Εαυτός, ταυτότητα και στυλ προσωπικότητας

by Giampiero Arciero, Αιμιλία Παπαδήμα (μετάφραση), Κώστας Αντωνίου (Επιμέλεια )

Στο βιβλίο αυτό, οι Giampiero Arciero και Guido Bondolfi διερευνούν με διεπιστημονικό τρόπο τρεις βασικούς άξονες της ψυχοπαθολογίας του ατόμου: την αντίληψη που έχει για τον εαυτό του, τον τρόπο με τον οποίο ορίζει την ταυτότητά του μέσα από τα συναισθήματα, τη δράση και τις εμπειρίες του -με σημείο αναφοράς τόσο το ίδιο όσο και τους άλλους-, και, τέλος, τα διάφορα στυλ προσωπικότητας, μαζί με τις εκάστοτε παθολογικές καταστάσεις που αυτά ενδεχομένως προκαλούν, διαμορφώνοντας έτσι το χαρακτήρα.

Συνδυάζοντας την κλασική Ψυχολογία με τις Νευροεπιστήμες, τη Φιλοσοφία και διάφορες άλλες θεωρίες, όπως τη Συστημική ή εκείνη του Κονστρουκτιβισμού, αλλά και με τη Λογοτεχνία ακόμα (μέσα από παραδείγματα φανταστικών χαρακτήρων), οι συγγραφείς αναζητούν το ψυχολογικό «αποτύπωμα» του προσώπου, ανατρέχοντας μάλιστα σε μεμονωμένες κλινικές περιπτώσεις προς ενίσχυση των θέσεών τους.

Στο "Εαυτός, ταυτότητα και στυλ προσωπικότητας", οι δύο έννοιες «εαυτός» και «ταυτότητα» δεν είναι σταθερές, παρά διαρκώς μεταβάλλονται, εξαρτώμενες από τα βιώματα ή τα ερεθίσματα της ζωής και της όλης πορείας του ανθρώπου.

Πρόλογος
ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ
ΚΕΦ.1 Υποκειμενικότητα και Ipseita
1.1 Από τον Καντ στην Κυβερνητική
1.2 Η αίσθηση του Εαυτού και η πληθώρα εμπειριών
1.3 Μη γραμμικά συστήματα και δόμηση του Εαυτού
Μη γραμμικά συστήματα
Δόμηση του εαυτού
1.4 Οργάνωση των συστημάτων διαβίωσης και κονστρουκτιβισμός του Εαυτού
Η οργάνωση των ζωντανών συστημάτων
Κονστρουκτιβισμός του εαυτού
1.5 Ο εαυτός του Ρόμπερτ υπό μία συστημική προσέγγιση
1.6 Η συνέχεια της αίσθησης του εαυτού
1.7 Η επιστροφή στον κόσμο και το ερώτημα «Ποιος;» (Die Werfrage)
Επιστρέφοντας στον κόσμο
Η ερώτηση «Ποιος;» (Die Werfrage)
1.8 Η θέση του εαυτού απέναντι στα πράγματα και στους άλλους
1.9 Η αντανάκλαση
1.10 Το νόημα
1.11 Η κλίση
ΚΕΦ.2 Ipseita και Γλώσσα
2.1 Τα ίχνη του άλλου
2.2 Κοινό νόημα
2.3 Η αναγνώριση του εαυτού μέσα στον κόσμο: Στοιχεία Φαινομενολογίας
2.4 Σώμα με σώμα
2.5 Η σημασία των εκφράσεων και των αντικειμένων
2.6 Αναφορική επικοινωνία
2.7 Ο εαυτός στον καθρέφτη και ως γλωσσική
αντανάκλαση
2.8 Καθρεπτική και γλωσσική αναγνώριση του εαυτού
2.9 Συναισθηματική εμπλοκή
2.10 Πράξη και λόγος
ΚΕΦ.3 Προσωπική ταυτότητα
3.1 Μιλώντας για το παρελθόν
3.2 Ιστορίες του μέλλοντος
3.3 Η αίσθηση του εαυτού στην ηλικία της λογικής
3.4 Οι μορφές της ταυτότητας
3.5 Κλίσεις
3.6 Καταστασιακότητα
3.7 Το σώμα, ο πόνος και οι άλλοι
ΚΕΦ.4 Συγκινησιακότητα
4.1 Ενσώματα συναισθήματα και «κρίσεις του σώματος»
4.2 Συν-κίνηση (E-moting)
4.3 Αμοιβαία συγκίνηση (e-moting)
4.4 Συναισθηματικές κλίσεις
4.5 Κονστρουκτιβιστική καταστασιακότητα
4.6 Η επίδραση της τεχνολογίας
4.7 Τεχνολογικός συντονισμός
4.8 Η διαμεσολάβηση των συναισθημάτων
ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ
ΚΕΦ.5 Στυλ προσωπικότητας επιρρεπές σε διατροφικές διαταραχές
5.1 Συν-αντίληψη του εαυτού και των άλλων
5.2 Ψυχοπαθολογικές διαταραχές
Νευρική ανορεξία
Νευρική βουλιμία
Διαταραχή υπερφαγίας
Διαταραχές που συνδέονται με τον ανδρικό
σωματότυπο
Συμπεριφορικές εξαρτήσεις
ΚΕΦ.6 Στυλ προσωπικότητας επιρρεπές σε ιδεοψυχαναγκασμούς
6.1 Μίχαελ Κόλχαας
6.2 Ο κ. Προχάρτσιν
6.3 Ψυχοπαθολογικές διαταραχές
Θεματικές διαταραχές προσωπικότητας
Ιδεοψυχαναγκαστικές διαταραχές
6.4 Κλινικές περιπτώσεις
Αβεβαιότητα για τις ίδιες τις σκέψεις
Αβεβαιότητα για τις πράξεις και τις επιπτώσεις τους
Αβεβαιότητα για την αίσθηση του εαυτού
ΚΕΦ.7 Στυλ προσωπικότητας επιρρεπές στην υποχονδρία-υστερία
7.1 Ο ηττημένος
7.2 Ψυχοπαθολογικές διαταραχές
Υστερία
Υποχονδρία
ΚΕΦ.8 Στυλ προσωπικότητας επιρρεπές στις φοβικές διαταραχές
8.1 Εσωδεκτική επίγνωση και συναισθηματική εμπειρία
8.2 Το λούτρινο πουλί
8.3 Ο διακεκριμένος μελωδός Ζονκαρέλλο
8.4 Κλινική περίπτωση
8.5 Ψυχοπαθολογικές διαταραχές
Η διατάραξη της προσωπικής σταθερότητας
Ο φόβος του φόβου
Ποια είναι η ρίζα των στρεβλών πεποιθήσεων;
Αγοραφοβία
8.6 Κλινικές περιπτώσεις
Ειδική φοβία;
Αυθόρμητες κρίσεις πανικού;
ΚΕΦ.9 Στυλ προσωπικότητας επιρρεπές στις διαταραχές κατάθλιψης
9.1 Τα όρια του προβλήματος
9.2 Χρόνιες προδιαθέσεις
9.3 Στυλ προσωπικότητας επιρρεπές προς την κατάθλιψη
Λύπη
Πόνος
Υπαρξιακή μοναξιά
9.4 Ψυχοπαθολογικές διαταραχές
9.5 Κλινική περίπτωση
9.6 Συνιστά η κατάθλιψη προσαρμογή;
Μήνυμα στο μπουκάλι
Βιβλιογραφία

Genres: Psychology

480 pages, Paperback

First published January 1, 2009

Reviews

[Γιώργος Γεωργόπουλος · Rating 4 out of 5]

Ένα βιβλίο με άξονα μια οντολογική αναθεώρηση σε ζητήματα ψυχικής υγείας δεν θα μπορούσε να μην έχει διεπιστημονικό χαρακτήρα. Και αυτό προσπάθησε. Αρχικά οι συγγραφείς εξέτασαν το οντολογικό ζήτημα με φιλοσοφικούς όρους, πράγμα που σε κάνει να νομίζεις ότι διαβάζεις περισσότερο φιλοσοφία παρά ψυχολογία. Με αρκετές αναφορές σε Καντ, Χαιντεγκερ και άλλους φιλοσόφους προσπάθησαν να καταδείξουν το ευμετάβλητο της ανθρώπινης προσωπικότητας μέσα από μία από-αντικειμενοποίηση του εαυτού. Προσπάθησαν δηλ. να ξεπεράσουν μια οντολογία που προσέδιδε στον Εαυτό ιδιότητες αντικειμένου.
Ξεκινώντας λοιπόν να βρουν τί τελικά προσδίδει στο υποκείμενο μια αίσθηση συνέχειας στο χρόνο εστίασαν τελικά σε αυτό που ο Ricoeur ονόμασε «αφηγηματική ταυτότητα» όπου μέσω της ερμηνείας της εμπειρίας το υποκείμενο αναγνωρίζει και ορίζει τον εαυτό του. «Οι διάφορες αφηγήσεις του Εαυτού αντικατοπτρίζουν διαφορετικούς τρόπους διατήρησης της προσωπικής σταθερότητας». Οι συγγραφείς θεωρούν ότι σε προ-αντανακλαστικό επίπεδο (πριν την διαμόρφωση της έννοιας Εαυτός) αρχίζουν να διαμορφώνονται δύο τάσεις: αφενός η Εσώτερη που συνδέεται με μιαν αμιγώς σωματοκεντρική συναισθηματική εστίαση, και αφετέρου την Εξώτερη, που κατά κύριο λόγο χαρακτηρίζεται από την προσκόλληση σε εξωτερικά πλαίσια αναφοράς. Το υποκείμενο σύμφωνα με τους συγγραφείς έχει ως κύριο μέλημα την σταθερότητα της εικόνας-αίσθησης εαυτού του και με βάση αυτή την προσέγγιση οδηγούνται στο δεύτερο μέρος του βιβλίου που αναλύει τα διαφορά στυλ προσωπικότητας που σχηματίζονται με βάση την Εσώτερη ή Εξώτερη τάση. Μέσω ανάλυσης κλινικών παραδειγμάτων και λογοτεχνικών παραθεμάτων επιχειρούν μια διεπιστημονική προσέγγιση με άξονες τη Ψυχολογία, Ψυχιατρική, Λογοτεχνία, Φιλοσοφία, Φαινομενολογία και ξεκινούν έναν γόνιμο διάλογο με τις Νευροεπιστήμες. «Οι ετερογενείς αυτοί τρόποι προσπέλασης της εμπειρίας - από διάφορες γνωστικές οδούς- υπήρξαν συνεπακόλουθο της σταθερής οντολογικής μας υπόθεσης σύμφωνα με την οποία η ανθρώπινη εμπειρία είναι ανάλογη με την εξέλιξη της ίδιας της ζωής».

[Acpsm Aen]

Ahora traducido al castellano.

Descripción

Ipseidad, Identidad y Estilos de Personalidad es un texto clave para psiquiatras, psicólogos y psicoterapeutas, así como para estudiantes en estas disciplinas.
Describe un modelo clínico innovador que logra integrar saberes aparentemente lejanos entre sí como la fenomenología y las neurociencias para que se encuentren y cooperen de manera fructífera con otros saberes como la psicología del desarrollo, las emociones, el lenguaje y la personalidad.
Este libro propone un enfoque científico para la experiencia subjetiva y la unicidad de la persona, sin renunciar a las variaciones existenciales (los estilos de personalidad) que permiten definir la continuidad entre normalidad y psicopatología, además de establecer un diálogo y un nuevo campo de investigación con las neurociencias. Su análisis proporciona una explicación clara de cómo nuestro ser-en-el-mundo es modulado por las prácticas narrativas. Los autores muestran cómo la construcción continua de la personalidad, delineada por las diversas tendencias emocionales que se sedimentan en la vida del individuo, se refleja en la narrativa personal. Por último, los autores muestran cómo a la luz de las experiencias vividas y los relatos de estas experiencias surgen los trastornos psicológicos.

[Simone Piergentili · Rating 4 out of 5]

4.5⭐️