Το 2012 η Ιστορική και Εθνολογική Εταιρεία της Ελλάδος εξέδωσε το φωτογραφικό λεύκωμα με τίτλο Αθήνα, η πόλη - οι άνθρωποι - τα γεγονότα, στο οποίο παρουσιάζονται όψεις της πόλης που αποθησαυρίστηκαν στο Φωτογραφικό Αρχείο του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου στα 130 χρόνια της λειτουργίας του. Το έργο αυτό, καρπός πολύχρονου μόχθου και συνεχούς έρευνας, έτυχε θερμής υποδοχής από το κοινό. Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με την ανάληψη της Προεδρίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης από τη χώρα μας το πρώτο εξάμηνο του 2014, ώθησε την Εταιρεία στην απόφαση της δίγλωσσης επανέκδοσης του λευκώματος. Με την ευκαιρία αυτή θεωρήθηκε σκόπιμος ο εμπλουτισμός του με φωτογραφίες που αποκτήθηκαν στο μεταξύ. Σήμερα, με ιδιαίτερη χαρά η Εταιρεία προβαίνει στην τρίτη έκδοση του λευκώματος. Η ιδέα για την έκδοση αυτή γεννήθηκε αρκετά χρόνια πριν. Το πλούσιο Φωτογραφικό Αρχείο της Εταιρείας, αλλά και ο συνεχής συστηματικός εμπλουτισμός του, ήταν πάντα μια παρακίνηση να παρουσιαστεί σαν σύνολο η Αθήνα μέσα από αυτές τις φωτογραφίες στο ευρύτερο κοινό. Θα ήθελα εδώ να θυμηθώ και να σημειώσω εκείνους που συνέβαλαν στην πραγματοποίηση της έκδοσης, με πρώτη την αρχαιολόγο κ. Αλίκη Σολωμού-Προκοπίου, μέλος της Ιστορικής και Εθνολογικής Εταιρείας της Ελλάδος, η οποία οργάνωσε και επί σειρά ετών διηύθυνε το Φωτογραφικό Αρχείο της Εταιρείας και είχε την αρχική ιδέα της έκδοσης. Με τη συνεχή φροντίδα της για τον εμπλουτισμό, την οργάνωση και τεκμηρίωση του Φωτογραφικού Αρχείου, παρά τις υπάρχουσες οικονομικές δυσκολίες κατόρθωσε να συγκροτήσει ένα πλούσιο σύνολο φωτογραφιών όχι μόνο της Αθήνας αλλά και ιστορικών γεγονότων, προσώπων και πόλεων από όλες τις περιοχές. Η κ. Νίκη Μαρκασιώτη μαθήτευσε δίπλα στην Αλίκη Σολωμού και επάξια χειρίζεται και λειτουργεί το Φωτογραφικό Αρχείο της Εταιρείας με τη συνεργασία της Μπέτυς Χωριανοπούλου. Στην πραγματοποίηση της έκδοσης αυτής για την Αθήνα εργάστηκαν με θέρμη και επιμονή οι συνεργάτες του Μουσείου και μέλη της Εταιρείας κ.κ. Ιφιγένεια Βογιατζή-Στυλιανίδη, επιμελήτρια του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου, Νίκη Μαρκασιώτη, υπεύθυνη του Φωτογραφικού Αρχείου, Μπέτυ Χωριανοπούλου, συνεργάτις του Φωτογραφικού Αρχείου, για την επιλογή, ταύτιση και τεκμηρίωση του φωτογραφικού υλικού σε πρώτη φάση και εν συνεχεία για την ταξινόμηση κατά περιοχές και χρονικές περιόδους και τελικά για την ολοκληρωτική σύνθεση του λευκώματος της Αθήνας σε ενότητες. Θερμά ευχαριστώ την αρχαιολόγο κ. Φάνη Μαλλούχου-Tufano, καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Κρήτης και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Εταιρείας για τις πολύτιμες συμβουλές της. Την αναγνώριση των φωτογραφικών τεχνικών ανέλαβε η συντηρήτρια φωτογραφίας κ. Εύη Σταμούλη, ενώ τη γραμματειακή υποστήριξη η κ. Ματίνα Σαμιώτη. Την καλλιτεχνική επιμέλεια, αναπαραγωγή και επεξεργασία του φωτογραφικού υλικού ανέλαβε ο κ. Κωνσταντίνος Κανελλόπουλος. Θερμά ευχαριστούμε την κ. Αλεξάνδρα Ντούμα που ανέλαβε με προθυμία και ταχύτητα το ιδιόμορφο έργο της μετάφρασης των κειμένων. (Ιωάννης Κ. Μαζαράκης-Αινιάν, από τον πρόλογο της έκδοσης)