Şu Anda Burada mıyız

by Pınar Öğünç

xxx

153 pages, Paperback

Published December 1, 2023

About the author

1975 İstanbul doğumlu. İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölümü mezunu. 22 yaşında, bir haber dergisindeki iş görüşmesine yazdığı hikâyelerle giderek gazeteciliğe başladı. 1997’den bu yana çeşitli dergi ve gazetelerde muhabir, editör, köşeyazarı olarak çalıştı. Kitapları: İnce İş (röportaj-deneme, İletişim, 2009), Asker Doğmayanlar (röportaj, Hrant Dink Vakfı Yayınları, 2013), Aksi Gibi (öykü, İletişim, 2015).

Reviews

[Banu Yıldıran Genç]

bazı yazarlarım vardır. artık onlar yemek tarifi yazsa, okurum. pınar öğünç de o yazarlardan biri oldu. bu sene maşallah bizde bir novella bereketi var. pınar öğünç’ün ilk yazdığı novella “şu anda burada mıyız”ı dün bir oturuşta okudum. ki bence novella’ya yakışan okuyuş biçimi budur.
pınar öğünç’ün pandemide yaptığı işlere bayılan biri olarak (kitaplaşan işçi hikayeleri, podcast) bu romanda o çalışmaların izlerini buldum ben.
yoksa tesadüfen bir araya gelen 8 kişinin işsiz coğrafya öğretmeni, ayakta uyumayı öğrenmiş bir tezgahtar, eskiden gece yarısı işten çıkabilen bankacı, gece gündüz çalışan korsan taksici, emeğinin karşılığını alamayan altyazı çevirmeni olması, nasıl mümkün olurdu?
çünkü bu insanlar aslında görülmeyenler.
tesadüfen bir araya gelen bu insanların ayrı ayrı hikayeleri bir arada geçen zamanla roman kurgusunu oluşturuyor. roman olarak bu bağ bana biraz eksik gelse de öğünç’ün o her zamanki incelikli gözlemi, çok sevdiğim detayları bu eksiği kapatıyor.
peki gerçek zamanda ne kadar birlikte bu insanlar, genleşen zamanda ne kadar? gerçek dünyada ne kadar yer kaplıyorlar, hayali bir uzamda ne kadar?
romanda geçen apartman, o apartmandaki terk edilmiş daire, mutfaktan gelen sesler, eski eşyalar beni bir anda “beterotu”na ve o kitapta en sevdiğim öykü “çimento”ya ışınladı.
öğünç aslında iyi bir öykü yazarı olduğu için sekiz kişinin ayrı ayrı öykülerini anlatıyor bize. görülmeyeni görmek, dinlenmeyeni dinlemek isteyenlere…

[Gökçen Efe Ersoy · Rating 5 out of 5]

"Sabah olmuştu. Gün kaç kez aynı sabahla başladı, alışık olmadıkları için saymadılar. Kaçarlar gibi, göçerler gibi, tecrübeden doğan maharetle, ihtiyaçtan doğan şevkle sanki çadırlarını kurdular. Çay koydular, aynı yere dönmek isteyenlere konum attılar, atmadan emin olmak için mutfaktakilere "Şu anda burada mıyız?" diye sordular."

Birbirlerini arkadaşlarının vasıtasıyla tanıyan Suzan, Ferda, kardeşi Cihan, Kendal - Kenan, Erol, oğlu Doruk ve Azra, Cihan'ın yeni ölmüş dedesinin evinde bir su sızıntısını gece boyu kontrol etmek amacıyla bir araya gelirler. Hepsi de eğitimlerinden ve kariyerlerinden çok başka alanlara dağılmışlardır ve burada olmalarının asıl nedeni başka bir yerde olamamalarıdır.

Gece uzar, güne döner, mevsimler değişir, bir taklitçi kuş, yakındaki otelin çalışanları, anılar, eski ansiklopedi sayfalarında diri gözüken ölüler, cips paketleri, şehrin uğultusu, yarı zamanlı işler, sahibine ulaşmayan mesajlar, trafik radyosuna bağlanıp yol durumunu anlatanlar, milyarlarca yılda oluşmuş jeolojik katmanlara sıkışan canlılar, katmanları aşan ayna kazılar ve bunları kaydeden yazar onlara katılır. Ve sonra ayrılırlar.

Hikâyeci ve gazeteci olarak tanıdığımız Pınar Öğünç ilk romanında diğer türlerde de yaptığı gibi bu geç kapitalist dönemde sadece ekonomik değeri üzerinden değerlenderilip gözden kolayca çıkarılan bireylerin hayatlarından bir kesit sunuyor. Hepimizi sıkan bu mengenede yaşamaya nasıl razı olduğumuzu ve alıştığımızı, zamansız bir şehrin fon olduğu bir arafta, şiirsel ama acımasız bir dille anlatıyor.

Bu küçük hazineyi tüm edebiyat severlere hararetle tavsiye ederim.

[Neslihan Cangöz · Rating 4 out of 5]

Tesadüfen bir evde, bir Masa’nın etrafında bir araya gelen hepsi genç, yorgun, umutsuz, işi var gibi ama her an işsiz olabilecek insanların hikayelerini anlatıyor Pınar Öğünç. Üniversite eğitimli ama pek çoğu mesleksiz kalmış gencecik insanlar. Korsan taksici, coğrafya öğretmeni (ama artık coğrafya bir ders olmaktan çıkmış), altyazı çevirmeni, restaurantlarda karşılamacı ( hoşgeldiniz kaç kişiyiz?), bankacıyken (CV’sini kırdığı için ) şimdi yemek işinde çalışan başka biri.kaç gün o evde kaldıkları belli değil, zaman sünüyor sanki. Kurgu novelladan çok öyküye yakın duruyor ama olsun. Kahramanlar ince ince, şahane detaylarla anlatılmış. Öğünç’ün dili ise sakin, tül perde hafifliği ve belirsizliğinde ama çok kederli.
“Eğer şanslılarsa bu dünya için bilinir olmayan maddelerden yapılmış uyku galaksisinde böyle birer birer diplere doğru süzülürlerdi.”

[Erkan Yıldız · Rating 3 out of 5]

Roman halâ daha fazla tercih edilen bir edebi tür. Buna karşın klasik anlatım biçiminden daha çok yeni biçimlerle karşımıza çıkıyor. Pınar Öğünç'ün romanı da öyle bence. Öyküye daha yakın, kendi içinde belli bir bütünlüğü olan işçi portreleri anlatıyor Öğünç. Gazeteciliğinde yaptığü gözlemler edebi bir değere dönüşüyor.

[Sıla · Rating 2 out of 5]

anlatmaya başlamadan önce bu kitabı beğenmememin ve elimde bu kadar sürünmesinin nedeninin yazarın becerileri değil de benim aradığımı bulamamam ve dümdüz yapılmaya çalışılanı beğenmemem olduğunu belirtme ihtiyacı hissediyorum. çünkü ben yüz elli sayfayı bi haftada anca bitirebildim ama eminim ki buradakileri çok sevecek okurlar da olacaktır.
distopya olmasa bile bir distopyanın yabancılaşmışlığını üslubunda ve karakterlerinde taşıyan bir novella okuyoruz. öyle ki ben ilk bir beş sayfa kadar sahiden bilim kurguvari bir kurguyla rastlaşacağımı sandım. ama aslında hepimizin tanır gibi olduğu, çaresizlik ve gelecek kaygısıyla boğuşan karakterlerin kısa süreli (?) bir macerası bu. yine de okurken zamandan, gerçeklikten, saatten, bir odada o anda kaç kişi olduğundan, söylenenlerin gerçekten söylenip söylenmediğinden çoğunlukla emin olamıyoruz. bu beni yer yer bunaltan bir şey oldu, kitabın sonuna varırken de bu anlamsızlık hissi yakamı bırakmadı. karakterlerinin içinde bulunduğu umutsuzluğu kitabın atmosferinde de güzel bir şekilde kuruyor yazar ama dediğim gibi, hem bunu bulmayı pek beklemiyordum, bulduğumda da elime geçenleri pek sevemedim

[Ceren Ulusaler · Rating 4 out of 5]

Bir masanın etrafına tesadüfen toplanmış sekiz farklı insan, sekiz farklı hikaye. Hayatta kalmaya çalışmaktan, insanca yasamaya sıra gelememesi ise ortak nokta. Emeklerini ortaya koyarak çalışanların/ çalışmaya çalışanların hikayeleri farklı, zamansız bir üslup ile ele alınıyor. Oldukça kasvetli bir kitap bence. Ama bu kitabin değil gerçeklerin karanlığından, sistemin bizi içine çektiği cendereden kaynaklanıyor.

[Linden · Rating 3 out of 5]

Pinar Ogunc’un karakter cizimi ve gundelik hayata dair detay betimlemeleri lezzetine doyulamayacak cinsten. Bu kitapla ilgi tek derdim fazlasiyla alegori icermesiydi, takip etmekte o dalga boyutunda durmakta zorlandim. Yanlis bir donemde okudum belki de.