What do you think?
Rate this book
Atmeydanı'nda Ölüm: 17. Yüzyıl İstanbul'unda Toplumsal Cinsiyet, Hoşgörü ve İhtida
Marc David Baer’in çeşitli akademik dergilerde yayımlanan makalelerinden oluşan Atmeydanı’nda Ölüm, Osmanlı tarihinin kara deliği olan 17. yüzyıla odaklanıyor. Yarısı IV. Mehmed’in iktidarıyla geçen bu yüzyıl, hoşgörünün ortadan kalktığı, din içi ve dinler arası ilişkilerde şiddetin yükseldiği bir dönemdi.
Baer, daha Müslüman bir toplum oluşturulması için şiddeti gerekli gören, köktendinci Kadızâdeli hareketinin bu dönemde zirveye çıkışının nedenlerine yakından bakıyor ve bu hareketin etkisi altına giren devletin yürüttüğü yaygın İslamlaştırma çabalarını farklı örnekler üzerinden ele alıyor.
1660 yılında İstanbul’da, özellikle Hıristiyan ve Yahudilerin yoğun olarak yaşadığı mahalleleri etkileyen büyük yangının Osmanlı hanedanı nazarında şehrin İslamlaştırılması için bir fırsat yarattığını öne süren Baer’e göre, kadınların eski hayatlarından kurtulma şansı gibi gördükleri ihtida da bu İslamlaştırma çabalarına katkıda bulunuyor. Zina yaptıkları iddia edilen Yahudi bir adamla Müslüman bir kadının idamlarını konu alan makalesinde, bu ağır cezanın toplumsal cinsiyet düzeninin ve dini hiyerarşinin korunmasına hizmet ettiğini gösteriyor. Dönemin vakanüvisleriyle başka tarihçileri karşılaştıran Baer, padişahın iktidarını güçlendirmek amacıyla tarihyazımını kullanarak ideal sultan imgesi çizdirme yönündeki çabalarının sonuçlarını gözler önüne seriyor.
Hoşgörü ve ihtidanın tartışıldığı son bölümde Baer, hoşgörünün temelinde bir eşitsizlik olduğunu, Osmanlı’nın toplumsal cinsiyet, din ve sınıf farklarını bu eşitsizlik üzerinden yönettiğini savunuyor.
Baer, daha Müslüman bir toplum oluşturulması için şiddeti gerekli gören, köktendinci Kadızâdeli hareketinin bu dönemde zirveye çıkışının nedenlerine yakından bakıyor ve bu hareketin etkisi altına giren devletin yürüttüğü yaygın İslamlaştırma çabalarını farklı örnekler üzerinden ele alıyor.
1660 yılında İstanbul’da, özellikle Hıristiyan ve Yahudilerin yoğun olarak yaşadığı mahalleleri etkileyen büyük yangının Osmanlı hanedanı nazarında şehrin İslamlaştırılması için bir fırsat yarattığını öne süren Baer’e göre, kadınların eski hayatlarından kurtulma şansı gibi gördükleri ihtida da bu İslamlaştırma çabalarına katkıda bulunuyor. Zina yaptıkları iddia edilen Yahudi bir adamla Müslüman bir kadının idamlarını konu alan makalesinde, bu ağır cezanın toplumsal cinsiyet düzeninin ve dini hiyerarşinin korunmasına hizmet ettiğini gösteriyor. Dönemin vakanüvisleriyle başka tarihçileri karşılaştıran Baer, padişahın iktidarını güçlendirmek amacıyla tarihyazımını kullanarak ideal sultan imgesi çizdirme yönündeki çabalarının sonuçlarını gözler önüne seriyor.
Hoşgörü ve ihtidanın tartışıldığı son bölümde Baer, hoşgörünün temelinde bir eşitsizlik olduğunu, Osmanlı’nın toplumsal cinsiyet, din ve sınıf farklarını bu eşitsizlik üzerinden yönettiğini savunuyor.
180 pages, Paperback
First published January 1, 2014
20 people want to read
About the author
Marc David Baer
18 books49 followersProfessor Baer earned his BA degree at Northwestern University and his PhD at the University of Chicago. Before joining LSE in 2013, Baer taught at Tulane University, New Orleans, and the University of California, Irvine.
Professor Baer’s research focuses on the connected histories of Christians, Jews, and Muslims in European and Middle Eastern history, from the early modern era to the modern .
His first book, Honored by the Glory of Islam: Conversion and Conquest in Ottoman Europe (Oxford, 2008, Turkish translation, IV. Mehmet Döneminde Osmanlı Avrupasında İhtida ve Fetih, Hil, 2010), analyzes how Muslim proselytizers conceived and practiced converting other Muslims, as well as Christians and Jews to their interpretation of Islam. Honored by the Glory of Islam was awarded the Albert Hourani Prize of the Middle East Studies Association of North America as the best book in Middle East Studies, 2008. The monograph was also short listed as the best first book in the History of Religions by the American Academy of Religion, 2009. He ends Honored by the Glory of Islam with the conversion to Islam of a group of messianic Jews in seventeenth-century Ottoman Salonika, which is the focus of his second monograph, The Dönme: Jewish Converts, Muslim Revolutionaries, and Secular Turks (Stanford, 2010, Turkish translation, Selânikli Dönmeler: Musevilikten Dönenler, Müslüman Devrimciler, ve Laik Türkler, Doğan, 2011). The Dönme is the first complete history of a secretive Ottoman community from its origins to its dissolution in twentieth-century Istanbul. The Dönme was named finalist, Sephardic Culture category at the National Jewish Book Awards, 2010.
Professor Baer’s research focuses on the connected histories of Christians, Jews, and Muslims in European and Middle Eastern history, from the early modern era to the modern .
His first book, Honored by the Glory of Islam: Conversion and Conquest in Ottoman Europe (Oxford, 2008, Turkish translation, IV. Mehmet Döneminde Osmanlı Avrupasında İhtida ve Fetih, Hil, 2010), analyzes how Muslim proselytizers conceived and practiced converting other Muslims, as well as Christians and Jews to their interpretation of Islam. Honored by the Glory of Islam was awarded the Albert Hourani Prize of the Middle East Studies Association of North America as the best book in Middle East Studies, 2008. The monograph was also short listed as the best first book in the History of Religions by the American Academy of Religion, 2009. He ends Honored by the Glory of Islam with the conversion to Islam of a group of messianic Jews in seventeenth-century Ottoman Salonika, which is the focus of his second monograph, The Dönme: Jewish Converts, Muslim Revolutionaries, and Secular Turks (Stanford, 2010, Turkish translation, Selânikli Dönmeler: Musevilikten Dönenler, Müslüman Devrimciler, ve Laik Türkler, Doğan, 2011). The Dönme is the first complete history of a secretive Ottoman community from its origins to its dissolution in twentieth-century Istanbul. The Dönme was named finalist, Sephardic Culture category at the National Jewish Book Awards, 2010.
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 of 1 review
June 2, 2023
Özellikle beşinci bölüm, yani M. D. Baer, A. Shryock ve U. Makdisi'nin sohbeti harikaydı.
"Geçmişin uygunsuz yanlarını dillendirmemek, o geçmişle hiçbir zaman uzlaşamayacağımız anlamına gelir."
Baer
"Metinleri, tarih yazımındaki geleneksel karşılaştırmalı okuma yöntemiyle değil, yan yana getirerek okumaya ihtiyacımız var bence. (...) Yan yanalık bence deneyimsel, karşılaştırma ise çoğunlukla siyasi."
Makdisi
"Geçmişin uygunsuz yanlarını dillendirmemek, o geçmişle hiçbir zaman uzlaşamayacağımız anlamına gelir."
Baer
"Metinleri, tarih yazımındaki geleneksel karşılaştırmalı okuma yöntemiyle değil, yan yana getirerek okumaya ihtiyacımız var bence. (...) Yan yanalık bence deneyimsel, karşılaştırma ise çoğunlukla siyasi."
Makdisi
Displaying 1 of 1 review