Σκελετόβραχος

by Εύα Βλάμη

Ο Αη-Νικόλας μπήκε με το ηλιοβασίλεμα στον κόρφο του Γαλαξειδιού. Δεν είχαν ακόμα οι ναύτες μαϊνάρει καλά-καλά την τουρκετίνα και τον χλώριο παπαφίγκο, που παραπομέναν ανοιχτά, όταν ο καπετάν - Θύμιος, ο καραβοκύρης, ματαπρόσταξε:
- Σιγουράρετε και τα στράλια των φλόκων, παιδιά, είναι λάσκα κι ο σορόκος δυναμώνει όσο πάει.
Δυο- τρεις, οι πιο χεροδύναμοι, σκαρφάλωσαν στο κόντρα-μπαστούνι και σιγουράρισαν τα στράλια.
- Φούντο, παιδιά, έδωσε πια τη διάτα του ο καπετάνιος.
- Φούντο, απολογήθηκαν από την πλώρη αμολώντας την άγκουρα, που με το γκρέμισμά της έκανε τα νερά ν' αφροκοπήσουνε γύρα.
- Τη μεγάλη σκαμπαβία στη θάλασσα, πρόσταξε τώρα ο λοστρόμος ο Κωσταντής, που έστεκε ανάμεσό τους στην πλώρη.

231 pages, Hardcover

First published January 1, 1949

Reviews

[Anna · Rating 5 out of 5]

Το βιβλίο πραγματεύεται την αιώνια μάχη του παλιού με του καινούριου. Του κόσμου που έρχεται και του κόσμου που φεύγει. Η αδυναμία απαγκίστρωσης από το παρελθόν έχει πάντα οδυνηρές συνέπειες.
Εξαιρετική η γλώσσα του μυθιστορήματος, η γλώσσα των ναυτικών γραμμένη από γυναίκα. Δεν ξέρω πόσες άλλες γυναίκες στη λογοτεχνία το έχουν καταφέρει αυτό. Δίνεται όλη η ατμόσφαιρα της εποχής, ενώ παράλληλα μπλέκει και το εξωπραγματικό στοιχείο, με τις ιστορίες των ναυτικών. Στη θάλασσα αλήθεια και ψέματα, πραγματικότητα και μη, γίνονται ένα.
Από τα καλύτερα ηθογραφικα μυθιστόρημα που διάβασα!!!!

[Chinchilla_clouds · Rating 3 out of 5]

Στο δεύτερο μισό του 19ου αιώνα, στο Γαλαξείδι, καθαρά ναυτική πολιτεία, ξεκινά μια διαμάχη μεταξύ των καραβοκύριδων σχετικά με τα νέα, ατμοκίνητα πλοία τα οποία αρχίζουν να επικρατούν έναντι των ξύλινων ιστιοφόρων.

Πρέπει να αγοράσουν το μέσο του μέλλοντος;
Ο Σκελετόβραχος, καπετάνιος με κύρος, αρνείται να δεχτεί πως η μηχανή είναι καλύτερη από το οικείο θαλασσοφαγωμένο σκαρί και μπαίνει στην διαδικασία να το αποδείξει, χτίζοντας με την βοήθεια των περισσότερων ένα καράβι, το Γαλαξείδι, με το οποίο θα κάνει τον γύρο του κόσμου.

Η αγάπη των ναυτικών για τη θάλασσα μπλέκεται με την πάντα δύσκολη αλλαγή και εξέλιξη του κόσμου (βιομηχανοποίηση σε πρώτο επίπεδο, προσωπική διαχείριση των αλλαγών σε δεύτερο), αλλά και με πιο προσωπικές, ηθογραφικές ιστορίες οι οποίες εξελίσσονται παράλληλα με το δίπολο μηχανή - άνθρωπος.

Γεμάτο λαογραφικά στοιχεία (δεισιδαιμονίες, θρησκευτικότητα, οικογένεια, πολιτεία) και όμορφη γλώσσα, το βιβλίο σε κάνει να προβληματιστείς αλλά και να συνδεθείς με τους χαρακτήρες, με μερικά κομμάτια του να είναι πολύ έντονα συναισθηματικά μόνο και μόνο γιατί κρύβουν μεγάλες αλήθειες από πίσω.

Μικρή μόνο παρατήρηση το γεγονός ότι τα κεφάλαια ήταν κάπως αυτόνομα και όχι πάντα με ομαλή ροή μεταξύ τους, σαν να ήταν γρήγορες ματιές σε τυχαία και μη γεγονότα στο χρονικό διάστημα της ιστορίας, ίσως επειδή η συγγραφέας προσπάθησε να περιγράψει ταυτόχρονα το τι γινόταν στο ταξίδι του Σκελετόβραχου και τι στο Γαλαξείδι που άφησε πίσω.

[Sophia Kooki · Rating 5 out of 5]

Αυτό το βιβλίο το πήρα τυχαία απο ένα παλαιοβιβλιοπωλειο και ήταν μια ευχάριστη έκπληξη. Κατά την γνώμη μου αποτελεί ένα παραγνωρισμενο διαμάντι της ελληνικής λογοτεχνίας. Πανέμορφη, πλούσια, μεστή γραφή, τραγικοί χαρακτήρες και πάντα, παντού η θάλασσα. Αν το βρείτε το προσπεράσετε!

[Yiorgos · Rating 5 out of 5]

Αν δεν ήξερα ότι αυτό το βιβλίο το έγραψε γυναίκα, θα έλεγα πως είναι δημιούργημα απόμαχου καπετάνιου παλαιάς κοπής, με τραχιά χέρια και πρόσωπο σκαμμένο από την αρμύρα του πελάγους. Ένα πραγματικό ακατέργαστο διαμάντι και στον πυρήνα του η αιώνια μάχη ανάμεσα στο παλιό και στο καινούριο - όλοι ξέρουμε την έκβασή της, αλλά πάντα την παρακολουθούμε χωρίς ανάσα. Στο βάθος το Γαλαξείδι: μια μυθική πολιτεία που ετοιμάζεται να αποχαιρετήσει την παλιά, ναυτική της δόξα.

[Marios Shekeris · Rating 4 out of 5]

Πριν δυο-τρία χρόνια, ξόδεψα αρκετές ώρες παίζοντας ένα game/application στο κινητό. Το Seaport. Παιγνίδι στρατηγικής με προσομοίωση οικοδόμησης πλοίων στόλου, εμπορικών γραμμών, λιμανιών και σχετικών υποδομών. Το παιγνίδι ξεκινάει με ένα καράβι και με κατάλληλο χειρισμό και upgrades μεγαλώνει ο στόλος, και όσο περνά ο χρόνος, ο πραγματικός και ο virtual, η τεχνολογία προχωρεί, ο στόλος μεγαλώνει, και μετά κάρβουνο, και μετά πετρέλαιο και καύσιμα και όχι άλλο κάρβουνο, και γίνεσαι μεγιστάνας των αιώνων και τώρα φτάνει να έχεις στην κατοχή σου σουπερντουπερ πλοία με πυρηνική ενέργεια, με αιολική, με ηλιακή και ξερωγω. Σχεδόν ένα χρόνο συντηρούσα τον στόλο και το παιγνίδι. Αλλά ένα έντονο συναίσθημα ήταν σταθερό κατά την διάρκεια του παιγνιδιού και της στρατηγικής ανάπτυξης του στόλου: δεν πουλάω το La Grace! Το La Grace ήταν το πρώτο καράβι με το οποίο ξεκινάει το παιγνίδι. Your first ship in Seaport. We hope you remember her with fondness, captain. Αυτό μου έλεγε το παιγνίδι. Και μου πρότεινε σχεδόν επιτακτικά να το βάλω σε μουσείο αφού, τα upgrades ήρθαν, καινούρια πλοία μπήκαν στο στόλο, φθάσαμε και προσπεράσαμε το παρόν, και έχουμε πλοία από το μέλλον. Το La Grace είναι ένα αρχαίο μπρίκι δικάταρτο ιστιοφόρο.

Και όμως το 2020, σε παιγνίδι ασήμαντο και ανούσιο, σε εικονική ούτε καν πραγματικότητα, χωρίς κόστος, χωρίς ζημιά, χωρίς απώλεια καμιά, δεν το έκανε η ψυχή μου να το παρατήσω. Δεν ηθελα, δεν δεχόμουνα. Δεν τα έβαλα κάτω. Το είχα μέχρι το τέλος.

Και κάπου το παιγνίδι με ξεπέρασε, οι συναισθηματισμοί δεν χωρούσαν πλέον, δεν συμβάδιζαν με τον μεγιστάνα που είχα γίνει. Και έτσι απλά ξενέρωσα. Από την μια μέρα στην άλλη σταμάτησα να παίζω. Τα πλοία στο λιμάνι, ανενεργά. Μαζί του και το La Grace. Και λίγο πιο μετά το ξέχασα και το παιγνίδι. Με ξέχασε και αυτό. Το άφησα και με άφησε πίσω. Και σε κάποια φάση έσβησα και το app.

Και διαβάζω τον Σκελετόβραχο. Είναι καπετάνιος, πλοιοκτήτης. Που δεν θέλει να δεχτεί το μέλλον και μένει καπετάνιος στο ιστιοφόρο και θέλει να γυρίσει τον κόσμο και να αποδείξει ότι το παλιό είναι καλύτερο.

Και κάπου η ζωή τον ξεπέρασε, οι συναισθηματισμοί δεν χωρούσαν πλέον. Και έτσι απλά ξενέρωσε. Από την μια μέρα στην άλλη σταμάτησε να ζει. Τα πλοία στο λιμάνι, ανενεργά. Και λίγο πιο μετά ξέχασε και την ζωή. Τον ξέχασε και αυτή. Την άφησε και τον άφησε πίσω. Και σε κάποια φάση έσβησε...