" หม่อมฉันไม่มีทั้งอำนาจราชศักดิ์ ปราศจากเสน่ห์ที่จะตรึงตราตรึงใจผู้ใด ไม่มีแม้กระทั่งรูปโฉมทั้งมวล จะมีก็แต่หัวใจรักที่ไม่เคยอ่อนลงด้วยความงามหรือความยิ่งใหญ่ของใครอื่น หัวใจที่ยังคงแน่วแน่ไม่เปลี่ยนแปลงด้วยเวลาและความเหินห่าง หัวใจดวงนั้นมีทั้งความ 'จงรัก' ที่ไม่มีผู้ใดเสมอเหมือน และ 'ภักดี' ที่พูดได้อย่างเต็มปากว่า ไม่มีผู้ใดเทียบเท่า หัวใจดวงนั้นได้วางไว้แทบเบื้องบาท จากครั้ง 'เยาว์วัย' ตราบจนกระทั่งบัดนี้! "
ไม่น่าเชื่อว่านี่จะเป็นนวนิยายเล่มแรกของโรสลาเรน (คุณหญิงวิมล ศิริไพบูลย์) ซึ่งเขียนในช่วงที่ยังไม่ใคร่จะมีประสบการณ์ด้านวรรณกรรมมากนัก เพราะด้วยความสมบูรณ์ครบถ้วนแทบทุกด้าน ไม่ว่าจะเป็นโครงเรื่อง ตัวละคร ฉาก แนวคิด บทสนทนา และการดำเนินเรื่องแบบเรื่อย ๆ ทั้งหมดประกอบกันเป็นผลงานอันทรงคุณค่าและน่าประทับใจอย่างยิ่ง
การดำเนินเรื่องโดยใช้จดหมายที่แทรกบทสนทนา ไม่ได้น่าเบื่อและเนิบนาบอย่างนวนิยายจดหมายเล่มที่เคยอ่าน ๆ มา แต่กลับขับเน้นให้ผู้อ่าน 'เข้าใจ' ที่มาที่ไปของตัวละคร และ 'รู้ใจ' ตัวละครว่าเหตุใดจึงต้องทำเช่นนั้น ประกอบกับการใช้คำที่กระชับ ชัดเจน และตรงไปตรงมา ทำให้ผู้อ่านสามารถเรียนรู้เรื่องราวต่าง ๆ ไปพร้อม ๆ กับตัวละครเอกทั้งสามตัว (พรรณพิลาศ, พิรียพงศ์, โอริสสา) ได้อย่างทันท่วงทีเสมือนอยู่ในเหตุการณ์นั้นจริง ๆ อีกทั้งการเล่าเรื่องแบบบุคคลที่หนึ่งยังทำให้ผู้อ่านได้ทำความรู้จักเข้าไปภายในและหลงรักตัวละครอย่างไม่รู้ตัว รู้สึกตัวอีกทีก็ถอนตัวไม่ขึ้นเสียแล้ว
โครงเรื่องหลักยังคงเป็นความรัก เพียงแต่สามารถมองได้ในหลายมิติ ทั้งความรักระหว่างหญิง-ชาย ความรักระหว่างลูก-พ่อแม่ ความรักระหว่างน้อง-พี่ ความรักต่อหน้าที่และผืนแผ่นดิน(!) ความรักที่โดดเด่นและน่ายกย่องที่สุดเห็นจะเป็นความรักที่พรรณพิลาศมีต่อพิรียพงศ์ผู้เป็นอนุชา เดิมทีเธอรักและทะนุถนอมพิรียพงศ์ในแบบน้องชายที่น่ารักและน่าเอ็นดู แต่ด้วยสถานภาพของพิรียพงศ์ที่กำลังเปลี่ยนไป ทำให้เธอต้องเปลี่ยนรูปแบบของความรักไปตามความสัมพันธ์ที่เปลี่ยนต่าง อย่างไรก็ตาม เธอยังคงรักพิรียพงศ์ด้วยหัวใจจริงสม่ำเสมอ อีกหนึ่งคู่ความรักก็คือพรรณพิลาศกับโอริสสา แม้จะเคยพบกันแทบนับครั้งได้ แต่ด้วยความผูกพันและรักแท้(?)ที่จีรัง ทำให้ความรักนี้น่ายกย่องและสถิตอยู่ในหทัยของทั้งคู่ตลอดไป ไม่มีสิ่งใดแม้กระทั่งความตายมาพรากจากได้
นอกจากนี้ ยังมีการแทรกเหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์ที่น่าสนใจเป็นแกนสำคัญของการดำเนินเรื่องด้วย คือสถานการณ์ก่อนและระหว่างสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง และการปฏิวัติรัสเซีย เพียงแต่นำเสนอผ่านอารยธรรมอินเดียตามความชอบและขนบนวนิยายของโรสลาเรน
นวนิยายเล่มนี้นับว่าเป็นนวนิยาย 'จบไม่สวย' คือจบด้วยความตายของตัวละครเอกที่สะเทือนใจ และแกว่งหัวใจผู้อ่านให้เขว จนแทบจะแยกไม่ออกว่าตนเองเป็นเพียงผู้อ่านคนหนึ่ง หรือเป็นผู้ร่วมอยู่ในฉากโศกนาฏกรรมความรักน่ารันทดนี้กันแน่
" หม่อมฉันฝากรอยจูบไปกับสายลม...ฝากคำกระซิบทูลไปกับแมกไม้...และฝากน้ำตาไปกับสายธารที่ไหลริน เพื่อจะได้นำความไปทูลแก่ยอดรักของพรรณพิลาศว่า 'ลาก่อนยอดรัก แล้วเราคงจะได้พบกัน' "