Sen o Glajwic

by Wojciech Dutka

Opowieść o człowieku, który dla odnalezienia zaginionego ucznia gotów był poświęcić wszystko, a zarazem przewrotna biografia Gliwic – miasta o dwóch tożsamościach, które dzieli czas.

Genres: Audiobook

448 pages, Hardcover

Published April 28, 2022

About the author

Wojciech Dutka (born April 28, 1979, in Bielsko-Biała) is a Polish novelist, historian, and teacher. He graduated in history from the Catholic University of Lublin, where he also completed postgraduate studies in journalism. In 2014 he defended his PhD in modern history at Jagiellonian University in Kraków. He has worked as a radio journalist, consultant for European research programs, and history teacher at a bilingual high school. He has also published academic articles in journals such as Kwartalnik Historyczny, Przegląd Historyczny, and Kwartalnik Historii Żydów.
(Jewish History Quarterly)

He made his literary debut with Krew faraonów (2005). Subsequent novels – including Taniec szarańczy (2007), Bractwo Mandylionu (2009), Czerń i purpura (2013), Kartagińskie ostrze (2015), Lunatyk (2016), Czarna pszczoła (2017), and the “Courier” cycle (Kurier z Toledo, Kurier z Teheranu, Kurier z Tivoli) – established him as an author of historical and suspense fiction. His more recent works, published by Lira, include Sen o Glajwic (2022), Amerykanka (2023), Niemka (2024), Japonka (2024), and Wojna polska (2025).

Dutka’s writing combines the methods of a historian with narrative fiction. He explores different epoques, from antiquity to the twentieth century, portraying individual destinies against the backdrop of major events. His novel Czerń i purpura, telling the story of love in Auschwitz, became a bestseller and was translated into Czech (Černá a purpurová, CPress 2020, 2022) and Slovak (Lindeni 2022). Other Czech editions include Sen o Gliwicích (2023), Američanka (2024), and Němka (2025), all translated by Markéta Páralová-Tardy.

He regularly participates in literary festivals in Poland and abroad. His prose addresses themes of war, totalitarianism, and historical memory, focusing on the moral choices of characters placed in extreme situations.

Reviews

[Ewa Cat Mędrzecka · Rating 3 out of 5]

3.5/3.75 ⭐

[Martyna Olasz · Rating 3 out of 5]

Zdumiewająco nierówna rzecz, w której było jednocześnie za dużo i za mało.

Za dużo wątków, tematów, zwrotów akcji i spraw, w których sam autor chyba potrzebował zabrać głos.

Za mało uczciwości, zwyczajnej sprawiedliwości, zrozumienia regionu i ludzi, porządnego uzasadnienia dla fabularnych zabaw.

Choć oparte na intrygującym pomyśle, to jest to jednak pretensjonalne dziełko z ogromnymi ambicjami, które nie zostało do końca przemyślane. Autor posługuje się kliszami i stereotypami, tworzy papierowe postaci i bardzo łatwo feruje wyroki. Poza tym jest zwyczajnie niedouczony - nie wiem, czy można mówić inaczej o osobie, która umiejscawia akcję powieści na Śląsku i mówi, że śląski to gwara. Śląski to język - tak samo, jak Dutka to ignorant.

[Jagoda Chojnacka · Rating 4 out of 5]

Kiedy słyszę o tym, że @wojciechdutka wydaje nową książkę za każdym jednym razem zastanawiam się gdzie tym razem autor nas zabierze, w jakie rejony świata trafimy i do jakiej czasoprzestrzeni. Nie spodziewałam się, że najnowsza pozycja zabierze nas w podróż w czasie. Pozwoli nam poznać trzy różne strefy czasowe na przestrzeni kilkudziesięciu lat.

#senoglajwic to bardzo dobra pozycja. Bohaterów nie da się nie lubić, fabuła pozwala nam na relaks i odkrywanie zdarzeń sprzed wielu lat. Pokornie możemy pozwolić się prowadzić za rękę i pochłaniać świetny styl, który zaprezentował nam autor. Mało tego, daje nam również ogromny przekrój wiedzy, którą nie każdy nauczyciel potrafi nam przekazać. Poznanie nauczyciela z powołaniem, pasją i chęcią do wykonywania zawodu nie każdego może spotkać ale co się dzieje kiedy s końcu to nastąpi?

Poznajcie tą książkę i sami oceńcie czy i tym razem autorowi udało się sprawić iz nie da się od niej oderwać.

[macshek · Rating 2 out of 5]

Xd
zdesperowane uczepianie się pojedynczych związków frazeologicznych czy wyrażeń zapożyczanych z łaciny; wtrącanie, gdzie się da, nawiązań do literatury ludzi "wykształconych i światłych"; wszechobecna powódź wylewającego się z każdego zdania na kartach tej 'książki' ogromnego ego, które przyprawiło mnie o tzw. secondhand embarassment; rozpowszechnianie fałszywych i szkodliwych stereotypów; próba bawienia się z konceptem czasu, niezrozumianym chyba przez samego autora, przez co (ta 'ciekawa') część lektury wydaje się być wymuszaną i sztuczną.

[Dominik · Rating 4 out of 5]

Do bólu prawdziwa. Udany eksperyment z czasem - bez wchodzenia w szczegóły z zakresu fizyki.

[Hanna Nepora · Rating 1 out of 5]

lepiej zrobic rundke wokol bloku niz to czytac trust

[Marek · Rating 4 out of 5]

Od autora jsem již četl knihu ČERNÁ A PURPUROVÁ, která se mi líbila. Román má 2 dějové linie – minulost a přítomnost. V roce 1932 přichází do Gliwic mladý učitel MARTIN WEBER, kterého si oblíbí studenti. K moci se však dostávají nacisté. Vyučuje starověké dějiny, řečtinu a filozofii.

V současnosti v Gliwicích nastupuje na prestižní školu, Všeobecné gymnázium Knížete Józefa Poniatowského, profesor MARCIN BURDYGA, kterého mají studenti rádi, protože jeho styl výuky není nudný. Vyučuje dějepis a filozofii. Umí vyprávět příběhy, zapojuje studenty do diskuze a studenty okamžitě zaujme. Pořádá kroužky pro studenty. Dodělává si doktorát. Nemá přítelkyni a bydlí sám v jednom hotelovém pokoji. Trpí Aspergerovým syndromem. Marcina jsem si oblíbil. Bohužel většina jeho kolegů v profesorském sboru se k němu nechová dobře. Obzvláště profesorka EDYTA PIOŁUNOWSKÁ mi pila krev, poněvadž intrikovala a znesnadňovala život Marcinovi, který se k ní od počátku choval dobře. Záviděla mu, že je schopnější profesor a oblíbenější než ona. Jednoho dne jeden z Marcinových studentů (TOMEK) zmizí a Marcin se snaží vypátrat, co se s ním stalo.

Autor v Doslovu píše, že „Předkládaný román je výhradně literární fikcí. Všechny události, situace a osoby, které jsou v knize vylíčeny, jsou smyšlené a neodrážejí žádné reálně existující osoby nebo instituce v Gliwicích.“

Autor se zamýšlí nad polským školstvím a určitě jsou to zajímavé myšlenky (např. 3 typy profesorů na školách, maturity, postavení pedagogů ve společnosti, platy učitelů aj.). Myslím si, že některé autorem popsané situace mezi kolegy jsou trochu „přitažené za vlasy“. Ano, ani mezi profesory není všechno zalito sluncem, ale že by byli mezi profesory různé intriky a nevraživost, jak je v popsáno v románu, to se mi nezdá úplně reálné a pokud ano, tak snad to jsou ojedinělé případy. Když se spolčí několik lidí proti jednomu, ať už v jakémkoliv kolektivu, je to pro daného člověka hodně náročné a příliš mnoho možností mu nezbývá, jak situaci vyřešit. Buď bude bojovat a bránit se ze všech sil, anebo musí opustit práci, aby se nezhroutil a žil v poklidu.

Líbily se mi části jak z minulosti, tak také z přítomnosti. Bavilo mě školní prostředí a debaty profesorů se studenty. V románu nalezneme také cestování časem. Kniha se četla celkově dobře. Více se mi však líbila kniha ČERNÁ A PURPUROVÁ.

V závěru knihy se nachází DOSLOV a POZNÁMKY.

Přebal knihy je pěkný.

[Agnieszka · Rating 4 out of 5]

Jak zwykle autor serwuje nam ciekawe połączenie gatunkowe, tym razem powieści historycznej z elementami fantastyki, które składa się na genialną opowieść, która niejednokrotnie skłaniała mnie do przemyśleń i zawładnęła moim umysłem.

Tym razem zostaliśmy zabrani w niesamowitą podroż w czasie do Gliwic, zarówno tych współczesnych jak i tych przed II wojną światową kiedy jeszcze należały do Niemiec.
Nie chcę zdradzać wam zbyt wiele jeśli chodzi o fabułę, bo zepsuło by to całą zabawę w odkrywaniu jej krok po kroku i szczerze mówiąc w przypadku tej książki darowałabym sobie również czytanie opisu żeby móc wejść w tę historię z totalnie czystą głową 😁.
Jest to pozycja, która pochłania doszczętnie, rzeczywistość miesza się z fikcją, a pętle czasowe są w stanie wprowadzić w głowie niezły chaos 😁.

Jednak nie byłabym sobą gdybym nie wspomniała o dwóch kwestiach: po pierwsze w książce pojawiał się jeden drażniącym mnie szczegół dotyczący przedstawiania Ślązaków jako „ukrytej opcji niemieckiej” i dywagacje na temat ich tożsamości kulturowej, ja rozumiem, że historia jest jaka jest (i ja z nią dyskutować nie zamierzam) i Śląsk przez lata był poza granicami polski jednak mnie jako Ślązaczkę odrobinę te uwagi denerwowały.
Poza tym kolejna kwestia, która rzuciła mi się w oczy podczas czytania to nienaturalny język współczesnej młodzieży, ja wiem że mam już 3dychy na karku i może się nie znam i nie do końca ogarniam slang jednak nie sądzę, żeby dzisiejsi 18-19latkowie w rozmowach między sobą mówili, że „zaleją robaka” 😁😁.

Niemniej jednak te rzeczy nie wpłynęły bardzo na moją ocenę i odbiór „Snu o Glajwic” jako całości, bo mimo wszystko jestem tą pozycją zachwycona i szczerze polecam tę książkę jak i inne tytuły autora.

[Ewa Andrykowska · Rating 4 out of 5]

Gliwice, miasto na Śląsku, jestem ślązaczką, Gliwice znam, nie mogłam więc nie przeczytać tej książki.

Cóż za niesamowita opowieść, nie dbam o to, że kompletnie nieprawdopodobna, przecież są rzeczy, o których nie śniło się filozofom. Książkę przeczytałam, sama nie wiem kiedy, historia spodobała mi się niesamowicie, aż sama się zdziwiłam. Z początku nie myślałam, że wciągnie mnie aż tak. Do pewnego momentu zastanawiałam się dlaczego autor serwuje historię dwóch nauczycieli, z których każdy nauczał w innym czasie w jednej z gliwickich szkół. Jednego z nich Martina Webera poznajemy w 1932 roku, a drugiego Marcina Burdygę współcześnie.
Każdy z nich boryka się z pewnymi problemami. Marcin dodatkowo zajmuje się poszukiwaniem pewnego ucznia, który zaginął w tajemniczy sposób.
Początkowo bardziej interesowały mnie rozdziały dotyczące współczesnych wydarzeń, do czasu...

Nie chce zdradzić więcej, ale zdecydowanie polecam tę książkę. Opis może nie brzmi zbyt zachęcająco, ale taki musi wystarczyć.
Wcześniej czytałam już dwie inne książki autora i po tę sięgnęłam z taką myślą, że może nie spodobać mi się tak jak poprzednie. Jakże się pomyliłam, ale bardzo cieszę się kiedy doznaję tak pozytywnego zaskoczenia.
Bardzo wam polecam "Sen o Glajwic".

[Klaudia Wójciak · Rating 3 out of 5]

Na plus aspekt historyczny i ukazanie Gliwic oraz Śląska przez pryzmat różnorodności na przestrzeni różnych czasów. Domyślam się, że to było główne założenie książki, a fabuła się trochę „dokleiła”. Mam też mocne skojarzenia z pewnym popularnym niemieckim serialem… 😉
Czasem męczył mnie język, liczne powtórzenia, jakby autor się obawiał, że czytelnik zapomniał co podkreślał kilka zdań lub rozdział wcześniej.
Postaci nastolatków mało wiarygodne i mocno kontrastujące ze sobą - albo nieinteligentne albo geniusze. Główny bohater zdaje się żyć tylko nauką i w liceum wie wszystko o filozofii, ma własne głębokie przemyślenia mimo braku własnych doświadczeń. Coś to się nie klei.
Dodatkowo, z tej książki bije nienawiść do zawodu nauczyciela. Autor wciska też na ten temat dużo własnych przemyśleń i nawiązań politycznych, ale postaci są tak przerysowane, że aż trudno przez te fragmenty przebrnąć.

[Klaudia Węgrzyn · Rating 3 out of 5]

Ciekawie zaplanowana i przeprowadzona narracja oraz czasoprzestrzeń. Na wyróżnienie zasługuje dobrze opracowany kontekst historyczno-lokalny oraz bohater neuroróżnorodny (chociaż jak na datę wydania 2022 - to trochę problematyczne jest używanie terminu "zespołu Aspergera" - a jeśli jest ono użyte świadomie ze względu na czas fabularny 2013, to zabrakowało do tego przypisu).

Niemniej: dość mocno wytrącały mnie z rytmu nagminne powtórzenia (te same tezy/dosłowne fragmenty wypowiedzi co kilkanaście stron), powracające moralitety i tautologie oraz nierówność dialogów - zwłaszcza tych pisanych językiem "młodzieżowym".

Generalnie jest to dość ciekawie i angażująco spędzony czas, jeśli jest się gotowym na zapłacenie ceny ze sporadycznych ukłuć krindżu.

[Gosia · Rating 2 out of 5]

Sam pomysł na fabułę w porządku (takie trochę Dark), ale z wykonaniem gorzej. Warstwa stylistyczna pozostawia wiele do życzenia, a tło historyczne jest bardzo mocno stronnicze. W sumie uraziła moje uczucia.

[Nina Gos · Rating 3 out of 5]

Chociaż bardzo podoba mi się pomysł na tę książkę (dwóch nauczycieli tego samego przedmiotu w jednym mieście ale innym czasie) to nie spodobało mi się wykonanie.

[Antoni Suchy · Rating 4 out of 5]

4.25🌟

[haniahejka · Rating 3 out of 5]

fajen

[Agata · Rating 5 out of 5]

Gliwice współcześnie i Gleiwitz w latach trzydziestych ubiegłego wieku. Polskie liceum i niemieckie gimnazjum. Co je łączy?

Wspaniała wycieczka w czasie po znanych mi obecnie miejscach.

[Nightwish · Rating 4 out of 5]

Jedna z najlepszych książek, które czytałam od miesięcy. Pokręcona fabuła, ale stanowiąca świetny przyczynek do rozważań historycznych i etycznych. Pozwala zastanowić się także nad trudnymi losami Górnego Śląska w XX wieku. Bardzo dobrze napisana i pełna namysłu. Polecam!