Większość powszechnych w Polsce opinii o Czechach to mity, a Republika Czeska jest krajem, którego zupełnie nie znamy.
Czechy, mimo że bardzo bliskie geograficznie i kulturowo, Polakom wciąż pozostają obce. Polska czechofilia jest powierzchowna - bazuje na weekendowych wypadach na piwo do Pragi i odłamkach kultury popularnej, docierającej w postaci kreskówek o Rumcajsie i kreciku, serialu o Arabeli, Przygód dobrego wojaka Szwejka Jaroslava Haska, uwielbienia dla Karela Gotta i Heleny Vondračkovej czy piosenki o Joinie z bažin. Jest tylko wyobrażeniem o doskonałości i sukcesach naszych południowych sąsiadów, opartym na nieznajomości czeskiej historii i rzeczywistości.
Tymczasem Czechy wcale nie są rajem. To obszar dotknięty przez transformację ustrojową równie mocno jak pozostałe kraje Europy Środkowej i jedno z najbardziej skorumpowanych państw regionu; kraj mocno uprzemysłowiony, przez to ogromnie zniszczony i zanieczyszczony. To mroczny świat likwidowanych kopalń Mosteckiego Zagłębia Węglowego, konfliktów etnicznych "białych" z Romami, różnej maści prawicowych ekstremistów, bezrobocia, sporów o działki pod budowę autostrad, kłótni i chamstwa polityków, braku poszanowania wartości, codziennej małostkowości, interesowności, obojętności na sprawy innych. Życie w tym kraju jest równie banalne, monotonne i doskwierające jak wszędzie indziej.
Zbiór krótkich, ciekawych tekstów, dzięki którym możemy lepiej poznać naszych południowych sąsiadów - a wizja tego, jak im się żyje, jest w tej książce zupełnie inna niż ta, którą znamy z masowych przekazów. Bardzo ciekawa pozycja, idealna zwłaszcza dla laików w temacie stosunków wewnętrznych we współczesnych Czechach.
Szcygiełovi to nesiaha ani po päty, ale aj tak to má svoj význam – hlavne v kontexte idealizovanie Česka z poľskej strany je to plnohodnotný príspevok do diskusie, ktorý neurazí a dodá aspoň o trochu viac kontextu.
Autor zna Czechy i potrafi pisać o mniej wziętych aspektach ich współczesności. To wielki plus. Ale gdzie był redaktor? Bo czasem pojawiają się pytania, typu kto jest podmiotem zdania. Albo błędy rzeczowe (nie w sprawach czeskich, ale w porównaniach do Europy, na przykład).
Pro našince kniha není příliš objevná, i když jsem ocenila poukázání na pár nechutných kauz, ze kterých jsme jako společnost nevyšli dobře, stejně jako třeba na neblahý fenomén českého rasismu. A vysoce aktuální jsou závěry o nefunkčnosti institucí českého státu. Některé části jako třeba převyprávění opoziční smlouvy jsou jednoduše nudné a výsměch českému stravování je snad už trochu neaktuální. Texty mi nepřijdou moc vypointované, prostě najednou skončí.
[EN] The book was to show unknown facts and unmask stereotypes meanwhile it shows unknown facts and creates new stereotypes. - - - [PL] Książka miała pokazywać nieznane fakty i demaskować stereotypy, tymczasem pokazuje nieznane fakty i tworzy nowe stereotypy.