De macht van het heilige

by Hans Joas, Huub Stegeman (Translator)

Wat je vaak hoort is dat onze wereld ‘onttoverd’ zou zijn. Dat we tegenwoordig de wetenschap hebben, dat we in een moderne seculiere tijd leven, en dat religie en geloof zaken zijn die een weldenkend volwassen mens achter zich hoort te laten. Maar zijn we echt ‘onttoverd’? Speelt religie geen rol meer voor weldenkende mensen? Hebben we geen gevoel meer voor iets heiligs?

Hans Joas (1948) is hoogleraar in de sociale filosofie en theologie, in Chicago en Berlijn. In het Engelstalige en vooral Duitstalige taalgebied is hij een van de meest toonaangevende denkers over de huidige en toekomstige rol van religie. Gevormd en geïnspireerd – net als Charles Taylor – in een katholieke én marxistische traditie behoort hij tot de Klassieke grote sociologen als Max Weber, Émile Durkheim en Niklas Luhmann. Met dit meesterwerk introduceert Lemniscaat deze in Duitsland gelauwerde denker voor het eerst in het Nederlands taalgebied.

Fernando Suárez Müller, docent filosofie aan de Universiteit voor Humanistiek in Utrecht, leidt het werk in en geeft een plaatsbepaling van Hans Joas’ denken voor de Nederlandse lezer. Deze grote vertelling biedt een alternatief voor het mainstream-onttoveringsverhaal. Het geeft een andere kijk op het ontstaan van religie, op religieuze ervaring, en op noties als het heilige en de mystiek. In dialoog met denkers als David Hume, William James en Max Weber ontvouwt Hans Joas een nieuwe, subtielere opvatting over de verhouding tussen politiek en religie, economie en religie, en… over de macht van het heilige.

Genres: Religion, Philosophy

426 pages, Hardcover

Published December 1, 2018

Reviews

[Christina Dongowski · Rating 4 out of 5]

Das ist ein sehr gutes Buch für alle, die sich entweder mit der Rede von Säkularisierung, Rationalisierung und Entzauberung als DIE Kennzeichen der Moderne schon immer schwer getan haben, oder denen das letzte Jahrzehnt doch sehr zu denken gegeben hat, ob sich hier die Soziologie nicht vielleicht doch massiv etwas vor macht. Das Buch ist dabei null aktualistisch, sondern Joas rekonstruiert, wo die Rede von der Säkularisierung und Rationalisierung überhaupt herkommt, und welche Funktionen sie hat, v.a. im Werk von Max Weber. Am Schluss gibt Joas auch eine relativ knappe Skizze zu einer positiven Konzeptualisierung der Rolle und Funktion des Heiligen in einer Gesellschaft, v.a. so genannter moderner Gesellschaften. Positiv heißt hier: Im Sinne von Anerkennung, dass das Heilige in ganz unterschiedlichen Formen in Gesellschaften eine Rolle spielt, diese Rolle nicht als defizitärer Rückfall ins Reaktionäre oder Vormoderne geframet werden sollte, weil man dadurch null analytischen Zugang zum jeweiligen Phänomen gewinnt. Damit ist aber nicht gemeint, dass es das Heilige (als was auch immer) jenseits von menschlichen oder gesellschaftlichen Praktiken existiert, aber eben auch nicht, dass es nicht existiert.
Bonus: Das Buch ist auch für religionsphilosophische und soziologische Laien sehr gut zu lesen, wenn man ein bisschen Erfahrung mit dem Lesen theoretischer Text hat.

[Mate Saralishvili · Rating 5 out of 5]

ამ წიგნის მოკლედ და ერთი სიტყვით შეფასება შეუძლებელია. იოასის ცოდნის ამოუწურავი რესურსი, მისი ინტერესი რელიგიებისა და საკრალურის გამოვლინებებისადმი, მისი სიფრთხილე ინტერპრეტაციასა და გამოცდილებას შორის ურთიერთობაში არსებული კონტინგენტურობისადმი, ვებერისა და დურკჰაიმია დაღეჭვაში, ტროელჩის წინ წამოაევაში - ეს ყველაფერი, უბრალოდ, ნაწილია იმ დიდი თავგადასავლისა, რომელსაც იოასი მიუყვება მკითხველთან ერთად და რელიგიის სოციოლოგიური კვლევის ახალ გზებს კაფავს.

ნამდვილად იშვიათია ასეთი ავტორი, ასეთი თვალსაწიერი და რაც მთავარია - ამ მცდელობის ასეთი დახვეწილი განხორციელება. რა თქმა უნდა, სურვილი გამიჩნდა, მისი სულ ახლად გამოცემული წიგნი წავიკითხო მორალურ უნივერსალიზმზე.