Ένα βροχερό πρωινό του χειμώνα σε κάποιο σιδηροδρομικό σταθμό δυο άντρες βρίσκουν παράξενο θάνατο. Ο ένας πέφτει στις ράγες, καθώς η αμαξοστοιχία βρίσκεται ακόμα σε κίνηση, και ο άλλος σωριάζεται στην αποβάθρα. Ένας δημοσιογράφος, περιμένοντας το τρένο να συνεχίσει το δρομολόγιό του, ξεχνάει τη συνέντευξη Τύπου που οφείλει να παρακολουθήσει και εντελώς παρορμητικά στρέφεται προς την τραγωδία που εκτυλίχτηκε σχεδόν μπροστά του. Απευθύνεται σε πέντε αυτόπτες μάρτυρες: στον «κύριο με την εφημερίδα», στο μηχανοδηγό, σε μια αινιγματική γυναίκα με όμορφα μάτια και σ’ ένα νεαρό ζευγάρι. Οι μαρτυρίες τους όμως όχι μόνο δε συμφωνούν, αλλά κάθε φορά, μετά τις επίμονες ερωτήσεις του δημοσιογράφου, η οπτική γωνία του καθενός αλλάζει δραματικά. Το τέλος των δύο νεκρών αλλά και η ζωή τους γίνονται πότε ιστορία αγάπης και πότε εκδίκησης, ζήλιας, φθόνου ή στοργής – ενίοτε καταλήγουν σε μια φρενήρη, φιλοσοφική καταδίωξη με υπαρξιακές προεκτάσεις.
Τι πραγματικά συνέβη;
Αυτοχειρία, ατύχημα ή φόνος;
Ένα βιβλίο μυστηριώδες και ατμοσφαιρικό, ένας «λογοτεχνικός σταθμός» στο σταθμό του τρένου.
Ναι Οχι... Δεν θα πω ψέμματα με απογοήτευσε λίγο. Αλλα περίμενα να διαβάσω άλλα διάβασα. Σαν σκέψη τοποθέτησης ηταν έξυπνο και πρωτότυπο και θύμιζε λίγο φιλμ νουάρ... Αλλά καμία σχέση με αστυνομικό καθόλου αγωνία και πιο πολύ φιλοσοφία. Στην ουσία ήταν πιο πολύ μια ιστορία υποθέσεων... Μπορεί να ήταν έτσι, μπορεί να ήταν αλλιώς, μπορεί να ένιωσε μόνος, άρρωστος, να γνωριζόντουσαν, να ήταν ξένοι, να ήταν ζητιάνος, να ήταν άνεργος, να ήταν εραστές.... μπορεί να έπεσε μπορεί και όχι.... Τι είναι η ζωή, τι είναι ο θάνατος, τι σου είναι η κρίση; Πόσα αστέρια να βάλω; ...
2,5 αστέρια... μετά από μεγάλη σκέψη και προβληματισμό....
Η φιλοσοφία των αντιφάσεων. Πέντε μάρτυρες που δίνουν πέντε διαφορετικές εκδοχές ενός περιστατικού. Γιατί οι περιγραφές τους διαφέρουν τόσο; Είναι θέμα οπτικής γωνίας ή επέλεξαν συνειδητά αυτόν τον άμεσο τρόπο ώστε να μιλήσουν για τον εαυτό τους; Φιλοσοφικό κείμενο, δυστυχώς πολύ φλύαρο.
Κάθε βιβλίο του Δανέλλη είναι και ένα τεράστιο βήμα μπροστά. Τα θέματα με τα οποία ασχολείται είναι επίκαιρα στην Ελλάδα της κρίσης αλλά και στο γενικότερο πλαίσιο της σύγχρονης ζωής παντού. Μου άρεσε ιδιαίτερα η προσέγγιση της συγκεκριμένης ιστορίας, καθώς μπαίνει στη διαδικασία να εξετάσει το κεντρικό συμβάν από διάφορες οπτικές γωνίες χωρίς να προσφέρει εύκολες απαντήσεις ή να καθησυχάζει τον αναγνώστη.
Ανυπομονώ για το επόμενο με τη βεβαιότητα πως ο συγγραφέας έχει να μας προσφέρει πάρα πολλά.
ΒΙΒΛΙΟ 124 Οι άπειρες υποθέσεις και εκδοχές που μπορούν να σκεφτούν διαφορετικοί άνθρωποι για μία κατάσταση ή ένα γεγονός αλλοιώνοντας τα σε βαθμό εξωπραγματικό. Το βιβλίο βρίθει από φλυαρία. Η περιγραφή στο οπισθόφυλλο ουδεμία σχέση έχει με το βιβλίο. 1/10
Ένα -κατ'όνομα- αστυνομικό βιβλίο που με τράβηξε στην αρχή, αλλά καθώς προχωρούσε το βιβλίο νομίζω ότι επαναλαμβανόταν και δεν κατέληξε πουθενά. Ενδιαφέρουσα προσπάθεια.
Ο θάνατος (τυχαίος; προμελετημένος; δολοφονία ή αυτοχειρία;) σαν αφορμή για μια υπαρξιακή αναζήτηση με φόντο ένα σιδηροδρομικό σταθμό και τους ανθρώπους που περιμένουν το τραίνο τους. Υπέροχο!
Γνώρισα τον Βασίλη Δανέλλη τυχαία με το βιβλίο του "Άνθρωπος στο τρένο", για έναν δημοσιογράφο που γίνεται αυτόπτης μάρτυς δύο ανθρώπων που πεθαίνουν στο μετρό. Ενώ παρουσιάζεται ως αστυνομικό, για μένα είναι ένα ψυχολογικό βιβλίο, μια σκιαγράφηση χαρακτήρων και οπτικής γωνίας. Συζητήσεις με τους μάρτυρες που ο καθένας έχει κάτι διαφορετικό να πει. Με συνεπήρε τόσο πολύ που στο τέλος δε με ενδιέφερε τι έγινε στην πραγματικότητα. "Οι μαρτυρίες τους όμως όχι μόνο δε συμφωνούν, αλλά κάθε φορά, μετά τις επίμονες ερωτήσεις του δημοσιογράφου, η οπτική γωνία του καθενός αλλάζει δραματικά. Το τέλος των δύο νεκρών αλλά και η ζωή τους γίνονται πότε ιστορία αγάπης και πότε εκδίκησης, ζήλιας, φθόνου ή στοργής - ενίοτε καταλήγουν σε μια φρενήρη, φιλοσοφική καταδίωξη με υπαρξιακές προεκτάσεις".
Δεν βάζω βαθμολογία στο συγκεκριμένο βιβλίο, διότι ομολογώ δύσκολεύομαι να το αξιολογήσω - ή μάλλον, ως προς τι να το αξιολογήσω.
Νομίζω η κεντρική ιδέα του είναι πως κάθε απόφαση γεννά χίλια διαφορετικά σύμπαντα, διαφορετικές, παράλληλες πραγματικότητες όπου οι μεταβάλλεται η σχέση αιτίου και αιτιατού. Για όποιον δεν έχει επαφή με το φανταστικό (ειδικότερα το science fiction) ή τις θεωρίες του χάους και της σχετικότητας, η σύλληψη είναι μάλλον αλλόκοτη. Ο Βασίλης Δανέλλης επιχειρεί να την παρουσιάσει, να την καταστήσει κατανοητή στον μη εξειδικευμένο αναγνώστη, χρησιμοποιώντας τα απλά εργαλεία μιας ανεξήγητης αυτοκτονίας και των ριζικά διαφορετικών οπτικών των μαρτύρων πάνω στα γεγονότα και την αλληλουχία αιτίων που οδήγησαν σε αυτά.
Υπάρχει φυσικά και αυτό που δηλώνεται: πως ένα ανεξήγητο γεγονός αποκτά τις ερμηνείες και μετατρέπεται στις ιστορίες που θέλουν να πουν όσοι γίνονται μάρτυρές του.
Ταυτόχρονα, σε δεύτερο επίπεδο, ο συγγραφέας υποβάλλει τον ίδιο τον αφηγητή και ορισμένους από τους μάρτυρες στη διαδικασία να βιώσουν αυτή την "διασταύρωσση συμπάντων".
Αν έπρεπε να χαρακτηρίσω κάπως το βιβλίο, θα έλεγα πως είναι ένα λογοτεχνικό πείραμα, του οποίου όμως δεν αποτελώ αντικείμενο, καθότι δεσμεύομαι από τις προγενέστερες γνώσεις μου.
Αν μη τι άλλο, είναι σύντομο και δίνει άφθονη τροφή για σκέψη.