Το μυθιστόρημα Μια φιλία στη Σμύρνη είναι η ιστορία της φιλίας της Άννας, της Ρόζας, του Ρεσάτ, του Ισαάκ και των οικογενειών τους –Βλαστού, Μπερμπεριάν, Κασαμπά και Μοντιάνο– από το 1912, όταν τα παιδιά είναι οκτώ χρονών στη Σμύρνη, έως την Καταστροφή το 1922 και στη Νέα Υόρκη το 1962.
Μετά από ευτυχισμένα χρόνια, τα παιδιά και οι οικογένειές τους αρχίζουν να ζουν στιγμές αγωνίας με τους διωγμούς του ’14 και με τον Ευρωπαϊκό πόλεμο που ξεσπάει. Αλλά η Σμύρνη πάντα σώζεται και οι Σμυρνιοί ξέρουν να μην χάνουν το κέφι τους. Ακόμη και όταν το αγγλικό πολεμικό Ευρύαλος βομβαρδίζει το ’16 τα οχυρωματικά έργα στον κόλπο της Σμύρνης, οι φίλοι συναντιούνται στο Quai αργά το απόγευμα να δουν τους πίδακες που τινάζονται ψηλά στη θάλασσα όταν το πολεμικό πλοίο αστοχεί. Οι Άγγλοι έχουν ειδοποιήσει ότι δεν θα χτυπήσουν τη Σμύρνη. Καθώς όμως τα παιδιά μεγαλώνουν προσπαθώντας να πραγματοποιήσουν τα όνειρά τους, η πόλη τους κινδυνεύει όλο και περισσότερο.
Το Μια φιλία στη Σμύρνη είναι μια ιστορία ενηλικίωσης όπου οι άνθρωποι, μετά από εφιαλτικές στιγμές το φθινόπωρο του ’22, βρίσκουν τη δύναμη να ζήσουν.
Η Μαρία Ηλιού (γεννήθηκε στην Αθήνα στις 5 Δεκεμβρίου 1960) είναι Ελληνίδα σκηνοθέτιδα, σεναριογράφος και παραγωγός, γνωστή στην Ελλάδα και στο εξωτερικό τόσο για τις ταινίες μυθοπλασίας όσο και για τα ιστορικά ντοκιμαντέρ που σκηνοθετεί τα τελευταία χρόνια. Ζει και εργάζεται στην Αθήνα και στη Νέα Υόρκη.
Με αφορμή την συμπλήρωση των εκατό ετών από την καταστροφή της Σμύρνης καί όσων τραγικών ακολούθησαν αυτήν,πολλοί συγγραφείς επέλεξαν να τιμήσουν την ιστορία της καί τους ανθρώπους που έζησαν όλα αυτά,μέσα από μυθιστορήματά τους. Η αλήθεια είναι πως ως θέμα με γοητεύει,καθώς αγαπώ την ιστορία,αλλά να... στο βάθος του μυαλού μου υπάρχει η σκέψη καί ο φόβος μην τυχόν καί διαβάσω μία επανάληψη των ήδη ειπωμένων. Ευτυχώς,όμως,που όσα λίγα βιβλία διάβασα σχετικά με αυτό το ζήτημα,το καθένα εξ αυτών είχε να μου δώσει κάτι το διαφορετικό. Ένα γλυκόπικρο μα γεμάτο από δυνατά συναισθήματα,μνήμες καί συγκίνηση είναι το ιστορικό-κοινωνικό μυθιστόρημα της συγγραφέως Μαρίας Ηλιού,με τίτλο ''Μια φιλία στη Σμύρνη",που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μίνωας.
Στο άκουσμα καί μόνο της λέξης ''Σμύρνη'',θαρρώ πως κανείς καί καμία δεν μένει αδιάφορος/η,ακόμη κι αν δεν υπάρχει κανένας δεσμός με την συγκεκριμένη πόλη. Δεν είναι μόνο μία χαμένη πατρίδα,αλλά μία κοιτίδα πολιτισμού,οπού κάτω από την ''ομπρέλα'' της ζούσαν καί δραστηριοποιούνταν αρμονικά καί ειρηνικά πολλοί λαοί,αφήνοντας στην άκρη τις όποιες διαφορές κοινωνικές,πολιτικές,οικονομικές,φύλου καί θρησκείας. Συνδέοντας την,λοιπόν,με την λέξη ''φιλία'' στον τίτλο του βιβλίου,ήξερα -σαν από ένστικτο- πως κάτι πιο βαθύ κι ουσιαστικό θα ανακάλυπτα μέσα στις σελίδες του κι αυτό με έκανε να ανυπομονώ...
"Το μυθιστόρημα Μια φιλία στη Σμύρνη είναι η ιστορία της φιλίας της Άννας, της Ρόζας, του Ρεσάτ, του Ισαάκ και των οικογενειών τους –Βλαστού, Μπερμπεριάν, Κασαμπά και Μοντιάνο– από το 1912, όταν τα παιδιά είναι οκτώ χρονών στη Σμύρνη, έως την Καταστροφή το 1922 και στη Νέα Υόρκη το 1962. Μετά από ευτυχισμένα χρόνια, τα παιδιά και οι οικογένειές τους αρχίζουν να ζουν στιγμές αγωνίας με τους διωγμούς του ’14 και με τον Ευρωπαϊκό πόλεμο που ξεσπάει. Αλλά η Σμύρνη πάντα σώζεται και οι Σμυρνιοί ξέρουν να μην χάνουν το κέφι τους. Ακόμη και όταν το αγγλικό πολεμικό Ευρύαλος βομβαρδίζει το ’16 τα οχυρωματικά έργα στον κόλπο της Σμύρνης, οι φίλοι συναντιούνται στο Quai αργά το απόγευμα να δουν τους πίδακες που τινάζονται ψηλά στη θάλασσα όταν το πολεμικό πλοίο αστοχεί. Οι Άγγλοι έχουν ειδοποιήσει ότι δεν θα χτυπήσουν τη Σμύρνη. Καθώς όμως τα παιδιά μεγαλώνουν προσπαθώντας να πραγματοποιήσουν τα όνειρά τους, η πόλη τους κινδυνεύει όλο και περισσότερο. Το Μια φιλία στη Σμύρνη είναι μια ιστορία ενηλικίωσης όπου οι άνθρωποι, μετά από εφιαλτικές στιγμές το φθινόπωρο του ’22, βρίσκουν τη δύναμη να ζήσουν."
Θα μου επιτρέψετε,με όλον τον σεβασμό,να θεωρώ πως το βιβλίο ''Μια φιλία στη Σμύρνη'' δεν είναι μόνο μία ιστορία ενηλικίωσης κάτω από αντίξοοες συνθήκες,αλλά είναι πολλά παραπάνω. Είναι ένας ύμνος στην αξία καί στην ομορφιά της αγνής φιλίας. Από εκείνες τις φιλίες των παιδικών χρόνων,που είναι ευλογημένοι/ες όσοι/ες τις ζουν καί στην ενήλικη ζωή. Φιλίες που δεν αναγνωρίζουν τα όρια που θέτουμε εμείς οι άνθρωποι (θρησκεία,ηλικία,φύλο,καταγωγή κλπ.),αλλά γίνονται μέρος της οικογένειας. Φιλίες που μας δίνουν φτερά για να πετάξουμε καί να υλοποιήσουμε τα όνειρά μας. Φιλίες που γίνονται η πυξίδα που μας βοηθά να μην χάνουμε τον δρόμο μας. Φιλίες αγνές με κανένα ψήγμα κακίας,ζήλειας,προδοσίας,εκμετάλλευσης,δεύτερων σκέψεων καί λοιπών αρνητικών.
Παράλληλα με όλα τα παραπάνω,η συγγραφέας θα μας μιλήσει για τις αδελφικές σχέσεις,τις σχέσεις ανάμεσα στα ανδρόγυνα,τα ''πρέπει'' μαζί με τα ήθη καί τα έθιμα της εποχής,το πως ήταν η πόλη τότε,το πως άκμαζαν όλα,το πως οι άνθρωποι ζούσαν χωρίς ίχνος διχόνοιας,το πρώτο καρδιοχτύπι του έρωτα,την απώλεια,την προσφυγιά καί για αρκετά ακόμη,μέσα από ένα ιστορικό,αντιπολεμικό καί αντιρατσιστικό πλαίσιο,που δεν κουράζει,ούτε αλλοιώνει την αλήθεια. Αυτή δε η αντικειμενική στάση της συγγραφέως γύρω από τα ιστορικά καί πολιτικά πλαίσια,ειπωμένη πάντα μέσα από την ελευθερία του λόγου όλων των προσώπων που θα συναντήσουμε κατά την διάρκεια της εξιστόρησης της αφήγησης,είναι ένα από τα πολλά θετικά του βιβλίου. Σε αυτά προστίθενται η κινηματογραφική πλοκή καί οπτική,οι περιγραφικές ολοζώντανες εικόνες,το άφθονο λεξιλόγιο,ο ρεαλισμός των διαλόγων,μα πάνω απ'όλα η άρτια σκιαγράφηση των χαρακτήρων του βιβλίου. Ένα βιβλίο που σας προτρέπω να αναζητήσετε κι εσείς. Καλή ανάγνωση!
I enjoyed the historical aspects of the book although I do believe they could had been written better. At many parts it felt more like a high school history textbook than a novel.
The characters.... could be better. I am extremely biased as my favourite character was Resat, we could had had more interactiond between him and the rest of the friend group as he seemed way too focused on Anna. What about his and Isaac's friendship? Or his interactions with Rosa?
Isaac's thing for Anna despite being set up with Rosa from the start? And Anna eventually ends up with Rosa's brother with no build up besides a two second scene in the first pages of the book?
Calliope being borderline abusive to Anna?
At least Myrsine was well-written and a good parental figure to Anna. She supported her whole-heartedly.
Also, are we not gonna address how weird this author is about writing women's bodies and sex? Stop describing breasts as "βουναλακια" and call them what they are, I promise you, you won't go to hell for calling breasts breasts.
Now that it is done and dealt with, time to reread Six of Crows.
This entire review has been hidden because of spoilers.
Η Μαρία Ηλιού είναι μια ξεχωριστή δημιουργός,η οποία με κάθε της δουλειά προσφέρει απλόχερα γνώση,συγκίνηση,ομορφιά και αφήνει μια σπουδαία κληρονομιά για τη ζωή των ανθρώπων στα παράλια της Μικράς Ασίας.
Τα δύο σχετικά ντοκιμαντέρ της δεν προβάλουν απλώς τα ιστορικά γεγονότα,αλλά στέκονται επάξια ως μεστές ερευνητικές πηγές που αποτυπώνουν με ζωντάνια μια ζωή πολύχρωμη, πολυπολιτισμική και κυρίως ειρηνική σε μια ιδιαίτερη περιοχή που όλες οι θρησκείες και οι γλώσσες συνυπήρχαν αρμονικά και κυριαρχούσε η πρόοδος.Η Σμύρνη,ή αλλιώς το Παρίσι της Μεσογείου,με τους ανοιχτούς ορίζοντες των κατοίκων της δυστυχώς δεν υπάρχει πια.Ωστόσο,η Ηλιού τόσο μέσα από τα δύο ντοκιμαντέρ της όσο και με το παρόν μυθιστόρημα της,την ξαναστήνει μπροστά στα μάτια μας και είμαστε τυχεροί και ευγνώμονες γι'αυτό!
Αντλώντας πραγματικά στοιχεία και υλικό για όλες τις κοινότητες της πόλης(χριστιανική,αρμενική,εβραική,καθολική,μουσουλμανική)αλλά φυσικά και με τη χρήση των ιστορικών γεγονότων,στήνει ένα λογοτεχνικό έργο μοναδικής ομορφιάς για τα ελληνικά γράμματα.
Μέσα από τους έντονους φιλικούς δεσμούς τεσσάρων παιδιών, εκπρόσωποι όλων των κοινοτήτων που ζούσαν τότε στη Σμύρνη,ταξιδεύουμε στο χρόνο,από το ξέσπασμα του Α' Π.Π έως την Καταστροφή,και γινόμαστε μάρτυρες μιας εποχής που συγκλόνισε και ανέτρεψε πολλές ζωές! Είναι ένα βιβλίο για μικρούς και μεγάλους αναγνώστες.Είναι ένα βιβλίο που λέει αρκετές αλήθειες,ακόμα και πικρές.Είναι ένα βιβλίο που δεν αφήνει κανέναν ασυγκίνητο.Είναι ένα βιβλίο για μια πόλη που παρόμοια της δεν έχει υπάρξει...αλλά είναι ζωντανή στη μνήμη πολλών!
Πρέπει να διαβαστεί από όλους! Ευχαριστούμε για αυτό το μυθιστόρημα!