Jump to ratings and reviews
Rate this book

Alles van waarde

Rate this book
Wat is economie? Wat is welvaart? Denk je meteen aan geld? Een hoog bbp? Zolang we denken dat economie alleen om cijfers draait, blijven we daarop sturen. Maar goede economische cijfers betekenen nog niet dat iedereen welvarend is en een goed leven heeft.

In dit boek legt Matthias Olthaar uit wat economie is, en staat hij stil bij de economische keuzes die we dagelijks als we spullen kopen, carrière maken, dromen najagen, de buurvrouw complimenteren met haar nieuwe auto, of de kinderen succes wensen op school.



Hij onderzoekt rijkdom - alles wat van waarde is - en hoe wij als burger, consument, ondernemer of werknemer kunnen bijdragen aan een betere wereld voor iedereen. Alles van waarde toont een nieuw vergezicht en geeft hoop en handelingsperspectief.



Dr. Matthias Olthaar is lector vitale economie en gepromoveerd op onderzoek naar de handelspositie van Afrikaanse boeren in mondiale voedselketens. Als co-auteur schreef hij samen met econoom Paul Schenderling de boeken Hoe handel ik eerlijk en Er is leven na de groei. Hij is medeoprichter van Stichting Genoeg om te Leven, die in 2024 op plek 17 van de duurzame 100 in Trouw stond.

287 pages, Kindle Edition

Published April 19, 2025

7 people are currently reading
50 people want to read

About the author

Matthias Olthaar

4 books2 followers

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
9 (36%)
4 stars
13 (52%)
3 stars
3 (12%)
2 stars
0 (0%)
1 star
0 (0%)
Displaying 1 - 5 of 5 reviews
Profile Image for Willemf.
183 reviews
August 3, 2025
Mooi boek dat mijn denken over ‘de economie’ of beter: ‘gemeenschapskunde’ heeft doen veranderen . ‘Eigenlijk is de economie dood (…) Economie, immers, is gemeenschapskunde, maar van gemeenschap is nog weinig sprake. Door de uitholling van gemeenschappen sinds de komst van de markteconomie zijn we in toenemende mate uitgegroeid tot een collectief van individuen. Een collectief dat alleen verantwoordelijkheid draagt voor zichzelf, haar of zijn eigen succes en prestaties, maar niet langer voor de gemeenschap.’ (p. 251).

Aangename verassing in het boek was dat Olthaar het denken van de Duitse filosoof Josef Pieper gebruikte; een denker die ik nog niet zo scherp op mijn radar had.
163 reviews3 followers
May 14, 2025
Een inspirerend boek, volgens mij is Matthias eerder een spreker dan een schrijver. Niets mis mee, maar een betere redacteur had onnodige herhalingen en onlogische denkstappen kunnen voorkomen. De kern is helder; geld maakt niet gelukkig, maar we hebben de samenleving zo ingericht dat we aan geld wel de hoogste waarde toekennen. We zijn geen homo economicus maar worden dat omdat alle signalen ons die kant op sturen. De kapitalistische signalen. En die zijn weer strijdig met democratie, omdat kapitalisme globaal is en democratie lokaal, landelijk. De kunst is om niet geld maar waarde centraal te stellen.
Afijn, nog veel meer boeiende gedachten en wenkende perspectieven.
25 reviews
June 11, 2025
In onze westerse maatschappij zijn we welvaart steeds meer gaan associëren met bezit, status en carrière. Daar kleven twee grote nadelen aan: ten eerste zorgt dit ervoor dat we eindeloze groei nodig hebben om gelukkig te blijven, er blijft namelijk altijd iets om te wensen. En onze planeet kan die eindeloze groei niet aan. We putten de aarde uit. Ten tweede leidt deze drang naar meer bezit, status en carrière niet tot meer, maar juist tot een minder gelukkig leven. We putten ook onszelf uit.

Richard Easterlin toonde in 1974 in een wetenschappelijk onderzoek al aan dat geld en geluk tot een bepaald niveau gelijk op gaan, maar bij een bepaald inkomen ook ontkoppeld raken en bij een nog hoger inkomen een negatieve relatie hebben. Deze zogenaamde Easterlin pardox zien we ook terug in de geluksstatistieken van verschillende landen. Landen met een lagere levensstandaard scoren dikwijls hoger op zowel de subjectieve beleving van geluk als op meer objectieve maatstaven van welzijn, dan landen met een hogere levensstandaard, gemeten in bbp (bruto binnenlands product). Wat dus voor individuen opgaat, geldt ook voor landen: bij landen met een hoog bbp is er sprake van ‘verspild bbp’, dat gedeelte dat niet meer bijdraagt aan meer welzijn en geluk.

In dit boek gaat Olthaar op zoek naar de werkelijke betekenis van economie en van welvaart: wat maakt voor ons het leven de moeite waard en hoeveel geld hebben we hiervoor nodig. Het is daarmee een aanvulling op het boek ‘Er is leven na de groei’ van Paul Schenderling. Richt het boek van Paul zich vooral op de beleidsmakers, Matthias wil ons burgers de ogen openen. Want als het ons massaal lukt om te leven van genoeg, dan worden we daar niet alleen zelf gelukkiger van, maar is er ook ruim voldoende voor de 8,5 miljard mensen op deze aarde om een gelukkig leven te leiden. Daarvoor hebben we slechts 30% van de huidige wereldwijde productie nodig.
Om dit voor elkaar te krijgen, hebben we een nieuw verhaal nodig dat zo aansprekend is, dat steeds meer mensen dit omarmen. In ‘Alles van Waarde’ vertelt Matthias dit nieuwe verhaal.

Omdat ik zelf al enige tijd werk aan gelukkig leven van genoeg, is niet alles dat Matthias te vertellen heeft voor mij nieuw. Maar toch kan hij ook mij nog veel leren. Zo was ik niet bekend met de Easterlin paradox, een prachtige wetenschappelijke onderbouwing van een gevoel dat ik zelf al had. En het aloude gezegde ‘het bezit van de zaak is het einde van het vermaak’ blijkt ook wetenschappelijk bewezen, door psycholoog Richard Solomon. En wat ik echt als een geruststelling heb ervaren, is dat als we allemaal leven van genoeg, er voor de 8,5 miljard wereldburgers ruim voldoende geproduceerd wordt en we ook nog veel natuur overhouden.

Met zijn definitie van economie als gemeenschapskunde zit Olthaar dicht bij de analyse van de Engelse econome Kate Raworth, die de klassieke economen verwijt dat ze alleen naar de markteconomie kijken en de gemeenschap, de overheid en het huishouden buiten beschouwing laten.

Matthias besluit met de oproep om te vieren dat het leven goed is, als bron van vreugde en als daad van verzet. Ik doe daar graag aan mee.

Het boek van Matthias is een aanwinst in de postgroei-literatuur, omdat hierin wijzelf, de burgers, het vertrekpunt zijn. Het helpt ons om een gevoel dat we sluimerend al hadden om te zetten in een overtuiging en hier met trots voor uit te komen. De titel is een knipoog naar de dichtregel “alles van waarde is weerloos” van Lucebert. Alles van waarde is weerloos als we doorgaan op de ingeslagen weg.

Ik blijf nog wel met een vraag zitten. Matthias is niet tegen innovatie, het heeft ons veel gebracht. Kunnen we blijven innoveren zonder het mechanisme van de markt? Alle innovaties moeten het hebben van een kleine groep innovators, die als eerste een vermogen neerleggen voor de innovatie om daarmee die innovatie toegankelijk te maken voor het grote publiek. Hoe gaat dit werken in een postgroei-economie?
Profile Image for Marc.
335 reviews7 followers
June 25, 2025
Goed boek over wat je zelf kunt doen om de klimaatapocalyps nog even uit te stellen. Gaat vooral over narratieven (bleh, maar dat is de woordkeus) over wat een goed leven is. Als je dit boek uit hebt, ben je er wel van overtuigd dat de markteconomie een pyramidespel is, dat "goed" blijft gaan zolang er jaarlijks wordt gegroeid. Nadeel is alleen dat de natuur dat allang niet meer trekt, inclusief de mensheid.

Uit eigen herinnering: Toen ik opgroeide, was één salaris genoeg om een gezin van vier in een huis te laten wonen, twee kinderen te laten studeren (met particuliere beurs, OK), om de drie jaar een nieuwe auto te kopen en elk jaar twee weken op vakantie te gaan. Nu heb je daar minstens 1,5 salaris voor nodig en alle ouders met kinderen voelen zich uitgeput van het werken en zorgen. Op je werk moet je ook steeds productiever zijn en dat trekt niet iedereen.

Het narratief/verhaal/discours dat Olthaar voorstelt is om met veel minder (spullen) genoegen te nemen, waardoor je minder kunt werken en kunt gaan doen wat echt belangrijk is. Met je kinderen optrekken of zo, zolang die daar nog zin in hebben. Of op je gemak de Très Riches Heures du Duc de Barry eens doornemen, een 15e eeuws manuscript met wel erg mooie plaatjes.

Olthaar is een carrière als dominee misgelopen, want zijn pleidooi voor doen wat belangrijk is draait wel heel erg om samenheid en positiviteit en WTV en daar ben ik allemaal niet zo van, maar we zitten nu wel erg op de tour van geld dat je niet hebt uitgeven aan spullen die je niet kunt betalen om indruk te maken op mensen die je niet mag (citaat uit The Fight Club van Chuck Palahniuk). Influencer marketing, zeg maar.

Al lezend pak je ook nog fun facts mee, zoals dat de Rijn vooral gevuld wordt met gletscherwater en hoe gaan we dat dan ook alweer doen als we geen gletschers meer hebben? Of dat 1 of misschien wel 3 miljard mensen straks in gebieden woont waar de gemiddelde temperatuur boven de 29 graden is en dat overleef je niet. Die mensen gaan op de loop naar plekken waar het koeler is.

Kortom, een goed verhaal, ook al is het niet zo vlot geschreven als een journalist zou doen, en ook een inktzwarte onheilsboodschap, die niemand wil horen.
Profile Image for Tess Schram.
Author 1 book3 followers
July 15, 2025
Een boek vol waarde! Geen saai economisch verhaal, maar juist een over een manier van leven dat pas echt gelukkig maakt.

Ik kan niet wachten om hier verder over te praten en kijk uit naar ons (podcast) gesprek, Matthias!
Displaying 1 - 5 of 5 reviews

Can't find what you're looking for?

Get help and learn more about the design.