What do you think?
Rate this book
Herfstdraad
Een schrijver verhuist met zijn gezin naar een buurt waar men verplicht is deel te nemen aan het sociale programma Het Kruispunt. Het is gestoeld op een antiracistische ideologie en verzorgt onder meer workshops over ‘dekolonisatie van de taal’ en discussieavonden over culturele toe-eigening. Aanvankelijk ondergaat de schrijver het allemaal met geamuseerde welwillendheid. Maar de organisatoren worden steeds onverdraagzamer. Wanneer zijn vrouw, Marokkaanse van afkomst, meer en meer in de ban van het programma raakt, dreigt een echtbreuk en is de maat vol voor de schrijver.
Hij zoekt zijn toevlucht bij een groep buurtgenoten die zich van Het Kruispunt heeft afgekeerd: een verbond genaamd Deftig Rechts. Maar ook de snel radicaliserende opstelling van dit gezelschap roept ernstige bezwaren op bij de schrijver. Almaar extremer en gewelddadiger wordt de strijd tussen de twee facties, tot de schrijver besluit dat hem slechts de keuze rest tussen vluchten en zich verzetten.
Hij zoekt zijn toevlucht bij een groep buurtgenoten die zich van Het Kruispunt heeft afgekeerd: een verbond genaamd Deftig Rechts. Maar ook de snel radicaliserende opstelling van dit gezelschap roept ernstige bezwaren op bij de schrijver. Almaar extremer en gewelddadiger wordt de strijd tussen de twee facties, tot de schrijver besluit dat hem slechts de keuze rest tussen vluchten en zich verzetten.
- GenresFictionDutch Literature
448 pages, Paperback
First published February 24, 2022
10 people are currently reading
377 people want to read
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 30 of 43 reviews
October 15, 2022
Vijf jaar heeft hij geduurd, mijn honger naar een nieuwe roman van Jamal Ouariachi. En in plaats van die, nu hij er ein-de-lijk is, bedachtzaam te savoureren, heb ik hem in één schrokkerige schranspartij verslonden.
Terwijl het hier absoluut geen kroket uit de muur, maar wel degelijk wéér een copieus achtgangenmenu betreft.
De premisse had van de onnavolgbare Juli Zeh kunnen zijn: een schrijver met vrouw en kind laat (noodgedwongen) de grootstad achter zich om een huis in het voorgeborchte te betrekken, waar woke links en deftig rechts in wankel evenwicht opereren en om de gunsten van de nieuwkomers dingen.
De weinig opbeurende omgeving, hun intrinsieke verschillen en de alsmaar precairder wordende financiële situatie drijven het echtpaar langzaam uiteen.
Ze worden slachtoffer van de grillige ineens-heid van het leven.
Maar… “voor waarlijk tragische literatuur moet een personage een actieve rol spelen in zijn eigen ondergang” en dat doét de protagonist met verve: zonder veel omhaal verkoopt hij zijn ziel aan de duivel (in vermomming)...
Heerlijk hoe Ouariachi blootlegt hoe compleet verschillende ideologieën zich aan hetzelfde kromdenken bezondigen en zeer benieuwd hoe de 'weldenkers' op dit boek gaan reageren. Want als de cis-auteur een teen ziet, gaat hij er vol bovenop staan en duwt hij vaak grijnzend nog een beetje door. De ‘algemene boekenkastdiagnose’-scène is wat dat betreft hilarisch en huiveringwekkend tegelijk.
Gaandeweg wordt de toon donkerder (een concert in Hyde Park wordt een sterk staaltje dramatische literacure) en grimmiger, met een curb stomp als symbolische genadeslag.
Het wat enigmatisch getitelde ‘Herfstdraad’ bevat alles waarin Ouariachi eerder al grossierde: vileine humor, soms wat ongemakkelijke doordenkers, actuele spanning en intelligente namedropping. Maar ook warmte en empathie.
Véél om over na te denken, perfect om te herlezen.
Langzaam deze keer.
Nu de eerste honger gestild is.
Terwijl het hier absoluut geen kroket uit de muur, maar wel degelijk wéér een copieus achtgangenmenu betreft.
De premisse had van de onnavolgbare Juli Zeh kunnen zijn: een schrijver met vrouw en kind laat (noodgedwongen) de grootstad achter zich om een huis in het voorgeborchte te betrekken, waar woke links en deftig rechts in wankel evenwicht opereren en om de gunsten van de nieuwkomers dingen.
De weinig opbeurende omgeving, hun intrinsieke verschillen en de alsmaar precairder wordende financiële situatie drijven het echtpaar langzaam uiteen.
Ze worden slachtoffer van de grillige ineens-heid van het leven.
Maar… “voor waarlijk tragische literatuur moet een personage een actieve rol spelen in zijn eigen ondergang” en dat doét de protagonist met verve: zonder veel omhaal verkoopt hij zijn ziel aan de duivel (in vermomming)...
Heerlijk hoe Ouariachi blootlegt hoe compleet verschillende ideologieën zich aan hetzelfde kromdenken bezondigen en zeer benieuwd hoe de 'weldenkers' op dit boek gaan reageren. Want als de cis-auteur een teen ziet, gaat hij er vol bovenop staan en duwt hij vaak grijnzend nog een beetje door. De ‘algemene boekenkastdiagnose’-scène is wat dat betreft hilarisch en huiveringwekkend tegelijk.
Gaandeweg wordt de toon donkerder (een concert in Hyde Park wordt een sterk staaltje dramatische literacure) en grimmiger, met een curb stomp als symbolische genadeslag.
Het wat enigmatisch getitelde ‘Herfstdraad’ bevat alles waarin Ouariachi eerder al grossierde: vileine humor, soms wat ongemakkelijke doordenkers, actuele spanning en intelligente namedropping. Maar ook warmte en empathie.
Véél om over na te denken, perfect om te herlezen.
Langzaam deze keer.
Nu de eerste honger gestild is.
September 20, 2022
Lekker boekje.
June 15, 2022
Ik hou erg van deze schrijver. Hij kan plots de prachtigste zinnen of mooiste metaforen te voorschijn halen, zonder er ooit mee te overdrijven.
In dit boek slaagt hij er naar mijn gevoel niet helemaal in om het tot een consistent geheel te boetseren. Om een of andere reden vloeit het verhaal niet, maar gaat het wat in horten en stoten.
In dit boek slaagt hij er naar mijn gevoel niet helemaal in om het tot een consistent geheel te boetseren. Om een of andere reden vloeit het verhaal niet, maar gaat het wat in horten en stoten.
June 1, 2022
Pfhoe, dat was een flinke zit. Op zich wel interessante -en actuele- onderwerpen, maar het wordt echt zoooooo uitgekauwd dat hele stukken ontiegelijk taai zijn en het heel veel moeite kost om verder te lezen. Ik snap het doel van de auteur, maar voor mij is de uitwerking niet zo geslaagd.
November 25, 2023
Een van de beste boeken die ik dit jaar gelezen heb, weergaloos.
March 24, 2022
Recensie volgt op cutting edge (3,5)
May 25, 2023
Fan van Ouariachi, en ook van Herfstdraad. Een boek dat de extreme, soms absurdistisch aandoende, tegengestelde meningen in de huidige westerse (Nederlandse) maatschappij beschrijft, meer concreet als conflict in een gezin dat zich probeert te integreren in een dorp.
August 13, 2024
Vlot, origineel, spannend en absurd op een vermakelijke manier. Om een maatschappelijke boodschap over te brengen vind ik het boek er wel veel te dik bovenop liggen en wat gemaakt. Soms ook wel wat pathetisch. Maar als ik dat even loslaat heb ik wel genoten van dit boek
April 4, 2025
Herfstdraad kun je op twee manieren beoordelen. Enerzijds als een roman over een man met tal van problemen waaronder m.n. een relatie die onder druk komt te staan, en anderzijds als een boek dat probeert ons inzichten te verschaffen in het identiteitsdenken en de cultuuroorlog.
Wat betreft het eerste punt heb ik enorm genoten. Het is een goed geschreven, soms grappig, spannend en ook ontroerend boek. Ik ben ronduit blij dat ik het gelezen heb. Veel mensen zijn er hier kritisch op dat de hoofdpersoon erg neerslachtig is. Ik heb me daar niet aan geërgerd.
Wat betreft het tweede punt: Bewonderingswaardig vind ik dat Ouariachi je aan het denken zet over bepaalde beknellende dynamieken die bij de toepassing van het identiteitsdenken kunnen voorkomen. Wie hoopt op een bredere of diepere duiding over de cultuuroorlog komt enigszins bedrogen uit. Die duiding is niet enorm verfrissend. Met name de scènes over 'Deftig Rechts' waren voor het plot weliswaar van belang, maar verder niet heel bijzonder.
De cultuuroorlog vormt daarmee een interessante achtergrond voor het verhaal, maar levert maar beperkt aanvullend inzicht óver die dynamieken.
Wat interessant zou zijn geweest was om in de hoofden van zowel de mensen achter het kruispunt als DR te kunnen kijken. Dat kunnen we echter niet, want wij zitten in het hoofd van de hoofdpersoon. Een KP-figuur die wél inhoudelijk op de argumenten van de hoofdpersoon inging was best interessant geweest, en daarvoor is uit het echte leven ook heus wel inspiratie te putten.
Wat betreft het eerste punt heb ik enorm genoten. Het is een goed geschreven, soms grappig, spannend en ook ontroerend boek. Ik ben ronduit blij dat ik het gelezen heb. Veel mensen zijn er hier kritisch op dat de hoofdpersoon erg neerslachtig is. Ik heb me daar niet aan geërgerd.
Wat betreft het tweede punt: Bewonderingswaardig vind ik dat Ouariachi je aan het denken zet over bepaalde beknellende dynamieken die bij de toepassing van het identiteitsdenken kunnen voorkomen. Wie hoopt op een bredere of diepere duiding over de cultuuroorlog komt enigszins bedrogen uit. Die duiding is niet enorm verfrissend. Met name de scènes over 'Deftig Rechts' waren voor het plot weliswaar van belang, maar verder niet heel bijzonder.
De cultuuroorlog vormt daarmee een interessante achtergrond voor het verhaal, maar levert maar beperkt aanvullend inzicht óver die dynamieken.
Wat interessant zou zijn geweest was om in de hoofden van zowel de mensen achter het kruispunt als DR te kunnen kijken. Dat kunnen we echter niet, want wij zitten in het hoofd van de hoofdpersoon. Een KP-figuur die wél inhoudelijk op de argumenten van de hoofdpersoon inging was best interessant geweest, en daarvoor is uit het echte leven ook heus wel inspiratie te putten.
Want to read
March 7, 2022Helaas, helaas... ik erger me kapot aan dit boek, en weet inmiddels dat het niet beter wordt dan het de afgelopen 58 bladzijden was (met dank aan Chrétien Breukers en Hans van Willigenburg die het boek bespraken in deze aflevering van hun podcast De nieuwe contrabas ). Enthousiast begonnen, zo'n 30 bladzijden gelezen, daarna nog twee dagen een poging gewaagd verder te gaan, maar vond het zo voorspelbaar, zo plat, zo saai, kortom zo ongelofeloos slecht dat ik er geen zin meer in had om verder te gaan. Vanavond, tijdens de wandeling met de honden, hebben Chrétien en Hans mij geholpen met het nemen van een beslissing. Het boek laat ik tzt wel ergens tussen Zwolle en Groningen achter in de sprinter voor een volgend slachtoffer!
Jammer, maar ik heb er onder andere van geleerd dat ik niet meer 'blind' een boek van Jamal Ouariachi kan vooruit bestellen. Het schrijven van al die columns lijktum geen goed te hebben gedaan 😣.
Jammer, maar ik heb er onder andere van geleerd dat ik niet meer 'blind' een boek van Jamal Ouariachi kan vooruit bestellen. Het schrijven van al die columns lijktum geen goed te hebben gedaan 😣.
March 24, 2022
Intelligent en ontroerend zoals ik van hem gewend ben.
April 28, 2023
2.5/5
Langdradig, vervelende ego met wie je iets te lang opgescheept zit. Andere elementen worden zijdelings geraakt, waar ik graag voltreffers had gezien.
Langdradig, vervelende ego met wie je iets te lang opgescheept zit. Andere elementen worden zijdelings geraakt, waar ik graag voltreffers had gezien.
June 20, 2023
Jamal Ouariachi schrijft met scherpe beeldspraak en treffende observaties:
“Ik zie de magnetische kracht van de gezelligheid aan Normans aandacht trekken, hij wil erin delen, meelachen, en nu zit hij met mij opgescheept, een doffe klont depressie.”
De interne monoloog van de hoofdpersoon lijkt uit het leven gegrepen. En veel van de gesprekken met andere personages zijn zo precies in hun taalgebruik dat ze net echt lijken.
De rake taal kan echter niet verhullen dat het verhaal zelf te wensen overlaat:
Ouariachi beschrijft een wereld die op bijna alle vlakken een op een de onze is. Maar om zijn punt “alle extremisten zijn hetzelfde” te maken moet de schrijver de totaal ongeloofwaardige situatie schetsen waarbij een ‘woke’ organisatie (Het Kruispunt), geleid door voornamelijk mensen uit gemarginaliseerde groepen, dermate veel macht heeft dat het buurtbewoners kan dwingen om hun standpunten over te nemen. Vervolgens zet Ouariachi deze club tegenover ‘Deftig Rechts’ dat wel op heel veel punten overeenkomt met een bestaand extreem rechts studiegenootschap.
Zelfs met de ‘willful suspension of disbelieve’ blijft deze tegenstelling ongeloofwaardig in de aard van de machtsverhoudingen die ze aansnijden. In andere woorden: het leest alsof de auteur te veel op Twitter heeft gezeten.
De afronding van het verhaal is wat voorspelbaar afgeraffeld en doordrenkt met zelfmedelijden. De hoofdpersoon blijft het hele boek door een zak (hooi), die zijn identiteit met elke bladzijde meer bouwt op het zijn van een politiek incorrect schrijver en die al zijn ellende op anderen afschuift. Ik bleef lezen in de hoop hem beter te begrijpen, maar dat gebeurde helaas niet echt. Misschien wel omdat hij zich niet echt ontwikkelt, zoals de hoofdpersoon aan het einde van het boek zelf ook toegeeft:
‘Weet je, bij mij is het geloof ik zo dat hoe diep ik me ook in een nieuw leven stort, ik aan het eind ervan altijd weer dezelfde ben. Niet wijs, geen inzicht. Even onzeker als vroeger treed ik de toekomst tegemoet en zo zal het wel altijd blijven.’
Tegelijkertijd zijn het juist dit soort observaties die me meer dan bij de meeste andere boeken hebben laten nadenken over de verhouding tussen de schrijver en de hoofdpersoon van het boek en het doel van het verhaal. Die constante meta verwarring maakt het voor mij 3 sterren waard.
“Ik zie de magnetische kracht van de gezelligheid aan Normans aandacht trekken, hij wil erin delen, meelachen, en nu zit hij met mij opgescheept, een doffe klont depressie.”
De interne monoloog van de hoofdpersoon lijkt uit het leven gegrepen. En veel van de gesprekken met andere personages zijn zo precies in hun taalgebruik dat ze net echt lijken.
De rake taal kan echter niet verhullen dat het verhaal zelf te wensen overlaat:
Ouariachi beschrijft een wereld die op bijna alle vlakken een op een de onze is. Maar om zijn punt “alle extremisten zijn hetzelfde” te maken moet de schrijver de totaal ongeloofwaardige situatie schetsen waarbij een ‘woke’ organisatie (Het Kruispunt), geleid door voornamelijk mensen uit gemarginaliseerde groepen, dermate veel macht heeft dat het buurtbewoners kan dwingen om hun standpunten over te nemen. Vervolgens zet Ouariachi deze club tegenover ‘Deftig Rechts’ dat wel op heel veel punten overeenkomt met een bestaand extreem rechts studiegenootschap.
Zelfs met de ‘willful suspension of disbelieve’ blijft deze tegenstelling ongeloofwaardig in de aard van de machtsverhoudingen die ze aansnijden. In andere woorden: het leest alsof de auteur te veel op Twitter heeft gezeten.
De afronding van het verhaal is wat voorspelbaar afgeraffeld en doordrenkt met zelfmedelijden. De hoofdpersoon blijft het hele boek door een zak (hooi), die zijn identiteit met elke bladzijde meer bouwt op het zijn van een politiek incorrect schrijver en die al zijn ellende op anderen afschuift. Ik bleef lezen in de hoop hem beter te begrijpen, maar dat gebeurde helaas niet echt. Misschien wel omdat hij zich niet echt ontwikkelt, zoals de hoofdpersoon aan het einde van het boek zelf ook toegeeft:
‘Weet je, bij mij is het geloof ik zo dat hoe diep ik me ook in een nieuw leven stort, ik aan het eind ervan altijd weer dezelfde ben. Niet wijs, geen inzicht. Even onzeker als vroeger treed ik de toekomst tegemoet en zo zal het wel altijd blijven.’
Tegelijkertijd zijn het juist dit soort observaties die me meer dan bij de meeste andere boeken hebben laten nadenken over de verhouding tussen de schrijver en de hoofdpersoon van het boek en het doel van het verhaal. Die constante meta verwarring maakt het voor mij 3 sterren waard.
May 23, 2022
Na het fantastische 'Een Honger' is dit nog steeds best een goed boek, maar ik had toch op wat meer gehoopt.
Jamal Ouariachi kan goed, vloeiend en prikkelend schrijven. Een aantal bijeenkomsten van Het Kruispunt en Deftig Rechts leveren heerlijke, bijtende scènes op. De hoofdpersoon die zichzelf steeds verder de problemen in werkt en daar met flink wat zelfmedelijden en zelfs arrogantie naar kijkt: ook lekker (jammer dat in de epiloog een jonge vlam en een vleugje Amsterdam dan gelijk weer alles goedmaken).
Maar deze roman heeft ook wel wat problemen. Ik volg de mens Jamal Ouariachi slechts zijdelings, maar zowel levensloop als visie op zaken komen in zulke mate overeen met de hoofdpersoon dat het soms moeilijk is om 'Herfstdraad' niet te lezen als 'Twitterdraad'. Waar hij zich dan kan verschuilen achter de anonimiteit en het fictieve karakter van de hoofdpersoon en waar de reacties zijn uitgezet (al levert hij gelukkig ook nog wel wat zelfkritiek).
Verder zijn veel personages nogal plat en komt zo'n afdeling als Het Kruispunt in een wijk in Zaandam ('vegetarischer dan een pizza kaas wordt het er niet') ten opzichte van walhalla Amsterdam, alsof daar wel alles kan, niet erg realistisch over. Dit wereldbeeld lijkt mij ook vooral door Twitter te zijn gevormd. Het gevaar van Deftig Rechts is (in zo'n kleinere stad), denk ik, treffender. Zie Christchurch, zie Buffalo.
Al bij al is Herfstdraad wel een goed boek, maar na Een Honger had ik gehoopt dat Ouariachi weer een wereldboek zou leveren, en dat viel dan toch wat tegen.
Jamal Ouariachi kan goed, vloeiend en prikkelend schrijven. Een aantal bijeenkomsten van Het Kruispunt en Deftig Rechts leveren heerlijke, bijtende scènes op. De hoofdpersoon die zichzelf steeds verder de problemen in werkt en daar met flink wat zelfmedelijden en zelfs arrogantie naar kijkt: ook lekker (jammer dat in de epiloog een jonge vlam en een vleugje Amsterdam dan gelijk weer alles goedmaken).
Maar deze roman heeft ook wel wat problemen. Ik volg de mens Jamal Ouariachi slechts zijdelings, maar zowel levensloop als visie op zaken komen in zulke mate overeen met de hoofdpersoon dat het soms moeilijk is om 'Herfstdraad' niet te lezen als 'Twitterdraad'. Waar hij zich dan kan verschuilen achter de anonimiteit en het fictieve karakter van de hoofdpersoon en waar de reacties zijn uitgezet (al levert hij gelukkig ook nog wel wat zelfkritiek).
Verder zijn veel personages nogal plat en komt zo'n afdeling als Het Kruispunt in een wijk in Zaandam ('vegetarischer dan een pizza kaas wordt het er niet') ten opzichte van walhalla Amsterdam, alsof daar wel alles kan, niet erg realistisch over. Dit wereldbeeld lijkt mij ook vooral door Twitter te zijn gevormd. Het gevaar van Deftig Rechts is (in zo'n kleinere stad), denk ik, treffender. Zie Christchurch, zie Buffalo.
Al bij al is Herfstdraad wel een goed boek, maar na Een Honger had ik gehoopt dat Ouariachi weer een wereldboek zou leveren, en dat viel dan toch wat tegen.
November 3, 2022
Jeetje mina, de eerste 100 pagina’s had ik zo’n hekel aan de hoofdpersoon. Het principiële gebruik van het woord ‘blank’ ipv ‘wit’, zijn luiheid beschrijven alsof hij het slachtoffer is en tegelijkertijd kritiek hebben op alles om hem heen.
Na die +/- 100 bladzijdes blijft de hoofdpersoon nog steeds (soms) een lul, maar begonnen de thema’s van het boek zich wel te ontwikkelen met de ondersteuning van gevatte woordkeuze en metaforen. Ik kreeg erg veel plezier in het lezen over de polarisatie tussen extreem recht en extreem links, de wokecultuur en het toe-eigenen van kolonisatie.
Misschien had ik een tijdje nodig om mijn eigen mening aan de kant te zetten om dit boek echt te kunnen waarderen.
Na die +/- 100 bladzijdes blijft de hoofdpersoon nog steeds (soms) een lul, maar begonnen de thema’s van het boek zich wel te ontwikkelen met de ondersteuning van gevatte woordkeuze en metaforen. Ik kreeg erg veel plezier in het lezen over de polarisatie tussen extreem recht en extreem links, de wokecultuur en het toe-eigenen van kolonisatie.
Misschien had ik een tijdje nodig om mijn eigen mening aan de kant te zetten om dit boek echt te kunnen waarderen.
July 15, 2023
Een rollercoaster die je raakt, doet twijfelen, ongeloof, boosheid, af en toe zin hem tegen een muur te keilen maar direct weer op te pakken want dit boek laat je niet los.
May 17, 2025
7 sterren, wat kan deze auteur schrijven.
August 17, 2025
Toen ik net begonnen was met lezen, dacht ik “oh nee, dit is volgens mij een 3 sterren boek”. En dat bleef het. Maar is niet erg, toch ook vermakelijk geweest. Op naar de volgende :)
April 5, 2022
Na een prachtige recensie in de Volkskrant van Lotte Jensen (https://www.volkskrant.nl/cultuur-med...), moest ik Herfstdraad lezen.
Inderdaad een prachtig boek: maatschappelijk relevant door het hekelen van extreem links en extreem rechts gedachtegoed en spannend zonder té plotgedreven te zijn. Naast de kritiek op de wokecultuur, vond ik het vader-dochterrelatie aandoenlijk beschreven. Ik was haast teleurgesteld dat de relatie tussen het hoofdpersonage en Liek, die helemaal wordt meegesleurd door Het kruispunt, niet meer goed komt. En ja, uiteindelijk was ik toch blij dat de linkse wokecultuur - in de extremiteit - wordt verkozen boven het doodenge herenclubje.
Inderdaad een prachtig boek: maatschappelijk relevant door het hekelen van extreem links en extreem rechts gedachtegoed en spannend zonder té plotgedreven te zijn. Naast de kritiek op de wokecultuur, vond ik het vader-dochterrelatie aandoenlijk beschreven. Ik was haast teleurgesteld dat de relatie tussen het hoofdpersonage en Liek, die helemaal wordt meegesleurd door Het kruispunt, niet meer goed komt. En ja, uiteindelijk was ik toch blij dat de linkse wokecultuur - in de extremiteit - wordt verkozen boven het doodenge herenclubje.
July 24, 2023
Herfstdraad van Jamal Ouariachi is een actueel boek. De steeds wijder gapende kloof tussen woke en anti-woke, een nieuwe vorm van ‘links’ en ‘rechts’, wordt hier scherp gedefinieerd op een ironische manier. Het verontrustende van de satirische overdrijving is dat die soms nauwelijks van de werkelijkheid is te onderscheiden. Heel veel van de ideeën van Het Kruispunt, de woke beweging uit de wijk van de stad waar de verteller en zijn vrouw en tweejarige dochter net zijn heen verhuisd (met weinig moeite is hierin Zaandam te herkennen) hoor ik regelmatig in de media. Culturele toeeigening, kleurenblindheid en microagressies zijn termen die ik al heb horen langs komen. De schrijver ironiseert bijzonder slim. Even ga je als lezer mee met de genoemde argumenten, tot het moeilijk wordt om een en ander nog serieus te nemen, maar je blijft een beetje twijfelen. Je twijfelt niet meer als een lid van Het Kruispunt een hilarische deconstructie doet van de boekenkast van de verteller, zelf een schrijver. De boeken zijn voornamelijk van witte mannen, maar zelfs Annie MG’s oeuvre, laat staan dat van Hermans, Reve, Roth of Salinger, Rushdie of Pamuk, worden kaltgestellt. Een aantal wordt ook letterlijk verwijderd uit schrijvers boekenkast. Gelukkig zorgt Het Kruispunt voor een stapeltje verantwoorde alternatieven. Deze scene is grappig, maar zegt ook wel iets over hoe ver dit soort groepen wil gaan.
Na een aantal escalerende taferelen wordt onze ik-verteller min of meer gecanceld, en hij drijft af naar een heel andere groep, “Deftig Rechts”. Het is de lezer al vrij snel duidelijk met wat voor mensen hij hier te maken heeft, maar wederom zijn hun ideeën in eerste instantie acceptabel en wordt hij langzaam maar zeker over de lijn van redelijkheid en tolerantie getrokken. Maar omdat de verteller ook financieel door deze rijke heren wordt gesteund, kan hij zich moeilijk losmaken. Tot hij uiteindelijk in een grimmige coda medeplichtig wordt aan alle perken te buiten gaand geweld.
Het boek heeft een makkelijk leesbare, soepele stijl, is actueel in alles, bijvoorbeeld het verwijzen naar popmuziek, moderne literatuur en kunst. Straatgewoel is ruim voldoende aanwezig.
Toch is er ook iets erg fout. De ik-verteller is een enorme lul. Dat zou niet uit moeten maken, dat wilde de echte schrijver natuurlijk. Hij laat de lezer zelf zijn oordeel vellen. Nou, dat weet ik niet. Is er ‘aesthetic distance’ tussen schrijver en verteller? Eerst dacht ik van wel, maar later begon ik te twijfelen. In het begin denk je over zijn gedrag: nee, dat kan echt niet meer. Hij blijkt een enorme belastingschuld te hebben, omdat hij weinig verdient en geen nieuwe roman op stapel heeft, veel geld uit geeft en nooit brieven openmaakt, vooral geen blauwe. Zijn vrouw, een brave lerares, verdient het inkomen en betaalt de te hoge hypotheek van hun nieuwe huis. Hij doet niets, behalve mopperen en zwelgen in zelfmedelijden. Iedereen die hem op zijn verantwoordelijkheden wijst, zijn vrouw, maar ook de belastingmevrouw, is slecht. Vrijwel alle karakters in het boek worden geframed, klein gemaakt en uitgescholden om hun uiterlijk en van hatelijke bijnamen voorzien. Dat gaat heel ver. Ook Zaandam komt er niet goed van af, op het laatst alleen nog maar het ‘helleoord’ genoemd en vanzelfsprekend is de Zaan de Styx. Dit houdt nooit op. De arrogantie die de verteller uitstraalt stond mij echt tegen. Hij behandelt zijn vrouw slecht. Zij voelt zich als Marokkaanse enigszins aangetrokken tot de ideeën van Het Kruispunt. Verteller ziet dat als de oorzaak van hun verwijdering. Zelden of nooit ziet hij zichzelf als verantwoordelijk. Hij is een labbekak, een schrijver die niet meer schrijft, maar zich nog wel zo gedraagt. Dat hij zo af en toe nog een opdracht voor een column krijgt verbaasde mij nogal.
Als lezer verwacht je een soort genoegdoening, een ‘straf’, als je het zo wil noemen, uit een gevoel van poëtische rechtvaardigheid. Maar die komt niet. Sterker nog, aan het eind van het boek, na zijn scheiding en zijn terugkeer naar die geweldige stad waar hij thuis hoort, krijgt hij een relatie met een erg mooie vrouw, 12 jaar jonger, en redacteur bij een Amsterdamse kwaliteitskrant. Een goed café tegenover zijn woning waar hij enorme aantallen Duvels naar binnen kan slaan, dat heerlijke Mokumse accent, zijn leven is weer heerlijk. Ach, in Zaandam wonen toch geen aardige, normale mensen, mensen die werken, wonen en leven zoals zijn ouders die aardappelen verkochten op de Dappermarkt.
Nogmaals, je mag een boek niet beoordelen op de karakters, maar het is moeilijk dat hier niet te doen. Ouarachi lijkt de verteller zijn constante veroordelingen, woede, slapheid en vooroordelen niet kwalijk te nemen. Of toch? Hebben we hier te maken met een Holden Caulfield, of een groot mannelijk kind zoals we dat bij Nick Hornby vinden? Ik weet het niet.
Er zijn hier dus eigenlijk twee romans. Een, de intellectuele verwording van veel Nederlandse burgers, vond ik erg goed. Spannend zelfs, op het laatst. Van de tweede weet ik het niet. Het verhaal ergerde me op een flink aantal momenten. Bedoeld? De schrijver geeft me te weinig houvast voor een oordeel.
Na een aantal escalerende taferelen wordt onze ik-verteller min of meer gecanceld, en hij drijft af naar een heel andere groep, “Deftig Rechts”. Het is de lezer al vrij snel duidelijk met wat voor mensen hij hier te maken heeft, maar wederom zijn hun ideeën in eerste instantie acceptabel en wordt hij langzaam maar zeker over de lijn van redelijkheid en tolerantie getrokken. Maar omdat de verteller ook financieel door deze rijke heren wordt gesteund, kan hij zich moeilijk losmaken. Tot hij uiteindelijk in een grimmige coda medeplichtig wordt aan alle perken te buiten gaand geweld.
Het boek heeft een makkelijk leesbare, soepele stijl, is actueel in alles, bijvoorbeeld het verwijzen naar popmuziek, moderne literatuur en kunst. Straatgewoel is ruim voldoende aanwezig.
Toch is er ook iets erg fout. De ik-verteller is een enorme lul. Dat zou niet uit moeten maken, dat wilde de echte schrijver natuurlijk. Hij laat de lezer zelf zijn oordeel vellen. Nou, dat weet ik niet. Is er ‘aesthetic distance’ tussen schrijver en verteller? Eerst dacht ik van wel, maar later begon ik te twijfelen. In het begin denk je over zijn gedrag: nee, dat kan echt niet meer. Hij blijkt een enorme belastingschuld te hebben, omdat hij weinig verdient en geen nieuwe roman op stapel heeft, veel geld uit geeft en nooit brieven openmaakt, vooral geen blauwe. Zijn vrouw, een brave lerares, verdient het inkomen en betaalt de te hoge hypotheek van hun nieuwe huis. Hij doet niets, behalve mopperen en zwelgen in zelfmedelijden. Iedereen die hem op zijn verantwoordelijkheden wijst, zijn vrouw, maar ook de belastingmevrouw, is slecht. Vrijwel alle karakters in het boek worden geframed, klein gemaakt en uitgescholden om hun uiterlijk en van hatelijke bijnamen voorzien. Dat gaat heel ver. Ook Zaandam komt er niet goed van af, op het laatst alleen nog maar het ‘helleoord’ genoemd en vanzelfsprekend is de Zaan de Styx. Dit houdt nooit op. De arrogantie die de verteller uitstraalt stond mij echt tegen. Hij behandelt zijn vrouw slecht. Zij voelt zich als Marokkaanse enigszins aangetrokken tot de ideeën van Het Kruispunt. Verteller ziet dat als de oorzaak van hun verwijdering. Zelden of nooit ziet hij zichzelf als verantwoordelijk. Hij is een labbekak, een schrijver die niet meer schrijft, maar zich nog wel zo gedraagt. Dat hij zo af en toe nog een opdracht voor een column krijgt verbaasde mij nogal.
Als lezer verwacht je een soort genoegdoening, een ‘straf’, als je het zo wil noemen, uit een gevoel van poëtische rechtvaardigheid. Maar die komt niet. Sterker nog, aan het eind van het boek, na zijn scheiding en zijn terugkeer naar die geweldige stad waar hij thuis hoort, krijgt hij een relatie met een erg mooie vrouw, 12 jaar jonger, en redacteur bij een Amsterdamse kwaliteitskrant. Een goed café tegenover zijn woning waar hij enorme aantallen Duvels naar binnen kan slaan, dat heerlijke Mokumse accent, zijn leven is weer heerlijk. Ach, in Zaandam wonen toch geen aardige, normale mensen, mensen die werken, wonen en leven zoals zijn ouders die aardappelen verkochten op de Dappermarkt.
Nogmaals, je mag een boek niet beoordelen op de karakters, maar het is moeilijk dat hier niet te doen. Ouarachi lijkt de verteller zijn constante veroordelingen, woede, slapheid en vooroordelen niet kwalijk te nemen. Of toch? Hebben we hier te maken met een Holden Caulfield, of een groot mannelijk kind zoals we dat bij Nick Hornby vinden? Ik weet het niet.
Er zijn hier dus eigenlijk twee romans. Een, de intellectuele verwording van veel Nederlandse burgers, vond ik erg goed. Spannend zelfs, op het laatst. Van de tweede weet ik het niet. Het verhaal ergerde me op een flink aantal momenten. Bedoeld? De schrijver geeft me te weinig houvast voor een oordeel.
July 26, 2024
Altijd interessant om te lezen over boeken waarvan de politieke boodschap (als ze die hebben) niet (helemaal) hetzelfde is als die van mij.
April 14, 2022
Dit was het eerste wat ik van Ouariachi las, en ik ben niet enthousiast. De volle 450 pagina's lang wordt de lezer langs het gezeik en zelfmedelijden van een niet vooruit te branden veertiger geleid, die op geen punt sympathie kan opwekken. Dat gezeur is echt alomtegenwoordig, hele pagina's lang bestaat vrijwel de helft van de zinnen uit negatieve observaties van de naamloos gebleven hoofdpersoon; het stoot de lezer echt af, op een gegeven moment weet je het wel.
Niet alleen inhoudelijk, ook stilistisch wordt het armoedig, als bijvoorbeeld Satan/Lucifer/demonisch/de hel voor de tigste keer als bijvoegelijk naamwoord worden opgevoerd. Duidelijk wordt dat de hoofdpersoon een loser is, die laks, lamlendig en onverantwoordelijk is, en een alcoholist bovendien, die gek is op 'pity parties' en tot aan het einde toe niet in staat blijkt om zichzelf een schop onder te kont te geven. Het karkater ontwikkelt zich naar mijn mening nauwelijks, waardoor het boek saai blijft - telkens meer van hetzelfde, telkens het gezeur, telkens dezelfde lamlendigheid. De heimwee naar Amsterdam (alsof ze ergens in de provincie wonen, en niet een (1!) station van Amsterdam verwijderd) tekent zich ook door eindeloze herhaling van hetzelfde.
De ontwikkelingen rondom de linkse en rechtse activisten die in het boek worden opgevoerd voegen hier niet veel aan toe. Het is spelen met stereotypen en de impliciete conclusie (de waarheid zal wel ergens in het midden liggen) is niet vernieuwend, of mooi beschreven, of op een andere manier van toegevoegde waarde. Het plot is wat gemakzuchtig, als . De twee grote lijnen van het boek ('hoe richt ik mijn leven in' en 'links/rechts activisme') staan naar mijn mening te los van elkaar. Het Kruispunt als 'verbindende factor' tussen deze twee is van begin af aan zwak en verdwijnt in de tweede helft van het boek helemaal.
Om met een positieve noot te eindigen: het boek leest vlot.
1,5/5
Niet alleen inhoudelijk, ook stilistisch wordt het armoedig, als bijvoorbeeld Satan/Lucifer/demonisch/de hel voor de tigste keer als bijvoegelijk naamwoord worden opgevoerd. Duidelijk wordt dat de hoofdpersoon een loser is, die laks, lamlendig en onverantwoordelijk is, en een alcoholist bovendien, die gek is op 'pity parties' en tot aan het einde toe niet in staat blijkt om zichzelf een schop onder te kont te geven. Het karkater ontwikkelt zich naar mijn mening nauwelijks, waardoor het boek saai blijft - telkens meer van hetzelfde, telkens het gezeur, telkens dezelfde lamlendigheid. De heimwee naar Amsterdam (alsof ze ergens in de provincie wonen, en niet een (1!) station van Amsterdam verwijderd) tekent zich ook door eindeloze herhaling van hetzelfde.
De ontwikkelingen rondom de linkse en rechtse activisten die in het boek worden opgevoerd voegen hier niet veel aan toe. Het is spelen met stereotypen en de impliciete conclusie (de waarheid zal wel ergens in het midden liggen) is niet vernieuwend, of mooi beschreven, of op een andere manier van toegevoegde waarde. Het plot is wat gemakzuchtig, als . De twee grote lijnen van het boek ('hoe richt ik mijn leven in' en 'links/rechts activisme') staan naar mijn mening te los van elkaar. Het Kruispunt als 'verbindende factor' tussen deze twee is van begin af aan zwak en verdwijnt in de tweede helft van het boek helemaal.
Om met een positieve noot te eindigen: het boek leest vlot.
1,5/5
June 22, 2024
Ik houd van de schrijfstijl van Jamal Ouariachi. Hij gebruikt woorden die ik niet vaak hoor of lees en dat vind ik heel leuk aan een boek.
Van het verhaal zelf werd ik niet bepaald gelukkig. Vooral het eerste deel is erg duister. Ik had weinig sympathie voor de hoofdpersoon. Ik vond het ook wel vermoeiend, telkens weer dat gedoe over racisme. Daardoor had ik niet per se zin om het boek weer op te pakken.
Het is echter ook treffend en goed uitgediept. Soms wist ik niet of ik me moest schamen dat ik dit boek in de trein las, is het nou een boek tégen diversiteit? Maar nee, beide kanten worden goed uitgediept met als conclusie dat complexiteit het beste is en dat iets nooit maar één ding is, maar altijd het een en ook een beetje het ander.
Net als 'Een Honger' wil ik dit boek ooit nog eens lezen.
Van het verhaal zelf werd ik niet bepaald gelukkig. Vooral het eerste deel is erg duister. Ik had weinig sympathie voor de hoofdpersoon. Ik vond het ook wel vermoeiend, telkens weer dat gedoe over racisme. Daardoor had ik niet per se zin om het boek weer op te pakken.
Het is echter ook treffend en goed uitgediept. Soms wist ik niet of ik me moest schamen dat ik dit boek in de trein las, is het nou een boek tégen diversiteit? Maar nee, beide kanten worden goed uitgediept met als conclusie dat complexiteit het beste is en dat iets nooit maar één ding is, maar altijd het een en ook een beetje het ander.
Net als 'Een Honger' wil ik dit boek ooit nog eens lezen.
November 3, 2023
Dit boek wijst op de banaliteiten en gevaren van zowel extreem links (woke) als extreem rechts (vermeld in dit boek als ‘deftig rechts’). Grappig, huiveringwekkend, erudiet, herkenbaar dit boek bezit het allemaal. Volkstaal/dialect die zich uit in Amsterdams kan een drempel zijn, maar naar mijn mening was dit een immense bijdrage aan de perspectiefwisseling die je krijgt met de schrijver. Dit boek is 100% wat het moet zijn. Een reflectie op deze tijd en een kritiek naar radicaliserende hegemoniale politieke visies. Met een afwisseling van alledaagsheid die vaak harder binnenkomt dan verwacht. Een verhaal over verlies, ontgoocheling, overwaardering van nostalgie en radeloosheid in tijden van zowel een economische als ideologische crisis.
March 28, 2022
Boeiend.. Het is typisch Ouariachi hoe je meeleest in iemands complete (psychische) verval/afglijden. Maar boordevol herkenbaarheid en menselijkheid.
Ik identificeer met de witte hoofdpersoon, terwijl ik elke keer dat hij "blank" zegt, hem stilletjes corrigeer 😂
Het is pijnlijk confronterend waar ik het helemaal met hem eens ben, tot ik ineens het volstrekt met hem oneens ben en ik heb géén idee waar we een verschillende afslag genomen hebben!
Ik identificeer met de witte hoofdpersoon, terwijl ik elke keer dat hij "blank" zegt, hem stilletjes corrigeer 😂
Het is pijnlijk confronterend waar ik het helemaal met hem eens ben, tot ik ineens het volstrekt met hem oneens ben en ik heb géén idee waar we een verschillende afslag genomen hebben!
Read
May 7, 2022Wat houd ik toch van zijn schrijven. Jamal Ouariachi schetst een prachtig tijdsbeeld en vergroot onder andere de huidige wokecultuur uit tot bizarre voorbeelden waar je vervolgens serieus over na gaat denken. Zo knap! En daartussendoor beschrijft hij een herkenbare angst voor de dood. ‘Zinloos spelen, dat is het leven’. En dan is het ook nog eens gewoon een heel leuk verhaal! Ik zeg lezen dit boek!
January 6, 2024
3,5 sterren. Een interessante roman waarin de politieke extremen in onze maatschappij (wokelinks en fascistisch rechts) het leven van een op de dool geraakte schrijver, die midden in relatieproblemen zit, wezenlijk beïnvloeden. Ouarachi wisselt schitterende stukjes literatuur af met banale fragmenten waardoor de roman naar mijn smaak geen constant niveau haalt. Toch petje af voor de ijzersterke dialogen waarin mensen tot hun ware ik worden herleid (en die is niet altijd even volksverheffend).
August 21, 2025
Schrijver ,half Marokkaanse Liek en dochtertje Salina verlaten A’dam om elders een betaalbaar huis te vinden.
In hun nieuwe woonplaats worst het koppel meegezogen in de strijd tussen woke links (Het Kruispunt) en extremistisch rechts (Deftig Rechts).
Hun huwelijk gaat eraan kapot en ze scheiden.
“Herfstdraad is vooral het aangrijpende verhaal van een man die de vergankelijkheid van alles wat hem lief is onder ogen moet zien.”(tekst achterflap)
In hun nieuwe woonplaats worst het koppel meegezogen in de strijd tussen woke links (Het Kruispunt) en extremistisch rechts (Deftig Rechts).
Hun huwelijk gaat eraan kapot en ze scheiden.
“Herfstdraad is vooral het aangrijpende verhaal van een man die de vergankelijkheid van alles wat hem lief is onder ogen moet zien.”(tekst achterflap)
May 23, 2022
Er klopt iets niet aan dit verhaal, ja, de liefde wordt wel mooi bezongen maar de structuur van dit boek en de realiteit van onze tijd staan haaks tegenover elkaar. Ik had moeite met sommige constructies, wat zonde is voor een degelijke poging, om het broederschap tussen verschillende mensen in te kleuren.
June 9, 2025
Herfstdraad was mijn eerste kennismaking met Jamal Ouariachi, en wat een binnenkomer. Het verhaal ging alle kanten op - ik ging er blind in en werd echt verrast door de wendingen in de verhaallijn. Een boeiend en actueel onderwerp, en de schrijfstijl leest heerlijk vlot. Ik ga zeker meer van deze auteur lezen!
Displaying 1 - 30 of 43 reviews