Una sa lahat, two thumbs up para sa cover design at calligraphy ng title.
Ngunit-datapwat-subalit, ang loob, kung wala siguro yung endnotes at appendices, hindi ako sigurado kung nagustuhan ko ito. Nairita kasi ako sa tones/shading sa mga drawing. Yung mga over dark tones tapos lagpas-lagpas sa panel, ewan. Ano yun, tinamad linisin? o cutting edge kuno dahil hindi conventional na lagpas ang mga drawing sa ibang comics? Nge. Daming beses na yun nagawa ng iba, pero di-hamak na epektib naman at inobatibo. Tapos nung nakita ko pa yung mga illustration na walang ganon na nilagay ni Mervin sa apendiks, lalo pa akong napangiwi--Mas okay pala kung walang barubal-tones! Alam ko gusto nilang i-emulate yung drawing style ni Rizal at maglaro sa notion na gawin itong obvious na "kathang isip" lang--conscious na work of fiction, nagme-meta. Pero, ampanget e! Maganda yung details at ibang rendering ni Mervin, e ba't tinabunan ng parang tubig kanal? Mas maganda kung walang shades na ganun. Kesa parang kinulayan lang ng pamangkin mong grade 3 gamit ang pangkulay ng buhok na tig-bebente, tapos ang pinalayaw sa kanya ng nanay niya: Sisa, dahil sa nakitang pagkulay.
Yun lang reklamo ko.
Panalo pa rin yung mga tala; yung mga disclaimer, reference at interpolation para sa pagsasalarawan ng retelling ng akda ni Rizal bilang adapsyon sa komiks. Saludo rin sa pagsaliksik! Masaya ako kapag may ganitong proyekto. Sana lang may iba pa silang gimik dito. Di ba ginagaya nila ang From Hell? Inaasahan kong may mga pakulo pa sina Mervin at David katulad ng obra na iyon. May mga inihahanda kaya silang eksperimento at teknik na iba sa book 1? Sana. Magsa-Psychogeography din? Sana.
At please, sana, wag na yung ganong tones/shading. Si Mervin na lang sana bumira doon sa susunod na isyu. Di yata uubra ganung rendering sa mga mainstream reader. Kailangan kasi mahatak sila ng tatatambad na mga imahe, ng makikita nila sa pagbuklat-buklat. At hindi dapat matu-turn off sa maliliit na dialogues.
Pang mga geek at lit enthusiast lang ba itong akda na ito? Di naman siguro, 'no? Base sa intro, layon naman siguro nila ang malawak na audience para dito, dahil nga kinatatamaran sa eskuwela ang sistema sa pagbasa sa mga dakilang nobela ng ating bayani. Baka lalo silang tamarin kung mukang tamad ang nagdrowing. Matindi rin ang kompetisyon para makipagsabayan sa Western graphic novels at manga<--karamihan pulido ang gawa, na kinaaadikan ng mga kabataan ngayon--at libre pa! Pahirapan lalo sa paghatak. Kaya dapat pakitaan sila ng kakaiba pero hindi gasgas na. Naniniwala akong marami pa ring matatalinong mambabasa ng komiks, na animo'y mga pating lang na sensitibo sa dugo (sa anyo ng komiks o libro) sa karagatan ng sari-sari't patok na media.
Basta yun lang, sana bigyan ng pansin ang himutok na ito. Susuportahan ko pa rin ang proyektong Ang Subersibo, syempre. Sabik pa rin sa susunod na ilalabas.