Opmerkelijke anekdoten of aantrekkelijke beschrijvingen zijn er in het reisverslag nauwelijks te vinden. Er zijn natuurlijk wel Dürers tekeningen, waarvan het boek er een heleboel bevat. Het is wel jammer dat er nauwelijks een band wordt gelegd tussen die illustraties en de tekst: de lezer moet daar zelf naar op zoek.
An absolutely excellent book giving real insight into the life of a working artist at that time. He records not only where he went, but what he purchased and ate. And he has some adventures – including a near shipwreck. There are many of Durer’s drawings and paintings included. A treasure of a book. Now re-reading it.
Dit is er eentje voor de ware liefhebbers van de zestiende eeuw en/of Albrecht Dürer, die in 1520-21 – in retrospect historische jaren gebleken – enige tijd in de Nederlanden verbleef. Ik ben er zo eentje, dus ik heb dit met genoegen verteerd. Literatuur kan je dit bezwaarlijk noemen. Eerder is het een uitvoerig overzicht van Dürers uitgaven aan vanalles en nog wat, zijn best wel vlotte kunstproductie en -giften, zijn ontmoetingen en afspraken (doorgaans met diner), en zijn verplaatsingen. Tussen al die gegevens door krijgt de lezer via de kleine anekdotes en beschrijvingen wel een blik op het dagelijks leven van een zestiende-eeuwer, en dan nog wel één van de grootste kunstenaars van zijn tijd. Toch had je graag zoveel meer had willen weten over de man en zijn wederwaardigheden in onze streken… Een eeuwig knagend gevoel voor elke liefhebber van deze periode, maar die beseft natuurlijk ook dat hij met elke kruimel egobronmateriaal dat ons inlicht over iemands dagelijks leven, tevreden moet zijn. En dit was best een smakelijk kruimeltje.
Op de achterflap spreekt men van een triomftocht, een uitgebreid verslag, een fascinerend dagboek, maar wat dit boek eigenlijk is, is een kasboek, dat bijhoudt hoeveel geld durer binnenkrijgt en hoeveel hij er uitgeeft. ‘Ik heb drie stuivers betaald voor eten, ik heb twee gulden gekregen voor die tekening, de koning van x gaf me 30 gulden, etc’ De context, of de triomftocht waarover de achterkant spreekt, moet je zelf destilleren uit de Spaarse toevoegingen aan een boekhoudkundig kleinood.
Amper boeiend.
Ik vroeg me wel de hele tijd af of durer nu winst gemaakt had of verlies en of academici dit berekend hadden, maar De Scrooge die Durer is, lost dit vraagstuk op het einde van zijn reis natuurlijk zelf op.
Winst of verlies? Dat moet je zelf maar ontdekken, mocht je een boekhouder zijn.
“Reis naar de Nederlanden” is technisch gezien een dagboek, maar het heeft eerder weg van een nauwkeurig bijgehouden kasboek waarin Dürer nauwgezet alle uitgaven, inkomsten en diners bijhield. En jawel, Dürer hield als kleine zelfstandige alles tot aan de laatste cent bij en liet zich met plezier voor een etentje uitnodigen. Het reis-, slash, dag-, slash, kasboek levert geen opwindend reisverhaal op, maar het is wel aandoenlijk hoe Dürer de keizer in de Nederlanden van de zestiende eeuw tot in Aken en Nürenberg toe achterna reist in de hoop om zijn jaarcontract te verlengen. Dürer zou uiteindelijk beloond worden voor zijn moeite maar keerde ook met een hardnekkige malaria infectie terug naar huis waardoor hij vroegtijdig stierf. Aanbevolen als historisch toemaatje.