Para - theatermonoloog

by David Van Reybrouck

In Para wordt de vergeten Belgische humanitaire missie in Somalië (1992-1993) tot leven gebracht. Belgische elitetroepen, de beruchte paracommando’s, namen er deel aan een VN-vredesmacht. Het betrof de grootste en langste vredesoperatie van Belgen in Afrika. Maar naast nobele doelstellingen, waren er ook heel wat wanpraktijken. Foto’s van een jongen die zogenaamd door twee para’s boven een vuur werd geroosterd gingen de wereld over. Na de gebeurtenissen in Rwanda in april 1994 lijkt ‘Somalië’ echter collectief naar de achtergrond te zijn verdrongen. De para’s zelf zwegen.

Van Reybrouck sprak de ‘onmenselijke geweldenaars’, las hun brieven huiswaarts en deed onderzoek naar de tragiek van internationale vredesoperaties. Het resultaat is een meeslepende monoloog die prangende vragen stelt over schuld en wroeging.

64 pages, Paperback

First published December 1, 2016

About the author

David Grégoire Van Reybrouck is a Belgian cultural historian, archaeologist and author. He writes historical fiction, literary non-fiction, novels, poetry, plays and academic texts. Moreover, he is the founder of the G1000 project in Belgium, a platform for democratic innovation and inclusive participatory politics.

He was born into a family of florists, bookbinders and artists. His father, a farmer's son, spent five years in the Democratic Republic of the Congo as a railway engineer immediately after independence.

He studied archaeology and philosophy at the University of Leuven (KU Leuven) and obtained a Master's degree in World Archaeology from the University of Cambridge. He also holds a doctorate from Leiden University.

----------------------------------------------------

David Grégoire Van Reybrouck is een Vlaamse cultuurhistoricus, archeoloog en schrijver.

David Van Reybrouck in de Nederlandstalige Wikipedia

David Van Reybrouck in de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren

David Van Reybrouck bij "Schrijversgewijs"

Reviews

[Reyer · Rating 3 out of 5]

Zes jaar na Congo schreef David van Reybrouck (1971) opnieuw een verhaal dat is georiënteerd op het Afrikaanse continent en gebaseerd op gesprekken die de schrijver voerde met mensen die het hebben meegemaakt, ditmaal de Belgische deelname (december 1992 - december 1993) aan een militaire vredesmissie in Somalië. Para beslaat echter nog geen honderd pagina’s en is geschreven in de vorm van een theatermonoloog.

Gruwelijke geschiedenis
Aan het woord is een voormalige paracommando die een lezing geeft over zijn ervaring. Gaandeweg verliest de spreker zich in zijn verhaal, dat naar het einde toe fragmentarisch en onsamenhangend is. Het relaas roept vragen op over het mentale welzijn van de oud-soldaat, maar ook over de missie zelf: is het niet merkwaardig om een groep mannen uit hun omgeving te plukken en in een gebied te droppen dat hen volstrekt vreemd is en een gruwelijke geschiedenis kent? Kun je daarop voorbereid zijn?

Bij de beelden van de soldaten in Somalië moest ik geregeld denken aan de stereotypen die Dipo Faloyin beschrijft in Afrika is geen land . Doordat Van Reybrouck onder de huid van zijn personages kruipt, blijft hij toch geloofwaardig. Ik vond zijn taalgebruik aanvankelijk wat opgeschoten en flauw-grappig, maar naar het einde toe krijgt het een poëtischer karakter. Ondanks dat stijl en vorm niet per se aan mij waren besteed, ben ik toch onder de indruk van zijn werk.

Op een keer mocht ik met de helikopter meevliegen. ’t Was regenseizoen. Die plassen daar, dat zijn hele meren! De pistes zijn weg, ge hebt niks van oriëntatie. En vanuit de lucht zag ik in die watervlakte een manneke van een jaar of zeven of acht op stap met een kudde van wel dertig dromedarissen. En die vond daar zijn weg naar een dorp, kilometers verderop, zo zonder niks. En die had misschien alleen een potteke kamelenmelk bij zich. Of een potteke yoghurt. Hij zwaaide naar ons met zijn wandelstok.
’t Is voor dat manneke dat we ’t deden.

[Ulka · Rating 5 out of 5]

Para is het script van de gelijknamige theatervoorstelling. Met grote voorsprong - het beste theaterstuk dat ik ooit heb gezien. Heeft alles wat een goed stuk hebben moet: interessant, er zit humor in (wat een talent om zo'n stuk een humoristisch touch te geven), ontroerend en het stemt tot nadenken. Dat allemaal gewikkeld in een uitmuntende acteerprestatie van Vanden Broecke.
Volgens mij moet dit boek als deel van het hierboven beschreven geheel gezien worden en daarom krijgt het 5 sterren van mij!

[Peter Vegel · Rating 5 out of 5]

Ik werd er even helemaal stil van. Gewoonweg ongelooflijk hoe de schrijver deze gebeurtenissen terug tot leven kan wekken. Ik hoop dat ik ooit nog de kans krijg Para en Missie in een theater te zien.

[Jacques · Rating 5 out of 5]

Interessant, humoristisch, aangrijpend. Dringend terug in de theaterzalen.