We zijn god niet; Pleidooi voor een nieuwe psychiatrie van samenwerking

by Myrrhe van Spronsen, Jim van Os

Op de achterflap:

Veel mensen die in de psychiatrie werken, komen tot de conclusie dat het anders kan. De DSM-diagnoses voelen beperkend, ze vertellen ons niets over de kern van het psychisch lijden. Maar wat dan wel? We zijn God niet gaat over een nieuwe kijk op psychisch lijden, diagnose en behandeling. Het uitgangspunt is dat niet de hulpverlener de waarheid in pacht heeft maar dat die in gezamenlijke samenwerking met de hulpvrager gevonden wordt.

Autonomie van de patiënt, bewustzijn en cocreatie zijn hierbij belangrijke onderwerpen. Vanuit professionele - en ervaringskennis nemen de auteurs de huidige psychiatrie onder de loep. Hun voornaamste doel is het streven naar een gelijkwaardige relatie tussen behandelaar en cliënt.

Met bijdragen van onder meer: Floortje Schepers, Dick Swaab, Stijn Vanheule en Gil The Grid.

203 pages, Paperback

Published January 1, 2021

Reviews

[Pieter Buskens · Rating 2 out of 5]

Vóór het lezen van dit boek was ik eigenlijk helemaal overtuigd van de meerwaarde van het Ecosysteem Mentale Gezondheid, waarvoor dit boek een pleidooi voert. Helaas hebben de schrijvers die overtuiging alles behalve versterkt. De schrijfstijl in bepaalde secties vond ik behoorlijk irritant, in het bijzonder de vele onnodige Engelse woordjes in een verder Nederlandstalige tekst. Ook worden dezelfde paar concepten en slogans keer op keer herhaald, waardoor ik het idee kreeg dat het allemaal 3 keer zo kort had gekund. En dan nog die overdreven kleurrijke en enigszins kinderlijke lay-out, met tekeningen die 90 procent van de tijd niks toevoegen aan het inhoudelijke verhaal. Desalniettemin, als ik m’n best doe en door dit alles heen kijk, ben ik nog steeds overtuigd van de meerwaarde van het beeld van de toekomstige GGZ, geïntegreerd met sociale hulpverlening, zoals dat door de auteurs wordt geschetst.

[Jessie · Rating 4 out of 5]

Ik vond dit geen makkelijke leeservaring, waarschijnlijk niet alleen vanwege de soms wat omslachtige of ronduit saaie manier van schrijven, maar ook omdat een aantal zaken voor mij tegen het randje van het wenselijke aanschuurde, zoals het niet uitsluiten van homeopathie, en includeren van theorieën uit het sjamanisme en religieuze ervaringen in een nieuwe ggz. Ik gun elk mens zijn eigen betekenisgeving, en denk dat een behandelaar, welke behandelaar dan ook, hier respectvol mee om dient te gaan, maar wat mij betreft hebben ze geen actieve rol in een nieuwe ggz (al snap ik de rationale die gebruikt werd).
Desalniettemin vond ik het een inspirerend boek, de auteurs hebben het aangedurfd een alternatief uit te denken. Een idealistisch, bijna utopisch alternatief, dat wel. Dat er verandering nodig is in ons ggz systeem is duidelijk, hoe snel die verandering zal gaan, daar heb ik mijn vraagtekens bij. Snel, hoop ik.
Als behandelaar, en behandelde, voelde ik me zeer aangesproken door de taal die gebruikt werd om psychische klachten te benoemen en beschrijven. Ik vond deze taal heel destigmatiserend werken, en ik hoop dat ze doorgang gaat vinden in een veranderend ggz landschap.

Een belangrijk boek, denk ik.

[Geeske · Rating 5 out of 5]

In dit boek pleiten de schrijvers voor meer samenwerking in de ggz tussen behandelaar en patiënt. De behandelaar heeft zijn eigen ervaring, maar de patiënt heeft ook ervaring. Het zelfherstellend vermogen van de patiënt moet meer aangesproken worden en er kan meer gewerkt worden in groepen. De relatie tussen behandelaar en patiënt, maar ook tussen ervaringsdeskundigen en patiënten is het belangrijkste. Nu wordt er nog te veel ingezet op symptoomreducte door medicatie en therapieën die evidence-based zijn. De patiënt kan heel goed zelf aangeven welke therapie bij hem/haar/hen past.

[Joanne · Rating 4 out of 5]

Pleidooi voor nieuwe psychiatrie van samenwerking.
Nieuwe kijk op psychisch lijden waarin de gelijkwaardige relatie tussen behandelaar en cliënt het instrument bij uitstek is om nieuwe hoop en mogelijkheden te vinden om ondanks het psychisch lijden 'je ding te doen' en een zinvolle way of life te vinden. Ook de behandeling moet op de schop zodat meer mensen behandeld kunnen worden op laagdrempelige manier ( e community, groepstherapiehuizen en social holding) met zicht op participatie in de samenleving, context gericht. Ervaringskennis en nederigheid in wat we als mens voor een mens kunnen betekenen. Ik adem op van zo'n boek!

[Hanneke · Rating 4 out of 5]

Alleen de titel al: zo krachtig de vinger op de zere plek gelegd.
Jim van Os en Myrthe pleiten voor een Nieuwe GGZ.
Waarin een grote(re) rol is weggelegd voor ervaringsdeskundigen.
Het is een pleidooi voor ‘cocreatie’, waarin de kennis en ervaring van de patiënt op gelijke hoogte staat met die van de zorgverlener. Niet het verminderen van symptomen, maar ‘het goede leven’ - ook wel: een zinvol bestaan waarin je ‘je ding kunt doen’ - zijn bij cocreatie het doel van de behandeling.

Ze stellen dat mentale gezondheid nu vaak wordt gezien als de afwezigheid van een diagnose. Beter kunnen we het beschouwen als onderdeel van de menselijke variatie. Het is geen kwestie van ‘je hebt het, of je hebt het niet’, het kan fluctueren. Ieder mens gaat van positieve naar negatieve ervaringen. Psychisch lijden gaat in hun beleving over dat het gevoel te machtig en te dwingend is waardoor je er geen grip meer op hebt.

Ook worden er vraagtekens gezet bij het grote geloof in psychiatrische behandelingen. Het gaat niet om protocollen of pillen maar om relatie, contact. Als er een klik is tussen patiënt en hulpverlener, kan namelijk het ‘zelfhelend vermogen’ van de patiënt worden aangesproken.

“Een goede relatie met de zorgverlener biedt motivatie, perspectief en hoop zodat je aan de slag kan om jezelf te veranderen.” Een mooi uitgangspunt voor mij als hulpverlener om te onthouden.

[Rinie Altena · Rating 4 out of 5]

Echt leuk boek met een originele benaderingswijze van therapieland. Een visie die te denken geeft. Nadeel zijn de vele Engelse termen die heel goed vertaald hadden kunnen worden. En toch ook wel veel herhaling.

[Sippy · Rating 4 out of 5]

Een 1e indruk vind je hier: https://zinvollerleven.nl/we-zijn-god....

Een heuse boekbespreking volgt nog.

[David · Rating 5 out of 5]

Hoe de Nederlandse GGZ kan en moet zijn!