What do you think?
Rate this book
Τρικυμίες παθών
Τα νεανικά χρόνια του Κοραή στο Άμστερνταμ.
Τον Ιούνιο του 1771 ένας νεαρός έµπορος αποπλέει µε τον βοηθό του από το λιµάνι της Σµύρνης µε προορισµό το κοσµοπολίτικο Άµστερνταµ, όπου θα αναλάβει τη διεύθυνση ενός εµπορικού συνεταιρισµού. Είναι ο εικοσιτριάχρονος ∆ιαµαντής Κοραής, που πέρα από τις εµπορικές δραστηριότητες θέλει απελπισµένα να ξεφύγει από τον ζυγό των Τούρκων, να αναπνεύσει τον αέρα της ελευθερίας και να καλλιεργήσει το πνεύµα του στη «φωτισµένη» Ευρώπη.
Ο ίδιος αργότερα θα πει: «Η νεότης µου εσαλεύετο από τρικυµίας παθών». Αυτά τα πάθη περιγράφονται σε τούτη τη µυθιστορηµατική βιογραφία –µια εν πολλοίς άγνωστη αλλά σηµαντική πτυχή της ζωής του Αδαµάντιου Κοραή–, η µεταµόρφωσή του από συνεσταλµένο Ανατολίτη σε γοητευτικό µποέµ κοσµοπολίτη, η έκθεσή του στις ριζοσπαστικές ιδέες λίγο πριν από το ξέσπασµα της Γαλλικής Επανάστασης, η επαφή του µε σπουδαίους διανοούµενους, το πάθος του για µάθηση και η µύησή του στην τέχνη, στον έρωτα και στις απολαύσεις, αλλά και ο σκοτεινός εαυτός του, που θα αποκαλυφθεί όταν φτάσει στα έγκατα της θλίψης και στα όρια των αντοχών του.
Οι Τρικυµίες παθών είναι ταυτόχρονα το άγνωστο πορτρέτο του νεαρού Κοραή, αυτό µιας πολύπλευρης προσωπικότητας, που βιώνει τη σύγκρουση ανάµεσα σε ό,τι του δίνεται και ό,τι φιλοδοξεί να γίνει. Mε τους δισταγµούς, την τόλµη, την ευαισθησία, αλλά και το σπινθηροβόλο πνεύµα –ιδιότητες που έµελλε να συµβάλουν στην κατοπινή εξέλιξη του µεγάλου ∆ασκάλου του Γένους.
Τον Ιούνιο του 1771 ένας νεαρός έµπορος αποπλέει µε τον βοηθό του από το λιµάνι της Σµύρνης µε προορισµό το κοσµοπολίτικο Άµστερνταµ, όπου θα αναλάβει τη διεύθυνση ενός εµπορικού συνεταιρισµού. Είναι ο εικοσιτριάχρονος ∆ιαµαντής Κοραής, που πέρα από τις εµπορικές δραστηριότητες θέλει απελπισµένα να ξεφύγει από τον ζυγό των Τούρκων, να αναπνεύσει τον αέρα της ελευθερίας και να καλλιεργήσει το πνεύµα του στη «φωτισµένη» Ευρώπη.
Ο ίδιος αργότερα θα πει: «Η νεότης µου εσαλεύετο από τρικυµίας παθών». Αυτά τα πάθη περιγράφονται σε τούτη τη µυθιστορηµατική βιογραφία –µια εν πολλοίς άγνωστη αλλά σηµαντική πτυχή της ζωής του Αδαµάντιου Κοραή–, η µεταµόρφωσή του από συνεσταλµένο Ανατολίτη σε γοητευτικό µποέµ κοσµοπολίτη, η έκθεσή του στις ριζοσπαστικές ιδέες λίγο πριν από το ξέσπασµα της Γαλλικής Επανάστασης, η επαφή του µε σπουδαίους διανοούµενους, το πάθος του για µάθηση και η µύησή του στην τέχνη, στον έρωτα και στις απολαύσεις, αλλά και ο σκοτεινός εαυτός του, που θα αποκαλυφθεί όταν φτάσει στα έγκατα της θλίψης και στα όρια των αντοχών του.
Οι Τρικυµίες παθών είναι ταυτόχρονα το άγνωστο πορτρέτο του νεαρού Κοραή, αυτό µιας πολύπλευρης προσωπικότητας, που βιώνει τη σύγκρουση ανάµεσα σε ό,τι του δίνεται και ό,τι φιλοδοξεί να γίνει. Mε τους δισταγµούς, την τόλµη, την ευαισθησία, αλλά και το σπινθηροβόλο πνεύµα –ιδιότητες που έµελλε να συµβάλουν στην κατοπινή εξέλιξη του µεγάλου ∆ασκάλου του Γένους.
- GenresFiction
264 pages, Paperback
Published January 1, 2021
1 person is currently reading
9 people want to read
About the author
Αργυρώ Μαντόγλου
75 books19 followersΗ Αργυρώ Μαντόγλου γεννήθηκε στην Αθήνα (1963). Σπούδασε Αγγλική Λογοτεχνία, Φιλοσοφία (BA), μεταπτυχιακές σπουδές στην Κριτική Θεωρία στο University of North London. Έχει εκδώσει ποιήματα και πεζά και ασχολείται συστηματικά με τη μετάφραση. Κείμενά της και κριτικά σημειώματα έχουν δημοσιευθεί σε λογοτεχνικά περιοδικά και εφημερίδες. Υπήρξε τακτικός συνεργάτης του ένθετου "Βιβλιοθήκη" της "Ελευθεροτυπίας" από το 1999, έχει, επίσης, δημοσιεύσει επισταμένως κριτικές και θεωρητικά άρθρα για θέματα λογοτεχνίας στον ημερήσιο και περιοδικό Τύπο.
Έχει επίσης μεταφράσει έργα των Τζορτζ Έλιοτ, Βιρτζίνια Γουλφ, Χένρι Τζέιμς, Άντζελα Κάρτερ, Τζιν Ρις, Τζανέτ Γουίντερσον, Τζόις Κάρολ Οουτς, Άλι Ζμιθ, Ζέιντι Σμιθ, Πίτερ Κάρεϊ και άλλα σπουδαία ονόματα της σύγχρονης αγγλόφωνης πεζογραφίας. Έχει διδάξει δημιουργική γραφή στο ΕΚΕΒΙ (2010-11) και από το 2006 συντονίζει μια λέσχη ανάγνωσης στο "Πολυχώρο Μεταίχμιο" με τίτλο "Γυναικείες Συγγραφείς του 20ού αιώνα". Είναι μέλος της Εταιρείας Συγγραφέων, διατέλεσε μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου τα έτη 2007-2009 και μέλος της Επιτροπής για τα Κρατικά Βραβεία Λογοτεχνικής Μετάφρασης (2002-2006) και (2011-2012).
Έχει επίσης μεταφράσει έργα των Τζορτζ Έλιοτ, Βιρτζίνια Γουλφ, Χένρι Τζέιμς, Άντζελα Κάρτερ, Τζιν Ρις, Τζανέτ Γουίντερσον, Τζόις Κάρολ Οουτς, Άλι Ζμιθ, Ζέιντι Σμιθ, Πίτερ Κάρεϊ και άλλα σπουδαία ονόματα της σύγχρονης αγγλόφωνης πεζογραφίας. Έχει διδάξει δημιουργική γραφή στο ΕΚΕΒΙ (2010-11) και από το 2006 συντονίζει μια λέσχη ανάγνωσης στο "Πολυχώρο Μεταίχμιο" με τίτλο "Γυναικείες Συγγραφείς του 20ού αιώνα". Είναι μέλος της Εταιρείας Συγγραφέων, διατέλεσε μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου τα έτη 2007-2009 και μέλος της Επιτροπής για τα Κρατικά Βραβεία Λογοτεχνικής Μετάφρασης (2002-2006) και (2011-2012).
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 3 of 3 reviews
May 31, 2023
«Την ελευθερία δεν τη βρίσκεις στα βουνά, στις πεδιάδες, στα σπίτια, ούτε ακόμα και στους ανθρώπους, έλεγε στον νου του μια επίμονη φωνή• την ελευθερία τη βρίσκεις στην καρδιά σου…»
Οι «Τρικυμίες Παθών» είναι μία μυθιστορηματική βιογραφία που επικεντρώνεται στη ζωή του Αδαμάντιου Κοραή (1748-1833) του σημαντικότερου εκπροσώπου του Νεοελληνικού Διαφωτισμού και αφορά τα χρόνια της παραμονής του στο Άμστερνταμ. Αρχικά διαβάζουμε και για την ανάγκη του για να ανοίξει τους πνευματικούς του ορίζοντες και να γνωρίσει κάτι άλλο, πέρα από τα όρια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας που αυτή τον έπνιγε και τον καταπίεζε. Για τις απόψεις του για τον υπόδουλο ελληνισμό, την αγάπη του για την ελληνική γλώσσα και την εμμονή του οι Έλληνες να χρησιμοποιούν δικές τους λέξεις και όχι ξένες αλλά και να τηρούν τις δικές τους παραδόσεις.
Ένα κομμάτι που μου έκανε εντύπωση και είδα την νοοτροπία του Έλληνα του τότε που έχει πολλά κοινά με το Έλληνα του τώρα «Όταν δεν έχεις μάθει ότι ο δόλος, η μπαγαποντιά, η αγυρτεία σε μειώνουν, ούτε καλός Χριστιανός είσαι, ούτε καν άνθρωπος. Πώς να καλλιεργήσεις την αρετή σε κάποιον που το μοναδικό που έμαθε είναι να νοιάζεται μόνο για το κονάκι του, να ελίσσεται και να πετυχαίνει μόνο ό,τι τον βολεύει περιοδικά.».
Στη συνέχεια, μέσα από το βιβλίο αυτό διαφαίνονται και οι διαφορές στη ζωή στη Σμύρνη με αυτήν στο Άμστερνταμ. Αυτός ο τόσο διαφορετικός κόσμος εντυπωσιάζει τον Κοραή, ο οποίος προσπαθεί να ενσωματωθεί σε αυτόν τον καινούργιο και κάπως φανταχτερό κόσμο εν συγκρίσει με τον πιο αυστηρό κόσμο της Σμύρνης.
Τέλος μέσα από την ιστορία αυτή δεν θα μπορούσε να λείπει και ο απρόσμενος έρωτας, ο οποίος δεν είχε happy end. Και φυσικά το αναπάντεχο αλλά όμορφο και ελπιδοφόρο τέλος.
Εν κατακλείδι οι «Τρικυμίες παθών» είναι μια πολύ όμορφη μυθιστορηματική βιογραφία για τον Αδαμάντιο Κοραή, καλογραμμένη, με μεσαίου μεγέθους κεφάλαια, που εξισορροπεί μεταξύ βιογραφίας και μυθιστορήματος, διαβάζεται εύκολα και δεν περιέχει περιττές λεπτομέρειες ή άλλα POVs. Αξίζει να διαβαστεί!
Οι «Τρικυμίες Παθών» είναι μία μυθιστορηματική βιογραφία που επικεντρώνεται στη ζωή του Αδαμάντιου Κοραή (1748-1833) του σημαντικότερου εκπροσώπου του Νεοελληνικού Διαφωτισμού και αφορά τα χρόνια της παραμονής του στο Άμστερνταμ. Αρχικά διαβάζουμε και για την ανάγκη του για να ανοίξει τους πνευματικούς του ορίζοντες και να γνωρίσει κάτι άλλο, πέρα από τα όρια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας που αυτή τον έπνιγε και τον καταπίεζε. Για τις απόψεις του για τον υπόδουλο ελληνισμό, την αγάπη του για την ελληνική γλώσσα και την εμμονή του οι Έλληνες να χρησιμοποιούν δικές τους λέξεις και όχι ξένες αλλά και να τηρούν τις δικές τους παραδόσεις.
Ένα κομμάτι που μου έκανε εντύπωση και είδα την νοοτροπία του Έλληνα του τότε που έχει πολλά κοινά με το Έλληνα του τώρα «Όταν δεν έχεις μάθει ότι ο δόλος, η μπαγαποντιά, η αγυρτεία σε μειώνουν, ούτε καλός Χριστιανός είσαι, ούτε καν άνθρωπος. Πώς να καλλιεργήσεις την αρετή σε κάποιον που το μοναδικό που έμαθε είναι να νοιάζεται μόνο για το κονάκι του, να ελίσσεται και να πετυχαίνει μόνο ό,τι τον βολεύει περιοδικά.».
Στη συνέχεια, μέσα από το βιβλίο αυτό διαφαίνονται και οι διαφορές στη ζωή στη Σμύρνη με αυτήν στο Άμστερνταμ. Αυτός ο τόσο διαφορετικός κόσμος εντυπωσιάζει τον Κοραή, ο οποίος προσπαθεί να ενσωματωθεί σε αυτόν τον καινούργιο και κάπως φανταχτερό κόσμο εν συγκρίσει με τον πιο αυστηρό κόσμο της Σμύρνης.
Τέλος μέσα από την ιστορία αυτή δεν θα μπορούσε να λείπει και ο απρόσμενος έρωτας, ο οποίος δεν είχε happy end. Και φυσικά το αναπάντεχο αλλά όμορφο και ελπιδοφόρο τέλος.
Εν κατακλείδι οι «Τρικυμίες παθών» είναι μια πολύ όμορφη μυθιστορηματική βιογραφία για τον Αδαμάντιο Κοραή, καλογραμμένη, με μεσαίου μεγέθους κεφάλαια, που εξισορροπεί μεταξύ βιογραφίας και μυθιστορήματος, διαβάζεται εύκολα και δεν περιέχει περιττές λεπτομέρειες ή άλλα POVs. Αξίζει να διαβαστεί!
February 2, 2022
Ο Αδαμάντιος Κοραής (1748-1833) είναι από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του Νεοελληνικού Διαφωτισμού με πλούσιο συγγραφικό, εκδοτικό και στοχαστικό έργο. Ξεκίνησε τις σπουδές του στην Ευαγγελική Σχολή της Σμύρνης κι έμαθε πολλές ξένες γλώσσες. Το 1771, ακολουθώντας την επιθυμία του πατέρα του, επιτυχημένου εμπόρου μεταξιού, να ασχοληθεί κι εκείνος με το αντικείμενο, ταξίδεψε στο Άμστερνταμ για να δουλέψει στις οικογενειακές επιχειρήσεις και για να εμπλουτίσει ακόμη περισσότερο τη μόρφωσή του. Δυστυχώς, μόλις έξι χρόνια αργότερα, αποτυγχάνει κι αναγκάζεται να γυρίσει πίσω, μόνο που δε θέλει να πάει στη Σμύρνη και στην καταπιεστική Οθωμανική Αυτοκρατορία κι έτσι παρατείνει το ταξίδι του, μένοντας στη Λειψία, στη Βιέννη και στη Βενετία.
Την περίοδο της ζωής του σημαντικού αυτού πνευματικού ανθρώπου στην πρωτεύουσα της Ολλανδίας παρακολουθεί η Αργυρώ Μαντόγλου, παρακινημένη από τη σεβάσμια μορφή που όλοι έχουμε υπ’ όψιν όταν αναφερόμαστε στον Κοραή και την αντίφαση που παρουσιάζεται με τα πρώτα του άσοφα και γεμάτα νεανικές τρέλες χρόνια του. Είμαστε λίγο πριν τη Γαλλική Επανάσταση, σε μια πόλη που αποτελεί ευρωπαϊκό κέντρο εμπορίου και διακρίνεται από χαλάρωση ηθών και νεωτεριστικές ιδέες. Μέλημα της συγγραφέως είναι η απόδοση της ατμόσφαιρας της εποχής και των ιδιαιτεροτήτων των χαρακτήρων, ειδικά του πολυδιάστατου Κοραή, κάτι που καταφέρνει ικανοποιητικά. Ο Διαμαντής, όπως ονομάζεται στο βιβλίο, δέχεται την απόφαση του πατέρα του, έχει όμως τα δικά του, κρυφά σχέδια: «Η μανιώδης αποστροφή του για την Τουρκιά και ο πόθος του για γνώση δεν του επέτρεπαν ν’ αλλάξει γνώμη» (σελ. 21). Θέλει να πάει στη Δύση, «εκεί που γράφτηκαν τα έργα που μελετούσε, εκεί που μιλιούνται οι γλώσσες που μαθαίνει. Λαχταρούσε να πάει στη Δύση να φωτιστεί» (σελ. 24). Ο Διαμαντής καρτεράει με λαχτάρα τη συνάντησή του με τον Βύρτον, φίλο του ιερέα Βερνάρδου Κεύνου στη Σμύρνη που έγραψε συστατική επιστολή ώστε να τον βοηθήσει ο Βύρτον κατά την παραμονή του εκεί με τους κύκλους της πόλης και για να τον φέρει σε επαφή με τη γλώσσα και τα κείμενα των προγόνων του.
Το μυθιστόρημα είναι συμπυκνωμένο και εξισορροπεί μεταξύ βιογραφίας και μυθιστορήματος, χωρίς να με κουράσει στιγμή και χωρίς να είναι βαρυφορτωμένο με περιττές ιστορικές ή άλλες λεπτομέρειες. Φωτίζεται σωστά ο χαρακτήρας του λογίου, η λαχτάρα του να μορφωθεί, η αγάπη του για την ελληνική γλώσσα, οι απόψεις του για τον υπόδουλο ελληνισμό και πώς αυτός θα ελευθερωθεί αν αποκοπεί το ατομικό συμφέρον από το συλλογικό, αν αρχίσει να μιλάει με τις δικές του λέξεις που περιέχουν αιώνες σοφίας, αν τηρήσουν τις δικές τους παραδόσεις κ. ά. Οι οικονομικές του ατασθαλίες δεν είναι προϊόν κομπασμού και ελαφρότητας αλλά αποτέλεσμα της ευπιστίας του, των παράτολμων σχεδίων που συλλαμβάνει για βελτίωση των οικονομικών της επιχείρησης σε καιρούς δύσκολους και με προϋποθέσεις ασύμφορες. Επιπλέον, καταγράφονται οι αντιθέσεις της καθημερινότητας στη Σμύρνη με αυτήν στο Άμστερνταμ, με την Όπερα να είναι «…υποχρεωτική, πιο σημαντική ακόμα και από την εκκλησία» (σελ. 109) και τον κώδικα της βεντάλιας που χρησιμοποιούν ανύπαντρες και έγγαμες γυναίκες να είναι τα μυστικά σημάδια επικοινωνίας μεταξύ ενδιαφερομένων. Οι εντυπώσεις του Διαμαντή από αυτόν τον τόσο διαφορετικό κόσμο, οι προσπάθειες ενσωμάτωσής του σε αυτό το σύμπαν, ακόμη και ο έρωτας είναι πτυχές της προσωπικότητάς του που φωτίζονται χωρίς ίχνος σκανδαλοθηρίας.
Ο Κοραής ίσως παρασύρεται από τον κοσμοπολιτισμό, τα γράμματα όμως δεν τα ξεχνάει, γι’ αυτό στις βαρετές, πληκτικές βραδιές με πλούσιους συνδαιτυμόνες, ματαιόδοξους και ρηχούς συνομιλητές, το χαμόγελό του πλαταίνει με τη σκέψη στο τελευταίο βιβλίο του Βολταίρου που του ταχυδρομήθηκε. Το εντυπωσιακό είναι πως έχει καταλάβει από νωρίς πόσο διαφέρει η ελληνική κοινότητα: «…αυτή η μικρή κοινότητα των Γραικών, των πνευματοκτόνων Γραικών, αμάθητοι έμποροι και παραγιοί…» (σελ. 109) από αυτήν που άφησε πίσω του ή, ακόμη χειρότερα, από τους υπόλοιπους πλουσίους. Σταδιακά οδηγείται σε κάμψη, μέχρι να φτάσουμε όμως εκεί υπάρχουν άφθονα κωμικοτραγικά περιστατικά, γραμμένα με τρόπο που η ανάγνωση κυλάει αβίαστα, συνδυάζοντας αυθεντικές φράσεις του Κοραή με μυθιστορηματικά δοσμένες εξελίξεις. Αποσπάσματα από κείμενά του στεφανώνουν την αρχή κάθε κεφαλαίου ενώ η αντίθεσή του με τον Σταμάτη Πέτρου, υπάλληλο του πατέρα του που τον συνοδεύει στο ταξίδι γιατί ξέρει καλά την αγορά, τη γλώσσα, τα προϊόντα και τις συνήθειες του τόπου κι είναι πολύτιμος, είναι αξιοπρόσεκτη. Ο Κοραής εκνευρίζεται με την άγνοια και την πανουργία του παραγιού, ο δεύτερος όμως διαβλέπει πράγματα και νιτερέσα που διαφεύγουν του πρώτου. Θα καταφέρει λοιπόν ο σημαντικός λόγιος του Νεοελληνικού Διαφωτισμού να συνδυάσει την κοσμοπολίτικη ζωή κι αυτήν του εμπόρου με τη σοφία και τη μελέτη των κειμένων;
Οι «Τρικυμίες παθών» είναι μια καλογραμμένη μυθιστορηματική βιογραφία του Αδαμαντίου Κοραή, σχετική με τα χρόνια της παραμονής του στο Άμστερνταμ. Ευσύνοπτα κεφάλαια, ενδιαφέρουσες περιπέτειες, ένας απρόσμενος έρωτας με αναπάντεχο τέλος, διαρκείς εμπορικές αποτυχίες και ταυτόχρονα επαφή με φιλολογικά και άλλα κείμενα που συγκροτούν την προσωπικότητα και τη νοοτροπία του Κοραή δημιουργούν μια ιστορία που κυλάει αβίαστα και φωτίζει πλέρια και αντικειμενικά τα πρώτα βήματα του διαφωτιστή στην Ευρώπη. Το ευφάνταστο και ευρηματικό τέλος κλείνει το μυθιστόρημα με ελπίδα και προσμονή.
Πρώτη δημοσίευση στο site μου: www.vivliokritikes.com/%cf%84%cf%81%c...
Την περίοδο της ζωής του σημαντικού αυτού πνευματικού ανθρώπου στην πρωτεύουσα της Ολλανδίας παρακολουθεί η Αργυρώ Μαντόγλου, παρακινημένη από τη σεβάσμια μορφή που όλοι έχουμε υπ’ όψιν όταν αναφερόμαστε στον Κοραή και την αντίφαση που παρουσιάζεται με τα πρώτα του άσοφα και γεμάτα νεανικές τρέλες χρόνια του. Είμαστε λίγο πριν τη Γαλλική Επανάσταση, σε μια πόλη που αποτελεί ευρωπαϊκό κέντρο εμπορίου και διακρίνεται από χαλάρωση ηθών και νεωτεριστικές ιδέες. Μέλημα της συγγραφέως είναι η απόδοση της ατμόσφαιρας της εποχής και των ιδιαιτεροτήτων των χαρακτήρων, ειδικά του πολυδιάστατου Κοραή, κάτι που καταφέρνει ικανοποιητικά. Ο Διαμαντής, όπως ονομάζεται στο βιβλίο, δέχεται την απόφαση του πατέρα του, έχει όμως τα δικά του, κρυφά σχέδια: «Η μανιώδης αποστροφή του για την Τουρκιά και ο πόθος του για γνώση δεν του επέτρεπαν ν’ αλλάξει γνώμη» (σελ. 21). Θέλει να πάει στη Δύση, «εκεί που γράφτηκαν τα έργα που μελετούσε, εκεί που μιλιούνται οι γλώσσες που μαθαίνει. Λαχταρούσε να πάει στη Δύση να φωτιστεί» (σελ. 24). Ο Διαμαντής καρτεράει με λαχτάρα τη συνάντησή του με τον Βύρτον, φίλο του ιερέα Βερνάρδου Κεύνου στη Σμύρνη που έγραψε συστατική επιστολή ώστε να τον βοηθήσει ο Βύρτον κατά την παραμονή του εκεί με τους κύκλους της πόλης και για να τον φέρει σε επαφή με τη γλώσσα και τα κείμενα των προγόνων του.
Το μυθιστόρημα είναι συμπυκνωμένο και εξισορροπεί μεταξύ βιογραφίας και μυθιστορήματος, χωρίς να με κουράσει στιγμή και χωρίς να είναι βαρυφορτωμένο με περιττές ιστορικές ή άλλες λεπτομέρειες. Φωτίζεται σωστά ο χαρακτήρας του λογίου, η λαχτάρα του να μορφωθεί, η αγάπη του για την ελληνική γλώσσα, οι απόψεις του για τον υπόδουλο ελληνισμό και πώς αυτός θα ελευθερωθεί αν αποκοπεί το ατομικό συμφέρον από το συλλογικό, αν αρχίσει να μιλάει με τις δικές του λέξεις που περιέχουν αιώνες σοφίας, αν τηρήσουν τις δικές τους παραδόσεις κ. ά. Οι οικονομικές του ατασθαλίες δεν είναι προϊόν κομπασμού και ελαφρότητας αλλά αποτέλεσμα της ευπιστίας του, των παράτολμων σχεδίων που συλλαμβάνει για βελτίωση των οικονομικών της επιχείρησης σε καιρούς δύσκολους και με προϋποθέσεις ασύμφορες. Επιπλέον, καταγράφονται οι αντιθέσεις της καθημερινότητας στη Σμύρνη με αυτήν στο Άμστερνταμ, με την Όπερα να είναι «…υποχρεωτική, πιο σημαντική ακόμα και από την εκκλησία» (σελ. 109) και τον κώδικα της βεντάλιας που χρησιμοποιούν ανύπαντρες και έγγαμες γυναίκες να είναι τα μυστικά σημάδια επικοινωνίας μεταξύ ενδιαφερομένων. Οι εντυπώσεις του Διαμαντή από αυτόν τον τόσο διαφορετικό κόσμο, οι προσπάθειες ενσωμάτωσής του σε αυτό το σύμπαν, ακόμη και ο έρωτας είναι πτυχές της προσωπικότητάς του που φωτίζονται χωρίς ίχνος σκανδαλοθηρίας.
Ο Κοραής ίσως παρασύρεται από τον κοσμοπολιτισμό, τα γράμματα όμως δεν τα ξεχνάει, γι’ αυτό στις βαρετές, πληκτικές βραδιές με πλούσιους συνδαιτυμόνες, ματαιόδοξους και ρηχούς συνομιλητές, το χαμόγελό του πλαταίνει με τη σκέψη στο τελευταίο βιβλίο του Βολταίρου που του ταχυδρομήθηκε. Το εντυπωσιακό είναι πως έχει καταλάβει από νωρίς πόσο διαφέρει η ελληνική κοινότητα: «…αυτή η μικρή κοινότητα των Γραικών, των πνευματοκτόνων Γραικών, αμάθητοι έμποροι και παραγιοί…» (σελ. 109) από αυτήν που άφησε πίσω του ή, ακόμη χειρότερα, από τους υπόλοιπους πλουσίους. Σταδιακά οδηγείται σε κάμψη, μέχρι να φτάσουμε όμως εκεί υπάρχουν άφθονα κωμικοτραγικά περιστατικά, γραμμένα με τρόπο που η ανάγνωση κυλάει αβίαστα, συνδυάζοντας αυθεντικές φράσεις του Κοραή με μυθιστορηματικά δοσμένες εξελίξεις. Αποσπάσματα από κείμενά του στεφανώνουν την αρχή κάθε κεφαλαίου ενώ η αντίθεσή του με τον Σταμάτη Πέτρου, υπάλληλο του πατέρα του που τον συνοδεύει στο ταξίδι γιατί ξέρει καλά την αγορά, τη γλώσσα, τα προϊόντα και τις συνήθειες του τόπου κι είναι πολύτιμος, είναι αξιοπρόσεκτη. Ο Κοραής εκνευρίζεται με την άγνοια και την πανουργία του παραγιού, ο δεύτερος όμως διαβλέπει πράγματα και νιτερέσα που διαφεύγουν του πρώτου. Θα καταφέρει λοιπόν ο σημαντικός λόγιος του Νεοελληνικού Διαφωτισμού να συνδυάσει την κοσμοπολίτικη ζωή κι αυτήν του εμπόρου με τη σοφία και τη μελέτη των κειμένων;
Οι «Τρικυμίες παθών» είναι μια καλογραμμένη μυθιστορηματική βιογραφία του Αδαμαντίου Κοραή, σχετική με τα χρόνια της παραμονής του στο Άμστερνταμ. Ευσύνοπτα κεφάλαια, ενδιαφέρουσες περιπέτειες, ένας απρόσμενος έρωτας με αναπάντεχο τέλος, διαρκείς εμπορικές αποτυχίες και ταυτόχρονα επαφή με φιλολογικά και άλλα κείμενα που συγκροτούν την προσωπικότητα και τη νοοτροπία του Κοραή δημιουργούν μια ιστορία που κυλάει αβίαστα και φωτίζει πλέρια και αντικειμενικά τα πρώτα βήματα του διαφωτιστή στην Ευρώπη. Το ευφάνταστο και ευρηματικό τέλος κλείνει το μυθιστόρημα με ελπίδα και προσμονή.
Πρώτη δημοσίευση στο site μου: www.vivliokritikes.com/%cf%84%cf%81%c...
July 10, 2023
Εξαιρετικό! Γνωρίζω την Μαντόγλου ως μεταφράστρια και την εκτιμώ πάρα πολύ.Δεν ήξερα όμως ότι κρύβει και ένα τέτοιο λογοτεχνικό-ερευνητικό ταλέντο.Το παρόν έργο δεν είναι μόνο μια εξαιρετική μυθοπλασία των νεανικών χρόνων του Κοραή,αλλά και μια εμβριθής μελέτη γεγονότων, τοπογραφίας και πολλών άλλων στοιχείων ώστε να τοποθετηθεί το μυθοπλαστικό κομμάτι και να παρουσιαστεί λογικά και κυρίως κατανοητά σε ένα κοινό που αγνοεί αρκετές πληροφορίες (και εύλογα θα έλεγα).Μετά τις μυθοπλαστικές βιογραφίες της Διβάνη και της Μέρμηγκα θα πρότεινα με τα χίλια το παρόν βιβλίο σε όποιον επιθυμεί την ανάγνωση της Ιστορίας από μια άλλη οπτική.
Displaying 1 - 3 of 3 reviews