Η Αριστερά και το Ανατολικό Ζήτημα

by Δημήτρης Γληνός, Γεώργιος Σκληρός, Ίων Δραγούμης

Τα κείμενα των Σκληρού, Γληνού και Δραγούμη αναφέρονται στην πρώτη περίοδο και αφορούν το θεμελιώδες εθνικό ζήτημα του ελληνισμού, το Ανατολικό Ζήτημα. Πράγματι υπήρχαν δυο "στρατόπεδα" για τη λύση του ανατολικού ζητήματος... Απέναντι στην άνοδο της βουλγαρικής ισχύος, ένα μέρος των Ελλήνων θα προσανατολιστεί προς την κατεύθυνση της "ανατολικής ομοσπονδίας", μιας τουρκοελληνικής διπλής ηγεμονίας. Αντίθετα ένα άλλο ρεύμα, θα επιμένει στην ανάγκη της αντιπαράθεσης με την Οθωμανική Αυτοκρατορία και ει δυνατόν της συνεννόησης με τους χριστιανούς των Βαλκανίων. Αυτό το ρεύμα θα αποτελεί τη συνέχεια του εγχειρήματος του Ρήγα Φεραίου, των Ελλήνων ριζοσπαστών και γαριβαλδινών, των πρώτων Ελλήνων σοσιαλιστών.

Σε αυτή την κατεύθυνση εντάσσονται και τα κείμενα του Γ. Σκληρού και του Δ. Γληνού, τα οποία προτείνουν μια πολιτική βαλκανικής συμμαχίας και παραμερισμού των ενδοβαλκανικών αντιθέσεων. Αντίθετα, ο Ίων Δραγούμης και ο συνεργάτης του Αθανάσιος Σουλιώτης-Νικολαίδης θα υπερασπιστούν, και μάλιστα έμπρακτα, την αντίστροφη κατεύθυνση. Προβλέποντας την αδυναμία του ελληνισμού να αντιμετωπίσει ταυτόχρονα τον σλαβικό εθνικισμό και την Οθωμανική αυτοκρατορία, θα επιλέξουν τη λογική της μετατροπής της Οθωμανικής αυτοκρατορίας σε μια ομοσπονδιακή κατεύθυνση, με de facto πρωτοκαθεδρία των Ελλήνων, καθώς και την ταυτόχρονη αντιμετώπιση του "σλαβικού επεκτατισμού".

170 pages, Paperback

First published May 1, 1998

About the author

Ο Δημήτρης Γληνός ήταν Έλληνας εκπαιδευτικός, συγγραφέας και πολιτικός.

Υπήρξε από τους πρωτεργάτες της λεγόμενης «γλωσσοεκπαιδευτικής μεταρρύθμισης». Χρημάτισε βουλευτής του ελληνικού κοινοβουλίου το 1936 εκλεγμένος με το Παλλαϊκό Μέτωπο και συνεργαζόμενος με το ΚΚΕ μέχρι το καθεστώς της 4ης Αυγούστου να τον εξορίσει στην Ανάφη. Τον Δεκέμβρη του 1942 εξελέγη μέλος του Πολιτικού Γραφείου του ΚΚΕ, στις γραμμές του οποίου ήταν ενταγμένος από το 1935.

Ο θάνατος τον βρήκε τα Χριστούγεννα του 1943 και ενώ ετοιμαζόταν να μεταβεί στην Ελεύθερη Ελλάδα, προκειμένου να συμμετάσχει στην κυβέρνηση της Π.Ε.Ε.Α.

Reviews

[Πέτρος Κράνιας · Rating 5 out of 5]

Εξαιρετικά διαφωτιστικό. Οι λιτή ανάλυση του Καραμπελιά αποδεικνύει ότι η αντιλήψη του μέσου Έλληνα για την αριστερά και τη δεξιά ως προς τα εθνικά ζητήματα είναι υποτυπώδης, υπανάπτυκτη και κομματικώς κατευθυνόμενη. Το βιβλίο κάνει αυτό που πρέπει. Σε ωθεί να διαβάσεις περισσότερο.