تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام

by احمد تفضلی

تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام کتابی از احمد تفضلی در باب تاریخ ادبیات ایران اعم از ادبیات مادی، فارسی باستان، اوستایی، پهلوی، و مانوی تا پیش از ظهور اسلام است. این کتاب نخستین بار در سال ۱۳۷۶ شمسی به چاپ رسیده‌است و برندهٔ جایزهٔ کتاب سال جمهوری اسلامی ایران بوده‌است. در این کتاب که مستندترین و جامع‌ترین تحقیق در این زمینه به شمار می‌آید، آثار بازمانده از زبان‌های باستانی ایران چون اندرزنامه‌ها و رساله‌های تعلیمی اعم از دینی و فلسفی و کلامی و اخلاقی و علمی و فقهی و حقوقی و تاریخی و داستانی مورد بحث و بررسی قرار گرفته‌است.

(برگرفته از صفحه‌ی ویکی‌پدیای کتاب)

Genres: History, Literature, Mythology

452 pages, Hardcover

First published January 1, 2003

About the author

TAFAŻŻOLI, AḤMAD (b. Isfahan, 16 Āḏar 1316 Š./7 December 1937; d. Tehran, 24 Dey 1375/13 January 1997), a prominent scholar and philologist in the field of Middle Iranian studies.

Reviews

[Mahdi Lotfi · Rating 3 out of 5]

تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام کتابی از احمد تفضلی در باب تاریخ ادبیات ایران اعم از ادبیات مادی، فارسی باستان، اوستایی، پهلوی، و مانوی تا پیش از ظهور اسلام است. این کتاب نخستین بار در سال ۱۳۷۶ شمسی به چاپ رسیده‌است و برندهٔ جایزهٔ کتاب سال جمهوری اسلامی ایران بوده‌است. در این کتاب که مستندترین و جامع‌ترین تحقیق در این زمینه به شمار می‌آید، آثار بازمانده از زبان‌های باستانی ایران چون اندرزنامه‌ها و رساله‌های تعلیمی اعم از دینی و فلسفی و کلامی و اخلاقی و علمی و فقهی و حقوقی و تاریخی و داستانی مورد بحث و بررسی قرار گرفته‌است.

[Behrad Nafissi · Rating 5 out of 5]

در این اثرِ ارزشمند زنده‌ یاد دکتر احمد تفضّلی سیرِ تحوّل ادبیاتِ زبان‌های ایرانیِ باستان و میانه را با رویکردی تاریخی ارائه نموده است. این کتاب در فصل‌های جداگانه به معرّفی، نقدِ اجمالی و بررسیِ سُنَنِ شفاهی، متونِ کتیبه‌ ای و کُتبِ دینی و غیرِ دینی به زبان‌های فارسی باستان، پهلوی اشکانی، فارسیِ میانه‌ ی کتیبه‌ ای و پهلویِ ساسانی می‌پردازد. همچنین در فصل‌های پایانی، آثار دینی و غیر دینیِ مانوی، مسیحی و بودایی به زبان‌های ایرانیِ میانه‌ ی شرقی به‌صورتِ خلاصه معرّفی شده‌ اند‌.
این کتاب از حیثِ منبع‌ نگاری بسیار غنی‌ست؛ و مآخذِ متنوّعِ درون‌ متنی و کتابنامه‌ ایِ آن، راه را برای پژوهش‌های بیشتر هموار کرده‌ است. همچنین معرّفی و شرحِ تفصیلی و بررسیِ نسخه‌ شناسیِ آثار پهلویِ نوشته‌ شده و استنساخ شده در سده‌ های سوم تا پنجم هجری در ایران و در سده‌ های متأخّرتر در هندوستان به غنای کتاب افزوده‌ است.
در این اثر ماندگار پژوهشی، کتاب‌ها و رساله‌ های از میان رفته‌ ی پهلوی نیز با استناد به ترجمه‌ ها و اقتباس‌ های عربیِ آن‌ها به دقّت و نکته‌ سنجی بازشناسی شده‌ اند.
مطالعه‌ ی همزمانِ این کتاب با کتاب تاریخِ اساطیری ایران نوشته‌ ی دکتر ژاله آموزگار و کتاب تاریخ زبان فارسی نوشته‌ ی دکتر محسن ابوالقاسمی برای دانش‌ پژوهان فرهنگ و زبان‌های باستانی ایران و ادبیات فارسی بسیار سودمند خواهد بود.

[Mohsen Rajabi · Rating 1 out of 5]

اینکه من از این کتاب خوشم نیامد به هیچ وجه نشانه‌ی بد بودن آن نیست. من به دنبال کتابی بودم که بیشتر متون ادبیات پیش از اسلام در آن باشد ولی این کتاب آنگونه که من می‌خواستم نبود؛ وگرنه هیچ شکی نیست که برای تحقیق و برای آشنایی با تاریخ زبان و خط پیش از اسلام بسیار کتاب مفیدی است.

[Nima ُShoa · Rating 4 out of 5]

مطمئنا جامع‌ترین بررسی در زمینه تاریخ ادبیات توسط استاد احمد تفضلی انجام شده و ثمره سال‌ها تلاش ایشون با به قتل رسیدن در قتل‌های زنجیره ای سال ۷۵ نیمه‌تمام ماند و نسخه نهایی کتاب به اهتمام ژاله آموزگار به دست ما رسیده.

در این زمینه، ابراهیم پورداوود سال‌ها قبل‌تر در کناب فرهنگ ایران باستان، به خط و سرگذشت خط پرداخته که می‌تونه به عنوان پیش‌درآمد این کتاب خونده بشه.

[Maryam Peyrovi · Rating 5 out of 5]

کتابی جامع و کامل در زمینه ادبیات ایرانی پیش از اسلام است و تلاش می‌کند تمامی زبان‌های ایرانی باستان و میانه را بررسی کند. زبان کتاب ساده و روان است و خواندن آن برخلاف آنچه تصور می‌کنید خسته‌کننده نیست.
در جای جای این کتاب مطالب و جزئیاتی درباره ی کتبیه‌ها و منابع کهن ذکر شده که خواندن آن‌ها برای خواننده‌ی حرفه‌ای لازم است.
در کل تجربه‌ی بسیار خوب و متفاوتی بود. :)

[Hosna · Rating 4 out of 5]

احمد تفضلی از آگاهان زبانهای باستانی ایران بود. در این کتاب تقریبا تمامی نمونه های باقیمانده از زبانهای ایرانی پیش از اسلام را گردآوری کرده است. از کتیبه ها تا نسخه های خطی و ترجمه های عربی از پهلوی.

[Milad Miraftab · Rating 5 out of 5]

دفتری است بس خواندنی و پر مایه، بدون هیچ گونه جهتگیری یا سلیقه گرایی

[Khodabakhsh · Rating 4 out of 5]

این کتاب یکی از بهترین و کاملترین تاریخ ادبیات ایران، پیش از اسلام است. بخش مربوط به آثار ادبی فارسی میانه (=پهلوی ساسانی) در این کتاب، براستی بسیار عالی و بی نظیر است.

[Bahman Bahman · Rating 2 out of 5]

تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام کتابی از احمد تفضلی در باب تاریخ ادبیات ایران اعم از ادبیات مادی، فارسی باستان، اوستایی، پهلوی، و مانوی تا پیش از ظهور اسلام است. این کتاب نخستین بار در سال ۱۳۷۶ شمسی به چاپ رسیده‌است و برندهٔ جایزهٔ کتاب سال جمهوری اسلامی ایران بوده‌است. در این کتاب که مستندترین و جامع‌ترین تحقیق در این زمینه به شمار می‌آید، آثار بازمانده از زبان‌های باستانی ایران چون اندرزنامه‌ها و رساله‌های تعلیمی اعم از دینی و فلسفی و کلامی و اخلاقی و علمی و فقهی و حقوقی و تاریخی و داستانی مورد بحث و بررسی قرار گرفته‌است

[Nazila · Rating 5 out of 5]

به حق دکتر احمد تفضلی در این حوزه کار را تمام کرده و نمی‌دونم چند سال باید بگذرد تا کسی بتونه کاری کامل‌تر از این را بنویسد. برای اتاقهای تاریخ ادبیات ایران یکی از منابعی است که استفاده میکنم و لذت میبرم. روح آن مرحوم شاد! 🪻🪻🪻🌹🌷

[Kamand · Rating 5 out of 5]

dar morede khotoote bastan va tarikhcheye kaht va...