی داره :
1. دیباچه 2. متن گزیده 3. توضیحات و تعلیقات
از چنین حکایت ها هم‌ سه بخشی هست :
1. احوال و آثار بیهقی 2. گزیده تاریخ بیهقی 3. مثل ها و گزین گفتار ها

💭 دوم : مقدمه
دبیرسیاقی در یک مقدمه 24 صفحه ای تحت عنوان سر آغاز در مورد این کتاب صحبت میکنه بسیار جالب و خواندنی هست اما یا توضیح واضحات هست یا نقل قول های طولانی در مورد تاریخ بیهقیست ؛ خوندنش خالی از لطف نیست اما کمک چندانی به درک بیشتر نمیکنه !
مقدمه از چنین حکایت ها جمعا 4 صفحه هست مطالب مفیده اما دیگه زیادی مختصره و هیچ توقعی هم ازش نمیره ...
بهترین مقدمه با اختلاف برای دیبای خسروانی هست . در دیباچه 30 صفحه ای با شخص بیهقی ، عرصه تاریخی بیهقی و وجوه ادبی بیهقی آشنا میشید که به خوندن و درک کردن کتاب کمک قابل توجهی میکنه .

💭 سوم : متن گزیده که اصل کار اینجاست !
در داستان های مشترک مثل بر دار کردن حسنک وزیر خط به خط پیشرفتم و تفاوت این سه کتاب در طول حدود 8 صفحه چیزی در حد یکی دو کلمه بود که چندان قابل توجه نیست. ( دلیل این اختلاف کم‌ انتخاب یک نسخه واحد یعنی نسخه دکتر علی اکبر فیاض بوده. ) دبیرسیاقی بیشترین وفا داری رو به نسخه اصلی داشته و گزیده کردنش با کمترین تغیرات همراه بوده داستان هایی که انتخاب کرده بیشتر از حیث تاریخی اهمیت داشته اما یاحقی تمِ داستانی تری به کتاب داده عناوین رو عوض کرده و بخش هایی رو که داستان گیرا تری داشتند انتخاب کرده و بین دو کتاب یاحقی این موضوع در دیبای خسروانی شدید تر هست .

💭 چهارم : شرح و تفصیل
توضیحات دبیرسیاقی و از چنین حکایت ها به صورت پاورقی هست و توضیحات دیبای خسروانی در انتهاب کتاب دبیرسیاقی کمترین توضیحات رو داده در عوض یک‌ لغت نامه در انتهای کتاب قرار داده و دیبای خسروانی بیشترین توضیحات رو داره که به نظرم اگر ادبیات دبیرستان رو‌هم‌ خوب خونده باشید به خیلی از اونها نیاز پیدا نمیکنید !!!
سعی کردم از جوانب مختلف این سه کتاب رو مقایسه کنم ادامش باشه در صفحه " دیبای خسروانی "

[Shahriyâr Abdevali · Rating 4 out of 5]

«مرد آن‌گاه آگاه شود که نبشتن گیرد و بداند که پهنای کار چیست.»

[Mohsen Moshari]

fantastic!!

[Bahman Bahman]

تاریخ بِیهَقی یا تاریخ مسعودی نام کتابی نوشتهٔ ابوالفضل محمد بن حسین بیهقی است که موضوع اصلی آن تاریخ پادشاهی مسعود غزنوی و دودمان غزنوی است. این کتاب علاوه بر تاریخ غزنویان، قسمت‌هایی دربارهٔ صفاریان، سامانیان و دورهٔ پیش از برآمدن و پادشاهی محمود غزنوی دارد.
بیهقی نوشتن کتاب تاریخ بیهقی را در سن چهل و سه سالگی، آغاز کرد و بیست و دو سال از عمر خویش را بر سر نوشتن آن نهاد.