Νίκος Καββαδίας: Γυναίκα - θάλασσα - ζωή

by Μήτσος Κασόλας

Αφηγήσεις στο μαγνητόφωνο

Σημασία έχει το γιατί η ποίηση του Καββαδία, κοντά έναν αιώνα σχεδόν τώρα, προκαλεί το ενδιαφέρον, τη μέθεξη του κόσμου, μαγεύοντάς τον. Πάντως, εγώ, όσο κι αν προσπάθησα να την ερμηνεύσω, να την εξηγήσω αυτή τη μαγεία της ποίησής του, δεν νομίζω ότι τα κατάφερα. Και ευτυχώς που συνεχίζει να μου διαφεύγει -ή να μας διαφεύγει-, για να μας γοητεύει πάντα, χωρίς να αποκλείεται να ήταν σε θέση να μας την εξηγήσει και ο ίδιος! Και ας μη σπεύσει κανείς εύκολα να εξηγήσει το φαινόμενο Καββαδίας. Το φαινόμενο της αξιοθαύμαστης γοητείας του. Η γοητεία του αυτή, όμως, έρχεται από μακριά, από το 1933. Και δεν οφείλεται μόνο (όπως κατά κόρον έχει γραφεί) στις μελοποιήσεις του Καββαδία από τον Θάνο Μικρούτσικο. Ήταν και άλλοι που τον μελοποίησαν και τον γνώρισαν κι αυτοί στο «μεγάλο κοινό». Και με τη σειρά μου, νομίζω πως κάτι έκανα κι εγώ προς αυτή την κατεύθυνση, με το βιβλίο μου, αλλά και πριν απ' αυτό, με τις εκτενείς δημοσιεύσεις μου στην εφημερίδα "Αυγή" των αφηγήσεών του για τη ζωή του και την ποίησή του στο μαγνητόφωνό μου τον Δεκέμβριο του 1974. Δημοσιεύσεις που στάθηκαν αφορμή για να προκύψουν έκτοτε αρκετά βιβλία για τον Καββαδία, βασισμένα -πολλά- και στις δικές μου δημοσιεύσεις. Έπειτα απ' αυτές, εμφανίστηκαν οι μελοποιοί του Καββαδία και, κυρίως, ο Θάνος Μικρούτσικος.

Για να επανέλθω, η γοητεία, λοιπόν, του Καββαδία και η γνωριμία του στον κόσμο έρχεται από το 1933 που κυκλοφόρησε η ποιητική του συλλογή "Μαραμπού" -είκοσι τριών χρόνων τότε ο Καββαδίας- και από το 1947 που κυκλοφόρησε πάλι το "Μαραμπού" και πρωτοεκδόθηκε η ποιητική του συλλογή "Πούσι". Είναι αναμφισβήτητο γεγονός ότι ο τότε πνευματικός και καλλιτεχνικός κόσμος υποδέχτηκε με θαυμασμό τις ποιητικές του συλλογές και αργότερα και το μυθιστόρημά του "Βάρδια". Αυτός ο κόσμος παρέδωσε τη σκυτάλη της γοητείας του ποιητή στις επόμενες γενιές. Πράγμα που φάνηκε και από την κοσμοσυρροή απλών ανθρώπων στην κηδεία του στο Α' Νεκροταφείο Αθηνών. Εκεί παρευρέθηκε ένας κόσμος, στην πλειονότητά του, λαϊκός, εργατικός, που αισθανόταν ότι έχασε νωρίς ένα δικό του άνθρωπο, σπουδαίο για τον τόπο μας, ο οποίος θαλασσοδερνόταν στα πέλαγα και στους ωκεανούς για την ζωή του, όπως και χιλιάδες άλλοι ναυτικοί της πατρίδας μας.


Πρόλογος
Μαγεία στον τοίχο της Καισαριανής
«Το Μαραμπού»
- Γυναίκα
Το καράβι του Καββαδία
Το Καρχηδόνιο επίχρισμα
Φάτα Μοργκάνα
Γοργόνα και Ποσειδώνας
Το βάσανο της γραφής
Τσουβάλια με δεκάρες. Και μια κηδεία!
Θολά νερά
Ένας σκύλος αναγνώστης!
Το τσιγάρο κι εκείνη
- Γράμματα
Δυο γράμματα της Τζένιας Καββαδία
Ποιήματα του Νίκου Καββαδία που δεν περιλαμβάνονται στα βιβλία του
«Δίχως φυλαχτό»
«Και το κορμί θυμάται...»
Βάρδια
- Θάλασσα
Σύνταξη και σκορπιοί
Ο... Τριζάτος
Για τον θάνατο και τον κόσμο
Ήθελε σπίτι με... κεραμίδι!
Δόντια καρχαρία και αφροδίσιο!
Τα ρέστα
Το κουστούμι του Καββαδία
Η γέννηση του παρόντος βιβλίου
- Οι φίλοι
Για τον Σεφέρη
Για τον Μυριβήλη
Για τον Βενέζη
Για τον Καζαντζάκη
Για τον Ρίτσο, τον Ελύτη, τον Βάρναλη, τον Χατζή, τον Πολίτη
- Ο Καββαδίας - Η Αριστερά - Οι άλλοι
Από πολύ νωρίς
Γιατί δεν έγινε ήρωας
Του χρόνου τα γυρίσματα
Αμαρτωλοί και αθώοι
Ο «άχρηστος»
Πολιτισμός και Αριστερά. Από πόσο μακριά έρχεται η Αριστερά;
Ένας ολόκληρος κόσμος
Ο Καββαδίας για το Πολυτεχνείο, τον Παπαδόπουλο, την Κατοχή, τον Λόρκα, τον Τσε Γκεβάρα
Οι κλοτσιές
Ήθελε να ήταν ψηλός
Ο Μανόλης Αναγνωστάκης για τον Καββαδία
«Θεσσαλονίκη II»
- Ζωή
Αλήθειες και ψέματα
Το μπανιστήρι και η μάνα του
Το αγώγι
Ο διαφθορέας της Κίνας!
Πώς ο Βάρναλης έφαγε τον Λένιν
Η Σπανιόλα!
Το τρίτο μήλο της αβύσσου
- Η μακροβιότητα της ποίησης του Καββαδία
Αντοχή μέσα στον χρόνο
Ένα σχόλιο τελευταίο
Το ένταλμα
- Επίλογος
«Πικρία»
Ο επικήδειος του φίλου
Υστερόγραφο: Ο «άλλος» Καββαδίας
- Παραλειπόμενα
- Πρώτες δημοσιεύσεις
Ομιλίες σε εκδηλώσεις για τον Καββαδία
Οι συναντήσεις
- Επίμετρο
Γκέιλ Χολστ-Γουόρχαφτ: Η γοητεία του Καββαδία
Μαρίζα Κωχ: Πώς μελοποίησα ποιήματα του Νίκου Καββαδία
- Ο Αθηναϊκός Τύπος για τον Νίκο Καββαδία
Ο Αθηναϊκός Τύπος για το "Νίκος Καββαδίας: Γυναίκα - Θάλασσα - Ζωή"
Η συνέντευξη
Οι κληρονόμοι...
Η αποθέωση του Καββαδία
Η μαγεία!
Η σιωπή του Πυθαγόρα!
Καββαδίας, Μικρούτσικος, Φραγκιάς
Στην Κύπρο
Καββαδίας, Σεφέρης, Καρυωτάκης
Ένα γεγονός μη αναμενόμενο!
Η Θεσσαλονίκη, ο Καββαδίας και μια γοργόνα
Ο Χάρος, ο Θεός, η Εύα, ο Απόστολος Πέτρος και ο... Καββαδίας
Ένα ευτράπελο σχόλιο
Τα «παιδιά» του Καββαδία
Σιγανά και ταπεινά η αναχώρησή του!

200 pages, Paperback

First published January 1, 2004

Reviews

[Irini Gergianaki · Rating 3 out of 5]

"Γιατί μπερδεύω τούτη εδώ με μι' άλλην ιστορία; Είν' ένα χέρι που πονάει, βαρύ και λαβωμένο. Βλέπω συχνά στον ύπνο μου ένα άσπρο καρχαρία με περιμένει νηστικός η εγώ τον περιμένω; (...)"

[Eribunnie⚓️ · Rating 5 out of 5]

😭😭💓