1908 Osmanlı Boykotu

by Y. Doğan Çetinkaya

Meşrutiyet'in ilanı Osmanlı İmparatorluğu'nda kamuoyunun ilk kez vücut bulduğu olaylarla gerçekleşti. Eylemler, mitingler, toplantılar ve durdurulan grevler... Daha sonra 1908'e canlılığını veren kamuoyu, Bosna-Hersek'in Avusturya tarafından ilhakı ve Bulgaristan'ın bağımsızlığını ilan etmesi üzerine bir kez daha sokağın gücünü ve kendiliğindenliğini ele geçirdi. "Osmanlı Fes Boykotu" olarak bilinen süreçte halk, kendi inisiyatifini kullanarak Avusturya ve Bulgaristan mallarına karşı bir boykot başlattı. Avusturya'dan ithal edilmekte olan fes ile simgesini bulan boykot kısa bir sürede daha düzenli ve İttihat ve Terakki Cemiyeti tarafından yönlendirilen eylemler halini aldı. İlk defa gerçek bir savaşla değil de "harb-i iktisadî" ile başarılı olunan bu süreçte 1908'in ilham verdiği Osmanlılık fikri canlılığına kavuşurken, millî iktisat icadı da ortaya çıktı. Millî bir sanayi kurmak gerekliliği ve bunun için gereken nedenlerin kolayca devşirilmesi ile 1908 Boykotu, pek çok siyasal mobilizasyon faktörünü aynı anda devreye sokmuş oldu. Y. Doğan Çetinkaya 1908 Osmanlı Boykotu: Bir Toplumsal Hareketin Analizi çalışmasında günlük basının etkisiyle, siyasal mobilizasyonun kitleler üzerindeki gücüyle, kitlelerin kendiliğindenliğiyle, milliyetçiliğin farklı renklerdeki yansımalarıyla bu toplumsal hareketin özelliklerine ve önemine dikkat çekiyor. Geniş kapsamlı bir arşiv çalışması, soru sormak konusunda gösterdiği özen ve cevaplarındaki toklukla bu kitap II. Meşrutiyet döneminin dünyasına, insanlarına içeriden, "aşağıdan" ve onların tarafından bakıyor.
(Tanıtım Bülteninden)

447 pages, Paperback

First published March 1, 2004

About the author

1975’te İstanbul’da doğdu. 1997’de İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölümü’nden mezun oldu. İlk Yüksek Lisansını Boğaziçi Üniversitesi Tarih Bölümü’nde 2002’de tamamladı. İkinci Yüksek Lisans derecesini 2004 yılında Budapeşte’de Central European Univer-sity’den, Doktora derecesini Hollanda’nın Leiden Üniversitesi’nden 2010’da aldı. 1999’da İ.Ü. Siyasal Bilgiler Fakültesi’nde araştırma görevlisi oldu. Halen aynı fakültede yardımcı doçent olarak çalışmaktadır. 2012-2013 öğretim yılında Atina’da Panteion Üniversitesi, Siyaset Bilimi ve Tarih Bölümü’nde misafir öğretim görevlisi olarak bulundu. 2011 yılından beri İstanbul Özgür Üniversite’de seminer dersleri veriyor. 2003-2008 yılları arasında Eğitim-Sen İstanbul 6 No’lu Üniversiteler Şubesi’nde yönetim kurulu üyesi, 2005-2007 arasında da Özgürlük ve Dayanışma Partisi’nde parti meclisi üyesi olarak çalıştı. 2013’te Tarih Vakfı Yönetim Kurulu üyeliğine seçildi. Tarih Vakfı Yurt Yayınları ve Toplumsal Tarih dergisi yayın kurulu üyesidir. 2004’te 1908 Osmanlı Boykotu: Bir Toplumsal Hareketin Analizi adlı kitabı ve 2008’de Toplumsal Hareketler: Tarih, Teori ve Deneyim adlı derlemesi İletişim Yayınları tarafından yayımlandı. 2014’de The Young Turks and the Boycott Movement: Nationalism, Protest and the Working Classes in the Formation of Modern Turkey adlı kitabı Londra’da I.B. Tauris tarafından yayımlandı. Bu kitabın Türkçesi yakında İletişim Yayınları tarafından yayımlanacaktır. Türkiye’nin toplumsal ve siyasal tarihi, toplumsal hareketler, Türk milliyetçiliği, Türkiye sol düşüncesi, Türkiye futbol tarihi ve sınıf hareketi üzerine yazdığı yazılar çeşitli yabancı/yerli dergi ve kitaplarda yayımlandı.

Reviews

[Elifcan · Rating 4 out of 5]

Ceren sungur önerisiyle başladım, gayet açık ve bilgilendirici