Παραμυθένιες ιστορίες με επίκεντρο τη Ρώμη, ίσως όμως κι ένα κολάζ από πραγματικά περιστατικά. Όπως και να ΄χει, ο Δημήτρης Σούκουλης καταφέρνει με το Σκουληκοσύννεφο να μας μεταφέρει στον σοφό κόσμο των εντόμων. Εκεί, κανένα συναίσθημα δεν είναι ντροπή και όλα τα έντομα ρισκάρουν και προσπαθούν να πραγματοποιήσουν κάθε όνειρο στη ζωή αλλά και στον έρωτα. Ακόμα και το σκουλήκι χωρίς όνομα αλλάζει και γίνεται πλέον Σκουληκοσύννεφο. Αν αφεθείτε στον μαγικό κόσμο του συγγραφέα, μπορεί κάποια μέρα να το δείτε ψηλά στον ουρανό κι ίσως –γιατί όχι;– να πιάσετε και κουβέντα μαζί του…
Την κριτική μπορείτε να τη διαβάσετε και στο Agapi Reads.
Ας πω αρχικά σε τι κατάσταση βρισκόμουν όταν έπιασα στα χέρια μου το Σκουληκοσύννεφο του Δημήτρη Σούκουλη: πέμπτη εβδομάδα με γύψο στο πόδι και σχεδόν τρεις εβδομάδες κλεισμένη μέσα στο σπίτι. Αντιλαμβάνεστε λοιπόν ότι δεν ήμουν και στα καλύτερά μου, από κάθε άποψη.
Βάλτε μια άνω τελεία σε αυτό και πάμε προς το παρόν στο βιβλίο:
Το Σκουληκοσύννεφο είναι ένα παραμύθι για μεγάλα παιδιά (για ενήλικες, ντε), όπως ακριβώς μας υπόσχεται το εξώφυλλο. Βρισκόμαστε στην πάντοτε μαγευτική Ρώμη, όπου ένα σκουλήκι ξετρυπώνει από τη μηλο-φωλιά του και αποφασίζει να εξερευνήσει τον κόσμο έξω από αυτήν. Στην πορεία του θα συναντήσει διάφορα έντομα, το καθένα από τα οποία έχει κάτι να του πει και να του δείξει.
Καταλαβαίνετε ότι οι μεταφορές δίνουν και παίρνουν σε τούτο το βιβλίο – παρ’ όλο που ο συγγραφέας επιμένει μέχρι και σήμερα ότι αυτά τα γεγονότα πράγματι συνέβησαν και δεν πρόκειται για προϊόντα της φαντασίας του. Πιστεύω ότι η αλληγορία είναι μια σχετικά ριψοκίνδυνη συγγραφικά τεχνική, αλλά ο Δημήτρης Σούκουλης φαίνεται να ξέρει ακριβώς τι θέλει να πει και με ποιον τρόπο θα το κάνει καλύτερα κατανοητό. Επίσης, φαίνεται να έχει ανεξάντλητη φαντασία και ευφυές χιούμορ, δύο στοιχεία που κάνουν το βιβλίο ακόμα πιο διασκεδαστικό στην ανάγνωση.
Ο λόγος του είναι χειμαρρώδης: απανωτές εικόνες, μυρωδιές, γεύσεις και ήχοι πλημμυρίζουν τις σελίδες και το μυαλό του αναγνώστη βρίσκεται αμέσως εκεί που πρέπει: παρέα με το σκουλήκι μας, παρατηρητής της περιπέτειάς του. Η έλλειψη κεφαλαίων και οι μεγάλες σε έκταση προτάσεις που σε διαφορετική περίπτωση θα έκαναν έναν επιμελητή να κουνήσει αυστηρά το δάχτυλο, στο συγκεκριμένο βιβλίο λειτουργούν υπέρ της αφήγησης, αφού “γεμίζουν” την ιστορία χωρίς να την κάνουν να φαίνεται υπερβολική.
Το βιβλίο μπορεί εύκολα να χαρακτηριστεί και ως βιβλίο αυτοβελτίωσης, αλλά σίγουρα όχι με την συμβατική έννοια του όρου. Κάθε μήνυμα που περνάει γίνεται μέσα από μια διαδικασία διακριτική και ντελικάτη· δεν αισθάνθηκα ούτε λεπτό ότι το βιβλίο θέλει να μου κάνει μάθημα Ηθικής. Ακόμη και στο τέλος, που ο συγγραφέας μιλάει απευθείας στον αναγνώστη, οι λέξεις του ακούγονται περισσότερο σαν μια μεγάλη, εγκάρδια ευχή, παρά σαν μια συνταγή επιτυχίας του τύπου “κάνε αυτό και θα δεις πόσο ευτυχισμένος θα ‘σαι” ή “άκου με εμένα, ξέρω”, στάσεις που συναντάμε πολύ συχνά σε βιβλία αυτοβελτίωσης (και μας κάνουν να τα αποφεύγουμε). Και μερικές φορές χρειαζόμαστε ακριβώς αυτό: ένα “εύχομαι να γίνεις αυτό που επιθυμείς” στη θέση του “έτσι θα γίνεις αυτό που επιθυμείς”.
Τα πράγματα είναι απλά: εάν θέλετε να διαβάσετε ένα βιβλίο που δε θα σας το παίξει έξυπνο, εάν πιστεύετε ότι δεν υπάρχουν πια ειλικρινείς συγγραφείς ή αν έχετε χάσει την πίστη στον εαυτό σας, τότε το Σκουληκοσύννεφο είναι ακριβώς αυτό που χρειάζεστε.
Και ας συνεχίσω την πρόταση που άφησα με άνω τελεία στην αρχή της κριτικής: Κλείνοντας το βιβλίο, το πόδι μου συνεχίζει να είναι στον γύψο (δεν κάνουν ιατρικά θαύματα οι συγγραφείς), παραμένω κλεισμένη στο σπίτι (ούτε καιρικά φαινόμενα ελέγχουν), αλλά αισθάνομαι πολύ καλύτερα ομολογουμένως. Σαν τη ζεστή σούπα όταν είσαι άρρωστος, το Σκουληκοσύννεφο με παρηγόρησε, με έκανε να χαμογελάσω και τελικά να ανυπομονώ να συνεχίσω την καθημερινότητά μου από εκεί που την άφησα.
Δε ξέρω πως να το βαθμολογήσω.. Θα επιστρέψω όταν καθίσει και άλλο μέσα μου..
Η άποψή μου όμως είναι αυτή: Το Σκουληκοσύννεφο λέει, είναι ένα παραμύθι για μεγάλους αλλά δε ξέρω τελικά εάν είναι. Εγώ βρήκα μέσα πολλές αληθινές ιστορίες και συμπεριφορές. Και πολλά πράγματα που θα έπρεπε να ξέρουμε εμείς οι άνθρωποι. Βέβαια όπως και τα ζώα και κυρίως τα έντομα του βιβλίου, χρειαζόμαστε το χρόνο μας και τις κατάλληλες συνθήκες για να μάθουμε κάποια πράγματα και κυρίως να μπορούμε να τα εφαρμόσουμε. Δε ξέρω εάν είναι συγκινητικό, με την κλασσική έννοια του όρου αλλά σίγουρα είναι ένα βιβλίο που σε εμπνέει. Και εάν με ρωτάς τι μου άρεσε περισσότερο, αυτό είναι η θετική του αύρα! Λίγο η χαρούμενη και αισιόδοξη ματιά του συγγραφέα, λίγο οι ιστορίες, λίγο οι εικόνες, με έκαναν να χαμογελάσω πολλές φορές και να σταματήσω για να κάνω εικόνες και εγώ με το μυαλό μου. Και εάν έπρεπε να το χαρακτηρίσω θα έλεγα ότι μου άφησε μια πολύ – πολύ γλυκιά αίσθηση.
Απλά έξοχο. Το είχα πάρει μαζί μου στις διακοπές και το τέλειωσα σε μία μέρα. Δεν το περίμενα να με διασκέδαζε τόσο αλλά και να με έβαζε σε σκέψεις ένα παραμύθι. Φοβερό!