‘Henk Steenhuis schrijft in Toujours l'amour op onderhoudende wijze over liefde en bedrog in de hogere Franse kringen, in verleden en heden. Hij blijkt een erudiete en onderhoudende gids. Steenhuis is er uitstekend in geslaagd om een beeld te geven van de bijzondere en belangrijke plaats die de liefde en de lust in Frankrijk door de eeuwen heen in het politieke en artistieke leven van de hogere kringen innamen.’ Trouw
‘Sappig vakantieboek, en nog interessant ook.’ Het Laatste Nieuws
Aan de hand van bekende romans, dagboeken en historisch onderzoek schetst Henk Steenhuis een fascinerende geschiedenis van de liefde in Frankrijk en vertelt hij over romantische en kleurrijke levens vol passie, verleidingskunst, avontuurtjes en bedrog
In de liefde kunnen mensen maar beter hun verstand gebruiken; dat was in Frankrijk gedurende enkele eeuwen de heersende opvatting. Want wie verliefd was en zijn hart volgde, kwam er meestal bekaaid af. Hartstocht was een recept voor ongeluk. Een gearrangeerd huwelijk had de twee families werden met elkaar verbonden, waarbij alles draaide om status en financiële belangen. Gepassioneerde liefde moest buiten de deur worden gezocht, en zo ontstond als vanzelf een cultuur van leugens, intriges en avontuur. De kunst van het verleiden vierde hoogtij. Deze manier van leven heeft lang stand gehouden – ruwweg tot aan de Tweede Wereldoorlog – waarna de moderne tijd aanbrak en het romantische huwelijk alsnog ten tonele verscheen.
Frankrijk-kenner Henk Steenhuis beschrijft deze fascinerende cultuurgeschiedenis van de opkomst van de bourgeoisie tot aan onze tijd, waarbij we meer te weten komen over het avontuurlijke liefdesleven van Benoîte Groult, generaal Pétain, Valérie Trierweiler, François Mitterrand, Anne Pingeot, Jacques Chirac, Carla Bruni, Dominique Strauss-Kahn en vele anderen.
De pers over Wij van de hbs
‘Een heerlijk boek.’ Trouw
‘De prachtige affiches en kleurenplaten, waarmee Wij van de hbs is volgestopt, zorgen naast de al sterke inhoud voor visueel spektakel.’ Historiek.nl
‘Vlotte geschiedschrijving die aan het denken zet.’ **** NRC Handelsblad
Toen een journalist aan de Franse president Mitterand vroeg of de geruchten dat hij een dochter had bij een andere vrouw reageerde Mitterand met Et alors? (Ja, dus?). In Frankrijk heeft niemand zich met andermans privéleven te boeien, zelfs als het gaat om le président.
In dit boek onderzoekt Henk Steenhuis de geschiedenis van de Franse man-vrouw verhoudingen, afgewisseld met de veelzeggende escapades van diverse Franse hoge politici als Reynaud, Chirac en Mitterand. Hij laat zien dat vrouwen vaak het onderspit delfden, en dat overspel als heel normaal beschouwd werd. Sterker nog, het werd de man zowel juridisch als cultureel niet erg aangerekend - met de macht van de rooms-katholieke kerk die het allemaal oogluikend toestond.
Diverse Franse presidenten besteden, naast het regeren, ook veel tijd aan operatie cherchez la femme. De verschillende presidenten die de reveu passeerden hadden allemaal hun maitresses, die vaak overtuigd waren van hun speciale positie maar vaak niet meer dan een figurant waren in het spel van hun geliefde - bedolven onder kado's en privileges bekostigd door de Franse staat.
Veel presidenten kwamen ermee weg, maar vanaf Sarkozy en Hollande bleek het tij te keren. De kostbare glamour van Carla Bruni en de vetes tussen Hollande en Trierweiler, uitgevochten in de Franse media met als climax het beeld van Trierweiler die op het Élysée het kostbare Sèvres-porcelein stukgooit. En als klapstuk de val van Dominique Strauss-Kahn (DSK) die voor het oog van de wereld in New York gearresteerd wordt waardoor het niet langer meer onder het Franse tapijt geveegd kan worden.
Wanstaltig gedrag en machtsmisbruik. Toch is het niet alleen maar kommer en kwel in dit boek. Steenhuis beschrijft op boeiende wijze hoe de verhoudingen in de loop der tijd gewijzigd zijn, maar geeft en passant toch ook een mooie verhandeling over de Franse saloncultuur, waar Franse vrouwen wél de boventoon voerden.
Maar voor wat betreft de ontrouwe Franse presidenten: Steenhuis komt niet tot een veroordeling, hij hoopt slechts dat de zaken tegenwoordig voorgoed veranderd zijn, alhoewel we dat - volgens hem - pas over 100 jaar kunnen zeggen.
Een zeer onderhoudend boek. De 'liefde' in Frankrijk door de eeuwen heen wordt van verschillende kanten belicht. Dit maakt dat er vaart zit in het boek en je door wilt blijven lezen. Er werd toch op een andere manier omgegaan met de liefde in Frankrijk. Vooral het machtsmisbruik van mannen op hoge posities (in de politiek) geeft op z'n minst te denken. Het ongekend luxe leven van politici (levend als een soort Lodewijkjes) was nieuw voor mij. Knap dat het boek niet een opsomming van feiten is maar van begin tot eind een geheel vormt.
Liefde en Frankrijk, het is een cliché dat al een geschiedenis lang overeind blijft net zoals wijn, de betere kaas en onvriendelijke obers. Toch slaagt Hendrik Steenhuis met dit boek er grotendeels in om dat clichématig beeld achterwege te laten en een brede historische context te scheppen. De (wan)verhouding tussen man en vrouw, het klassieke huwelijk en diens beproevingen of de leidende rol van de vrouw in de salons, er komt veel aan bod. Vooral het hoofdstuk 'Crime passionel' die de opmerkelijke tendens van passionele moorden in het belle époque uitlegt was erg interessant.
Halverwege het boek kiest de auteur er echter voor om een ellenlange lijst aan presidenten en hun affaires op te voeren. Van pakweg Georges Clemenceau tot François Hollande, men passeert allemaal de revue. Ondanks mijn politieke interesse, en enkele markante verhalen kon dit echt wel korter. In de plaats kon het boek de Franse popcultuur (Gainsbourg, yé-yé, etc.) of de geweldige filmgeschiedenis (Jean luc Godard, Belmondo,...) en de rol vrouw/man/liefde hierin verkend hebben. De holebi-cultuur of het afwijken van heteronormen die opkomen in de avant-garde van de jaren 20, ook hier geen woord over. Une occasion manquée Mr. Steenhuis.