What do you think?
Rate this book
Sürgün Ruhum
Türkçeye çevrilen kitaplarıyla büyük ilgi gören Zabel Yesayan, 'Sürgün Ruhum'da, uzun yıllar yurt dışında yaşamış İstanbullu bir ressam olan Emma'nın memleketine dönüşünden sonra yaşadığı iç hesaplaşmaları ve yaşadığı güçlükleri anlatıyor. Yesayan'ın 1915'ten sonra kaleme aldığı ilk edebi eserlerden olan ve 1922'de yayımlanan 'Sürgün Ruhum', yaklaşık 1910'da, özelde Ermenilerin ve genelde tüm Osmanlı vatandaşlarının yaşadığı gerilimleri arka plana alarak, bir memlekete ait olmak, kendini evinde bile sürgün hissetmek, her şeyin siyaset tarafından belirlendiği koşullar altında sanatla uğraşmak gibi temalar etrafında, hem bireysel hem de sosyolojik düzlemde bir Osmanlı fotoğrafı çekiyor. Aynı zamanda bir "eve dönüş" hikâyesi olan 'Sürgün Ruhum', cennet gibi bir İstanbul'un ve yazarın da memleketi olan Üsküdar'ın, bu muhteşem görünümlerinin ardında bir yandan da ne tür sürgünlerin sahnesi olduğunu sorguluyor. Yaşadığı dönemin en önemli Osmanlı-Ermeni entelektüellerinden Zabel Yesayan'dan, yine çarpıcı, insanı sarsan bir eser.
- GenresNovella
88 pages, Paperback
Published November 1, 2016
105 people want to read
About the author
Zabel Yesayan
25 books61 followers(1878 – 1943) Armenian novelist, translator and professor of literature.
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 13 of 13 reviews
December 2, 2022
“Biliyorsunuz değil mi, böyledir…diye devam etti sanki yabancı ve uzak bir memleketteki sürgünleriz. Biz doğduğumuz ülkede sürgünüz, zira halkımızın müşterek hayatının etrafımızda yaratacağı o atmosferden mahmuruz… Yalnız narin ve ince iplerle bağlıyız öz yurdumuza”
Üsküdar’a geri dönen ressam Emma’nın anılarından oluşarak yazılmış, sürgün olmanın farklı hallerini tüm ağırlığı ile anlatan bir novella Sürgün Ruhum.
Okurken duygusal olarka zorlandığım bir kitap oldu. Yazarın Sonsöz’ü ise yine mükemmeldi. Mehmet Farih Uslu sayesinde bu kitabı okuyabilmek büyük bir şans bizler için.
Zabel Hanım’ın külliyatını okumaya devam edeceğim. Sizlere de mutlaka bu önemli yazarla tanışmanızı tavsiye ederim.
Üsküdar’a geri dönen ressam Emma’nın anılarından oluşarak yazılmış, sürgün olmanın farklı hallerini tüm ağırlığı ile anlatan bir novella Sürgün Ruhum.
Okurken duygusal olarka zorlandığım bir kitap oldu. Yazarın Sonsöz’ü ise yine mükemmeldi. Mehmet Farih Uslu sayesinde bu kitabı okuyabilmek büyük bir şans bizler için.
Zabel Hanım’ın külliyatını okumaya devam edeceğim. Sizlere de mutlaka bu önemli yazarla tanışmanızı tavsiye ederim.
February 1, 2019
Mehmet Fatih Uslu'nun harikulade çevirisi ve sonsözü ile Yesayan'ın başyapıtlarından birini Türkçe'de okumak büyük bir nimet. Uslu'nun sonsözü Sürgün Ruhum'u batı Ermeni edebiyatına yabancı okurlara da açmak için başucumuzda bir rehber. Yesayan'la geç olan tanışıklığı telafi etmek için Sürgün Ruhum'a ve Emma'ya dönmeyi naçizane tavsiye ederim.
November 29, 2017
Yesayan'ın okuduğum ikinci novellası bu. Genel olarak anlatım tarzını seviyorum yazarın. Ek olarak bu hikayede Emma isimli ressamın daha çok soyut kavramlarla ilgili düşüncelerini okumak hoşuma gitti. İsminden de anlaşılabileceği gibi sürgün olma halinin anlatıldığı bir hikaye bu. Yalnız sürgün temalı çoğu hikayeden farklı olarak daha soyut bir anlatımın tercih edilmesi bana hikayeyi sevdiren şey oldu.
Hikayenin sonunda çevirmenin bu novella üzerine hazırladığı bir yazı var, yazarı ve metni daha iyi anlamak için güzel bir çalışma bence. Hikayedeki dönüş motifi üzerine okurun kaçırmış olabileceği yerlere bir daha göz atmasını ve düşünmesini sağlıyor. Bu yazının kitabın sonuna eklenmesine ayrıca sevindim ben. Çünkü daha önce defalarca bu tarz çalışmaların hikayelerin başına eklenerek okurun hikayeyi bağımsız bir şekilde yorumlamasına engel olunduğuna şahit oldum. Bu açıdan yayınevine ayrıca teşekkür etmek şart.:)
Hikayenin sonunda çevirmenin bu novella üzerine hazırladığı bir yazı var, yazarı ve metni daha iyi anlamak için güzel bir çalışma bence. Hikayedeki dönüş motifi üzerine okurun kaçırmış olabileceği yerlere bir daha göz atmasını ve düşünmesini sağlıyor. Bu yazının kitabın sonuna eklenmesine ayrıca sevindim ben. Çünkü daha önce defalarca bu tarz çalışmaların hikayelerin başına eklenerek okurun hikayeyi bağımsız bir şekilde yorumlamasına engel olunduğuna şahit oldum. Bu açıdan yayınevine ayrıca teşekkür etmek şart.:)
November 28, 2022
Dünya ruhlarla, mucizelerle ve harikalarla dolar ve sen ağlayabilir ya da gülebilirsin. Ve bu mucizeleri kendi gözleriyle göremeyenler seninle ağlar, seninle gülerler. İşte sanat budur.
.
Kitapçıların ne derece öneme sahip olduğunu bazen unutuyoruz. İstanbul’da bir kitapçıda gezerken tesadüf eseri karşılaştım Sürgün Ruhum’la. Daha öncesinde hiçbir yerde gördüğümü hatırlamıyorum hatta ne yazık ki hiç bu yazardan bahsedildiğini bile duymadım. Ermeni edebiyatına ait bir eser ve Zabel Yesayan gerçekten çok önemli bir kadın yazar. Kendisi edebi kişiliğiyle, sanat sevgisiyle, güçlüklerle geçmiş yaşamıyla öne çıkıyor aynı zamanda üniversite okumuş ilk Ermeni kadın olduğundan bahsetmeden olmaz. Sürgün Ruhum’da, İstanbul’a geri dönmüş bir kadın ressam anlatılıyor. Pencerenin önünde anılar arasında dolanan bu kadının sanat, aşk, sürgün olmak ve hakkında düşüncelerini aktarıyor. Çok güzel ruhsal betimlemelere sahip ve ince bir kalemle yazılmış. Olaylar keskin ayrımlara sahip olsa da yazım tarzı kitabın basitleşmesine engel oluyor. Oldukça bireysel bir düşünce akışına sahip görünse de yer yer toplumun bütünüyle kaynaşan bir duruşa sahip. Başlarda yer alan sanatçı-sanat hakkında yazılanlar çok hoşuma gitti. Bunun yanında karakterin duygusallığının ön planda olmasını beğendim. Daha öncesinde Ermeni edebiyatından sanırım hiç okumadım ve güzel bir tanışma kitabı oldu. Yazım tarzı olarak Mehmet Rauf’un, Eylül’ünü belki biraz da Çalıkuşu’nu andırdı bana. Yazarın Son Kadeh kitabına da bakmayı düşünüyorum.
.
Kitapçıların ne derece öneme sahip olduğunu bazen unutuyoruz. İstanbul’da bir kitapçıda gezerken tesadüf eseri karşılaştım Sürgün Ruhum’la. Daha öncesinde hiçbir yerde gördüğümü hatırlamıyorum hatta ne yazık ki hiç bu yazardan bahsedildiğini bile duymadım. Ermeni edebiyatına ait bir eser ve Zabel Yesayan gerçekten çok önemli bir kadın yazar. Kendisi edebi kişiliğiyle, sanat sevgisiyle, güçlüklerle geçmiş yaşamıyla öne çıkıyor aynı zamanda üniversite okumuş ilk Ermeni kadın olduğundan bahsetmeden olmaz. Sürgün Ruhum’da, İstanbul’a geri dönmüş bir kadın ressam anlatılıyor. Pencerenin önünde anılar arasında dolanan bu kadının sanat, aşk, sürgün olmak ve hakkında düşüncelerini aktarıyor. Çok güzel ruhsal betimlemelere sahip ve ince bir kalemle yazılmış. Olaylar keskin ayrımlara sahip olsa da yazım tarzı kitabın basitleşmesine engel oluyor. Oldukça bireysel bir düşünce akışına sahip görünse de yer yer toplumun bütünüyle kaynaşan bir duruşa sahip. Başlarda yer alan sanatçı-sanat hakkında yazılanlar çok hoşuma gitti. Bunun yanında karakterin duygusallığının ön planda olmasını beğendim. Daha öncesinde Ermeni edebiyatından sanırım hiç okumadım ve güzel bir tanışma kitabı oldu. Yazım tarzı olarak Mehmet Rauf’un, Eylül’ünü belki biraz da Çalıkuşu’nu andırdı bana. Yazarın Son Kadeh kitabına da bakmayı düşünüyorum.
December 6, 2025
Zabel Yesayan’la ilk tanışıklığım Sürgün Ruhum sayesinde oldu ve daha ilk sayfalardan itibaren yazarın sesine, kelimelerinin taşıdığı tarihsel ağırlığa ve sürgün olmanın içsel katmanlarını bu denli incelikle açmasına hayran kaldım.
Ermeni olmanın tarihsel yükü ve kolektif hafızası metnin her katmanına sızmış durumda. Fakat Yesayan bunu bir kurban söylemine indirgemeden işlemiş; 1915 sonrası yazılmasına rağmen. Diğer kitaplarını da edineceğim.
Ermeni olmanın tarihsel yükü ve kolektif hafızası metnin her katmanına sızmış durumda. Fakat Yesayan bunu bir kurban söylemine indirgemeden işlemiş; 1915 sonrası yazılmasına rağmen. Diğer kitaplarını da edineceğim.
October 20, 2024
kütüphaneye yerleştirirken ele öylesine alınıp bırakılamayanlardan. sabah başladım ve yesayan’a vuruldum. geç kalmışlık hissini veren yazarlardan.
“..ruhunda sevinç olmadığı için değil, daha ziyade her şeyi içinde derinlere gömdüğü için. Onda her şey bu katı ve affetmeyen maskenin altında olup biter ve ruhundaki hareketler satha çıkmaz. Onu tanımak ve sevmek için onun sıkı sıkıya kapalı iç dünyasına nüfuz etmek ve bunu yapmak için de kalbinin yolunu bulmak gerekir. Bu, neticesiz kalacak bir çaba değildir kuşkusuz ve ben daima bu keşfi yapmaya merak duydum.”
“..ruhunda sevinç olmadığı için değil, daha ziyade her şeyi içinde derinlere gömdüğü için. Onda her şey bu katı ve affetmeyen maskenin altında olup biter ve ruhundaki hareketler satha çıkmaz. Onu tanımak ve sevmek için onun sıkı sıkıya kapalı iç dünyasına nüfuz etmek ve bunu yapmak için de kalbinin yolunu bulmak gerekir. Bu, neticesiz kalacak bir çaba değildir kuşkusuz ve ben daima bu keşfi yapmaya merak duydum.”
October 8, 2020
Sanat dallarındaki disiplinlerarasılık her zaman zenginleştirici olmuştur ama ressamların dünyaya bakışı ve anlamlandırışının muhteşemliğinin boyutlarını ifade etmek gerçekten güç. Otobiyografik özellikler taşıyan bu yapıt, uzun yıllar kaldığı Avrupa’dan doğduğu ve büyüdüğü Üsküdar’a dönen ressam Emma’nın seslerle, kokularla, anlarla ve hislerle yoğrulan İstanbul izlenimlerini anlatıyor. Bununla da kalmıyor, duygularla sanatsal üretim arasındaki geçişlerin aslında ne kadar sancılı olduğunu, bu serüvenin asla pürüzsüz ve sonlu bir süreç olmadığını tekrar tekrar hatırlatıyor.
Bir ressamın kendini, yaşadığı kenti ve insanları nasıl bir gözle incelediğini anlamak adına yazılmış belki de en güzel eserlerden biri. Bir ressamın kendi yaşamını bir tablonun estetiğiyle, nüansıyla ve ahengiyle/ahenksizliğiyle ele almasını takip etmenin verdiği hazzı tarif etmek de imkansız, bu halde yalnızca eseri şiddetle tavsiye etmekle yetinebilirim.
Bir ressamın kendini, yaşadığı kenti ve insanları nasıl bir gözle incelediğini anlamak adına yazılmış belki de en güzel eserlerden biri. Bir ressamın kendi yaşamını bir tablonun estetiğiyle, nüansıyla ve ahengiyle/ahenksizliğiyle ele almasını takip etmenin verdiği hazzı tarif etmek de imkansız, bu halde yalnızca eseri şiddetle tavsiye etmekle yetinebilirim.
November 28, 2020
Havada nasıl da insanı altüst eden bir koku var, nem ve aynı zamanda lodosun ılık dalgası... Ve bilhassa ebedi bir ölümü ve yeniden doğuşu hatırlatan o kararsız, mütemadiyen değişen, ateşli altüst oluş.
December 28, 2022
“Belagat kabiliyetine rağmen kendisi de ne dediğini bilmiyor, şansa ağzından çıkmış parlak bir cümle geri kalan söyleyeceklerini belirleyiveriyor. Zihni, yelkenlerini açmış dümensiz bir gemi gibi. Dışardan bakanda, hızla ve güzelce seyrederek gayesine ulaşacağı intibaı yaratıyor, lakin kendisi de hangi kıyıya varacağını ve hatta kayalara çarpıp gemisini batırabileceğini bilmiyor.”
July 5, 2025
Neredeyse 100 yıl önce, bir araba yolculuğunda ruhumu kasıp kavuran duygulara incwlikle tercüman oldu. Okuduğum ilk Zabel Yesayan kitabıydı, son olmayacağı aşikar.
January 20, 2017
Kitabın tahmini olarak 1909 sonrası geçtiği düşünülerek çeviride eski kelimelere yer verilmiş ancak bu konuda biraz aşırıya kaçıldığı kanaatindeyim.
Ancak Zabel Yesayan, Ermeni Soykırımı sonrası anavatandan göçmek zorunda kalma ile uzun yıllar anavatandan uzak yaşayıp geri dönüşte yine sürgün hayatı yaşayan Ermenilerin sıkıntılarını bu kısa romanda çok güzel anlatıyor.
Ancak Zabel Yesayan, Ermeni Soykırımı sonrası anavatandan göçmek zorunda kalma ile uzun yıllar anavatandan uzak yaşayıp geri dönüşte yine sürgün hayatı yaşayan Ermenilerin sıkıntılarını bu kısa romanda çok güzel anlatıyor.
Displaying 1 - 13 of 13 reviews