اژدها در اساطیر ایران

by منصور رستگار فسایی

نویسنده تصور گذشتگان را درباره اسطوره مرگ‌آفرین اژدها در اختیار خوانندگان قرار می‌دهد تا بدین وسیله از سویی برای ایشان راهی به تفکرات اساطیری بگشاید و از سوی دیگر در جهان پراضطراب امروزی که از هر سو اژدهایی در کار انهدامی است، خوانندگان را در وحشت گذشتگان از اژدهایان و اندهام ایشان شریک سازد و هراس بی‌آغاز و انجام انسان را که به مرزی زمانی و مکانی محصور نمی‌شود، بنمایاند.

Genres: Mythology

348 pages, Paperback

First published April 1, 1986

Reviews

[Mahdi Lotfi · Rating 2 out of 5]

ریشه واژه اژدها و (ضحاک) یکی است و صورت‌هایی دیگر چون «اژدر»، «اژدرها» و «اژدهات» دارد، به معنی «ماری است افسانه‌ای و بزرگ، با دهان فراخ و گشاد.
اژدها یا اژدر که در زبان اوستایی «اژی خوانده و نامیده می‌شود، به معنی «مار یا افعی مهیب و سهمگین» است. در متون کهن ایرانی، گاه این واژه به گونة عام بکار می‌رود. اژدها جانوری است که در کهن‌ترین سنن نماد ویرانکاری و نیز آب و آبادانی بوده است. روزگاری دراز اساطیرشناسان می‌پنداشتد که اژدها نمایشگر سَر و انگیزه پیشرفت بشر است و سرگذشت بشر سراسر کوششی است برای رهائی یافتن از قدرت درهم شکننده اژدها. کهنترین تصویر موجود اژدها واقع در دروازه ایشتاررابطه میان اصل و آغاز جهان و اژدها در کیهان‌شناسی بابلیان آشکار است. در این کیهان‌شناسی، تیامات یا اژدهائی که نماد ظلمت آغازین است غالباً بصورت ماری خشمگین نموده شده و مردوک یا قهرمان خورشیدی بر آن چیره می‌شود. بدینگونه جهان روشن پدرسالاری جهان آغازین مادرشاهی را تسخیر می‌کند.

[Behzad · Rating 3 out of 5]

کتاب فقط به اساطیر ایران مربوط نیست و کم و بیش اشاراتی میکنه به فرهنگ و ادبیات و اسطورۀ جهان.
بیشتر گرد آوری اشعار و انثار (!!!) حاوی جانوری به نام اژدهاست و متریال جمع آوری شده رو ذیل عناوین و بخش های مختلف نظیر ظاهر اژدها، نقش اژدها، اژدهای خیر و اژدهای شر و غیره دسته بندی میکنه.
بنابراین خیلی تحلیل و ریشه شناسی و نتیجه گیری پژوهشگرانه نداره، و البته خیلی هم خالی از تحلیل گری نیست.

اگر تکرار مکرّر بعضی از ابیات و اشعار و محتواها رو ندید بگیریم، ارزش خواندن دارد.

[Mohammad · Rating 3 out of 5]

کلا خوب بود ولی حجم زیادی از کتاب به موضوعات بی‌ربط به عنوان اختصاص پیدا کرده بود.

[Arman · Rating 4 out of 5]

نویسنده علاوه بر ردگیری اژدها در اساطیر و ادبيات ایران، به اساطیر و افسانه های در فرهنگ ها نیز گریزی می زند.
کتاب، اثری ست جامع و حداقل در بازار کتاب ایران نمونه ی مشابه آن يافت نمی شود.
اما ایرادی اساسی که به آن همچون بسیاری از کتاب های پژوهشی وارد است، نبود خط روایی در چیدمان مطالب می باشد.
کتاب های مشابه خارجی نیز همچون آثار داستانی دارای اوج و فرود و خط روایی می باشند (البته که نوع روایت آن ها با آثار داستانی متفاوت و از جنسی دیگر است)، و با پايان یافتن سیر منطقی روايت، کتاب نیز به پایان می رسد. اما کتاب های غيرداستاني ایرانی به گونه ای هستند که انگار از سر ته کشیدن مطالب و اطلاعات خام نویسنده، متن کتاب هم به پایان رسیده ست و اصطلاحا اثر فاقد چفت و بست فرمی ست.

[Haiko · Rating 2 out of 5]

به جز یه سری بخشاش که حالت تعریف کردن یه سری روایات و افسانه بود مابقیش برای من خیلی جذابیت نداشت.

[Ali · Rating 3 out of 5]

The legendery Dragon (Persian: Ezhdaha), goes back to Indo-Iranian time. Huge, living in the air, on earth, or in the sea, restraining the heavenly waters and causing drought, and not releasing them until slain by a God or hero …
منصور رستگار فسایی از پژوهشگران بنام ما در زمینه های اساطیری و حماسه است. کتاب حاضر پژوهشی ست جامع در زمینه حضور اژدها در اساطیر و افسانه های کهن ایرانی. نشانه ای اهریمنی که در کار ویرانی و نابودی جهان و آدمیان است، در نفسش دود و آتش و زهر است و گیاه و سبزه را می خشکاند...و تنها در برابر نیروهای ایزدی از پا در می آید... (از مقدمه ی کتاب)