Jump to ratings and reviews
Rate this book

Στις όχθες του Σάβου

Rate this book
Ο Λάζα Λαζάρεβιτς θεωρείται ένας από τους κορυφαίους Σέρβους συγγραφείς του 190υ αιώνα και αρκετοί αναφέρονται σε αυτόν ως «ο Σέρβος Τουργκένιεφ». Πρωταρχικό μέλημά του είναι να προσεγγίσει τα δεσμά που κρατούν φυλακισμένη την ανθρώπινη ψυχή και να τα επιλύσει, ίσως όχι με τον καλύτερο, αλλά τουλάχιστον με έναν διαφορετικό τρόπο.

Χαρακτηριστικό των διηγημάτων του -το μόνο έργο του που μας παραδίδεται- είναι η κλιμακωτή κορύφωση του δραματικού ύφους, η ενδελεχής σκιαγράφηση των χαρακτήρων, η ολοκληρωμένη ψυχολογική ανάλυσή τους. Ο αναγνώστης πλημμυρίζει συγκίνηση ακόμα και από τον τρόπο που ο συγγραφέας παρουσιάζει τα άψυχα αντικείμενα, λες και τους μεταδίδει πνοή κατευθείαν μέσα από την καρδιά του.

Στις όχθες του Σάβου, η ζωή είναι δοσμένη σε όλη της την τραγικότητα και την ανθρώπινη τρυφερότητα.

Στις όχθες του Σάβου ~ Све ће то народ позлатити (1882)
Πρώτη φορά με τον πατέρα στον όρθρο ~ Први пут с оцем на јутрење (1879)
Στο πηγάδι ~ На бунару (1880)

(ελλην. μετάφραση έτους 1894)

104 pages, Paperback

First published January 1, 1894

5 people are currently reading
102 people want to read

About the author

Laza Lazarević

25 books17 followers
Laza K. Lazarević (Serbian Cyrillic: Лаза К. Лазаревић, May 1, 1851-January 10, 1891) was Serbian writer and psychiatrist.

He was born in Šabac, in a trader family, where he finished primary and lower high school. In 1865 he studied at the Belgrade Higher School and then Law in Belgrade. With help of the country he leaves to Berlin to study medicine. After he finished the studies he became specialist doctor of the General State Hospital in Belgrade. Since then to his death, Lazarević worked on organisation of Serbian medicine as a primarius. He was a member of the Serbian Learned Society and SANU, doctor in 1876-1878 wars, major, organiser of the large reserve hospital in Niš during the Serbian-Bulgarian war (1885), vice-colonel, writer and translator and medicine scientist (published 22 works in local and foreign magazines). He founded t first modern geriatric hospital was founded in Belgrade, Serbia in 1881. His works are translated in numerous languages. He died in Belgrade as personal doctor of king Milan Obrenović IV.

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
144 (49%)
4 stars
98 (33%)
3 stars
37 (12%)
2 stars
9 (3%)
1 star
2 (<1%)
Displaying 1 - 19 of 19 reviews
Profile Image for Nasia.
450 reviews109 followers
August 27, 2018
Ηθικοπλαστικό βιβλίου του 19ου αιώνα και μάλλον η πρώτη μου επαφή με την Σέρβικη λογοτεχνία. Είναι ενδιαφέρον το πώς ένα τόσο μικρό βιβλίο με μόλις 3 διηγήματα είχε τόσο μεγάλο αντίκτυπο στην μετέπειτα λογοτεχνία της χώρας.
Profile Image for Александра.
117 reviews9 followers
April 8, 2024
Само девет приповетки остало нам је од њега, али је свака на свој начин упечатљива и издваја се у мору српске књижевности. Лепо је било опуштати се уз умирујуће описе пејзажа и усковитланих осећања разноликих ликова. Приче говоре о временима када је све функционисало другачије у друштву, али су ситуације приказане у њима за свако доба. Лазаревићева проза истиче се највише по темама око сукоба традиционалних схватања и модерних тендеција, али и по живости и сликовитости ликова, нарочито женских. Моја миљеница је ,,Школска икона", али морам признати да ме је свака понела и размишљаћу о њима и враћати им се.
Profile Image for Nikos Tsentemeidis.
428 reviews318 followers
January 8, 2021
Σερβική λογοτεχνία 19ου αιώνα που θυμίζει πάρα πολύ ελληνική της αντίστοιχης περιόδου. Ενδιαφέρον βιβλίο, ξεχώρισα το πρώτο διήγημα - πολύ καλό, ενώ τα άλλα δύο ήταν μετριότερα.
Profile Image for Georgia.
1,340 reviews77 followers
September 30, 2019
Δείτε επίσης και στο Chill and read

Είναι αυτά τα μικρά διαμαντάκια που μας θυμίζουν τα εφηβικά μας αναγνώσματα και μας γυρίζουν πίσω στους μεγάλους λογοτέχνες. Είναι όλα αυτά τα αναγνώσματα της Ανατολικής Ευρώπης και της Ρωσίας που μας φέρνουν πιο κοντά στα περασμένα έτη της Ελληνικής επαρχίας και σε ήθη, έθιμα ή συνήθειες που μας είναι γνωστά ή μας φαίνονται γνώριμα.

Ο Λάζα Λαζάρεβιτς μπορεί να μην είναι ένας πολυγραφότατος και παγκοσμίου φήμης συγγραφέας, είναι όμως ένας πολύ γνωστός και κλασσικός πλέον συγγραφέας στη Σερβία, ακόμα κι αν το έργο του αναγνωρίστηκε μετά το θάνατό του. Αν και πέθανε πριν καν κλείσει τα σαράντα του χρόνια, κατάφερε ωστόσο να αφήσει το σημάδι του στην παγκόσμια λογοτεχνία. Πολλοί τον θεωρούν τον Σέρβο Τουργκένιεφ. Εμένα μου θύμισε πολύ τον αγαπημένο Ντοστογιέφσκι που διάβασα πολύ ως έφηβη αλλά και μετέπειτα.

Το συγκεκριμένο βιβλίο περιέχει τρία διηγήματα που εκτυλίσονται κοντά στον ποταμό Σάβο, εξ ου και ο τίτλος. Θα μπορούσαν κάλλιστα να εκτυλίσονται στην Ελληνική επαρχία την ίδια χρονική περίοδο ή και νωρίτερα. Λίγα είναι αυτά που διαφέρουν από την παράδοση της χώρας μας, από αυτά που περιγράφονται σαν τη ζωή των ανθρώπων γύρω από τον ποταμό. Τα Βαλκανικά κράτη είναι πολύ κοντά στα ήθη, τα έθιμα, την παράδοση και τις συνήθειες. Η ηθική, ο σεβασμός στην οικογένεια και στην οικογενειακή ιεραρχία, είναι όπως τη θυμάμαι να την ακούω στις ιστορίες των παλαιότερων όταν ήμουν παιδί, ακόμα και να τη βλέπω μπροστά μου. Προνόμιο όσων έχουν μεγαλώσει στην επαρχία, είναι να μπορούν να καταλάβουν και να συνδεθούν πιο εύκολα με τους υπόλοιπους Βαλκανικούς λαούς. Ακόμα και λέξεις που άκουγα από τη γιαγιά μου βρήκα στο κείμενο, στην ίδια ή ελάχιστα διαφορετική μορφή και αναρωτήθηκα πόσο πολύ είχε διαβρωθεί ο λαός και ο πολιτισμός μας από την Οθωμανική αυτοκρατορία. Και με τον ίδιο τρόπο είχαν διαβρωθεί και οι γειτονικοί λαοί.

Σε κάνει να σκεφτείς πως, ίσως τελικά όλα τα Βαλκάνια προσπαθούν απλά να βρουν την ταυτότητά τους ακόμα. Μετά από τόσους αιώνες σκλαβιάς, κανένας λαός δεν μπορεί να είναι ίδιος. Λίγα είναι αυτά που έχουν διασωθεί. Όμως όσα κάναν οι παλιοί, όσα έλεγαν και όσα τηρούσαν, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, με το λόγο ή τη γραφή, έχουν μεταφερθεί στις νέες γενιές και ακόμα υπάρχουν και σώζονται. Και δε διαφέρουν πολύ από το ένα κράτος στο άλλο.

Με τα διηγήματά του ο Λαζάρεβιτς φέρνει θύμισες του παρελθόντος. Ο λόγος του δεν είναι ο λυρικός του μεγάλου λογοτέχνη που μπορεί κάποιος να περιμένει. Αντίθετα, είναι απλός, μεστός και λέει αυτό που θέλει να πει και να το καταλάβει ο απλός άνθρωπος. Οι ιστορίες του είναι ιστορίες της πραγματικής ζωής, ακόμα κι αν δεν έχουν βασιστεί σε πραγματικά γεγονότα ή αν δεν ξέρουμε πως τις εμπνεύστηκε. Τον κάνουν όμως προσιτό και αγαπημένο.
Profile Image for foteini_dl.
572 reviews164 followers
August 30, 2019
Τρεις ιστορίες που διαδραματίζονται γύρω από τον ποταμό Σάβο και φέρνουν ένα μποέμικο αεράκι των Βαλκανίων. Αν περιμένετε λυρική γραφή θα απογοητευτείτε. Εδώ ο Lazarevic χρησιμοποιεί μεστή γραφή και τον ρεαλισμό για να ψυχογραφήσει τους ανθρώπους της περιοχής και όχι μόνο, καθώς καταφέρνει να διεισδύσει στα βάθη της ανθρώπινης ψυχοσύνθεσης που δεν γνωρίζει γεωγραφικά όρια (ο ίδιος ήταν ψυχίατρος και νευρολόγος). Μιλάει για ανθρώπους που νιώθουν την ανάσα του πολέμου, για χαρτοπαίχτες που ρισκάρουν τους πάντες και τα πάντα, για κοπέλες που προσπαθούν να προσαρμοστούν σε μια ζωή που (ίσως να μην) διάλεξαν.

Όμορφη συλλογή από τις εκδόσεις ενύπνιο που φέρνει και εμάς σε επαφή με τις ρίζες μας, καθώς όσο και να επιμένουν κάποιοι να λένε ότι ανήκουμε στη Δύση, η αλήθεια είναι ότι εδώ είναι Βαλκάνια.
Profile Image for Dimitris.
462 reviews
February 17, 2019
Three youthful 19th century gems. It pains to imagine what he would have achieved had he not died at age 39... I loved the vintage Greek translation too. A great publication.
Profile Image for Elissavet Pit.
93 reviews5 followers
Read
January 22, 2019
Από τα "βαριά" βιβλία που έχω διαβάσει μέχρι στιγμής. Κι όμως μέσα από αυτά τα τρία διηγήματα μπορεί εύκολα να καταλάβει κανείς την όμορφη γραφή και αφήγηση. Επίσης έχει εξαιρετική μετάφραση και πιστεύω πως οι εκδόσεις έχουν δώσει μεγάλη σημασία στα βιβλία τους.
Profile Image for Maritina .
27 reviews
July 10, 2020
Μπορεί να είναι ένα "βαρύ" βιβλίο για εμένα συγκριτικά με τα υπόλοιπα βιβλία που διαβάζω συνήθως ,δεν παύει όμως να με ενθουσιάζει ο τρόπος γραφής και η αφήγηση (όπως και η μετάφρασή του). Ήταν η πρώτη μου επαφή με την
Σερβική πεζογραφία και ευτυχώς ήταν ευχάριστη. Μπορεί να το "φοβήθηκα" λίγο στην αρχή αλλά με εξέπληξε ευχάριστα. Αν ψάχνετε ένα ευχάριστο βιβλίο σίγουρα δεν είναι αυτό, όμως μέσα από τις αφηγήσεις του , μπορούμε να αναλύσουμε την ψυχοσύνθεση των ανθρώπων και να καταλάβουμε τις δύσκολες συνθήκες στις οποίες έζησαν όπως ο πόλεμος.
Ευχαριστώ πάρα πολύ τις εκδόσεις Ενυπνιο @enipnio.publishing για τη συνεργασία .❤
Profile Image for Vanja Petrović.
49 reviews22 followers
September 25, 2016
Narativ vredan svake pažnje, zadivljujuć na različitim nivoima: od strukturnog, preko idejnog do fabularnog, Lazarevićeva proza zaista sadrži možda i najveći umetnički potencijal srpskog 19.veka. Naročita preporuka za pripovetku Vetar, koja u svakom smislu najavljuje modernističku prozu psihološke orijentacije.
Profile Image for John.
34 reviews9 followers
July 25, 2021
Ο Συγγραφέας μεταφέρει στα τρία διηγήματα όλο το πλαίσιο της επαρχιακής Σερβίας του προηγούμενου αιώνα. Οι χαρακτήρες τέλεια δομημένοι. ιδιαίτερη μνία στον μεταφραστή που μετέφρασε απο τα σέρβικα στα ελληνικά με την τρέχουσα δημοτική της εποχής του βρίσκοντας μάλιστα παρομοιους ιδιοματισμούς. , δίνοντας στο κείμενο το χρώμα που του πρέπει. Τέλειο!
Profile Image for Kyriakos Sorokkou.
Author 6 books212 followers
Read
December 6, 2022




χρόνος ανάγνωσης κριτικής: 43 δευτερόλεπτα

Το πενθήμερο μεταξύ 27-31 Οκτωβρίου διάβασα έξι βιβλία.
Πριν εκπνεύσει ο Οκτώβριος διάβασα το έκτο βιβλίο του πενθημέρου.
Άλλο ένα βιβλίο σφηνάκι και η πρώτη μου επαφή με την Σερβία, του 19ου αιώνα.
Ο Λάζα Λαζάρεβιτς θεωρείται ως ένας από τους κορυφαίους σέρβους
συγγραφείς του 19ου αιώνα.
Εκτός από συγγραφέας ήταν επίσης και γιατρός και μεταφραστής.

Το συγκεκριμένο βιβλίο των 100-κάτι σελίδων περιέχει
τρία διηγήματα του Λαζάρεβιτς.
Το ομότιτλο Στις όχθες του Σάβου (1882) μας μιλά για την επιστροφή στρατιωτών
από το μέτωπο του πολέμου, μια επιστροφή που γίνεται στις όχθες του ποταμού,
εξού και ο τίτλος.
Ο πόλεμος είναι ο Α΄ Σερβοτουρκικός πόλεμος του 1876-1877.
Το διήγημα σε βάζει στη θέση των οικογενειών που περιμένουν τα αγαπημένα
τους πρόσωπα, και ένα σφίξιμο το έχει κι ο αναγνώστης.

Το Πρώτη φορά με τον πατέρα στον όρθρο (1879) μας παρουσιάζει μια
αυστηρή πατρική φιγούρα και το Στο πηγάδι (1880) την αναστάτωση μιας
οικογενειακής ρουτίνας με τον ερχομό μιας αυταρχικής νύφης,
ή πιο σωστά μιας νύφης επαναστάτριας για τα δεδομένα της εποχής της.

Και έτσι γνωρίστηκα με την Σερβία μιας άλλης εποχής με αυτό το βιβλίο μπάμια.
Το πιο πιθανόν να υπάρξουν και μελλοντικές επαφές..
Profile Image for Christina.
130 reviews
April 2, 2020
και εδώ νομίζω ότι τελειώσαμε (με το που αρχίσαμε) με την Σέρβικη λογοτεχνια
Profile Image for Sofia Lykoudi.
17 reviews
Read
January 11, 2022
Πρόκειται για μια συλλογή διηγημάτων με αισθητή λαογραφική και ηθογραφική ιδιοσυγκρασία (εκτεταμένη χρήση ακόμη και ιδιωματικών λέξεων), εντυπωμένη τόσο στην ενδελεχή αναπαράσταση του καθημερινού βίου και των εθιμοτυπικών, όσο και στη σκιαγράφηση της απαράβατης ενδοοικογενειακής ιεραρχίας των Σέρβων του 19ου αιώνα . Αποκομίζεις αναγνωστικά πως ο Λαζάρεβιτς δομεί τους χαρακτήρες αποσκοπώντας σε μια κορύφωση των μεταξύ τους εμπλοκών. Κάθε ιστορία διέπεται από ένα αδιατάραχτο αίσθημα κλιμακούμενης καρτερίας, που συνοδεύει την αφήγηση έως τις στερνές της σελίδες. Δύο άνδρες αναμένουν την άφιξη του πλοίου και σε εκείνο εναποθέτουν την τύχη της οικογένειάς τους, μια οικογένεια καρτερά τη θεϊκή πρόνοια ώστε να απαλλάξει τον πατέρα από τη διαβρωτική εξάρτηση της χαρτοπαιξίας, μια πολυμελής οικογένεια προσμένει την ευγενική μεταστροφή στη συμπεριφορά της νεοαφιχθείσας νύφης.
Στα διηγήματα του Λαζάρεβιτς παρίσταται η διμερής κατανομή των ηρώων, αφενός σε ισχυρούς κι αφετέρου σε εξαρτώμενους από τις περιρρέουσες συνθήκες, δίχως όμως να παραλείπεται η ψυχολογική τους εμβρίθεια, η οποία και ορμηνεύει τα πεπραγμένα. Σαφέστατα, η κατάληξη της εκάστοτε ιστορίας περισυλλέγει ένα διδακτικό απόσταγμα, διόλου παράταιρο με εκείνο που κερνά ο ανείπωτος ρεαλισμός του καθημερινού. Η προσμονή πρέπει να σιωπά ή να είναι φλύαρη κι αεικίνητη; Ο εθισμός δύναται να κορεστεί πριν το ναδίρ της κατρακύλας; Η ηδονή της επιβολής απαλλάσσεται της αξίας της όταν οι άλλοι υποτάσσονται αυτόβουλα;
Κατέχεις πως ο ποταμός Σάβος καρπώνεται τον πράο ρόλο του σιωπηλού παρατηρητή, του ίδιου του νερού που ρέει ακλόνητα, όπως το προδιαγεγραμμένο μήκος της ζωής που δεν ξεφεύγει από τη μονόδρομη πορεία του, του ύδατος που εντούτοις κατά τόπους ανταριάζει σαν τα ανθρώπινα συναισθήματα, άλλοτε ξεχειλίζει αναιρώντας τα όριά του όμοια με τα απρόβλεπτα ανθρώπινα ξεσπάσματα. Παρομοίως, άλλοι χαρακτήρες υποτάσσονται στο ανυπέρβλητο πεπρωμένο τους στωικά, λες και πρόκειται για άρρητη θεϊκή προαπόφαση, άλλοι παραδίδονται στις φουντωμένες αδυναμίες ή στα καπρίτσια τους και μοναχά στο τελευταίο διήγημα φαντάζει το ανθρώπινο στοιχείο να μετέχει εμπράκτως στη μεταβολή του ρου των τεκταινομένων, με μια κίνηση ευγενούς κάθαρσης όπως το χάδι του νερού που επιφέρει τη μέθεξη της συγχώρεσης.
Profile Image for Matija.
119 reviews1 follower
March 2, 2021
Prvi put s ocem na jutrenje - Sve će to narod pozlatiti - Švabica
Laza Lazarević je znao da pogodi pravo u srž što se da vidjeti iz utisaka koji na svakog ostavljaju prve dvije pripovjetke, koje su mahom i slične. Švabica ima malo drugačiju strukturu zbog forme u kojoj je pisana ali završetak, karakterističan za autora, ni u njoj nije ispod nivoa na koji je navikao svoje čitaoce.
Profile Image for Gavranica.
6 reviews
May 11, 2025
Uzivala sam u pricama, narocito jer sam ovu zbirku dozivela kao predah tokom pripreme ispita knjizevnosti realizma. S pravom ona cuvena klinika u Beogradu nosi ime Lazino. Zacetnik psiholoske pripovetke u nas. Uzivala sam posebno u Svabici i Verteru. Savrsena psihologizacija likova. Svaki buduci pisac treba da uci iz Lazinog rada.
Profile Image for Άννα Μακρή.
Author 2 books28 followers
December 13, 2020
Δεν ήθελα να τελειώσει. Ήταν τόσο μικρό. Μα, γιατί να μημ έχει άλλο; Κλάματα. Θέλω κι άλλοοοο!
Ο Λαζάρεβιτς γράφει για αρετές, δεν εμμένει στις αδυναμίες. Γράφει για την αλληλεγγύη, τη συγχώρεση, τη μετανόηση, την χωρίς όρια αγάπη.
Τρία διηγήματα, τρεις ιστορίες φτώχεια, πολέμου και δυστυχίας, κι όμως, κάθε που τέλειωνε ένα διήγημα, με άφηνε με καλή διάθεση. Με μια καθαρή, ανώτερη του εφήμερου, διάθεση.
Η γλώσσα, υπέροχη, η μετάφραση να υποκλίνομαι.
Displaying 1 - 19 of 19 reviews

Can't find what you're looking for?

Get help and learn more about the design.