Jump to ratings and reviews
Rate this book

Autismespectrumstoornissen bij volwassenen

Rate this book
De laatste jaren is er steeds meer aandacht voor volwassenen met een autismespectrumstoornis (ASS). Tot ongeveer tien jaar geleden werd ASS vooral bij kinderen herkend en gediagnosticeerd. Dat ASS ook voor kon komen bij volwassenen of dat kinderen met ASS volwassen worden, daar werd vreemd genoeg niet aan gedacht.

Inmiddels is duidelijk geworden dat de symptomen veranderen naarmate men volwassen wordt. En hoewel ASS zeker ook positieve kwaliteiten met zich meebrengt - zoals een goed oog voor detail, doorzettingsvermogen, oprechtheid, gevoel voor humor, betrouwbaarheid en consequentheid - blijven er helaas ook veel beperkingen.

In Autismespectrumstoornissen bij volwassenen beschrijft autisme-expert ANNELIES SPEK wat we op dit moment weten over ASS. In het eerste deel staat ze stil bij de oorzaken en de rol van erfelijkheid en omgevingsfactoren daarin. Ook gaat ze in op de bijzonderheden in de informatieverwerking van mensen met ASS. In het tweede deel komen de gedragskenmerken aan bod zoals deze beschreven worden in de DSM-5. In het derde deel gaat Annelies Spek in op een aantal belangrijke thema’s, zoals het diagnostisch proces, seksualiteit en verschillen tussen mannen en vrouwen met ASS. Het boek sluit af met een hoofdstuk over hoe autisme zich ontwikkelt over de verschillende levensfasen.

Door de heldere stijl, praktische tips en adviezen is dit boek zowel geschikt voor volwassenen met ASS zelf, als voor betrokkenen, zoals familieleden en werkgevers. Daarnaast kan het boek gebruikt worden door hulpverleners om kennis te nemen van de laatste ontwikkelingen, of als aanvulling bij het geven van psycho-educatie.

254 pages, Paperback

First published January 1, 2013

17 people are currently reading
106 people want to read

About the author

Annelies Spek

6 books4 followers

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
33 (22%)
4 stars
64 (44%)
3 stars
38 (26%)
2 stars
9 (6%)
1 star
1 (<1%)
Displaying 1 - 24 of 24 reviews
Profile Image for Nikki.
1,144 reviews17 followers
March 7, 2022
Mijn mening over dit boek is heel dubbel: langs de ene kant staat er veel interessante informatie in die ASS goed duidt, maar langs de andere kant staan er een aantal zaken in die ik op het randje van aanstootgevend vind, zoals:

"Door hun creativiteit sluiten vrouwen met ASS vaak goed aan op de beleving van kinderen. (...) Kinderen zijn voor hen doorgaans beter te begrijpen dan volwassenen omdat kinderen eerlijk en puur zijn (ze kunnen vaak nog niet doen alsof), waardoor zij makkelijker te begrijpen en voorspellen zijn. De belevingswereld van vrouwen met ASS sluit dus vaak beter aan bij kinderen dan bij volwassenen."

1) Creatief = kinds? 2) Je op je gemak voelen bij kinderen = dezelfde belevingswereld hebben?

"Door de diagnose krijgt de één als het ware een 'handicap'. De persoon met ASS kan van deze handicap gebruikmaken, door bijvoorbeeld in bepaalde situaties te zeggen: 'Daar kan ik niets aan doen, want ik heb een ASS.' Hierdoor verzuimt diegene verantwoordelijkheid te nemen voor zijn of haar acties en het is de vraag of dit goed is."

Ik ben allergisch aan suggesties dat ASS gebruikt wordt als excuus.

"Het niet kunnen vinden van een partner kan verschillende redenen hebben. Soms worden ze door anderen 'vreemd' gevonden of vinden ze het zo moeilijk om een sociaal praatje te maken, dat ze andere mensen eerder afstoten, dan aantrekken."


"Het is voor mensen met ASS vaak moeilijk om een goed beeld te vormen van hoe het er in een relatie en in een gezin werkelijk aan toe kan gaan. De realiteit is dat een relatie veel prikkels geeft, dat er veel onverwachte veranderingen zijn (onverwachte ideeën en plannen van de partner) en dat je bovendien te maken hebt met de sociale verwachtingen van je partner. Hierdoor kunnen mensen met ASS overbelast raken. Gelukkig kunnen zij het natuurlijk ook goed treffen met een partner die of veel overeenkomsten heeft qua karakter of die zich goed kan aanpassen en de positieve kanten van ASS kan zien. Vaak kiezen mensen met ASS niet zelf hun partner, maar worden ze als het ware door de ander gekozen."

Dit is zo betuttelend. Alsof mensen met ASS opgroeien in een vacuüm en elk inzicht ontbreken. Daarenboven wordt hier precies gesuggereerd dat mensen met ASS moeten hopen dat ze een of andere martelaar tegenkomen die hen kan verdragen.

"Als mensen met ASS wel initiatief nemen tot contact, dan is het de vraag of ze ook kunnen genieten van het contact met anderen. Vaak is dit niet het geval."

Sociale contacten lastiger vinden dan de gemiddelde mens impliceert m.i. geenszins dat het niet mogelijk is gezonde relaties te hebben waar je echt veel moois uit kunt halen.

Ten slotte: what is up with the griezelige tekeningen? Het boek staat vol dit soort nightmare-inducing ongein:

Profile Image for Asta Schmitz.
160 reviews33 followers
December 2, 2021
Ik twijfel er verder niet aan dat Annelies Spek mensen wil helpen maar dat gaat slecht samen met het redeneren vanuit de gedachte dat elke autist een verzameling gebreken is. Met dat label kan je niet meer gewoon intelligent of talentvol zijn, nee je "compenseert" met je intelligentie. Als vrouw heb je geen sociale vaardigheden meer, je "camoufleert" juist je veronderstelde gebrek daaraan. En protesteren heeft geen zin, want autisten hebben geen zelfinzicht. Dit soort vooroordelen krijgen in dit boek veel te veel ruimte.

Daarnaast worden er veel ongefundeerde aannames eindeloos herhaald. Dat alle prikkels even hard binnenkomen, betekent bijvoorbeeld niet automatisch dat iemand een detailgerichte denkstijl heeft. Dat constant schakelen tussen taken bakken met energie kost, betekent niet per se dat de persoon in kwestie hoofdlijnen of context niet ziet. Dat sociaal verkeer veel energie kost heeft niet per se iets te maken met sociaal verkeer niet snappen. Enzovoorts, enzovoorts. Ook de misvatting dat de doorsneemens alles op gevoel doet en perfect empathisch is, werd vaak herhaald. Kan zijn dat Spek probeerde ingewikkelde materie te versimpelen maar door te doen alsof er bij de gemiddelde mens geen enkel denkproces te pas komt aan het lezen van emoties en context, wordt de werkelijkheid verdraaid.

Zoals schijnbaar elk wetenschappelijk boek over autisme, hinkt ook dit werk op 2 gedachtes: elke autist is anders want het is een spectrum. Tegelijkertijd moet iedereen in de DSM hokjes passen en dus keurig binnen de lijntjes, op precies de voorgeschreven manier autistisch zijn. Dat de DSM met elke editie zijn autisme-definitie verandert en dat ook deze keer perfectie weer niet bereikt is, komt niet zo naar voren.

Hypotheses als de Theory of mind en de Extreme Male Brain Theory worden kritiekloos overgenomen. Er wordt wel opgemerkt dat meisjes al van kleins af aan anders behandeld worden dan jongens en dat dat gevolgen heeft voor hoe ze zich ontwikkelen maar er wordt voorbijgegaan aan dat die dubbele standaard een naam heeft. Sexisme heet dat en dat is een culturele factor die op heel veel gebieden impact heeft. Nu duidelijk is hoe veel schade het gewauwel over Refrigerator Mothers decennia lang heeft aangericht, zou je denken dat iedereen met autisme als vakgebied toch wat kritischer zou zijn over bv de Extreme Male Brain Theory.

De feilbaarheid van de onderzoeker en behandelaar wordt niet benoemd. Er wordt gesteld dat autisme op dit moment alleen aan de hand van externe kenmerken kan worden vastgesteld. Niet dat het diagnoseproces daardoor geheel subjectief en dus zeer foutgevoelig is. Aan het eind stelt Spek dat er meer zou moeten worden gedaan met ervaringsdeskundigheid in combinatie met wetenschappelijke deskundigheid. Daar ben ik het 100% mee eens maar dit is helaas toch weer zo'n boek waarin ik me nauwelijks kon herkennen door de hevige nadruk op stereotypes.
Profile Image for Rijk.
51 reviews
June 3, 2018
Ik zou dit boek eerder typeren als een handboek over hoe ASS gediagnosticeerd wordt en welke tekortkomingen er in de diagnoses zijn dan een praktische handleiding. De werkelijke handleiding, het relevante deel, betreft slechts de laatste helft van het boek. Desalniettemin heb ik het boek geïnteresseerd doorgelezen, ook de passages over diagnoses en vrouwen. De lage beoordeling komt voort uit de incorrecte ondertitel.
Profile Image for Tjerk Jan.
77 reviews2 followers
August 7, 2024
Genuanceerd, duidelijk en goed wetenschappelijk onderbouwd! Het heeft mij heel veel inzicht gegeven in bepaalde aspecten van mijn persoonlijkheid en gedrag. Hoewel ik in 2008 ben gediagnosticeerd met ADD en enkele kenmerken van autisme was het puzzelen waar ik bepaalde gedragingen onder kan zetten, het kan ook gewoon persoonlijkheid zijn.

Veel was herkenbaar, veel ook helemaal niet. Blijkbaar is autisme niet enorm aanwezig bij mij, op een paar aspecten na. Het heeft me ook geholpen om beter om te gaan met anderen met autisme in mijn omgeving.
Profile Image for Sana Sadat.
71 reviews2 followers
October 28, 2024
Ik las dit boek omdat het aangeraden werd door de psychiater die mijn ASS diagnose gaf en tevens ook mijn prof is.
Ik heb betere boeken gelezen rond ASS en daarin (h)erkenning gevonden. In dit boek had ik het ook, maar minder. Ik denk dat dat komt door het insteek van dit boek. Dit boek is geen handleiding met handvaten en tips and trick, eerder een duiding op de DSM-5 criteria. Sommige delen vond ik zelfs aanstootgevend en ongepast verwoord. Vaak had ik nood aan: ‘oké, ik begrijp het, maar HOE pak ik dit nu aan?’ En dat kreeg je niet mee in het boek, wat balen was. Als toekomstige arts, was dit zeker een leerrijke boek, maar als ASS’er, raad ik dit boek niet aan.
Profile Image for Sippy.
274 reviews19 followers
August 9, 2018
Prima boek, genuanceerd, goed (wetenschappelijk en soms vanuit klinische praktijk) onderbouwd, met oog op DSM. Aandacht voor disgnose. Aandacht voor volwassenen, klinkt logisch maar bij dit soort boeken belooft de titel vaak meer dan het boek kan waarmaken. Aandacht voor intelligente ASS'ers, vrouwen en meisjes, vrouwen en onderdiagnose, zeer late diagnose en aandacht voor ouderdom en ASS. Enige minpunten zijn wat zetfouten, rare woordafbrekingen en vooral de weinig toevoegende en lelijke en creepy illustraties in het boek, die laatste hadden van mij achterwege mogen blijven. Maar uitstekend boek. Hulde voor mevrouw Spek!
Profile Image for DeWereldvanKaat.
260 reviews2 followers
March 3, 2021
Heel overzichtelijk boek dat aangepast is aan enerzijds DSM-5 en anderzijds aan recent onderzoek inzake ASS. Over ASS bij volwassen lijkt nog altijd weinig bekend te zijn, gezien de eerste belangrijke werken over ASS pas in de jaren 90 werden vertaald naar het Nederlands.

Het boek schetst een overzicht over de manier van diagnosticeren en en legt uit waar het bij mensen met ASS anders loopt en soms ook moeilijker loopt.

Het boek doet een inspanning om ook de positieve kanten van ASS in de verf te zetten.
Profile Image for Laura Sonderman.
32 reviews5 followers
January 16, 2019
Het is minder een praktische gids en meer een overzicht van alle theorie rondom ASS bij volwassenen, met zeer uitgebreide bronvermelding. Wel goed leesbaar geschreven.
44 reviews
May 18, 2021
Veel interessante informatie, doch enigszins grappig dat het boek meerdere spellingsfouten bevat.
90 reviews
February 23, 2018
Er wordt besproken wat ze op dit moment weten over de oorzaken van Autismespectrumstoornis (ASS). Eerst zal worden toegelicht welke rol erfelijkheid en omgevingsfactoren hierin spelen. Aansluitend wordt ingegaan op de bijzonderheden in de informatieverwerking van mensen met ASS (cognitief niveau). Hierbij komen de drie belangrijkste cognitieve gebieden aan bod waarop zich bij ASS bijzonderheden voordoen, namelijk de 'theory of mind', centrale coherentie en executieve functies.
In het tweede deel wordt uitgebreid ingegaan op de gedragskenmerken van ASS, zoals deze beschreven worden in de DSM-5 (the fifth edition of the 'Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders). Per criterium wordt toegelicht wat kenmerkend is voor (boven)gemiddeld intelligente volwassenen met ASS. In het derde deel worden ASS nader bekeken. In het eerste hoofdstuk van dit deel wordt ingegaan op het diagnostisch proces van ASS en wat hierbij een rol speelt. Daarna komt aan de orde hoe ASS kunnen verschillen bij mannen en vrouwen en wordt besproken wat ze weten over seksualiteit bij volwassenen met ASS. Het laatste hoofdstuk is gericht op bepaalde levensfasen die extra van belang zijn voor volwassenen en ouderen met ASS.

Dit boek is geschreven en geschikt voor zowel volwassenen met ASS, als voor betrokkenen, zoals familieleden en werkgevers. Er worden praktische tips en adviezen gegeven aan volwassenen met ASS en hun omgeving.

-'Inleiding van dit boek + voor wie is dit boek bedoeld'
Profile Image for Tardisgirl.
380 reviews8 followers
January 20, 2019
Ik geef dit boek 4 sterren. De informatie was zeer nuttig, en de schrijfster heeft opzich een fijne, duidelijke schrijfstijl.
Maar er waren alleen ook wel wat minpuntjes. Zo irriteerde ik me vooral aan de bronvermeldingen achter zo ongeveer iedere zin. Vooral in het begin van het boek echt heel veel. Dat leest gewoon heel storend.
De afkorting ASS werd ook vervelend omdat ik dat niet zo kan lezen, en ik ook geen zin had om constant stil te blijven staan bij dat woord en het te lezen als “Autisme Spectrum Stoornis”. Dus ben ik er “overheen” gaan lezen, en las het als “Autisme”. Wel zo lekker makkelijk.
Verder waren er typefouten, omgewisselde woorden, misplaatste komma’s, of erger nog wel; woorden gewoon weggelaten/vergeten.
Dat waren wel grote minpunten voor mij, en maakte het lezen geen hele fijne ervaring.
Dat daar gelaten, geef ik toch 4 sterren, omdat het wel een duidelijk en informatief boek is. Ik vond er veel herkenning (naar aanleiding van mijn diagnose in 2018), wat op zich fijn is, maar ook wel moeilijk.
Ik raad het boek zeker aan voor mensen die vermoeden Autisme te hebben, of een traject overwegen voor diagnose onderzoeken. Ik wou dat ik dit boek gelezen had voor ik er aan begonnen was. Dan overviel het me niet allemaal zo en was ik beter voorbereid geweest.
9 reviews
October 18, 2021
Ik heb de editie uit 2013 gelezen, ik weet niet of er een nieuwere editie is. In deze editie:
Haar definitie van aseksualiteit klopt niet, waardoor ze zegt dat dit op te lossen is met therapie. Aseksualiteit is niet een mindere behoefte aan seks of niet aangeraakt willen worden, aseksualiteit is geen symptoom/ziekte, het is een verlaagde tot geen seksuele aantrekkingskracht voelen voor geen van de genders.
Voor de rest spreekt ze steeds over mensen met ASS in plaats van autisten.
De overige data is wel gestoeld op onderzoek, dus lijkt me wel te kloppen.
3 reviews
January 8, 2023
Duidelijke opbouw, veel inhoudelijke en onderbouwde info, goed leesbaar. Fijn deze vorrnamelijk wetenschappelijke info. Ben wel een beetje klaar met de persoonlijke "ervaringen" en sneeuwvlokjes-boeken ("ik ben uniek, zeer talentvol en men dient rekening met mij te houden!") In dit boek heldere info en een rationele benadering. Illustraties vind ik nogal jammer, maar soit.
Profile Image for mees.
89 reviews
March 4, 2023
De tekst is over het algemeen helder geschreven en wordt goed onderbouwd met voorbeelden en wetenschappelijk onderzoek. De informatie kan bij sommige onderwerpen vrij oppervlakkig zijn en ik raad dus aan om het alleen te lezen als men op zoek is naar een introductie tot ASS bij volwassenen. De illustraties zijn overbodig naar mijn mening en voegen geen extra waarde toe aan de tekst.
1 review1 follower
March 17, 2022
Vrij droge stof, uiteraard interessante informatie. Eindconclusie er moet nog veel onderzoek gedaan worden. De illustraties vielen me wel erg tegen, alsof we monsters zijn...
10 reviews
July 5, 2023
Inhoud van het boek is zeer informatief. Persoonlijk had ik voor een andere stijl illustraties gekozen.
Profile Image for Mieke.
31 reviews2 followers
June 5, 2025
chill naslagwerk voor mn autie patiënten die mij verwarren in het diagnostisch proces met hun masking skills
Profile Image for Claudia.
143 reviews1 follower
May 16, 2022
Interessant boek over de de betekenis van de verschillende DSM definities die worden gebruikt voor de diagnose Autisme Spectrum Stoornis. Met veel praktische voorbeelden ter verduidelijking. In een apart hoofdstuk is aandacht voor gender verschillen en de verschillende fasen van het leven. Het boek is geïllustreerd met lichtvoetige strip tekeningetjes en quotes. Fijn boek om meer te lezen over hoe autisme zich uit bij volwassenen en om te onderzoeken of je jezelf er mogelijk in herkent.
Displaying 1 - 24 of 24 reviews

Can't find what you're looking for?

Get help and learn more about the design.