De 50er jaren, het hoogtepunt van de koude oorlog. De smokkelaar is Laszlo, een Hongaarse banneling, die in het Oostblok geproduceerde comics smokkelt naar het Westen. Tijdens een van zijn omzwervingen, raakt hij verzeild in de Cariben, waar hij als duiker aan de slag gaat. Hier ontmoet hij een excentrieke Hongaarse miljonair met wie hij de haat voor het communisme deelt. Samen smeden ze een plan dat ze nog duur kan komen te staan.
Een bizar, maar op feiten gebaseerd verhaal, waarin maar weer eens duidelijk wordt hoeveel schade een man met weinig talent, maar des te meer geldingsdrang kan berokkenen. Levens worden geruïneerd, de kunstgeschiedenis wordt op z’n kop gezet. En dat terwijl de wereldmachten de aarde rakelings langs de afgrond doen scheren.
Hulsing, die al furore maakte met Stad van klei en de stripversie van De aanslag van Mulisch, laat zien dat hij zich steeds verder ontwikkelt en dat hij nu een complex gestructureerd verhaal van 180 pagina’s uitstekend aan kan.
Mooie, wat ruwere tekenstijl. De kleuren dragen altijd iets donkers in zich. Ik vind het ook mooi hoe de auteur erin slaagt om in bepaalde scènes je echt het gevoel te geven dat je in de zee bent, de personages lijken omgeven door water. De tekst loopt wel soms wat stroef en er staan wat irritante foutjes in. Het verhaal vertrekt vanuit een man die in volle Koude Oorlog met op Amerikaanse sciencefictionverhalen geënte tekeningen van een bevriende tekenaar uit Hongarije vlucht om ze in het Westen aan de man te brengen. Onschuldige tekeningen, tot iemand het idee krijgt om er anti-communistische teksten erop te kleven. Het boek toont mooi hoe aan beide kanten van het IJzeren Gordijn waarheden gemanipuleerd werden, en ook hoe vrijheid aan beide zijden relatief was. Zelfs in een duikpak onder zee wordt de hoofdpersoon achtervolgd door zijn verleden.
Een zwendel die een Tjechische illustrator trof, inspireerde Milan Hulsing tot het maken van dit uiterst boeiend stripverhaal. Ik ging er helemaal in op, las het gretig in één leesbeurt uit. Het is zo’n boek dat na lezing nog wat blijft nazinderen. De inhoud weerspiegelt bepaalde praktijken waar tot in het oneindige maar geen eind aan lijkt te komen zolang de mensheid bestaat. ‘De Smokkelaar’ geeft veel stof tot nadenken. Milans tekenstijl blijft ver van gedetailleerd realisme maar deze striptekenaar kent de kunst om op een stijlvolle wijze, met een beperkt aantal lijnen, veel over te brengen. De personages voelen aan als mensen van vlees en bloed waardoor ik met zogoed als alle personages mee voelde. Enig minpunt: De tekstfouten hadden gelukkig geen enkel effect op mijn leeservaring maar het is zeker spijtig hoe een uitgeverij als Scratch er nogal wat tot bij de drukker liet komen. Opnieuw een beeldverhaal van Milan Hulsing om te koesteren.
Een mooi, maar op punten ietwat verwarrende graphic novel. Ik vond het wel interessant om te lezen en de art was ook zeker prachtig. Ik ben blij dat ik dit boek heb gevonden via een tekenaar op twitter. Review volgt snel.
"Ben je getormenteerd door wat je deed... of omdat er misschien foto's van zijn gemaakt?" (p.157)
Beetje fictie, beetje feiten, beetje (interessante) geschiedenis - je hebt wel wat voorkennis nodig, denk ik, of ik was nog moe, dat kan ook -, beetje veel drama. Mooie illustraties en interessante personages; een graphic novel met Naomi in de hoofdrol zou ik graag lezen. Niet bij mijn favoriete graphic novels die ik dit jaar las, maar ik las dan ook al enkele toppers!