محبوبه و آل

by رضا دانشور

Genres: Short Stories

154 pages, Paperback

Published April 1, 1996

About the author

DANESHVAR, REZA (رضا دانشور, Moḥammad Reżā Dānešvar Tehrānizāda, b. Mashhad, 22 January 1948; d. Paris, 27 May 2015; Figure 1), fiction writer and playwright.

رضا دانشور در سال ۱۳۲۶ خورشیدی در مشهد متولد شد. در دانشگاه مشهد و دانشگاه تهران در رشته ادبیات فارسی تحصیل کرد.
رضا دانشور ابتدا در دهه پنجاه خورشیدی با چاپ داستانهای کوتاه در نشریات و مجلات شناخته شد،انتشار رمان «نماز میت» او را به عنوان نویسنده‌ای توانمند در داستان‌نویسی ایران مطرح کرد
او پس از انقلاب و در سال ۱۳۶۱ به فرانسه مهاجرت کرد. دانشور در خارج از ایران نیز به نوشتن ادامه داد. رمان خسرو خوبان که با نگاه به جنگ ایران و عراق نوشته شده را می‌توان یکی از مهم‌ترین رمان‌های ادبیات مهاجرت دانست
رضا دانشور بر اثر ابتلاء به بیماری سرطان ریه در شامگاه ۶ خرداد ۱۳۹۴ (۲۷ مه ۲۰۱۵) در سن ۶۸ سالگی در بیمارستان آلبر شانویه در حومه پاریس درگذشت

Reviews

[Behzad]

کتاب شامل شاید بهترین داستان های کوتاه رضا دانشوره.
داستان "محبوبه و آل" یه اثر به نظرم شاهکاره که روی باور عامیانۀ آل مانُور میده. طبق باور عام، آل یه زنه خیلی کریه منظره که سراغ زائوها میاد و .... ولی این داستان یه تفسیر تازه، شریف و بِکر از ایدۀ آل ارائه میده که واقعن خواندنیه.
داستان "نماز عشق" هم مثل محبوبه و آل یه جور گرایش شاید بشه گفت فمینیستی و شاید بهتره باشه بگیم آزادی خواهانه و عدالت جو داره. فضای این داستان در زندان و مضمونش نسبی بودن ایدۀ قانون و مفهوم عدالته. توصیف های این داستان - مخصوصن توصیف هایی که از دختر بچه داره - خیلی تأثیر گذار و به یادماندنیه.
دو داستان "محبوبه و آل" و "نماز عشق" حرفهایی میزنن که هیچ جوره با منطق سانسور و نگاه اصلاحی حکومتی سازگار نیست و برای همین هم در ایران اجازۀ چاپ پیدا نکردن و در کتاب "هی هی-جبلی-قُم قُم" اثری از این دو داستان نیست.
داستان "عصرانه" هم با توصیف های بِکر و یه جور فضای واقع گرایانه شروع میشه و از یه جا به بعد میزنه توی فانتزی و وهم و در نهایت این وهم و فانتزی بر واقعیت می چربه و تبدیل میشه به واقعیت تازه. همین سیر از واقعیت به خیال و وهم و بازگشت دوباره در داستان "با دوستان داماد به عروسی نرو!" هم وجود داره.
داستان "هی هی-جبلی- قُم قُم" هم باز نثر زیبایی داره و این بار نویسنده رخدادها و شخصیت هایی رو که در خور یه رمان شاید پر حجم هستن مختصر کرده توی یه داستان کوتاه حدوداً بیست صفحه ای؛ که خب از اونجایی که تبحر و مهارت رضا دانشور پشت قضیه س، نتیجه شده یه داستان که هم ساختار متفاوتی داره و هم محتوای تازه ای.
مجموعۀ "قصه های مهمل تلخک" که بنا به اذعان نویسنده تلاشیه برای مُهمَل نویسی، به قدرت پنج داستان شاهکار قبلی نیس، ولی خب شاید بشه گفت یه نوع ادبی کم سابقه و قابل تأمله.

[Bamdad]

پنج ستارهٔ کامل، برای "نماز عشق"، "محبوبه و آل" و "عصرانه".

[FATEMEH]

داستان محبوبم همچنان «محبوبه و آل» است

[Ehsan Movahed]

درواقع ۴ ستاره رو به داستان محبوبه و آل می‌دم. نثر استواری داره و پایان‌بندی تاثیرگذار (با کنایات سیاسی تاریخی). جالبه که داستان نماز عشق هم که به طور غیررسمی ادامه همین داستانه و داستان ساده‌تری هم هست همین‌طوری خوب و تصویری (سینمایی) تموم میشه.

[Fereshteh]

سه داستان آخر در مجموعه جداگانه به نام هی هی جبلی قم قم هم هست و خواندنش مجدد کیف داد
محبوبه و آل داستان جدید و جذابی بود از آل که تو همه داستان های ایرانی هست و کیف میده خواندنش.و همچنان هی هی جبلی قم قم چیز دیگری است

[Ali Sediqi]

دانشور در این اثر از افسانه(آل) به عنوان نمادی چند لایه استفاده می‌کند.آل می‌تواند ترس،جهل،قدرت و یا بخشی تاریک از وجود یک‌انسان باشد.فضای داستان به مانند(خسرو خوبان)وهم‌الود و راز‌آلود است.دانشور باز همچنان با نثری قوی و شاعرانه داستان را خوش‌ آوا می‌کند.در این داستان فکر می‌کنم نماد ها بر‌ شخصیت ها غلبه می‌شوند.
با وجود تمام ویژگی های که دارد اما اگر کسی که دوست دارد روایتی پر اتفاق با محاوره ی بیشتر از‌ دو شخصیت را دنبال کند ممکن است این داستان وی را خسته کند.
می‌توانید داستان را از مناظر نقد خرافات و تحلیل روان‌شناختی شخصیت بخوانید