Ο Σαίξπηρ σήμερα

by Stephen Greenblatt, Παναγιώτης Σουλτάνης (Translator), Κωστούλα Σκλαβενίτη (Curator)

Τον Απρίλιο του 2014 έλαβα μία επιστολή από το Πανεπιστήμιο της Τεχεράνης με την πρόσκληση να απευθύνω την κεντρική ομιλία στο Α΄ Ιρανικό Συνέδριο για τον Σαίξπηρ. Αποφάσισα να πάω, χωρίς δεύτερη σκέψη. Ήταν ένα πολύ παλιό μου όνειρο να ταξιδέψω στο Ιράν.

Ο Σαίξπηρ ήταν το μαγικό χαλί που με είχε μεταφέρει στο Ιράν· τί σημαίνει αυτό; Επί τέσσερις και πλέον αιώνες ο Σαίξπηρ λειτουργεί ως κρίσιμος δεσμός υπέρβασης των συνόρων που χωρίζουν κουλτούρες, ιδεολογίες, θρησκείες, έθνη και όλους τους άλλους τρόπους με τους οποίους οι άνθρωποι ορίζουν και περιχαρακώνουν την ταυτότητά τους. Οι διαφορές βέβαια παραμένουν - ο Σαίξπηρ δεν μπορεί έτσι απλά να τις απαλείψει, προσφέρει εντούτοις την ευκαιρία της καταλλαγής, όπως την αποκαλούσε ο ίδιος.

Πολλοί από τους μελετητές του Σαίξπηρ της γενιάς μου προσέγγιζαν αυτόν το διάλογο με ακραίο σκεπτικισμό· προτεραιότητά τους ήταν να αποκαλύψουν τις ιδεολογικές βλέψεις τις οποίες εξυπηρετούσε και συνάμα απέκρυπτε, να εντρυφήσουν στο αρχικό περιβάλλον των έργων και να διερευνήσουν το εντελώς διαφορετικό περιβάλλον στο όποιο γίνεται σήμερα ή πρόσληψή τους. Θέλαμε να εντοπίσουμε, κατά κάποιον τρόπο, τους μυστικούς αστυνομικούς που καραδοκούσαν στο θέατρο όπου ανέβαιναν και στο τυπογραφείο όπου τυπώνονταν.

Θαυμάσια όλα αυτά: ήταν ένα συναρπαστικό έργο, από το οποίο αντλήσαμε δύναμη και εγώ και οι σύγχρονοί μου επί δεκαετίες. Αμελήσαμε όμως παντελώς σχεδόν να αναρωτηθούμε πώς ο Σαίξπηρ κατάφερε να κάνει το έργο του έναν τόπο στον οποίο μπορούμε όλοι να συναντηθούμε.


Με αυτό το ερώτημα ξεκίνησα. Η απλή απάντηση, είπα, εμπεριέχεται στη λέξη «ιδιοφυΐα», ιδιότητα που διακρίνει και τους ποιητές -τον Χαφέζ, για παράδειγμα, ή τον Ρούμι- οι οποίοι χαίρουν μεγάλου σεβασμού στο Ιράν.

Ο Σαίξπηρ στην Τεχεράνη
Πώς ζει ο Σαίξπηρ σήμερα
Το γιατρικό του Σαίξπηρ για την ξενοφοβία

Genres: Theatre

98 pages, Paperback

Published July 1, 2018

About the author

Stephen Greenblatt (Ph.D. Yale) is Cogan University Professor of English and American Literature and Language at Harvard University. Also General Editor of The Norton Anthology of English Literature, Eighth Edition, he is the author of nine books, including Will in the World: How Shakespeare Became Shakespeare; Hamlet in Purgatory; Practicing New Historicism; Marvelous Possessions: The Wonder of the New World; Learning to Curse: Essays in Early Modern Culture; and The Swerve: How the World Became Modern. He has edited six collections of criticism, is the co-author (with Charles Mee) of a play, Cardenio, and is a founding coeditor of the journal Representations. He honors include the MLA's James Russell Lowell Prize, for Shakespearean Negotiations: The Circulation of Social Energy in Renaissance England, the Distinguished Humanist Award from the Mellon Foundation, the Distinguished Teaching Award from the University of California, Berkeley. He is a fellow of the American Academy of Arts and Sciences and the American Philosophical Society. He lives in Cambridge, Massachusetts, and in Vermont.

Stephen Jay Greenblatt is a Pulitzer Prize winning American literary critic, theorist and scholar.

Greenblatt is regarded by many as one of the founders of New Historicism, a set of critical practices that he often refers to as "cultural poetics"; his works have been influential since the early 1980s when he introduced the term. Greenblatt has written and edited numerous books and articles relevant to new historicism, the study of culture, Renaissance studies and Shakespeare studies and is considered to be an expert in these fields. He is also co-founder of the literary-cultural journal Representations, which often publishes articles by new historicists. His most popular work is Will in the World, a biography of Shakespeare that was on the New York Times Best Seller List for nine weeks.

Reviews

[Nikos Tsentemeidis · Rating 5 out of 5]

Εξαιρετικός ο Greenblatt, μου θύμισε Steiner.

[AndreasRaptis · Rating 4 out of 5]

Τρία άρθρα του γκρινμπλατ που διαβάζονται νεράκι, με κομψοτατο υφος που θυμίζει λίγο Μπόρχες, λίγο Στάινερ -Ρουτση και μοσχοβολάει στήλη στο Νιουγιορκερ. Απόλαυση και ουσια.