Over de liefde

by Doeschka Meijsing

In Over de liefde wordt een vrouw verlaten: haar lange liefdesrelatie is stukgelopen, zonder dat zij een idee heeft waardoor of waarom. Dan krijgt ze een ernstig ongeluk, waaraan ze, na een hersenoperatie, een gaatje in haar geheugen overhoudt: hoe gebeurde dat ongeluk? Was het eigenlijk wel een ongeluk? En wie waren erbij? De zoektocht naar wat de hersenen voor haar versluierd willen houden, leidt haar terug naar haar jeugd, toen ze voor de allereerste keer verliefd was.

Genres: Fiction, Literature, Roman, Dutch Literature, Queer, LGBT, Novels

276 pages, Hardcover

First published January 1, 2008

About the author

Doeschka Meijsing studeerde Nederlands en Literatuurwetenschap in Amsterdam en was redactrice voor de boekenbijlage van Vrij Nederland en later voor Elsevier. In 1974 debuteerde ze met "De hanen en andere verhalen". In 1981 kreeg Doeschka Meijsing de Multatuliprijs voor "Tijger, tijger!" (1980).

Reviews

[Sam · Rating 3 out of 5]

GIRL het is ok we zijn allemaal verliefd geweest op onze juf in groep 4 chill. je komt er vanzelf overheen

[Angelique · Rating 1 out of 5]

Dit boek deed me pijn..
...zoveel pijn

Als je denkt "hé lekker kort boek voor op mijn leeslijst voor Nederlands" doe het NIET

ik heb nog nooit zo erg veel moeite gehad om een boek door te blijven lezen jemig

Elk hoofdstuk is maar 14 pagina's lang max en ik droomde bij pagina 1 al bij het einde van het hoofdstuk te zijn zodat ik het maar had gehad

Dit hele boek gaat over een eenzame 50 jarige vrouw die niet over haar exen/crushes is.

Letterlijk

Ze koppelt elk klein ding wat ze ziet of meemaakt aan een ex.

Ze koppelt zelfs dingen aan haar eerste "liefde" : haar basisschool docent (aka ieuw stop slechte crush) en je hebt haar letterlijk 40 jaar lang niet meer gezien of gesproken alsjeblieft zoek een leven en stop ermee om elk moment van de dag aan dat wijf te denken.

Weet niet hoe ze het hebben gedaan maar zelfs het lezen van een aanrijding ging moeizaam. Hoe kan iemand een aanrijding nou zo saai maken??? "!? #

Ook dat domme einde van hoe ze in het kanaal sprong en door vies water zwemde echt ieuw, maar je nu is ze" vrij"

Echt een rot boek

Na mijn Nederlands mondeling hierover ga ik het boek persoonlijk op de brandstapel gooien.

[Marit · Rating 3 out of 5]

Deze vrouw heeft moeite liefdesverdriet te accepteren en projecteert daarom op haar omgeving?

Jason, Jula, jullie zijn te goed voor deze wereld.
Brent, blijf dromen.

Also, mag alsjeblieft het bestaan van biseksualiteit genoemd worden? Als Jula met een man een relatie heeft nadat ze met vrouwen heeft gehad, is ze niet opeens hetero.

[Marlies · Rating 3 out of 5]

Vond het soms mooi, had korter gemogen en soms dacht ik, waar gaat dit nou eigenlijk over? en dan niet op de goede manier.

Wel benieuwd geworden naar ander werk van Meijsing, dus als iemand tips heeft, graag!

[char :) · Rating 2 out of 5]

i desperately do not like this book

[Anneliese Tirry · Rating 4 out of 5]

WoW - een stortvloed aan emoties, de confrontatie met voorbije en onbeantwoorde liefdes. Ik was onder de indruk!

[Lies]

meh

[Yasmin · Rating 4 out of 5]

Hou van dit boek.

[André · Rating 4 out of 5]

Liefde en haar vergankelijkheid, het is een thema waar je zonder een zekere onverschrokkenheid niet heelhuids uitkomt. Maar die heeft Doeschka Meijsing.
'Over de liefde' staat er pontificaal op het omslag. Wat is dit? Een handboek? Een pleidooi? Een filosofische beschouwing? Ook niet. Dit is een roman, de elfde van Doeschka Meijsing.
Hij draagt overigens wel iets van de net genoemde andere genres in zich - zij het dat het instructieve aspect ervan vooral laat zien hoe het níét moet: hoofdpersonage en vertelster Philippa 'Pip' van der Steur heeft net voor de derde maal in haar leven een liefdesrelatie zien stuklopen. Na twaalf jaar heeft haar geliefde, de veel jongere vrouw Jula, haar laten zitten. En wat misschien nog wel het ergste is: 'Hoe dat allemaal zo gekomen was, was een vraag aan een vacuüm, dat zich slechts langzaam en pijnlijk liet vullen.'
Liefde is blind, jawel. Niets had Pip zien aankomen, terwijl de hele stad al geruime tijd overwoekerd werd door 'wijnranken van roddels en geruchten': Jula heeft een mán, 'nog ouder dan ik, getrouwd, op het randje van verlepping, daar kon ik me toch geen zorgen over maken?' Tja, maar Jula gaat wel écht weg. Ze wil een kind. Daar sta je dan.
Doeschka Meijsing heeft het thema eerder bij de hand gehad, bijvoorbeeld in het donkere, imposante De beproeving (1990), waarin de verdwenen geliefde ook al Julie heette. In Over de liefde is een iets meer onthechte schrijfster aan het woord.
Het gebeurde (overigens sterk autobiografisch: in Jula kan de in het grachtengordelwereldje ingevoerde lezer Meijsings ex Xandra Schutte, voormalig hoofdredactrice van Vrij Nederland, herkennen) blijft even hard en rauw, maar het wordt hier weliswaar ernstig maar toch met een zekere lichtheid verteld, waarbij de wat knorrige Pip weleens geestig uit de hoek komt.
Door de breuk wordt ze teruggeworpen in de tijd, daarbij zeer 'geholpen' door de dvd die ze in de eerste zin van de roman in haar brievenbus vindt. Op het schijfje staat een documentaire over het leven in het voormalige Nederlands-Indië die een bekende van haar heeft gemaakt.
En een van de mensen die daarin aan het woord komen, blijkt haar eerste grote liefde, althans verliefdheid te zijn: de in de Oost geboren Buri Vermeer, haar gymlerares uit haar middelbareschooltijd. Met de herinnering aan die tijd, goed veertig jaar geleden, keert ook de schaamte terug.
Over de lesbische liefde, destijds de bron van haar schaamte, staan een paar opmerkelijke passages in dit boek, die doen terugdenken aan Frans Kellendonks roman Mystiek lichaam (1986).
'Ik kan het me niet veroorloven tegen het homohuwelijk te zijn, want ik vind dat een beschaafd land zijn burgers gelijk moet berechtigen. Maar waarom liep het altijd uit op een imitatie, een imitatie over the top ook nog eens? Ik had bedacht dat het was omdat de homoseksuele mens nu eenmaal, aangezien zij zich niet voortplant, de taak heeft de versiering van de schepping te zijn, het broodnodige overbodige.'
Weinige dagen nadat ze de dvd heeft bekeken, komt Pip bij in een ziekenhuisbed, vanwege een vrachtwagen die twee dames op de stoep zou hebben overreden als Pip hen niet opzij had geduwd en hun zo het leven had gered. Ze loopt er zelf wel een schedelbasisfractuur bij op. Zodat ze, na een zware operatie, waaruit ze met een gat in haar geheugen ontwaakt, hulp behoeft. Die krijgt ze van ex Jula. Een van de twee vrouwen op de stoep, overigens, was Buri Vermeer.
Zo komt alles weer samen. Een wat wonderlijke plot misschien, maar je slikt hem want het gaat om wat er daarná gebeurt: Pips gevecht om de herinnering, om de liefde, om haar eigen plaats in de wereld. En laat dat maar aan Meijsing over.
Misschien dat daarbij niet letterlijk élke zin zijn volmaakte vorm heeft gevonden, maar wat schrijft Doeschka Meijsing vaak goed! Hele lappen zou je willen citeren, maar dat kan nu eenmaal niet. Toch deze ene, prachtige zin, waarin misschien wel de essentie van het uiteindelijk machteloze en tegelijk magische van de liefde wordt uitgedrukt - Pip bedenkt het als ze in het begin van het boek terugdenkt aan Buri Vermeer: 'Vogeltje, ik zou je nog herkennen als wij beiden al duizenden jaren dood zijn.'
Meijsing schreef tot nu toe een betrekkelijk klein (vijftien titels) maar zeer consistent oeuvre. Buitenstaanderschap, fascinatie/zelfverlies en verloren liefde zijn terugkerende thema's. Ze debuteerde in 1974 met De hanen en andere verhalen, won de Multatuliprijs voor Tijger, tijger! (1980), en de Annie Romeinprijs 1989 voor haar hele oeuvre. Meijsing oogstte ook grote lof voor haar romans De tweede man (2000) en 100 % chemie (2002).

[Laurie · Rating 3 out of 5]

Ik vond het vaak heel geestig en sfeervol, maar dat Italië-zijplot had van mij niet per se gehoeven.
Toevoeging: ook het hele concept van biseksualiteit bestaat niet in dit boek. Erg "mijn vriendin valt INEENS op een man??? Is zij HETERO geworden"

[martynka:) · Rating 4 out of 5]

to be honest, i really liked it. some mentions sounded a bit stereotypical. i was a bit pissed about not mentioning anything about bisexuality, but apart from it i really liked it. i think it really shows good how thoughts of people might work going through a break up

[Daan Bultje · Rating 4 out of 5]

Ik had nog nooit wat van Meijsing gelezen, maar deze kennismaking beviel heel goed. Het bleek dan ook haar meest bekroonde werk te zijn. En helaas is ze een paar jaar nadat het verscheen overleden.

Een hoofdpersoon die zichzelf niet te serieus neemt, maar wel kampt met serieus verdriet. Verhaallijnen die elkaar wel raken maar niet te nadrukkelijk verweven zijn. Een prettig tempo binnen de hoofdstukken en een fijne schrijfstijl.

Ik las dat sommige lezers zich waf aan het boek gestoord hebben. Maar misschien hielp het dat ik dit boek op vakantie las en niet voor een boekenlijst Nederlands.

[Eefjuh · Rating 2 out of 5]

Ik moest dit boek lezen voor school
In het begin vond ik de schrijfwijze echt verschrikkelijk, naarmate ik verder in het boek kwam werd ik er wel meer aan gewend. Van het verhaal snapte ik vrijwel niets. Voor mijn gevoel ging het vaak van het een over op het ander.

[Jona · Rating 3 out of 5]

Las een beetje stoffig en zwaar, maar zaten mooie stukjes tussen.

[Sabine · Rating 3 out of 5]

Fijn geschreven, alleen vond ik zowel de introspectie als de gebeurtenissen in het ‘nu’ iets te oppervlakkig beschreven, waardoor de urgentie mij een beetje mist?

[Karlijn Nijhuis · Rating 4 out of 5]

3,5 sterren

[Jasmijn Heyer · Rating 4 out of 5]

Gewoon lekker geschreven

[Sippy van der Meer · Rating 4 out of 5]

Ik vond dit een mooi boek. Over rouwen om een verloren liefde, en jezelf dan even kwijt zijn. En ondertussen terugdenkend aan je eerdere liefdes, die dan in het heden plots weer opduiken. Prachtig geschreven.

[Robert Lambregts · Rating 2 out of 5]

Zo, hehe, poehpoeh, nounou. hij is uit. Ik had eerlijk gezegd heel wat meer verwacht dan een hand vol personages, waarvan de één nog irritanter en zeurderiger is dan de ander. Vooral de hoofdpersoon, die is verschrikkelijk vervelend en lichtelijk hysterisch af en toe. Deze was voor het strand bedoeld, heb misschien de intentie niet helemaal begrepen, maar ik vond het redelijk tot matig geschreven en zo'n hoge irritatiefactor hebben, dat ik niet kon wachten om het uit te krijgen. Echt heel jammer dit, want ik heb 'm toch al een tijdje o p mijn lijstje staan en daardoor misschien iets te hoge verwachtingen.

[Wouter]

Wat volgde waren de vijf gelukkigste jaren in mijn leven. Ik was verliefd en ik bleef verliefd, alle ochtenden dat ik tegen haar rug aan wakker werd leken ochtend in april, als de vogels zingen en de nevel langzaam plaatsmaakt voor jong licht.

[Wouter Zwemmer · Rating 4 out of 5]

“Ik, die dacht voor de liefde geschapen te zijn, kon bogen op drie mislukte relaties (…).” Mooi boek over rouw na een relatiebreuk. “(…) het lijkt hier wel een rouwkapel.” Inderdaad.

Aantekeningen voor mezelf gemaakt. Eén grote spoiler.

In Italië, onder invloed van goede wijn, vraagt partner Jula aan de schrijfster: “‘Zullen we een lat-relatie beginnen?’ Geen vleugje wind steeg uit het dal omhoog. ‘Nee,’ zei ik, ‘waarom zouden we dat doen? We hebben net een paar jaar een nieuw huis.’ ‘Gewoon,’ zei Jula afwezig, ‘we zijn al zo lang bij elkaar.’”

Rouw
Na 12 jaar haar leven met Meijssing gedeeld te hebben, gaat de 14 jaar jongere Jula er vandoor met een nog oudere getrouwde man. Meijssing voelt zich, begrijpelijk, in de steek gelaten. Zowel door haar vrouw, haar levenspartner, als door diens seksualiteit. Het schijnt haar toe dat haar partner al die tijd een dubbelleven had geleefd, als een spion. Dubbelbedrogen door een dubbelspion. Ze maakt een periode van diepe rouw door, en die rouw beschrijft ze van binnenuit. Iedereen die zo’n fundamentele relatiebreuk heeft meegemaakt, kan invoelen wat ze doormaakt, los van de individuele wetenswaardigheden.

Amsterdam
Amsterdam is nogal aanwezig. Misschien niet zozeer in aantallen woorden maar wel in de levensstijl van hoofdpersoon. Nachtleven in een kleine versleten Amsterdamse kroeg, je kent het wel, met notoire barvliegen met alle tekenen van verval door teveel alcohol en tabak in hun leven. Als het kroegje definitief sluit, valt de groep uiteen - waren dat vriendschappen of alcohol talking? Een levensgevaarlijk ongeluk in de Willemsparkweg waar hoofdpersoon op - surprise! - een terras zat. Bespiegelingen over het leven en infrastructuur onder het Rokin. Het OLVG. The English Hatter op de Heiligeweg (als u eens wist wat een excentriek klein volgepropt winkeltje dat is…). Oesters eten (ach en wee, de Oesterbar is gesloten, waar moet je dan heen voor je oesters…). Hoofdpersoon leeft in wat je een extended household kunt noemen. De stad Amsterdam is haar woning, haar appartement daarvan slechts de slaapvertrekken. Eén van de alcoholische lieden uit het gesloten kroegje is onmiskenbaar Ramses Shaffy die met Korsakov en algehele vergane glorie in een tehuis is opgenomen. Die ooit woest aantrekkelijke verpersoonlijking van de tijdgeest vol poëtisch leven en bohémienisme, nu achter een rollator en nog steeds aan de drank, liedjes van weleer prevelend. Wat een triest beeld. Zouden die zogenaamde oer-Amsterdamse types, die steevast elders zijn geboren en getogen, zo ook Meijssing, niet doorhebben dat iedereen buiten de eigen kleine kring met een zeker medelijden op hen neerkijkt of met afschuw wegkijkt? Ze wanen zichzelf boven de anderen, de niet-ingewijden, verheven. Dat is wat men ‘randstadarrogantie’ noemt.

Nostalgisch
Als onderdeel van haar rouw besteedt Meijssing veel tijd met haar herinneringen. Hoe was het geweest, hoe was het gegaan? Dat maakt dit boek nogal nostalgisch van aard, met veel gemijmer over de triviale gebeurtenissen in een mensenleven. Vakantie in Italië, zij is handig in vanalles en zij een onhandige klungel, de vaste verhoudingen tussen Meijssing en haar broers, kortom, veel alledaagse nostalgie. Meijssing kan zich maar niet herinneren waar het mis is gegaan, terwijl ze de signalen wel beschrijft: “Ze zuchtte en zei in de hoorn: ‘De kloof tussen ons wordt steeds groter.’ (…) Ik zat vast in Midden-Europa en Jula was bezig zich van mij te verwijderen.” Typisch voor degene die is verlaten: alle signalen negeren om niet onder ogen te hoeven zien hoe groot hun eigen aandeel is geweest in de scheiding. In tegenstelling hemelen ze hun eigen liefde voor de ander op en kiezen daar bijpassende nostalgische herinneringen bij. Zo ook Meijssing. Jula en zij gaan in grote onmin uit elkaar, inclusief een grimmig gevecht over geld. “Er volgde geen catharsis.”

Catharsis
De catharsis volgt veel later, onder de handen van een masseuse. Via het lichaam lukt het Meijssing om te ontspannen en het verdriet onder ogen te zien. Pas dan: “Ik huilde en huilde. Als een kind dat in de steek was gelaten. Er kwam geen einde aan de dingen.”

[Eline Mestdagh · Rating 2 out of 5]

Dit verhaal is een eindeloze worsteling van een vrouw die met groot gevoel voor dramatiek zwelgt in haar eigen liefdesverdriet. Op momenten is het boek heel grappig, omdat het personage elke vorm van zelfrelativering mist en haar lijden zo absurd grotesk wordt, maar na verloop van tijd begon ik me mateloos te ergeren aan deze antiheld. Het personage heeft veel relatiebreuken meegemaakt, maar omdat ze zo verbitterd en verstrengeld raakt in zelfmedelijden, werd het voor mij moeilijk om empathie op te brengen. Dat maakte dit een lastige leeservaring. Ik kon alleen maar denken "get over yourself!" en de kwaliteit de proza ging volledig aan mij voorbij.

En, terzijde, hoe het hoofdpersonage de liefde van een ex-lief voor een man wegzet als "verraad" en als een ruk naar heteroseksualiteit... Niet zo verdraagzaam en begripvol ten aanzien van biseksualiteit. Wat nog maar eens bewijst: dit is een bijzonder onsympathiek personage, en ik kon er niet doorheen kijken.

[cnoor · Rating 4 out of 5]

over de liefde, maar vriendschap is ook liefde. philippa is lesbisch en overdenkt haar relaties deels in dit boek. ze heeft een soort obsessie met haar ex jula en komt in een ongeluk waar ze lang van moet herstellen (terwijl ze nog steeds veel met jula bezig). dan gaat ze met haar drie broers naar italië, naar het vakantiehuis van haar overleden vader, waar ze haar exen even vergeten lijkt TOTDAT ze de letters “b.v.” in haar bureautje gekerfd vindt. die staan voor buri vermeer; haar vroegere docent (denk ik?) en eerste verliefdheid. op het eind valt ze in de gracht op het verjaardagsfeest van jula en zwemt dan weg omdat ze geen zin meer heeft in die mensen & jula: heeft ze haar losgelaten? haar beste vriend jason “redt” haar en alles is weer goed
— haar broers zijn best wel negatief over homoseksualiteit; zijzelf niet.
— zie notes e-reader

[Jeroen Sytsma · Rating 3 out of 5]

Pip wordt plotseling gedumpt. Een soort driedubbel afgewezen, want haar lesbische partner ruilt haar in voor een getrouwde man, die zijn huwelijk niet wil opgeven. Wat doet het met je zo alleen gelaten te worden, zonder daar een verklaring voor te krijgen? Meijsing heeft genoeg literaire kracht in huis om daar boeiend en inlevend over te schrijven. In dit boek gebruikt ze daarvoor echter allerlei verhaaltechnische en clichématige trucs als een bizar ongeluk, een meisjesverliefdheid op haar lerares, een vervallen familiehuis in Italië, iets met een schilderij en natuurlijk de trouwe hetero-vriend. Die trucs leidden me nogal af en maakten dat het echte verhaal op afstand bleef.

[Onno van Wilgenburg · Rating 3 out of 5]

Ik had nog nooit een boek van Doeschka Meijsing gelezen, en deze omissie is nu in ieder geval rechtgezet. Meijsing 'takes no prisoners' en strooit met verwijzingen. In de laatste regel komt ze nog met een verwijzing naar Kroniek van een aangekondigde dood - dat moest ik opzoeken, wat best onbevredigend is voor een laatste zin. Nou ja, had je dat boek maar moeten lezen.

Velen hebben al opgemerkt dat het op zijn minst gek is dat de verteller op zijn minst niet eens overwéégt dat Jula biseksueel zou kunnen zijn - het woord komt in het hele boek niet voor. Als een trein leest het niet, maar bij tijd en wijle wel als een CX Prestige die door de bergen rijdt.

[Nienke · Rating 2 out of 5]

Jemig wat vergezocht allemaal. Het verhaal gaat tergend langzaam omdat de gedachten van de hoofdpersoon steeds zijpaadjes ingaan. Het begint bij een verbroken relatie en de hoofdpersoon zwelgt in zelfmedelijden waarvan ik na een paar hoofdstukken dacht “ja nou weten we het wel dat je jezelf heel zielig vindt” Dan komt er ineens een raadsel over een kwijtgeraakt schilderij tussendoor, dat verder niks toevoegt aan het verhaal. Het toppunt is wel het clichématige ongeluk met geheugenverlies waarbij later blijkt dat een oude liefde weer tevoorschijn komt.

[Janneke · Rating 4 out of 5]

Ik bleek het boek al eens gelezen te hebben of er ooit in begonnen te zijn. Ik vond het nu een erg mooi boek. Het is het verhaal van Pip, een lesbische vrouw wier relatie na 12 jaar stuk gaat. Haar ex partner Jula heeft een relatie gekregen met een man en vindt dat ze wel gewoon vrienden kunnen blijven.
Pip is het daar helemaal niet mee eens en komt in een emotie die ik niet anders kan omschrijven als rouw. Na 12 jaar je geliefde verliezen. Krabbel daarna maar weer eens overeind.
Erg goed beschreven.

[Wim Van · Rating 5 out of 5]

Over de liefde. Over angst. Over gemis. Over spijt. Over verlamming. Over pijn. Over verwachtingen. Over frustratie. Over chagrijn. Over zoeken. Over grote emoties. Over het leven. Overweldigend mooi geschreven.

Vrolijk word je er niet van, maar wat een deugddoend boek. Meijsing vuurt woorden en zinnen af met een enorme precisie. 'Over de liefde' grijpt naar de keel en doet de hersenen en het geheugen gensteren.

[Marianne Steenvoorde · Rating 3 out of 5]

"Over de liefde' van Doeschka Meijsing is een prachtig geschreven terugblik op de drie grote liefdes die de hoofdpersoon heeft beleefd. Het telkens weer mislukken ervan wordt impliciet verbonden met het gezin waarin zij is opgegroeid, met 3 broers, die ieder ook weer hun eigen geschiedenis hebben. Het fragmentarische verhaal doet realistisch aan, maar ik verwachtte toch net wat dieper inzicht. Een prima boek, maar geen 'topper'.

[Caitlin Hayes · Rating 3 out of 5]

Voor Nederlands gelezen, voor de lijst. Er gebeurde niet zoveel vooral niet aan het begin. Echt de eerste 30% van het boek was zij die aan het treuren was, stiekem ook het hele boek zo, maar daarna gebeurde er tenminste nog wat dingen. Toen las het ook wat beter door. In het Nederlands lezen gaat zoveel langzamer.