What do you think?
Rate this book
Το τσόφλι: Δώδεκα ζεύγη πεζών
Τρεις χιλιάδες εξακόσιοι εργάτες εκτελούν πρόθυμα την τελευταία εντολή.
«Εργάζονται συστηματικά στο μεγάλο ρολόι. [...] κι όλο πεισμώνουν, κι όλο πιστεύουν πως το τσόφλι θα κλείσει, πως ο Χρόνος θα λιποτακτήσει, πως θα μείνει πάλι απ’ έξω να τριγυρνά με την τροτέζα του [...]»*
*Σύμφωνα με τον μύθο, ο Χρόνος και η Ανάγκη περιελίσσονταν γύρω από το κοσμικό αυγό και το έσπασαν για να σχηματιστεί το ταξινομημένο σύμπαν - η γη, ο ουρανός και η θάλασσα.
Είκοσι τέσσερα πεζά. Δώδεκα ζεύγη σε διάλογο για την ανάγκη όσων βρίσκονται στο τσόφλι να επιστρέφουν στον χρόνο· να νιώσουν ασφάλεια, να διορθώσουν λάθη, να λυτρωθούν, να γιατρευτούν, να ερωτευτούν ξανά, να αλωθούν, να βρουν σημείο αναφοράς, την έμπνευση αλλά και την πρώτη σκέψη.
H κόρη και ο γαμπρός της Βενετίας, ο Βίκτορας κι ένας μοναχός, ο Παύλος Αναγνώστου και κάποιος ταξιδιώτης, η Ρενάτα Σκαρλάτου και η Άννα, τρεις συγγραφείς, ο Ξενοφών κι ένας «καμικάζι», η Δέσποινα κι ένα ζευγάρι, ο Άγγελος Ασλάνογλου και η Vicenta, ο Λάζαρος και μια ξενιτεμένη, μια «σταχτοπούτα» και η Μαρτίριο Άλμπα, όλοι ζητούν επανεκκίνηση. Κάτι αλλιώτικο όμως συμβαίνει με την Αντιγόνη και την Εύα.
Πάντως ο Χρόνος δίνει σε όλους μια υπόσχεση.
«Εργάζονται συστηματικά στο μεγάλο ρολόι. [...] κι όλο πεισμώνουν, κι όλο πιστεύουν πως το τσόφλι θα κλείσει, πως ο Χρόνος θα λιποτακτήσει, πως θα μείνει πάλι απ’ έξω να τριγυρνά με την τροτέζα του [...]»*
*Σύμφωνα με τον μύθο, ο Χρόνος και η Ανάγκη περιελίσσονταν γύρω από το κοσμικό αυγό και το έσπασαν για να σχηματιστεί το ταξινομημένο σύμπαν - η γη, ο ουρανός και η θάλασσα.
Είκοσι τέσσερα πεζά. Δώδεκα ζεύγη σε διάλογο για την ανάγκη όσων βρίσκονται στο τσόφλι να επιστρέφουν στον χρόνο· να νιώσουν ασφάλεια, να διορθώσουν λάθη, να λυτρωθούν, να γιατρευτούν, να ερωτευτούν ξανά, να αλωθούν, να βρουν σημείο αναφοράς, την έμπνευση αλλά και την πρώτη σκέψη.
H κόρη και ο γαμπρός της Βενετίας, ο Βίκτορας κι ένας μοναχός, ο Παύλος Αναγνώστου και κάποιος ταξιδιώτης, η Ρενάτα Σκαρλάτου και η Άννα, τρεις συγγραφείς, ο Ξενοφών κι ένας «καμικάζι», η Δέσποινα κι ένα ζευγάρι, ο Άγγελος Ασλάνογλου και η Vicenta, ο Λάζαρος και μια ξενιτεμένη, μια «σταχτοπούτα» και η Μαρτίριο Άλμπα, όλοι ζητούν επανεκκίνηση. Κάτι αλλιώτικο όμως συμβαίνει με την Αντιγόνη και την Εύα.
Πάντως ο Χρόνος δίνει σε όλους μια υπόσχεση.
128 pages, Paperback
First published January 1, 2018
6 people want to read
About the author
Βίκη Κοσμοπούλου
16 books8 followersH Βίκη Κοσμοπούλου γεννήθηκε στο Μόντρεαλ. Η οικογένειά της επαναπατρίστηκε το 1987, οπότε και ξεκίνησε τη σχολική της εκπαίδευση στην Καλαμάτα. Φοίτησε στο τμήμα Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης και στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών του Παντείου Πανεπιστημίου «Ψυχολογία και Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας». Εργάζεται σε δημόσια δομή ως ψυχολόγος και σε ιδιωτικό ψυχοπαιδαγωγικό κέντρο.
Γράφει στίχους, ποιήματα, παραμύθια και πεζά.
Το πρώτο της βιβλίο με τίτλο Το τσόφλι κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Κέδρος το 2018. Διηγήματά της περιλαμβάνονται στα συλλογικά έργα 200 χρόνια τώρα (εκδ.Μεταίχμιο, ebook, 2021), Συνομιλίες με πρόσωπα του 1821 (24γράμματα, 2021), Με μία σχεδία (εκδ.Παρατηρητής, 2020), Μεσσηνιακές δημιουργίες (εκδ. 24 γράμματα, 2020), Εάν δεν είμεθα τρελοί, δεν εκάναμεν την επανάστασιν (εκδ. Ιστορικής και Εθνολογικής Εταιρείας της Ελλάδος και Εθνικού Ιστορικού μουσείου της, 2019), Απίθανες ιστορίες της πόλης μας (εκδ. Iwrite, 2015), Μια εικόνα, χίλιες λέξεις (τόμος α΄ και β΄, εκδ. τοβιβλίο, 2016, 2014), Καλλιτεχνικό ημερολόγιο (το βιβλίο, 2015,2016,2019,2020)
Το διήγημα της “Μια απίθανη πόλη” δραματοποιήθηκε από το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος. Διηγήματα, ποιήματα και βιβλιοπαρουσιάσεις της δημοσιεύονται στις λογοτεχνικές ιστοσελίδες oanagnostis.gr, culturebook.gr, τοβιβλίο.net και greekpoetics.gr. Συνεργάζεται με το περιοδικό ΙΣΤΟΡΙΑ.
Το διήγημά της "Πίσω στη Βενετία" διακρίθηκε στο διαγωνισμό eyelands.gr
Το μικροδιήγημά της "1...οριζοντίως" διακρίθηκε στον διαγωνισμό 120λέξεις "7 θανάσιμα αμαρτήματα"
Έχει συμμετάσχει στο λογοτεχνικό project 25th hour του Γιώργου Ιατρίδη.
Γράφει στίχους, ποιήματα, παραμύθια και πεζά.
Το πρώτο της βιβλίο με τίτλο Το τσόφλι κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Κέδρος το 2018. Διηγήματά της περιλαμβάνονται στα συλλογικά έργα 200 χρόνια τώρα (εκδ.Μεταίχμιο, ebook, 2021), Συνομιλίες με πρόσωπα του 1821 (24γράμματα, 2021), Με μία σχεδία (εκδ.Παρατηρητής, 2020), Μεσσηνιακές δημιουργίες (εκδ. 24 γράμματα, 2020), Εάν δεν είμεθα τρελοί, δεν εκάναμεν την επανάστασιν (εκδ. Ιστορικής και Εθνολογικής Εταιρείας της Ελλάδος και Εθνικού Ιστορικού μουσείου της, 2019), Απίθανες ιστορίες της πόλης μας (εκδ. Iwrite, 2015), Μια εικόνα, χίλιες λέξεις (τόμος α΄ και β΄, εκδ. τοβιβλίο, 2016, 2014), Καλλιτεχνικό ημερολόγιο (το βιβλίο, 2015,2016,2019,2020)
Το διήγημα της “Μια απίθανη πόλη” δραματοποιήθηκε από το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος. Διηγήματα, ποιήματα και βιβλιοπαρουσιάσεις της δημοσιεύονται στις λογοτεχνικές ιστοσελίδες oanagnostis.gr, culturebook.gr, τοβιβλίο.net και greekpoetics.gr. Συνεργάζεται με το περιοδικό ΙΣΤΟΡΙΑ.
Το διήγημά της "Πίσω στη Βενετία" διακρίθηκε στο διαγωνισμό eyelands.gr
Το μικροδιήγημά της "1...οριζοντίως" διακρίθηκε στον διαγωνισμό 120λέξεις "7 θανάσιμα αμαρτήματα"
Έχει συμμετάσχει στο λογοτεχνικό project 25th hour του Γιώργου Ιατρίδη.
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 7 of 7 reviews
September 29, 2020
Η πρώτη συλλογή διηγημάτων και flash fiction της Βίκης Κοσμοπούλου αποτελείται από διηγήματα γεμάτα συναισθήματα. Τα flash fiction που τα συνοδεύουν άλλοτε συνδέονται μαζί τους με εμφανή τρόπο και άλλοτε με πιο αφηρημένο.
Ήταν η πρώτη μου επαφή με μια συλλογή διηγημάτων και flash fiction, οπότε δεν έχω και μέτρο σύγκρισης. Μου φάνηκε πρότυπο όμως. Αυτό που μπορώ να πω είναι ότι το βιβλίο διαβάζεται εύκολα, γρήγορα και ευχάριστα και ο κάθε αναγνώστης θα πάρει κάτι διαφορετικό από αυτό, ανάλογα το πόσο θα θελήσει να δει πίσω από τις λέξεις.
Ξεχώρισα το διήγημα "Απόπειρες" για τον κοφτό του λόγο, που είναι κάτι που μου αρέσει πολύ, όταν χρησιμοποιείται σωστά. Το διήγημα μοιάζει με εισβολή στο μυαλό ενός συγγραφέα στα πρώτα του βήματα.
Ήταν η πρώτη μου επαφή με μια συλλογή διηγημάτων και flash fiction, οπότε δεν έχω και μέτρο σύγκρισης. Μου φάνηκε πρότυπο όμως. Αυτό που μπορώ να πω είναι ότι το βιβλίο διαβάζεται εύκολα, γρήγορα και ευχάριστα και ο κάθε αναγνώστης θα πάρει κάτι διαφορετικό από αυτό, ανάλογα το πόσο θα θελήσει να δει πίσω από τις λέξεις.
Ξεχώρισα το διήγημα "Απόπειρες" για τον κοφτό του λόγο, που είναι κάτι που μου αρέσει πολύ, όταν χρησιμοποιείται σωστά. Το διήγημα μοιάζει με εισβολή στο μυαλό ενός συγγραφέα στα πρώτα του βήματα.
August 24, 2018
Τη Βίκη τη γνωρίζω σχεδόν ένα χρόνο, μέσω ενός αγαπημένου φίλου και συνάδελφου που ζεί στη Γερμανία και κάθε καλοκαίρι έρχεται να με βρει εδώ στην Καλαμάτα για λίγες μέρες. Από πέρσι το καλοκαίρι λοιπόν είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω ένα μέρος της πορείας της δημιουργίας αυτού του βιβλίου. Θυμάμαι τη Βίκη την τελευταία μέρα των διακοπών του φίλου μας να έρχεται να τον αποχαιρετήσει στο ταβερνάκι που καθόμασταν κρατώντας ένα αντίγραφο τυπωμένο σε κόλλες Α4, γεμάτη χαρά, αλλά και αγωνία για τα πρώτα καθρεφτίσματα που θα έπαιρνε. Πρέπει να ήταν η περίοδος αναζήτησης εκδότη. Από τότε κι έπειτα, κάθε φορά που η Βίκη ερχόταν στην Καλαμάτα μοιραζόταν με μένα τις χαρές και τις αγωνίες της για την διαδικασία της έκδοσης, από την επιλογή της γραμματοσειράς του κειμένου μέχρι το δημιουργικό του εξωφύλλου, τις διάφορες διορθώσεις, τον αριθμό των αντιτύπων… μια τέτοια ένταση που μου θύμιζε πολύ μια εγκυμοσύνη! Και αφού όλα ήταν πια έτοιμα ήρθε ο τοκετός! Γεννήθηκε το τσόφλι. Πότε ήταν; φεβρουάριος; Άλλο τρέξιμο μετά. Η προώθηση στα βιβλιοπωλεία, οι συνεντεύξεις, οι παρουσιάσεις… σαν μια νέα μάνα που το μόνο που υπάρχει για εκείνη στον κόσμο τους πρώτους μήνες να είναι το νεογέννητό της.
Σαν ειδικοί ψυχικής υγείας κάθε φορά που παίρνουμε μέρος σε κάποια ομιλία έχουμε την τάση να επισημαίνουμε στους γονείς πως ένα παιδί δεν αρχίζει να υπάρχει τη στιγμή της σύλληψης αλλά πολύ πιο πριν. Ένα παιδί ξεκινάει να υπάρχει τη στιγμή που κάποιος ή κάποιοι θα το φαντασιωθούν. Από εκείνη τη στιγμή και μέχρι να βγεί στη ζωή, οι αναρίθμητες μορφές που παίρνει προέρχονται από τις φαντασιώσεις και τις προβολές όσων το σκέφτονται. Έτσι κι εδώ, θα μπορούσα να πω πως πριν το στάδιο της συγγραφής – εγκυμοσύνης αυτού του βιβλίου, είχα την ευκαιρία να διαβάσω παλαιότερα κείμενα της Βίκης στο διαδίκτυο, διαφορετικά από “το τσόφλι” αλλά και διαφορετικά μεταξύ τους που θα μπορούσα να τα παραλληλίσω με τις φαντασιώσεις του μελλοντικού γονιού πριν από τη στιγμή της σύλληψης. Αναρρωτιέμαι εαν τότε έπαιζε με την ιδέα να γράψει ένα βιβλίο.
“Το τσόφλι” λοιπόν είναι το πρώτο κατόρθωμα, το πρώτο παιδί της Βίκης που αποκτά σαρκα και οστά, σώμα και ψυχή. Οι πρώτες φορές συνήθως συνοδεύονται από συγκίνηση, ένα συνοθήλευμα και μια υπερχείληση συναισθημάτων. Ίσως κάποιοι να το έχουν βιώσει την πρώτη φορά που έγιναν γονείς ή κάθε φορά που κατάφερναν κάτι καινούριο και σπουδαίο.
Πρώτη φορά και για μένα που καλούμαι να παρουσιάσω ένα βιβλίο και μπροστά σε μια πρώτη φορά η μεγαλύτερη αγωνία είναι αν θα τα καταφέρεις. Άραγε “το τσόφλι” τί να προσπαθεί να καταφέρει; τί θέλει να πεί ο ποιητής;
Πιστεύω βαθιά πως οτιδήποτε προέρχεται από μια εργασία του πνεύματος, είτε αυτό είναι βιβλίο, είτε γλυπτό, είτε πίνακας ζωγραφικής, είτε ταινία, κρύβει μέσα του κάποια βιογραφικά στοιχεία του δημιουργού του. Κάποιες φορές αυτά τα στοιχεία είναι πολλά, κάποιες φορές είναι λίγα, άλλοτε πολύ φανερά και άλλες φορές κρυμμένα με μεγάλη μαεστρία. Το πρώτο κίνητρο και η πρώτη ανάγκη που έχω σαν αναγνώστης είναι να διαβάσω κάτι που θα με πάει σε διαφορετικούς τόπους και χρόνους από τον τόπο που βρίσκομαι την ώρα που διαβάζω, εμπλουτίζοντας έτσι τη φαντασία μου αλλά και επιμηκύνοντας τον χρόνο που κυλάει αδίστακτα. Το δεύτερο “κίνητρο – ανάγκη” μου είναι να προσπαθήσω να κρυφοκοιτάξω σαν ένας φωτογράφος παπαράτσι και να ψάξω για κομμάτια από τη ζωή του συγγραφέα, εμπειρίες και βιώματα που τον στιγμάτισαν, τον προβλημάτισαν, τον ταλαιπώρησαν αλλά και του πρόσφεραν λύσεις. Οι εικόνες από αυτά τα κρυφοκοιτάγματα πολλές φορές χτυπάνε και ανοίγουν μια πόρτα που οδηγεί σε δικά μου παλιά και ξεχασμένα βιώματα, εμπειρίες, προβληματισμούς, ταλαιπωρίες αλλά και λύσεις. Αυτό μου δίνει την αίσθηση πως μέσα στη μοναξιά και τη διαφορετικότητα υπάρχει ένας κοινός και μοιρασμένος τόπος, ένας τόπος που δεν ανοίκει σε κανέναν, αλλά και που δίνει την δυνατότητα σε δυο διαφορετικούς ανθρώπους να συνυπάρχουν. Τόπος και ευκαιρία την ίδια στιγμή.
“Το τσόφλι” σαν πρώτο παιδί και σαν νεογέννητο προσπαθεί να μιλήσει με κάθε μέσο που έχει στη διάθεσή του. Με τη φωτογραφία του εξωφύλλου, με την εναλλαγή ποιητικού και πεζού λόγου, με τις αναδρομές στο παρελθόν και τις προβολές στο μέλλον, πότε καταφέρνει να εκφράσει ελπίδα, πότε θλίψη, πότε φόβο, αγωνία, επιθυμία, απόγνωση, θυμό... Πότε με λεπτές και με μαεστρία κινήσεις, πότε με άναρθρες κραυγές που φαίνεται να πηγάζουν απ’τα σκίτσα. Κάπως έτσι δεν κάνει και ένα βρέφος προκειμένου να εκφραστεί και να επικοινωνήσει;
Σαν αναγνώστης αλλά και σαν γονιός αυτά τα συναισθήματα που πηγάζουν απ’ το παιδί της Βίκης τα έχω ξαναβιώσει και με το δικό μου παιδί. Δεν αναφέρομαι μόνο στην κόρη μου αλλά και στον εαυτό μου σαν παιδί. “Το τσόφλι” μου υπενθυμίζει πως τα συναισθήματα για να ονομάζονται έτσι, συν-αισθήματα, είναι παράγωγα μιας σχέσης αλλά και πως ταυτόχρονα μια σχέση πηγάζει από αυτά. Πηγή και παράγωγο την ίδια στιγμή. Δεν μπορεί να είναι τυχαίος ο συνοδευτικός τίτλος “ζεύγη πεζών”. Ζευγάρια που περπατάνε, που συμπορεύονται, που κάνουν τα πρώτα βήματα μαζί, όντας σε μια αδιαίρετη σχέση, συγγραφέας και βιβλίο, βιβλίο και αναγνώστης, γονιός και παιδί. Συνηθίζουμε να λέμε πως γεννιέται ένα παιδί, ξεχνώντας να παρατηρήσουμε πως την ίδια στιγμή γεννιέται και ένας γονιός. Η λησμονιά αυτή μας εμποδίζει να παρατηρήσουμε πως τη στιγμή που γεννιέται ένας γονιός, τα συναισθήματα που βιώνει καθρεφτίζονται από τις εκφράσεις του νεογέννητού του, πως κατά ένα φανταστικό τρόπο γίνεται κι αυτός νεογέννητο και πως όλο αυτό το φαινόμενο που ονομάζουμε ζωή προκύπτει μέσα από ένα σχετίζεσθαι.
“Το τσόφλι” είναι ένα προκλητικό βιβλίο. Σε προκαλεί να το ξαναδιαβάσεις. Απαιτητικό σαν ένα νεογέννητο. Για απαιτητικούς και υπομονετικούς αναγνώστες. Σε προσκαλεί να το ξαναδιαβάσεις όχι μόνο για να καταλάβεις τί είναι ένα βιβλίο ή ένα παιδί, αλλά για να νιώσεις οτι ένα βιβλίο ή ένα παιδί απλά είναι. Σαν πρώτο και νεο προσπαθεί να μιλήσει για τα πάντα. Μπροστά στη θέα του νέου κόσμου αλλά και στην έκθεση σ’αυτόν για πρώτη φορά, χρησιμοποιεί μια γραφή περισσότερο ποιητική και αινιγματική και λιγότερο πεζή και ξεκάθαρη. Μιλάει για τα αδιέξοδα, για τη μοναξιά, την αναποφασιστικότητα, την απογοήτευση, την ψευδαίσθηση της ασφάλειας, τον φόβο του θανάτου, την ελπίδα για λίγο ακόμα… μοιάζει σαν να μιλάει ταυτόχρονα για μια ζωή που βιώθηκε αλλά και για μια ζωή που πρόκειται να βιωθεί. Η προσπάθεια να το αναλύσεις για να βρείς ένα κώδικα είναι ανούσια, όπως ανούσια είναι η προσπάθεια να αναλύσεις ένα ποίημα. Ένα ποίημα και ενα παιδί, σαν ποίημα, είναι ο κώδικας.
Ίσως απόψε, περισσότερο από μια παρουσίαση του βιβλίου, να θέλω να σας προτείνω έναν άλλο τρόπο ανάγνωσης, μια άλλη οπτική της ανάγνωσης.
Σαν ψυχίατρος, σαν γονιός και σαν φίλος, βλέπω και ακούω σε καιρούς κρίσης , όχι μόνο οικονομικής αλλά και θεσμικής, πόσο δύσκολο είναι κανεις να καταφέρει να δημιουργήσει και να στηρίξει κάτι, παίρνοντας δύναμη τις περισσότερες φορές μόνο από τον εαυτό του. Η Βίκη καταφέρνει να μας αποδείξει έμπρακτα πως ένα τέτοιο εγχείρημα είναι δύσκολο αλλά εφικτό. Το βιβλίο όπως και κάθε βιβλίο στην εποχή που ζούμε είναι δυνατό και ταυτόχρονα ευάλωτο. Ζητάει τη στήριξή μας αλλά την ίδια στιγμή μας δίνει και το παράδειγμα.
Πολλές φορές όταν σκέφτομαι τον τίτλο του βιβλίου, μου έρχεται στο νου το ερώτημα που βασανίζει χρόνια τώρα την ιατρική κοινότητα. “Η κότα έκανε το αυγό ή το αυγό την κότα;” Στην προκειμένη περίπτωση ένα πνευματικό τσόφλι σπάει και από μέσα του ξεχύνεται ένα βιβλίο. Προσωπική μου φαντασίωση και προσδοκία είναι αυτό το βιβλίο να ανοίξει δρόμο σε επόμενα βιβλία και, γνώρίζοντας πια τις δυσκολίες της δημιουργίας, εύχομαι η Βίκη να μη το βάλει κάτω.
Σαν ειδικοί ψυχικής υγείας κάθε φορά που παίρνουμε μέρος σε κάποια ομιλία έχουμε την τάση να επισημαίνουμε στους γονείς πως ένα παιδί δεν αρχίζει να υπάρχει τη στιγμή της σύλληψης αλλά πολύ πιο πριν. Ένα παιδί ξεκινάει να υπάρχει τη στιγμή που κάποιος ή κάποιοι θα το φαντασιωθούν. Από εκείνη τη στιγμή και μέχρι να βγεί στη ζωή, οι αναρίθμητες μορφές που παίρνει προέρχονται από τις φαντασιώσεις και τις προβολές όσων το σκέφτονται. Έτσι κι εδώ, θα μπορούσα να πω πως πριν το στάδιο της συγγραφής – εγκυμοσύνης αυτού του βιβλίου, είχα την ευκαιρία να διαβάσω παλαιότερα κείμενα της Βίκης στο διαδίκτυο, διαφορετικά από “το τσόφλι” αλλά και διαφορετικά μεταξύ τους που θα μπορούσα να τα παραλληλίσω με τις φαντασιώσεις του μελλοντικού γονιού πριν από τη στιγμή της σύλληψης. Αναρρωτιέμαι εαν τότε έπαιζε με την ιδέα να γράψει ένα βιβλίο.
“Το τσόφλι” λοιπόν είναι το πρώτο κατόρθωμα, το πρώτο παιδί της Βίκης που αποκτά σαρκα και οστά, σώμα και ψυχή. Οι πρώτες φορές συνήθως συνοδεύονται από συγκίνηση, ένα συνοθήλευμα και μια υπερχείληση συναισθημάτων. Ίσως κάποιοι να το έχουν βιώσει την πρώτη φορά που έγιναν γονείς ή κάθε φορά που κατάφερναν κάτι καινούριο και σπουδαίο.
Πρώτη φορά και για μένα που καλούμαι να παρουσιάσω ένα βιβλίο και μπροστά σε μια πρώτη φορά η μεγαλύτερη αγωνία είναι αν θα τα καταφέρεις. Άραγε “το τσόφλι” τί να προσπαθεί να καταφέρει; τί θέλει να πεί ο ποιητής;
Πιστεύω βαθιά πως οτιδήποτε προέρχεται από μια εργασία του πνεύματος, είτε αυτό είναι βιβλίο, είτε γλυπτό, είτε πίνακας ζωγραφικής, είτε ταινία, κρύβει μέσα του κάποια βιογραφικά στοιχεία του δημιουργού του. Κάποιες φορές αυτά τα στοιχεία είναι πολλά, κάποιες φορές είναι λίγα, άλλοτε πολύ φανερά και άλλες φορές κρυμμένα με μεγάλη μαεστρία. Το πρώτο κίνητρο και η πρώτη ανάγκη που έχω σαν αναγνώστης είναι να διαβάσω κάτι που θα με πάει σε διαφορετικούς τόπους και χρόνους από τον τόπο που βρίσκομαι την ώρα που διαβάζω, εμπλουτίζοντας έτσι τη φαντασία μου αλλά και επιμηκύνοντας τον χρόνο που κυλάει αδίστακτα. Το δεύτερο “κίνητρο – ανάγκη” μου είναι να προσπαθήσω να κρυφοκοιτάξω σαν ένας φωτογράφος παπαράτσι και να ψάξω για κομμάτια από τη ζωή του συγγραφέα, εμπειρίες και βιώματα που τον στιγμάτισαν, τον προβλημάτισαν, τον ταλαιπώρησαν αλλά και του πρόσφεραν λύσεις. Οι εικόνες από αυτά τα κρυφοκοιτάγματα πολλές φορές χτυπάνε και ανοίγουν μια πόρτα που οδηγεί σε δικά μου παλιά και ξεχασμένα βιώματα, εμπειρίες, προβληματισμούς, ταλαιπωρίες αλλά και λύσεις. Αυτό μου δίνει την αίσθηση πως μέσα στη μοναξιά και τη διαφορετικότητα υπάρχει ένας κοινός και μοιρασμένος τόπος, ένας τόπος που δεν ανοίκει σε κανέναν, αλλά και που δίνει την δυνατότητα σε δυο διαφορετικούς ανθρώπους να συνυπάρχουν. Τόπος και ευκαιρία την ίδια στιγμή.
“Το τσόφλι” σαν πρώτο παιδί και σαν νεογέννητο προσπαθεί να μιλήσει με κάθε μέσο που έχει στη διάθεσή του. Με τη φωτογραφία του εξωφύλλου, με την εναλλαγή ποιητικού και πεζού λόγου, με τις αναδρομές στο παρελθόν και τις προβολές στο μέλλον, πότε καταφέρνει να εκφράσει ελπίδα, πότε θλίψη, πότε φόβο, αγωνία, επιθυμία, απόγνωση, θυμό... Πότε με λεπτές και με μαεστρία κινήσεις, πότε με άναρθρες κραυγές που φαίνεται να πηγάζουν απ’τα σκίτσα. Κάπως έτσι δεν κάνει και ένα βρέφος προκειμένου να εκφραστεί και να επικοινωνήσει;
Σαν αναγνώστης αλλά και σαν γονιός αυτά τα συναισθήματα που πηγάζουν απ’ το παιδί της Βίκης τα έχω ξαναβιώσει και με το δικό μου παιδί. Δεν αναφέρομαι μόνο στην κόρη μου αλλά και στον εαυτό μου σαν παιδί. “Το τσόφλι” μου υπενθυμίζει πως τα συναισθήματα για να ονομάζονται έτσι, συν-αισθήματα, είναι παράγωγα μιας σχέσης αλλά και πως ταυτόχρονα μια σχέση πηγάζει από αυτά. Πηγή και παράγωγο την ίδια στιγμή. Δεν μπορεί να είναι τυχαίος ο συνοδευτικός τίτλος “ζεύγη πεζών”. Ζευγάρια που περπατάνε, που συμπορεύονται, που κάνουν τα πρώτα βήματα μαζί, όντας σε μια αδιαίρετη σχέση, συγγραφέας και βιβλίο, βιβλίο και αναγνώστης, γονιός και παιδί. Συνηθίζουμε να λέμε πως γεννιέται ένα παιδί, ξεχνώντας να παρατηρήσουμε πως την ίδια στιγμή γεννιέται και ένας γονιός. Η λησμονιά αυτή μας εμποδίζει να παρατηρήσουμε πως τη στιγμή που γεννιέται ένας γονιός, τα συναισθήματα που βιώνει καθρεφτίζονται από τις εκφράσεις του νεογέννητού του, πως κατά ένα φανταστικό τρόπο γίνεται κι αυτός νεογέννητο και πως όλο αυτό το φαινόμενο που ονομάζουμε ζωή προκύπτει μέσα από ένα σχετίζεσθαι.
“Το τσόφλι” είναι ένα προκλητικό βιβλίο. Σε προκαλεί να το ξαναδιαβάσεις. Απαιτητικό σαν ένα νεογέννητο. Για απαιτητικούς και υπομονετικούς αναγνώστες. Σε προσκαλεί να το ξαναδιαβάσεις όχι μόνο για να καταλάβεις τί είναι ένα βιβλίο ή ένα παιδί, αλλά για να νιώσεις οτι ένα βιβλίο ή ένα παιδί απλά είναι. Σαν πρώτο και νεο προσπαθεί να μιλήσει για τα πάντα. Μπροστά στη θέα του νέου κόσμου αλλά και στην έκθεση σ’αυτόν για πρώτη φορά, χρησιμοποιεί μια γραφή περισσότερο ποιητική και αινιγματική και λιγότερο πεζή και ξεκάθαρη. Μιλάει για τα αδιέξοδα, για τη μοναξιά, την αναποφασιστικότητα, την απογοήτευση, την ψευδαίσθηση της ασφάλειας, τον φόβο του θανάτου, την ελπίδα για λίγο ακόμα… μοιάζει σαν να μιλάει ταυτόχρονα για μια ζωή που βιώθηκε αλλά και για μια ζωή που πρόκειται να βιωθεί. Η προσπάθεια να το αναλύσεις για να βρείς ένα κώδικα είναι ανούσια, όπως ανούσια είναι η προσπάθεια να αναλύσεις ένα ποίημα. Ένα ποίημα και ενα παιδί, σαν ποίημα, είναι ο κώδικας.
Ίσως απόψε, περισσότερο από μια παρουσίαση του βιβλίου, να θέλω να σας προτείνω έναν άλλο τρόπο ανάγνωσης, μια άλλη οπτική της ανάγνωσης.
Σαν ψυχίατρος, σαν γονιός και σαν φίλος, βλέπω και ακούω σε καιρούς κρίσης , όχι μόνο οικονομικής αλλά και θεσμικής, πόσο δύσκολο είναι κανεις να καταφέρει να δημιουργήσει και να στηρίξει κάτι, παίρνοντας δύναμη τις περισσότερες φορές μόνο από τον εαυτό του. Η Βίκη καταφέρνει να μας αποδείξει έμπρακτα πως ένα τέτοιο εγχείρημα είναι δύσκολο αλλά εφικτό. Το βιβλίο όπως και κάθε βιβλίο στην εποχή που ζούμε είναι δυνατό και ταυτόχρονα ευάλωτο. Ζητάει τη στήριξή μας αλλά την ίδια στιγμή μας δίνει και το παράδειγμα.
Πολλές φορές όταν σκέφτομαι τον τίτλο του βιβλίου, μου έρχεται στο νου το ερώτημα που βασανίζει χρόνια τώρα την ιατρική κοινότητα. “Η κότα έκανε το αυγό ή το αυγό την κότα;” Στην προκειμένη περίπτωση ένα πνευματικό τσόφλι σπάει και από μέσα του ξεχύνεται ένα βιβλίο. Προσωπική μου φαντασίωση και προσδοκία είναι αυτό το βιβλίο να ανοίξει δρόμο σε επόμενα βιβλία και, γνώρίζοντας πια τις δυσκολίες της δημιουργίας, εύχομαι η Βίκη να μη το βάλει κάτω.
April 7, 2021
Είναι μια συλλογή 24 πεζών σε τρίτο και πρώτο πρόσωπο με αναφορά στον χρόνο, όπου αλληλοσυμπληρώνονται ανά ζεύγη και διηγούνται την ανάγκη όσων βρίσκονται στο τσόφλι για να επιστρέψουν στο παρελθόν για μια νέα αρχή.
Η γραφή της Βίκης Κοσμοπούλου, είναι πραγματικά εξαιρετική και οι ιστορίες διαβάζονται πολύ γρήγορα, χωρίς αυτό να σημαίνει πώς δεν έχουν νόημα. Μέσα από τις ιστορίες των ηρώων, χτυπάει μέσα σου ένα καμπανάκι και αρχίζεις να αναρωτιέσαι αν ο τρόπος που ζεις είναι αυτό που θέλεις, αν ζεις στο έπαρκο την ζωή σου, αν είσαι ευχαριστημένος και ευτυχισμένος με τις επιλογές σου και φυσικά αν πρέπει να αλλάξεις πρέπει να το κάνεις τώρα, και όχι αύριο.
Μόλις τελειώσεις το βιλβίο, αναρωτιέσαι αν είχα μια ευκαιρία για να γυρίσω τον χρόνο πίσω τι θα άλλαζα, τι θα έκανα για να είναι καλύτερα τα πράγματα τώρα στην ζωή μου...
Μου κέντρισε το ενδιαφέρον και ο τίτλος του βιβλίου και τελειώνοντας το βιβλίο βλέπεις πώς το τελευταί διήγημα λέγεται 'Το τσόφλι', όπου αφορά την εκτέλεση της τελευταίας εντολή σε ένα μελλοντικό δυστοπικό κόσμο. (Τρεις χιλιάδες εξακόσιοι εργάτες εκτελούν πρόθυμα την τελευταία εντολή, να κλεισουν το τσόφλι για να απελάσουν τον Χρόνο. Σύμφωνα με τον μύθο, ο Χρόνος και η Ανάγκη περιελίσσονταν γύρω από το κοσμικό αυγό και το έσπασαν για να σχηματιστεί το ταξινομημένο σύμπαν - η γη, ο ουρανός και η θάλασσα.)
Είκοσι τέσσερα πεζά. Δώδεκα ζεύγη σε διάλογο για την ανάγκη όσων βρίσκονται στο τσόφλι να επιστρέφουν στον χρόνο να νιώσουν ασφάλεια, να διορθώσουν λάθη, να λυτρωθούν, να γιατρευτούν, να ερωτευτούν ξανά, να αλωθούν, να βρουν σημείο αναφοράς, την έμπνευση αλλά και την πρώτη σκέψη.
Η κόρη και ο γαμπρός της Βενετίας, ο Βίκτορας κι ένας μοναχός, ο Παύλος Αναγνώστου και κάποιος ταξιδιώτης, η Ρενάτα Σκαρλάτου και η Άννα, τρεις συγγραφείς, ο Ξενοφών κι ένας "καμικάζι", η Δέσποινα κι ένα ζευγάρι, ο Άγγελος Ασλάνογλου και η Vicenta, ο Λάζαρος και μια ξενιτεμένη, μια "σταχτοπούτα" και η Μαρτίριο Αλμπα, όλοι ζητούν επανεκκίνηση. Κάτι αλλιώτικο όμως συμβαίνει με την Αντιγόνη και την Εύα.
Πάντως ο Χρόνος δίνει σε όλους μια υπόσχεση.
Η γραφή της Βίκης Κοσμοπούλου, είναι πραγματικά εξαιρετική και οι ιστορίες διαβάζονται πολύ γρήγορα, χωρίς αυτό να σημαίνει πώς δεν έχουν νόημα. Μέσα από τις ιστορίες των ηρώων, χτυπάει μέσα σου ένα καμπανάκι και αρχίζεις να αναρωτιέσαι αν ο τρόπος που ζεις είναι αυτό που θέλεις, αν ζεις στο έπαρκο την ζωή σου, αν είσαι ευχαριστημένος και ευτυχισμένος με τις επιλογές σου και φυσικά αν πρέπει να αλλάξεις πρέπει να το κάνεις τώρα, και όχι αύριο.
Μόλις τελειώσεις το βιλβίο, αναρωτιέσαι αν είχα μια ευκαιρία για να γυρίσω τον χρόνο πίσω τι θα άλλαζα, τι θα έκανα για να είναι καλύτερα τα πράγματα τώρα στην ζωή μου...
Μου κέντρισε το ενδιαφέρον και ο τίτλος του βιβλίου και τελειώνοντας το βιβλίο βλέπεις πώς το τελευταί διήγημα λέγεται 'Το τσόφλι', όπου αφορά την εκτέλεση της τελευταίας εντολή σε ένα μελλοντικό δυστοπικό κόσμο. (Τρεις χιλιάδες εξακόσιοι εργάτες εκτελούν πρόθυμα την τελευταία εντολή, να κλεισουν το τσόφλι για να απελάσουν τον Χρόνο. Σύμφωνα με τον μύθο, ο Χρόνος και η Ανάγκη περιελίσσονταν γύρω από το κοσμικό αυγό και το έσπασαν για να σχηματιστεί το ταξινομημένο σύμπαν - η γη, ο ουρανός και η θάλασσα.)
Είκοσι τέσσερα πεζά. Δώδεκα ζεύγη σε διάλογο για την ανάγκη όσων βρίσκονται στο τσόφλι να επιστρέφουν στον χρόνο να νιώσουν ασφάλεια, να διορθώσουν λάθη, να λυτρωθούν, να γιατρευτούν, να ερωτευτούν ξανά, να αλωθούν, να βρουν σημείο αναφοράς, την έμπνευση αλλά και την πρώτη σκέψη.
Η κόρη και ο γαμπρός της Βενετίας, ο Βίκτορας κι ένας μοναχός, ο Παύλος Αναγνώστου και κάποιος ταξιδιώτης, η Ρενάτα Σκαρλάτου και η Άννα, τρεις συγγραφείς, ο Ξενοφών κι ένας "καμικάζι", η Δέσποινα κι ένα ζευγάρι, ο Άγγελος Ασλάνογλου και η Vicenta, ο Λάζαρος και μια ξενιτεμένη, μια "σταχτοπούτα" και η Μαρτίριο Αλμπα, όλοι ζητούν επανεκκίνηση. Κάτι αλλιώτικο όμως συμβαίνει με την Αντιγόνη και την Εύα.
Πάντως ο Χρόνος δίνει σε όλους μια υπόσχεση.
October 27, 2024
[...]Έχει βάλει για φόντο στην οθόνη μια λευκή μαργαρίτα, σύντροφό του στα διλήμματα, κι έχει επίτηδες διαλέξει μία με πέταλα σε ζυγό αριθμό, για να συμφωνεί πάντα μαζί του. Έτσι νιώθει ασφάλεια ότι έχει συνένοχο στην αναβλητικότητα και στους ψυχαναγκασμούς του.[...]
[...]Νιώθει σαν μπαταρία. Πότε αεικίνητος και πότε εξαντλημένος, στα όρια της απενεργοποίησης. Αυτό του ήρθε στο μυαλό μόλις του ανακοίνωσαν μία από τις πολλές διαγνώσεις, «Διπολική διαταραχή λέγεται, κύριε Αναγνώστου», του είχε πει ευθέως ο ψυχίατρος, και εκείνος απάντησε με χιούμορ: «Πάντα μου έλεγαν ότι είμαι διπλής ανάγνωσης, αλλά την περίπτωση "μπαταρία" δεν την είχα σκεφτεί». Και έπειτα έφτασαν απρόσκλητοι και οι ψυχαναγκασμοί και ένα σωρό φοβίες.[...]
[...]Νιώθει σαν μπαταρία. Πότε αεικίνητος και πότε εξαντλημένος, στα όρια της απενεργοποίησης. Αυτό του ήρθε στο μυαλό μόλις του ανακοίνωσαν μία από τις πολλές διαγνώσεις, «Διπολική διαταραχή λέγεται, κύριε Αναγνώστου», του είχε πει ευθέως ο ψυχίατρος, και εκείνος απάντησε με χιούμορ: «Πάντα μου έλεγαν ότι είμαι διπλής ανάγνωσης, αλλά την περίπτωση "μπαταρία" δεν την είχα σκεφτεί». Και έπειτα έφτασαν απρόσκλητοι και οι ψυχαναγκασμοί και ένα σωρό φοβίες.[...]
May 14, 2018
12 ζεύγη διηγημάτων για το χρόνο -24 ανθρωπινες ιστοριες για τη σύλληψή του, για τις επιλογές και την απουσια αυτών. Εξαιρετικά καλογραμμένο, με καθε κειμενο να σε κερδίζει με την ιδιαιτερότητα του ύφους και του νοήματός του...
May 10, 2018
Υπέροχη και πρωτότυπη συλλογή διηγημάτων
January 7, 2021
Είκοσι τέσσερα πεζά. Δώδεκα ζεύγη σε διάλογο. Θέμα τους, ο χρόνος. Ο χρόνος που φεύγει γρήγορα, που κυλάει αργά, που θέλουμε να κολλήσει ή να γυρίσει πίσω. Διαφορετικές ιστορίες ανθρώπων σχετικά με το πως αντιλαμβάνονται τον χρόνο &οχι μόνο. Ξεχώρισα σίγουρα τρία απο τα διηγήματα. Σε κάποια σημεία είδα τον εαυτό μου, σε κάποια άλλα ένιωσα κοντά μου τον πρωταγωνιστή. Δεν είχα έρθει ξανά σε επαφή με κάτι παρόμοιο, όμως μου άρεσε πάρα πολύ &πιστεύω πως είναι απο τα βιβλία που θέλεις στο μέλλον να ξαναδιαβάσεις.
Displaying 1 - 7 of 7 reviews