Jump to ratings and reviews
Rate this book

درباره‌ی زبان فارسی

Rate this book

343 pages, Paperback

Published October 1, 1961

1 person is currently reading
11 people want to read

About the author

پرویز ناتل خانلری

37 books34 followers

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
1 (20%)
4 stars
1 (20%)
3 stars
2 (40%)
2 stars
1 (20%)
1 star
0 (0%)
Displaying 1 of 1 review
Profile Image for محمد یوسفی‌شیرازی.
Author 5 books207 followers
January 20, 2017
مطلب‌هایی که در این مجموعه گردآوری شده، مقاله‌هایی است دربارۀ مباحث کلی ‏زبان‌شناسی و پاره‌ای نکته‌ها درباب زبان فارسی و قواعد دستوری آن. این نوشته‌ها را خانلری ‏پیش از اینکه در قالب کتاب منتشر کند، در فاصلۀ سال‌های ۱۳۲۲ تا ۱۳۴۰ در مجلۀ «سخن» ‏و مجلۀ «دانشکدۀ ادبیات تهران» چاپ کرده بوده و پس از گذشت مدتی از نشر آن‌ها، به‌سبب ‏کم‌یاب‌شدن، بر آن می‌شود تا به این شکل آن‌ها را عرضه نماید.‏
کتاب در دو بخش تدوین شده است: الف. کلیات؛ ب. نکته‌هایی دربارۀ دستور زبان فارسی.‏
مقاله‌های بخش نخست که دربرگیرندۀ کلیاتی درخصوص زبان‌شناسی است، عمدتاً همان ‏مقاله‌هایی است که خانلری چند سال بعد از منتشرکردن این کتاب، در کتاب «زبان‌شناسی و ‏زبان فارسی» گرد آورده است. فرق این بخش از دو کتاب فقط این است که در کتاب ‏‏«زبان‌شناسی و زبان فارسی» سه‌چهار مقاله افزون بر این‌ها آمده که در این کتاب از آن‌ها ‏نشانی نیست. آن مقاله‌ها این‌ها است: «زبان و زبان‌شناسی»، «تحول زبان فارسی»، «زبان و ‏جامعه (بحثی از علم دلالت الفاط)».‏
قسمت دوم این اثر حاوی نکته‌هایی گران‌بها و سودمند است که اغلب در حوزۀ ‏درست‌وغلط‌های زبانی است. تا آنجا که مطلعم، عمدۀ این نکته‌ها را نخستین‌بار خانلری مطرح ‏می‌کند و بعدها در کتاب‌هایی با موضوع ویرایش و درست‌نویسی بسیاری از نویسنده‌ها بی‌ارجاع ‏از آن‌ها در اثرشان یاد می‌کنند. ازاین‌حیث، خواندن این مقاله‌ها بسیار بسیار سودمند است و ‏مخاطب را با مطالبی دست‌اول آشنا می‌سازد.‏
عنوان‌مقاله‌های هر بخش چنین است:‏
الف. کلیات:‏
ـ «پیدایش زبان»؛
ـ «اختراع زبان و خط»؛
ـ «زبان ایران»؛
ـ «تحول زبان»؛
ـ «زبان و لهجه»؛
ـ «طرح تحقیق در لهجه‌های محلی»؛
ـ «دفاع از زبان فارسی»؛
ـ «زبان یأجوج و مأجوج»؛
ـ «لفظ عامه و لفظ قلم»؛
ـ «بیان»؛
ـ «نویسندگی»؛
ـ «بیماری الفاظ»؛
ـ «تدریس ادبیات فارسی»؛
ـ «درس فارسی»؛
ـ «خط و زبان»؛
ـ «زبان و خط»؛
ـ «دربارۀ تغییر خط فارسی»؛
ـ «شیوۀ خط فارسی».‏
ب. نکته‌هایی دربارۀ دستور زبان فارسی:‏
ـ «پسوند مصدر»؛
ـ «نقش‌بازی‌کردن»؛
ـ «شرایط/ اوضاع»؛
ـ «درازنویسی»؛
ـ «برعلیه»؛
ـ «او، او، او»؛
ـ «یکی از... ترین»؛
ـ «باید، بایست، بایستی»؛
ـ «گفتی و گویی»؛
ـ «’بر سر‘ یا ’در سر‘»؛
ـ «را»؛
ـ «به گردن، در گردن، از گردن»؛
ـ «است/ هست»؛
ـ «حذف حرف‌اضافه»؛
ـ «یک»؛
ـ «جملۀ وصفی»؛
ـ «رفته، رفته است»؛
ـ «دوخته بود، دوخته شده بود»؛
ـ «لغت‌های عربی در شاهنامه».‏
Displaying 1 of 1 review

Can't find what you're looking for?

Get help and learn more about the design.