Na een korte schets van de aspecten van het handgeschreven boek zal in gegaan worden op de beginnende boekdrukkunst van Gerard Leeu. Aanvankelijk leken de gedrukte boeken op handgeschreven boeken. Maar Leeu voerde enkele belangrijke vernieuwingen door. Nadat Leeu uit Gouda vertrokken was, vulden de Collatiebroeders de leemte op die Leeu achtergelaten had. De Collatiebroeders hebben in de beginperiode enkele opmerkelijk wereldse teksten gedrukt, die men niet in een religieuze omgeving zou verwachten.