Ontaarde moeders

by Renate Dorrestein

Alternative cover edition of ISBN 9025400418

Zevendertig jaar geleden is Meijken voor het laats buitenshuis geweest, als bruid. Daarna is het er niet meer van gekomen, totdat ze bezoek krijgt van Zwier en zijn dochtertje Maryemma. Zwier is een man met een missie: tot in detail heeft hij bedacht wat hij zal doen als hij weer oog in oog staat met zijn vrouw, die op een dag zonder enige verklaring uit zijn leven is verdwenen. Hij heeft zijn plan rond.

Genres: Fiction, Roman, Dutch Literature

246 pages, Paperback

First published January 1, 1992

About the author

Renate Dorrestein (1954 - 2018) has been internationally praised for the force of her imagination, her sharp psychological insight, her suspenseful plots and her ironic sense of humour. Her books have been nominated for the AKO Literature Prize, the Libris Literature Prize and the International IMPAC Dublin Literary Award, and translated into fifteen languages. Her international breakthrough came in 1998 with A Heart of Stone, published by Viking.

Reviews

[Anke · Rating 5 out of 5]

Wauw... Zo goed!
Een verhaal dat echt onder je huid kruipt. Centraal staan verschillende moederfiguren met elk hun rol binnen één familie. Maar welke rol ze precies spelen (of geacht worden te spelen) wordt pas later duidelijk. 'Ontaarde moeders' dus, stuk voor stuk vrouwen die worstelen met hun eigen geschiedenis en hun positie als vrouw/moeder tussen man, kinderen, hun eigen moeder.

Dorrestein legt zo veel pijn bloot, op een heel knappe manier. Er zit veel kwetsbaarheid in de personages en op de achtergrond sluimeren voortdurend een naderende bekentenis, confrontatie of de naweeën van een trauma dat langzaam onthuld wordt.

Wat kent dit boek scherpe waarnemingen, inzichten in de (patriarchale) samenleving, een gelaagdheid en een stijl die sterk en soms nietsontziend is maar tegelijk ingetogen blijft.
Ik heb verschillende keren moeten denken aan Manon Uphoffs Vallen is als vliegen - als je het mij vraagt één van de beste hedendaagse Nederlandstalige romans. Ik ga zeker meer lezen van Dorrestein.

[Kim · Rating 5 out of 5]

Whaaaaa ik heb zoveel emoties. Waarom is dit boek niet bekender. Holy shit, wat is dit goed

[Strouckje · Rating 5 out of 5]

Wat kan ze schrijven, Renate Dorrestein! Zelfs als het nergens over zou gaan zou het nog n feest zijn om te lezen. Overigens wel n in- en-intriest verhaal

[Maaike van Stratum · Rating 2 out of 5]

Meh. Het is een beetje worstelen door het verhaal vol nare mensen, wachtend op de aangekondigde climax die dan niet komt. Bluh.

[Olin · Rating 5 out of 5]

De spanning blijft hoog gedurende het hele boek. Wat een ingenieus plot, en op zo'n fascinerende manier geschreven. Het houdt je aandacht - en je adem - gegarandeerd vast.

[Violet Willems · Rating 5 out of 5]

heel gruwelijk en pijnlijk saai soms. wel erg goed.

[Hannie · Rating 3 out of 5]

Ik was begonnen in het luisterboek, maar ik ben op het laatst toch overgestapt op het eboek. Ik vond de voorleesstem niet zo prettig en dat ging mij steeds meer tegenstaan. Ik vond het verhaal echter wel interessant, dus daarom was ik door blijven luisteren. Totdat ik er echt niet meer tegen kon. Gelukkig was het eboek ook beschikbaar bij de bibliotheek, dus ik heb gisteren het boek uitgelezen. Het is best een heftig verhaal en ik kreeg dan ook steeds meer medelijden met Maryemma. Zij is nog maar een kind en geen van haar ouders wil de verantwoordelijkheid van haar opvoeding op zich nemen. Juist als dingen beter voor haar lijken te worden, gebeurt er weer wat waardoor dat niet doorgaat. Het verhaal heeft een open einde. Dat vind ik jammer. Nu weet je niet of het goed gaat komen met Maryemma. Er speelt ook nog een andere verhaallijn, die van Meijken. Doordat haar moeder niet weet om te gaan met iets dat Meijken overkomen is in haar jeugd heeft dat effect op haar verdere leven. Pas als Maryemma in haar leven komt, zorgt dat voor een verandering. Vandaar dat ik liever een ander einde had gewild.

[Tom Wijgert · Rating 4 out of 5]

Wat een boek zeg! Het is zowel verschrikkelijk als ontzettend goed.

Vier vrouwen en aanbehoren en een piepklein rottig dorpje in Twente. Moederschap, natuur, mannelijkheid, liefde en geweld. En dat alles omregen met cynisme en humor. Van de eerste mensachtige Lucy tot en arreslee van spek in Sibculo. Baren en zogen, baren en zogen.

De tragiek en pathetiek van Meijken (55) die al 37 jaar in een achterhuis zich vol vreet. Haar vrijgevochten zusje Bonnie, botanist en altijd op reis om de volgende fallusvormige bloem in Afrika of Guatemala te vinden. Haar dochter Maryemma van 11, die haar moeder niet kent en wordt opgevoed door vader Zwier. Vol fantasie, maar vooral ook angst. De dynamiek tussen vader en dochter wordt breed uitgemeten in het boek. Het is pijnlijk. Soms mooi.

Plus: Dorresteins humor en thematiek. De ontknoping zorgt voor een allesbehalve cliché benadering van het moederschap.

Min: Het voelt oubollig aan. En er zijn veel passages die toch echt wel korter konden.

[Rooserd · Rating 4 out of 5]

http://www.boekverslag.nl/Verslag/Ont...
In het eerste hoofdstuk verblijft Bonnie in het Hilton in Nairobi. Ze heeft haar echtgenoot en kind vlak na de geboorte verlaten en is nu alleen op reis door Afrika. In de lounge van het hotel ontmoet ze een Duitser, die alles wil weten over haar jeugd. Ze denkt terug aan de tijd, waarin ze vaderloos is opgegroeid. Haar vader overleed toen ze acht jaar was. Zijzelf is dus vaderloos opgevoed en nu groeit haar eigen dochter op zonder moeder. Ze wil hierover niet veel kwijt en vlucht naar haar kamer. Ze denkt aan de ongewenste zwangerschap als gevolg van een verkrachting door haar ex. Ze vindt zichzelf geen goede ouder en heeft er geen spijt van dat ze de vader met het kind heeft achtergelaten.

Zwier is de vader van het kind en hij is werkzaam als archeoloog. Na jaren in het buitenland te hebben gewoond, keert hij, samen met zijn dochter Maryemma, terug naar Nederland. Ze verblijven bij de zuster van Bonnie en haar man, Meijken en Gert, in Sibculo. Zwier moet hier onderzoeken doen bij een kloosterput. Hij krijgt ruzie met zijn gastheer, omdat hij denkt dat die zich aan zijn dochter heeft vergrepen. Ze gaan een andere plaats zoeken om te overnachten. Meijken heeft niets van dit alles gemerkt. Zij leest op zolder de brieven van Bonnie, die gericht zijn aan haar moeder. Meijken herinnert zich de keer dat zij en haar moeder naar Duitsland gingen, omdat haar moeder, na achttien jaar weer zwanger zou zijn. Ze komen terug met een 'zusje' voor Meijken. Meijken is echter zelf de moeder van het kind, een geheim dat zorgvuldig bewaard wordt. De moeder van Meijken wilde namelijk niet dat iemand er achter zou komen dat Meijken verkracht is.

Zwier en Maryemma hebben inmiddels onderdak gevonden in een vakantiehuisje. Ze proberen het gezellig te maken, maar de driftbuien van Zwier gooien roet in het eten. Terwijl hij in dronken toestand op bed ligt, sluipt Maryemma 's nachts uit het huisje. Ze wil spelen bij de zandverstuiving. In het donker ziet ze drie jongens op cross-fietsen op haar afkomen. De volgende dag is het kerstmis, maar op het nieuws is te horen dat er een vrouw is vermoord, vlakbij Sibculo. Meijken is bang dat het Bonnie betreft, zij zou namelijk naar Nederland komen om haar nieuwe boek te promoten. Gert moet naar de politie om het lijk te identificeren. Meijken loopt, zonder zich er bewust van te zijn, na 37 jaar naar buiten. Haar moeder had haar destijds gewaarschuwd: "Jij blijft binnen tot dit achter de rug is". Als Gert terugkomt, blijkt tot zijn verbazing dat Meijken niet thuis is en dat Bonnie op hem staat te wachten. Meijken is naar haar moeder gelopen en gaat met haar 250 kilo op haar schoot zitten. Later blijkt dat de moeder van Meijken hieraan is overleden.

Bonnie denkt terug aan het Geheim van vroeger. Zij weet nog steeds niet wat dit Geheim inhoudt, maar ze weet wel dat ze niet als haar 'zuster' wil worden, die het leven aan zich voorbij laat gaan. Gert heeft beloofd om te vragen of hij met Maryemma bij Gert en Meijken mocht eten en hij belt op. Bonnie neemt de telefoon op, en zodra ze zich bewust zijn van de situatie, vliegen verwijten over en weer. Zwier wil de zorg van hun dochter aan haar moeder (Bonnie) overlaten, maar Bonnie belooft tegenover Maryemma alleen dat ze haar zal schrijven.

Meijken is opgehaald door Gert en bij het zien van Bonnie vindt ze dat het tijd wordt om het Geheim te onthullen. Als echter een vriendin onverwachts binnenvalt, vertelt Meijken alleen dat ze op dieet gaat. Meijken wil haar huwelijk met Gert niet voortzetten. Zwier en Maryemma wandelen rond op de camping, ze gaan niet bij Gert en Meijken eten, omdat Bonnie daar is. Ze ontmoeten het meisje van de boekwinkel, waar Zwier een boek gekocht heeft. Zij nodigt hen beiden uit om bij haar te komen eten en Zwier besluit aarzelend om op de uitnodiging in te gaan. Gert krijgt het bericht dat de moeder van Meijken overleden is.

********************************************************************

http://www.scholieren.com/boekverslag...
Bonnie is in Nairobi waar ze op dat moment verblijft voor haar baan als botanicus. Ze reist voor deze baan de hele wereld over. Ze heeft een man, Zwier, en een kind, Maryemma. Hoewel Zwier en zij niet samenleven en nauwelijks nog contact hebben, zijn ze nog wel getrouwd. Maryemma was ‘een foutje’. Het was niet de bedoeling dat Bonnie zwanger werd. Bonnie had geen zin om het kind op te voeden en is daarom vertrokken.
Zwier is een bekend archeoloog. Hij gaat in Sibculo de put onderzoeken. Samen met Maryemma gaat hij naar Sibculo. In Sibculo woont Bonnies zus Meijken met haar man Gert. Meijken is niet meer buiten geweest sinds het moment dat ze met Gert trouwde, inmiddels 37 jaar geleden. Meijken heeft haar verdriet weg gegeten en is nu heel erg dik. Ze heeft zo’n verdriet omdat toen ze 18 jaar was, ze is verkracht. Ze is van deze verkrachter zwanger geworden en Bonnie is dus eigenlijk haar kind. Bonnie weet dit niet omdat Meijkens moeder gezegd had dat zij wel zou doen alsof ze zwanger is en dat Meijken tot die tijd maar binnen moest blijven. Zo is het inderdaad gegaan, iedereen dacht dat Bonnie van Meijkens moeder was. Meijken is echter hierna nooit meer haar huis uitgegaan.
Zwier en Maryemma logeren bij Gert en Meijken. Zwier slaat Gert echter nadat hij dacht dat Gert Maryemma had betast. Ze gaan dan weg en zoeken een vakantiehuisje. Dat vinden ze in Ommen op camping ‘de Roos’. Ze proberen het zo gezellig mogelijk te maken omdat het kerst is, maar er is geen stromend water en ze hebben er niet aan gedacht genoeg eten mee te nemen.

Als op het nieuws te horen is dat er een vrouw vermoord is in de buurt van Sibculo denken Gert en Meijken dat het Bonnie is omdat zij voor de kerst en haar nieuwe boek weer naar Nederland zou komen. Gert moet daarom van Meijken naar de politie gaan om het lichaam te identificeren. Meijken loopt ondertussen, voor het eerst in 37 jaar, weer op straat. Ze gaat naar haar moeder die in een verzorgingstehuis zit. Ze huilt terwijl haar moeder haar troost. Gert wist niet dat Meijken weggegaan was en is met de politie op zoek. Ze vinden haar bij haar moeder.
Omdat Maryemma en Zwier dus niet genoeg te eten hebben belt Zwier Meijken op om te vragen of ze toch niet daar mogen eten voor kerst. Zwier krijgt Meijken echter niet aan de telefoon maar Bonnie die daar al is. Er is voor de rest niemand thuis. De verwijten vliegen gelijk over en weer. Zwier wil dat Maryemma nu bij Bonnie blijft, hij wil van haar af. Bonnie krijgt Maryemma even aan de telefoon en ze beloven dat ze elkaar zullen schrijven.
Als Meijken en Gert terug zijn, praat Meijken met Bonnie. Ze wil Bonnie het geheim vertellen. Dan komt echter opeens Minnie, een vriendin van Meijken, binnenvallen waardoor Meijken geen kans krijgt het geheim te vertellen. Ze zegt daarom dat ze op dieet gaat. Ze wil ook scheiden van Gert hoewel ze dat nog niet tegen iemand heeft gezegd.
Zwier en Maryemma zijn ondertussen op zoek gegaan naar een restaurant of een andere plaats waar ze iets kunnen eten. Dan ontmoeten ze een meisje die ze in een boekenwinkel hebben ontmoet. Zij nodigt hen uit om bij haar te gaan eten, Zwier twijfelt even, maar neemt het aanbod toch aan.
Gert wordt gebeld dat Meijkens moeder overleden is.

[Patricia De Boer · Rating 4 out of 5]

Een verhaal over moeders en dochters.
Bonnie heeft haar dochter achter gelaten bij haar ex, en is er vandoor gegaan, de wereld in.
Meyke is een vrouw die sinds haar bruiloft de deur niet meer is uitgegaan. Vast gekluisterd aan de speciale stoel die haar man voor haar heeft gebouwd omdat ze door haar overgewicht zich moeilijk kan verplaatsen.
Meyke heeft een moeizame relatie met haar moeder en mist de liefde van een zorgzame moeder in haar leven.
En de 11 jarige Maryemma is opgegroeid in allerlei delen van de wereld, opgevoed door haar vader die als archeoloog over de hele wereld werkt.
De moeilijkheden die zij allen in hun leven ervaren worden met enig cynisme beschreven, maar ook wordt het verhaal op een humoristische manier vertelt.
Ik vond dit een bijzonder verhaal, net als de meeste boeken van Dorrestein.
Een vermakelijk boek over onderlinge relaties, je vuile was niet buiten hangen voor de buitenwereld en de ingewikkelde personages.
Fijn om te lezen, zeker een aanrader.

[Pauline · Rating 4 out of 5]

Eindelijk heb ik een boek van mijn moeders favoriete schrijfster gelezen. In het begin moest ik wennen aan de schrijfstijl en aan de tijd waarin het afspeelt. De personage Bonnie is vab bijna dezelfde leeftijd als mijn moeder, waardoor ik begrijp dat de tijdsgeest haar aanspreekt. De schrijfstijl gaat af en toe van de hak op de tak, zoals mijn gedachtenstroom ook kan doen. En dat voelde eigenlijk heel vertrouwd. Naar mate ik de personages leerde kennen en steeds meer tussen de regels door kon lezen, is het boek in mijn waardering gestegen. Het open einde heeft me wel een kreet laten geven! Oh en daar waar we bij kinderenboeken spreken van rijke taal is dit boek uitermate geschikt om het rijke taal voor volwassenen te noemen. Sommige zinnen heb ik meerdere keren gelezen om te begrijpen wat er staat, terwijl het verhaal steeds meer voor me ging leven. Dit is een boek waar ik nog even over blijf nadenken!

[Roosje De Vries · Rating 4 out of 5]

Ik had Reddende engel gelezen, Renates laatste boek en ik vond het tegenvallen. Daarna heb ik Ontaarde moeders uit 1992 herlezen. Ik herinnerde me dat ik dat een goed boek vond. Ik was vroeger nogal een fan van Dorrestein; ik heb een plankje vol boeken van haar hand. Ik wilde onderzoeken of mijn smaak veranderd is (dat zal best zo zijn, hoor) of dat dit oude boek echt veel beter is. Het laatste is zo, naar mijn mening. Drie ontaarde moeders: een grootmoeder, een moeder, een dochter maken een ontwikkeling mee. Rauw, goed geschreven, best gewelddadig. En de jaren 90 herleven, dat was een leuke 'bijvangst'.

[Marina · Rating 3 out of 5]

Beetje rommelig, ik kon er niet goed in meegaan. Inderdaad ontaarde moeders, klungelig vaders die alleen met hun kind ook niet weten hoe het moet, een dochtertje dat zich ongewenst voelt en alles doet om haar vader te behagen, een dikke vrouw die gevangen zit in haar huwelijk, tja.....beetje rommelig.

[PoetricDiary · Rating 4 out of 5]

Liked it better the more I read. Didn’t fully understand the way Bonnie was written throughout the story.

I loved how even tho Gert was (somewhat) nice to Mijeke, she still decided to end the marriage. She didn’t owe it to anyone. What a queen. Not very queen like to kill your mother by sitting on her lap though, idk.

[Wilfried · Rating 2 out of 5]

Ik ga geen commentaar geven, maar ik vond dit een speciaal boek.

[Connie Mendels · Rating 3 out of 5]

Ik vind het een fijn geschreven boek, wederom een beetje teleurgesteld in het einde. De beloofde climax kwam niet. Eerder een anti climax.

[Ankedesign · Rating 3 out of 5]

Pffff. Ik ben toch wel een beetje klaar met al die beklemmende gezinsdrama’s in de Nederlandse literatuur.. :/

[BellaGBear · Rating 3 out of 5]

Not sure what to think of this one.

I liked the premuse and the build up between the characters. However the ending seemed rushed

[Tineke · Rating 4 out of 5]

Best grappig om te lezen na zoveel jaren. Diverse feministische thema's zitten in het verhaal verwerkt, zonder drammerig te worden.

[Laurens Monster · Rating 4 out of 5]

a disturbing father daughter relationship (talking bout evil fathers holy moly). a brutal rape scene that goes on for more than four pages. another good that at the fair :(

[Antoinette · Rating 3 out of 5]

Het boek bleef tot het einde spannend, een typische Dorrestein roman. Wel ook erg vreselijk en naar, ik hield er een vieze smaak aan over.

[Jan Mars · Rating 2 out of 5]

De personen in dit boek zijn stuk voor stuk karikaturen: de verstrooide wetenschapper die in de rij op het vliegveld een boek leest en geen aandacht heeft voor zijn dochter, behalve als ze hem hindert, de eetverslaafde die gedachteloos dooreet en zich alleen waggelend voortbeweegt, de schooljuf die overdreven het eigene benadrukt, de echtgenoot die een uber-sul is, de roddelaarster die ook aan occultisme doet, de dochter die 11 heet te zijn maar eerder 9 is (ook op de omslagfoto trouwens):ze zijn zo overdreven met hun gedragingen geschetst dat het karikaturaal wordt. Voeg daarbij dat het rond Kerstmis speelt, en de kitsch ligt op de loer.
Het is af en toe heel spannend geschreven, maar eigenlijk gebeurt er weinig opzienbarends. We horen meestal de monologues intérieures van de diverse personae, zodat ik rond p.180 (van 232) erg verleid werd het oek weg te leggen. Niet gedaan, maar de ontknoping roept vooral vragen en ergernis op.

[Esme · Rating 1 out of 5]

Eerder heb ik twee boeken van Renate Dorrestein gelezen, wat er voor zorgde dat ik met hoge verwachtingen aan dit boek begon. De andere boeken waren geweldig geschreven en scoorden zeker hoog op mijn persoonlijke ranglijst van boeken die ik heb gelezen en ik ging er eigenlijk vanuit dat het met dit boek hetzelfde zou zijn. Haar schrijfstijl zou me wel weer goed bevallen, hetzelfde voor de talloze verhaallijnen die elkaar kruisten en natuurlijk ook de concepten: eerder was het me tenslotte niet tegengevallen. Die hoge verwachtingen gaven het boek eigenlijk al geen kans.

Toen ik het boek begon in de les dacht ik dat het wel zou komen. Het begin was wat taai, niet bepaald geweldig geschreven in mijn mening en een beetje rommelig; maar zo was het bij een ander boek van haar ook geweest. Gewoon haar schrijfstijl, hield ik mezelf voor, en ik las door. Maar het werd niet beter. Het bleef rommelig, de verhaallijnen stonden ontzettend los van elkaar en na een tijdje kreeg ik zelfs moeite om door te blijven lezen. Maar, bleef ik mezelf voorhouden, misschien werd het aan het eind wel duidelijk.

Maar ook aan het einde, werd het niet duidelijk. Ja, er was een verhaal, een beetje een warrig verhaal wellicht – maar het was er. Helaas was het niet genoeg om mij het idee te geven dat ik een leuk boek had gelezen. Meijken is eigenlijk Bonnie’s moeder. Bonnie komt er niks over te weten. Zwier heeft een kind met Bonnie, probeert het meisje bij zijn ex te dumpen maar zo ver komt het niet. Wat Zwier en Meijken met elkaar te maken hebben? Hij is samen met zijn dochter bij Meijken op bezoek geweest. Verder? Niets. Is het van belang om Zwier en Maryemma in dit verhaal te hebben? Geen idee.

Het was dan ook niet vreemd dat ik, na het lezen van het boek, me afvroeg of er wellicht delen misten. Aan het einde klopten de verhaallijnen wel met elkaar, maar ze verduidelijkten elkaar niet en hadden net zo goed los van elkaar kunnen staan. Ja, ze waren allemaal familie van elkaar. En ja, er waren dingen gebeurd die op hen allen impact hadden en zeker hun relaties beïnvloedden. Daar bleef het echter bij. Het leven van Zwier en Maryemma was één deel, het leven van Bonnie een ander, het leven van Gert & Meijken op zich en dan ook nog Meijken’s herinneringen zorgen wéér voor een andere verhaallijn. Als het boek enkel had gefocust op Gert, Meijken en Bonnie, zou het boek veel duidelijker zijn geweest. Die hadden tenminste echt wat met elkaar te maken. Zwier was enkel de gewelddadige vader van Bonnie’s kind waarmee ze geen contact meer had. Al niet meer sinds Maryemma’s tweede jaar.

Toch denk ik niet dat mijn teleurstelling over dit boek enkel door mijn hoge verwachtingen kwam. Dat heb ik me wel afgevraagd: had ik het boek wel leuk gevonden als ik die andere boeken van Renate Dorrestein niet had gelezen? Maar om heel eerlijk te zijn, denk ik van niet. Meestal kan ik boeken nog wel enigszins tolereren; deze niet. Ik weet er geen enkel goed woord over te zeggen. De schrijfstijl die ze in Ontaarde Moeders hanteerde? Rommelig, weinig verbanden. Alles liep langs elkaar op, ze herhaalde stukken, de zinnen verliepen houterig. Een beetje alsof ze met moeite alles neer had gezet. Natuurlijk snap ik dat schrijven zwaar kan zijn, ik schrijf zelf ook, maar als het niet lukt, doe het dan ook niet. Ik kreeg continu het idee dat ze naar een deadline werkte en daarom maar snel een boek in elkaar heeft gezet. Wat jammer is, want ze kan juist zo goed schrijven.

[Sophie Evelien DB · Rating 3 out of 5]

Het best passende commentaar dat ik kan geven op dit boek is ‘ja, het is ook allemaal wel wat.’

[Meira · Rating 1 out of 5]

Ik krijg hier kotsneiging van

[Kat · Rating 3 out of 5]

Dorrestein, zelf bewust kinderloos, heeft een patent op aangrijpende vertellingen over weerloze kindertjes die een naargeestige jeugd krijgen voorgeschoteld. Zo een die hun verdere leven blijft doorsudderen en ze tot verknipte volwassenen maakt. Ooit eens voor school gelezen, maar kan me desalniettemin nog goed herinneren dat Ontaarde Moeders me bij vlagen naar de keel greep. In mijn ogen wel van een andere orde dan het boeiende (suspense!) en ontroerende Een Sterke Man.

[Mafaldine · Rating 4 out of 5]

toen ik het boek begon te lezen besefte ik dat ik dit al gelezen heb..lang, erg lang geleden. Ik heb nog erg sterke herinneringen aan bepaalde scenes, dus 4 sterren.
Het soort boek dat precies is waarom ik van Renate Dorresteins boeken hou.

[Karla Ubels · Rating 5 out of 5]

Fantastisch boek! Wat een plot. Mooi taalgebruik. Geweldige dialogen. Weer onder de indruk van Renate Dorrestein.

[Atousa · Rating 1 out of 5]

Don't read this for your literature list, it's a terrible book

[Julieanne · Rating 5 out of 5]

Maybe only in Dutch can this be articulated properly.