Τα παιδικά αναγνώσματα των πάππων μας: Η ευρωπαϊκή σκηνή και το ελληνικό προσκήνιο

by Κυριάκος Ντελόπουλος

Το βιβλίο περιέχει επτά εκτενή μελετήματα με θέμα τα πρώτα βήματα του υπό εκκόλαψη στην Ελλάδα παιδικού βιβλίου, ήδη διακεκριμένου στην Ευρώπη. Τα κείμενα αυτά εισάγουν στις θεωρητικές, θεματικές και υφολογικές αναζητήσεις του εργώδους 19ου αιώνα, που έθεσαν τους όρους και τα όρια του βιβλίου για παιδιά και καθόρισαν τις εξελίξεις του ως προς την ιδεολογία, το γλωσσικό όργανο, τη θεματολογία, την εκδοτική μορφή και την εικονογράφηση. Επισημαίνονται οι αρχές οι οποίες θεμελίωσαν το είδος στην Ελλάδα κάτω από την πίεση της ξένης επιβλητικής παραγωγής, που άρχισε να εισάγεται στην Ελλάδα, να ψυχαγωγεί τα παιδιά και να αποτελεί υπόδειγμα για τους πρώτους Έλληνες συγγραφείς. Έργο βασισμένο στη μελέτη των πρώτων εγχώριων δειγμάτων και των ξένων επιδράσεων, των τάσεων και των περιορισμών που ασκήθηκαν σε αυτά μέχρι την απόσπασή τους από τα ξένα πρότυπα, αποτελεί βασικό εργαλείο μελέτης για διδάσκοντες, σπουδαστές, μελετητές, κριτικούς και συγγραφείς. Θέτει τις βάσεις για τις ορθές αναγνώσεις των προϊόντων του 19ου αιώνα και προσφέρει έγκυρες πληροφορίες και αναλύσεις, που εξασφαλίζουν την επιστημονική εγκυρότητα των μελλοντικών μελετών για την ελληνική παιδική λογοτεχνία.

200 pages, Paperback

Published August 1, 2008

About the author

Ο Κυριάκος Ντελόπουλος (1933-2020) γεννήθηκε στην Κέρκυρα και μεγάλωσε στην Πάτρα, όπου μετακόμισε η οικογένειά του σε ηλικία τριών ετών. Σπούδασε στο Εμπορικό Τμήμα του Κολεγίου Αθηνών (1951-52), στο τμήμα Αγγλικής φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών (1953) και βιβλιοθηκονομία στη Σχολή της ΧΕΝ (1967-68). Σταδιοδρόμησε ως βιβλιοθηκάριος στη βιβλιοθήκη του Κολλεγίου Αθηνών (1952-1985), όπου ολοκλήρωσε την επαγγελματική του σταδιοδρομία ως διευθυντής της, αφού ίδρυσε την παιδική βιβλιοθήκη του Δημοτικού του σχολείου. Τον απασχόλησε ιδιαίτερα η βιβλιοθηκονομία, στη μελέτη της οποίας αφιέρωσε πολλά θεωρητικά και πρακτικά έργα, ιδίως στον τομέα της οργάνωσης και δημιουργίας μιας σχολικής βιβλιοθήκης. Η βιβλιογραφία υπήρξε γι' αυτόν εξίσου σημαντικό πεδίο έρευνας, που χαρακτηρίζει όλο σχεδόν το συγγραφικό του έργο. Υπήρξε συντάκτης πολλών βιβλιογραφικών και θεωρητικών έργων. Μελέτησε τον χώρο της παιδικής λογοτεχνίας του 19ου αιώνα σε αναφορά με τη γενική λογοτεχνία, στις εργασίες "Παιδικά και νεανικά βιβλία του 19ου αιώνα" (ΕΛΙΑ, βασισμένο στη βιβλιογραφία του 19ου αιώνα του Φίλιππου Ηλιού, των συνεργατών και των συνεχιστών του, βραβείο Ακαδημίας Αθηνών 1995) και "Τα παιδικά αναγνώσματα των πάππων μας" (Πατάκης, 2008). Έγραψε συνολικά πενήντα βιβλία, βιβλιοθηκονομικά, βιβλιογραφικά, λογοτεχνικά, χιουμοριστικά, παιδικά, μελέτες και φιλολογικές έρευνες, μεταξύ των οποίων είναι το "Νεοελληνικά φιλολογικά ψευδώνυμα" (1η έκδοση Κολέγιο Αθηνών, 1969, 3η συμπληρωμένη έκδοση Βιβλιοπωλείον της Εστίας 2006, βραβείο Ακαδημίας Αθηνών). Η δραστηριότητά του αγκάλιασε, παράλληλα, το βιβλίο ως μεταφραστής (έργων του Γουίλιαμ Φώκνερ, του Τζωρτζ Όργουελ, της Λίλιαν Χέλμαν, καθώς και της "Τζαζ" του Μάρσαλ Στερνς), ως συγγραφέας προσωπικών αφηγημάτων ("Ο Άκης και οι άλλοι", "Ο Άκης στα όπλα", "Άκης και Δωροθέα", "...Και το όνομα αυτού...", κ.ά.), ως χιουμορίστας/ερανιστής (με τα βιβλία "Στραβά κι ανάποδα" και "Επιχείρησις μαργαριτάρια"). Η φωτογραφία αποτελούσε μία ακόμη δραστηριότητα στην οποία διακρίθηκε, με ατομικές εκθέσεις, συμμετοχή σε ομαδικές και με τέσσερα βιβλία. Μετά το 1961 συνεργάστηκε με ελληνικά και ξένα επιστημονικά και φιλολογικά περιοδικά σε θέματα της αρμοδιότητάς του. Από το 1977 συνεργάστηκε με την εφημερίδα "Η Καθημερινή" ως βιβλιοκριτικός και παρουσιαστής εκδόσεων. Υπήρξε πρωτεργάτης της καταγραφής των νέων εκδόσεων στη χώρα μας, με τα φυλλάδια "Ελληνικά Βιβλία" που εξέδωσε μεταξύ 1975-1978 (εκδ. Γρηγόρη), καθώς και με το τριμηνιαίο "Δελτίο Ελληνικής Βιβλιογραφίας" της ΠΟΕΒ, με εννέα τεύχη μεταξύ 1991-1993. Μεταξύ 1996-1998 εργάστηκε στο ΕΚΕΒΙ ως υπεύθυνος της βιβλιολογικής του βιβλιοθήκης, ως συντάκτης βιβλιογραφιών και ως επιμελητής εκθέσεων και καταλόγων. Παράλληλα, διετέλεσε σύμβουλος εκδοτικών οίκων, βιβλιοπωλείων και βιβλιοθηκών, οργανωτής συνεδρίων και μέλος πολλών λογοτεχνικών και πολιτιστικών σωματείων. Ήταν ιδρυτικό μέλος της Εταιρείας Συγγραφέων και της Ένωσης Ελλήνων Βιβλιοθηκαρίων και Επιστημόνων Πληροφόρησης, ιδρυτικό μέλος του Ελληνικού Λογοτεχνικού και Ιστορικού Αρχείου (ΕΛΙΑ), καθώς και μέλος του ΔΣ του Κύκλου του Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου.
Έφυγε από τη ζωή στις 24 Μαΐου 2020, σε ηλικία 87 ετών.