Jump to ratings and reviews
Rate this book

Tekens van leven

Rate this book
De avond vorderde vastberaden en voor ze het wisten stonden ze schouder aan schouder, heen en weer deinend met enkel de toog van het café als boei. In de lucht vocht nevel met zweet en naast hem werd er meegezoemd op een nummer van Dalida, slurpte iemand gedachteloos een bodempje Long Island iced tea van tussen de smeltende ijsblokjes. Er moest en zou straks nog gedanst worden, hoezeer de vloer ook kleefde van het bier. ‘Het wordt ne lange nacht,’ voorspelde Visse, ‘waarvan morgen niets meer overblijft.’
Drie jaar lang schuimde Frederik Willem Daem de ene na de andere kroeg af om er te schrijven tot de gordijnen sloten en de asbak weer op tafel mocht. In deze wereld schiep hij Café De Kauw: een plek waar de tijd leek stil te hebben gestaan, waar de zorgen zeldzamer werden en waar in de warme gloed van de lampen boven de pooltafel het verleden werd opgerakeld of met grote teugen weggespoeld.
Tekens van leven, de debuutroman van Frederik Willem Daem, is een ode geworden aan al wat onvermijdelijk verloren gaat. Het is een fonkelend boek over identiteit, liefde en schuld, en toont dat hij sinds zijn veelgeprezen verhalenbundel Zelfs de vogels vallen niets aan eigenzinnigheid heeft ingeboet.

331 pages, Paperback

First published June 4, 2020

15 people are currently reading
443 people want to read

About the author

Frederik Willem Daem

5 books48 followers

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
55 (14%)
4 stars
150 (38%)
3 stars
148 (37%)
2 stars
34 (8%)
1 star
4 (1%)
Displaying 1 - 30 of 37 reviews
Profile Image for Joachim Stoop.
953 reviews872 followers
June 17, 2020
Net als in zijn Debuutprijs winnende verhalenbundel manifesteert Daem zich in zijn eerste roman als scherpzinnige observator van menselijke interactie. Met Andreas, een tooghangende reclamejongen vol liefdesverdriet en wroeging, contrasteert Daem het ons-kent-ons van uitstervende bruine café’s met de anonieme hypermoderniteit, waarin zielloze internetporno het authentieke verlangen vervaagt. Dat Andreas’ liefdesgeschiedenis dankzij daverende dialogen tot Sally Rooney-hoogtes wordt getilt, is een zegen en een vloek: wijdlopende zijwegen doen vergeefs hunkeren naar deze brandende kern.
Profile Image for Maarten Bastiaensen.
27 reviews3 followers
July 8, 2020
Om eerlijk te zijn had ik er meer van verwacht; de recensies waren over het algemeen goed, en het artikel in Knack met Maarten Inghels spoorde me zo aan dat ik het meteen ben gaan kopen. Maar het boek zelf liet me op m'n honger zitten. Ik had de schoonheid van het caféleven, die ik zelf ken en erken, beter of mooier beschreven verwacht. En misschien ook wel uitgebreider, er wordt te lang en te veel gesproken over de relatiebreuk die mijns inziens toch niet van zo'n grootsheid was dat er zoveel pagina's aan besteed moesten worden.
De thema's zijn nogal klein en blijven dat, ze groeien niet. Ook de hele vergankelijkheid van het caféleven wordt niet mooi of precies genoeg beschreven.
Af en toe verliest de schrijver zich ook in metaforen die te ver wegtrekken, en daardoor onnodig zijn. Het is geen Literatuur, maar het leest wel zeer vlot en bepaalde passages zijn toch sterk beeldend beschreven. Maar niet op het niveau dat ik verwacht had.
Profile Image for Ward L.
65 reviews4 followers
August 16, 2020
Of het een roman is als getuige van een verdwijnende cafecultuur, dat laat ik in het midden. Maar had mr. Daem genoeg rake zinnen verzameld om een coherent verhaal over liefde, identiteit en zinsverzuchtingen te schrijven? Zeker wel. Van 3 naar 4 sterren omwille van een paar sterke passages (zoals zijn kortverhalen), maar het mocht iets uitgewerkter zijn allemaal.
Profile Image for Sien Vandermeulen.
28 reviews
February 19, 2021
+0, 5 omdat ik nu wel erg veel zin heb om op café te gaan!

(Dit is trouwens waanzinnig goed geschreven)
Profile Image for Lente Van Hee.
22 reviews4 followers
July 2, 2023
Heerlijk herkenbare ode aan de Vlaamse kroegen en mooi geschreven!! 4,5je
Profile Image for Dries Verbrugge.
53 reviews2 followers
June 23, 2024
‘Als de ellende begon daar waar het besef van onschuld eindigde, wat voorspelde dat dan in zijn geval?’ (36) ~ een levendige toogroman
Profile Image for Wout Landuyt.
155 reviews3 followers
November 29, 2025
Over een gebroken hart en cafécultuur. Nogal veel van ‘t zelfde, maar misschien is elk boek dat wel.
3 reviews
Read
August 14, 2025
Veel vraagtekens. Misschien ben ik niet Vlaams genoeg om dit boek te begrijpen en op waarde te schatten.
Profile Image for Lore.
109 reviews4 followers
July 25, 2021
[3.5] die zoetgesponnen en regelmatig cliché stijl was ‘t niet helemaal voor mij, maar die ‘Vlaamse Film’-sfeer erachter maakte het weer beter.

oh ja, ik wil een Visse spin-off 🐟🎣
Profile Image for Charlotte Aneca.
11 reviews
May 24, 2021
Wat een taalvirtuoos! Het boek is een ode aan de Vlaamse kroeg. Zeer knap!
Profile Image for Giekes.
166 reviews5 followers
October 5, 2020
Café De Raaf nog steeds gesloten; Café De Kauw voorlopig nog geopend.

"Maar net zoals alle andere verliefden zagen zij daarbij een ding over het hoofd. Namelijk dat het doel van de verliefde er slechts in bestond om de geliefde voor hem of haar te winnen. Zo was de verliefde nooit helemaal wie die echt was, maar net waarnaar hij of zij hoopte dat het object van de verliefdheid op zoek was. Ze spraken in de toonaard die de ander wilde horen en keer op keer dienden ze als twee vreemde instrumenten op elkaar afgestemd te worden in hun zoektocht naar een harmonische melodie."
Profile Image for Sara Logghe.
79 reviews76 followers
July 28, 2020
Als grote fan van zijn verhalenbundel Zelfs de vogels vallen keek ik vol verlangen uit naar de debuutroman van Daem. Dat zorgde ervoor dat ik hoge verwachtingen had voor dit boek en daarom misschien wat teleurgesteld ben. Ik verwachtte vooral een originele insteek voor een klein verhaal dat prachtig verwoord zou worden, maar dat bleef wat uit.

We leren namelijk Andreas kennen die door overspel met een collega zijn relatie beëindigd. Als verwerkingsproces beslist hij troost te zoeken in café De Kauw. We krijgen een fantastische schets van de vaste stamgasten, hoe die een kleine familie vormen en waar Andreas langzaamaan deel van wordt. De schets van deze wereld wordt afgewisseld met flashbacks waarin we te weten komen wat er precies fout liep in zijn relatie. Daarnaast krijgen we ook fragmenten die niets te maken hebben met Andreas maar waarin schuld centraal staat. Op zich leuk, maar ik zat tot de laatste pagina te wachten op een link met het hoofdverhaal.

Graag gelezen, maar door hoge verwachtingen eerder op mijn honger gebleven.
This entire review has been hidden because of spoilers.
Profile Image for Karel.
163 reviews37 followers
October 6, 2020
Gelezen in het kader van de Bronzen Uil 2020 Publieksprijs.

Dit was heel erg goed, met een aantal uitmuntende passages die aan Sally Rooney deden denken. De beschrijvingen over de relatie van Andreas en Hertje, en hoe die evolueerde en eindigde, vond ik zo ontzettend mooi, dat ik de andere stukken van het boek bijna wou overslaan om terug daarover te lezen. Dat ene kleine minpuntje maakt dat Tekens van leven net geen topfavoriet zal worden, maar wel een boek dat ik lang zal koesteren en aan iedereen kan aanraden.
Profile Image for Charlotte Beeckman.
2 reviews
June 24, 2025
Alhoewel de insteek van het verhaal duidelijk was, en er een enorm mooie beeldende spreektaal was, lieten sommige delen mij op de honger zitten. Sommige onderwerpen waren oppervlakkig gelaten en mochten meer in de diepte ontdekt worden, sommige delen begreep ik de verwijzing of connectie niet helemaal, en het einde had iets grijpbaarder gemogen.

De manier van schrijven is bijna zoals een ritmisch lied, heel mooi leestempo en de woordkeuze is een aandoenlijke combinatie tussen oude spreektaal en literaire kracht. Ik vond het aangenaam lezen, zeker eens de moeite waard!
Profile Image for Steve Goethals.
121 reviews3 followers
August 8, 2020
De auteur schreef een vlot te lezen bij momenten tragikomisch boek dat ruimte biedt voor introspectie. Hij slaagt erin om echte mensen neer te zetten en de tijdsgeest goed te schetsen. Heel herkenbaar bij wijlen. De stompe driehoeksrelatie vond ik een machtige metafoor. Het boek speelt zich af op café maar Andreas neemt de lezer ook mee naar het verleden. Mooi afwisseling die ervoor zorgt dat je blijft doorlezen.
Aanrader.
Profile Image for Jan Asselberghs.
Author 1 book25 followers
April 9, 2021
Ik ben niet goed met reviews, maar als het enige waarde heeft: ik kon dit boek niet wegleggen, hoewel ik me anders zelden door romans kan wurmen.

'Tekens van leven' is een prachtig persoonlijk boek dat je doet mijmeren naar betere (cafe-)tijden. Nogmaals, ik lees zelden romans, maar in deze ben ik doorgevlogen.
Profile Image for Maxim.
27 reviews3 followers
July 18, 2020
Toffe, originele en rake observaties en beschrijvingen! Frederik Willem Daem schrijft in een aangename vertelstem. Desondanks is het verhaal naar mijn gevoel iets te voorspelbaar, en de sfeer net iets té nostalgisch waardoor het wat cliché is allemaal.
(P.S. Mooie cover!)
Profile Image for Karel.
195 reviews
January 29, 2021
Het debuut van Frederik Willem Daem heeft alles wat een roman hebben moet: kleurrijke personages, spijtige herinneringen, intieme verlangens en valse hoop. De auteur tekende zelf de gewichtige omslagillustratie maar die dekt de lading niet. Dit boek biedt speels leesplezier van begin tot eind.
64 reviews
Read
February 10, 2025
Hoe het te zeggen?
Er waren stippen. Ze had ze overal. Kriskras verspreid over de lengte van haar lichaam. Zachte bruinrode vlekjes, de kleur van cortenstaal, alsof haar huid lichtjes was verweerd, door de ouderdom hier en daar aan het roesten was geslagen.
10 reviews1 follower
September 9, 2025
Zo zo. De bijnaam ‘Hertje’ veroverde mijn hart al snel en de liefdeslijn sleurde me door het boek. De vorm van toogverhaal intrigeerde me net niet genoeg om er geraakt door te worden maar dat is misschien ook niet te insteek.
Profile Image for Annadwolf.
157 reviews5 followers
November 14, 2020
Deze prachtige zin vat alles, echt álles samen:
« We hangen misschien vast aan de feiten, maar we hebben de fictie nodig om ze dragelijk te maken »
LEES ZE!
90 reviews7 followers
February 1, 2021
Wilde eerst twee sterren geven, maar had er twee aan 'Rustig aan, tijger' gegeven van Joost De Vries en dat was een stuk slechter. Drie sterren dus. Wel niet echt overtuigd.
Profile Image for Lou.
18 reviews10 followers
June 11, 2021
Voor mij een long island iced tea.
Displaying 1 - 30 of 37 reviews

Can't find what you're looking for?

Get help and learn more about the design.