Η ιταλική ενοποίηση και η Μεγάλη Ιδέα

by Αντώνης Λιάκος, Stuart Woolf (Contributor)

Σκοπός του συγγραφέα είναι να συνεξετάσει το ιταλικό και το ελληνικό εθνικό κίνημα, δύο φαινόμενα δηλαδή που ανήκουν σε μια ενιαία διαδικασία σχηματισμού εθνικών κρατών, μέσα από τις στενές ιδεολογικές και πολιτικές σχέσεις που ανέπτυξαν στα χρόνια 1859-1862, χρόνια κρίσιμα και για τις δυο χώρες.

Η μελέτη αρθρώνεται σε τρία επίπεδα: στο πρώτο εξετάζονται η εικόνα και η θέση που κατείχε η Ελλάδα στην ιδεολογία και την πολιτική των φιλελεύθερων αστών του Καβούρ και των δημοκρατικών του Ματσίνι· οι υποδοχές των μηνυμάτων της ιταλικής ενοποίησης στην Ελλάδα και η σύνδεσή τους με την πάλη για τη φιλελευθεροποίηση του καθεστώτος και την ανατροπή της πρώτης μοναρχίας· οι προσπάθειες που ξεκίνησαν από τους επτανήσιους ριζοσπάστες και το περιβάλλον του Όθωνα να οργανωθεί σε συμμαχία με την Ιταλία, τη Σερβία, τους Μαυροβουνιώτες, τους Αλβανούς και τους Ούγγρους πρόσφυγες, ένα εκτεταμένο επαναστατικό κίνημα στα Βαλκάνια.

Ο καμβάς των γεγονότων αυτών χρησιμεύει για να διερευνηθεί σ΄ ένα δεύτερο επίπεδο το πρόβλημα των αλληλεπιδράσεων της εξωτερικής και της εσωτερικής πολιτικής, των δεσμών ανάμεσα στο έργο της εθνικής απελευθέρωσης και της πολιτικής οργάνωσης στο εσωτερικό του έθνους, η πλοκή των στοιχείων αλλαγής της μικρής ή της μεγάλης διάρκειας μέσα στο ελληνικό και το ιταλικό εθνικό κίνημα.

Η μελέτη όμως των σχέσεων και των αλληλεπιδράσεων ανάμεσα σε διαφορετικούς εθνικούς και πολιτικούς χώρους έκανε αναγκαία τη διερεύνηση, σ΄ ένα τρίτο επίπεδο, του μέσου επικοινωνίας, δηλ. της μυθικής γλώσσας της εθνικής ιδεολογίας και των μεταμορφώσεων που προκάλεσε στην αντίληψη και στο σχεδιασμό της πολιτικής δράσης.

276 pages, Paperback

First published February 1, 1985

About the author

Ο Αντώνης Λιάκος είναι καθηγητής νεώτερης ιστορίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1947 και σπούδασε στη Φιλοσοφική Σχολή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Το 1969, ως φοιτητής, συνελήφθη από το καθεστώς της Χούντας των Συνταγματαρχών και φυλακίστηκε για να απελευθερωθεί τελικώς το 1973. Πραγματοποίησε, με υποτροφία του Ι.Κ.Υ. και του Συμβουλίου της Ευρώπης, τις μεταπτυχιακές σπουδές του στην Ιταλία και το 1984 αναγορεύθηκε διδάκτωρ της νεώτερης και σύγχρονης ιστορίας του ΑΠΘ. Το ίδιος έτος εξελέγη λέκτορας στο Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του ΑΠΘ, το 1990 αναπληρωτής καθηγητής στο τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και το 1994 τακτικός καθηγητής αυτού. Έχει υπάρξει επισκέπτης καθηγητής στο Ευρωπαϊκό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο της Φλωρεντίας, στην Ecole Normale Superieure των Παρισίων και στο Πανεπιστήμιο του Σίδνεϊ καθώς και επισκέπτης ερευνητής στο Πανεπιστήμιο Πρίνστον (2001, 2006). Σήμερα είναι Ομότιμος καθηγητής νεώτερης ιστορίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Έχει διατελέσει μέλος του Δ.Σ. των Ιστορικών Αρχείων του Πανεπιστημίου Αθηνών, Πρόεδρος της Διεθνούς Επιτροπής για την Ιστορία και Θεωρία της Ιστοριογραφίας, μέλος της εφορείας των Γενικών Αρχείων του Κράτους κ.α. Το 2015 τοποθετήθηκε Πρόεδρος του Εθνικού διαλόγου για την Παιδεία.