Wees onzichtbaar

by Murat Isik

De Bijlmermeer, begin jaren tachtig. De vijfjarige Turkse Metin komt met zijn ouders en zus naar Nederland. Het gezin gaat in de flat Fleerde wonen. Vader is een werkloze communist die overdag boeken van Marx leest en zich ’s avonds bezat met vrienden. Thuis is hij vaak gewelddadig en dan siddert het hele gezin. Metin vreest hem en maakt zich onzichtbaar. Maar langzaam – als de kinderen ouder worden en de moeder emancipeert – groeit het verzet tegen de vader.

Ondertussen verandert de Bijlmer ook. Bedoeld als vooruitstrevende wijk verwordt het tot een gevreesd getto met veel criminaliteit en hordes junks. Op een zondagavond in 1992 boort een Boeing 747 zich in de flat Kruitberg. Tientallen bewoners komen om. In de weken daarna lopen op Metins middelbare school de raciale spanningen op. De Bijlmer verandert in de jaren daarna definitief: ondanks fysiek verzet van activistische bewoners worden veel flats gesloopt, waaronder die van Metin.

WEES ONZICHTBAAR is een grootse epische roman over de wanhopige strijd van een gezin tegen een tirannieke vader en een prachtige coming of age van een sensitieve jongen die opgroeit in een onveilige wereld, gebaseerd op Murat Isiks eigen jeugd. Maar het is ook een schitterende en kleurrijke ode aan de Bijlmer.

Genres: Fiction, Roman, Dutch Literature, School, Literature, Coming Of Age, Book Club

597 pages, Paperback

First published May 4, 2017

About the author

Murat Isik is een Nederlandse schrijver en jurist van Zaza-Turkse afkomst. Hij studeerde rechtsgeleerdheid aan de Universiteit van Amsterdam en San Francisco State University.

Murat Isik is a Dutch author and lawyer of Zaza-Turkish descent. He studied law at the University of Amsterdam and at San Francisco State University.

Reviews

[Irene · Rating 5 out of 5]

Een boek van 600 pagina’s, maar geen pagina te veel. Een verhaal over het gezin Mutlu, maar ook over de ondergang van de Bijlmer.
Het duurde maar liefst zes dagen voordat het lukte om iets op papier te zetten. Ik ben onder de indruk van het verhaal van Metin, maar ook onder de indruk van zijn moeder en zus. Het getuigt van veel kracht en moed om in deze situatie voor jezelf op te komen en in te zien dat ze het allemaal waard zijn in deze wereld.

Op de momenten dat Metin naar het voortgezet onderwijs en de universiteit gaat, laat zijn vader weten wat goed zou zijn voor zijn zoon. De route is al vastgelegd die Metin af moet leggen en hij wil daarbij zijn moeder niet teleurstellen. Een rode draad in het verhaal is dat vader als een tiran over het gezin heerst en alleen op bepaalde momenten betrokken is met zijn gezin. “Hij wist helemaal niet wat voor leven ik leidde, hij vroeg er nooit naar.”

De ontwikkeling die Metin, zijn moeder en zus doormaken is iets waar ik heel blij van werd. Door mijn werk als hulpverlener zie ik gezinnen waarin gedeeltes van dit verhaal, jammer genoeg, heel herkenbaar zijn. Juist daardoor heb ik Metin, moeder en zus in mijn hart gesloten.

Isik schrijft over redelijk zware onderwerpen, maar de manier waarop hij dit doet is niet langdradig of zwaar. Hij schrijft heel toegankelijk en vlot waardoor ik op sommige momenten moeilijk kon stoppen met lezen.
Ondanks dat de Bijlmermeer altijd als iets negatiefs wordt gezien, lees ik vanuit Metin ook dat hij leuke momenten heeft gekend in zijn kindertijd. Hij groeide er op en wist niet beter dan dat dit het was. Naast de negatieve ervaringen met zijn vader beleeft hij af en toe ook positieve momenten met hem, uiteindelijk blijft het wel zijn vader.

Een triest, aangrijpend, persoonlijk, krachtig en hoopvol verhaal. Dit verhaal zal mij bijblijven, vijf welverdiende sterren! Een belangrijk boek dat door iedereen gelezen zou moeten worden. Wat mij betreft een zeer goede kanshebber voor de Libris Literatuurprijs 2018.

[Christine Bonheure · Rating 4 out of 5]

Ik heb dit rauwe verhaal graag gelezen, weliswaar met een wat beklemmend en onwennig gevoel. De Turks-Nederlandse jongen Metin groeit op in een problematisch gezin in de Bijlmer, hét junkiegetto van Amsterdam. Maar het is vooral de tirannieke vader – lui, egocentrisch, narcistisch, gok- en alcoholverslaafd en lijdend aan hoogheidswaanzin – die een onveilig gevoel veroorzaakt en zijn gezin tot wanhoop drijft. Eén klein weerwoord volstaat om met zijn vuisten kennis te maken. Je stil en onopvallend gedragen is de enige manier om met hem om te gaan. Op school is het niet veel beter, ook daar kruipt Metin in het stilste hoekje om niet in de kijker te lopen van de pestkoppen... In een heel leesbare stijl krijg je een verrassende inkijk in het leven van migranten. Vrouw, zoon en dochter grijpen de kansen die ze krijgen met beide handen aan, in tegenstelling tot de alles beter wetende mislukkeling van een vader. Lang geleden dat ik nog zo’n hekel heb gehad aan een romanpersonage.

[Ingrid · Rating 5 out of 5]

4.5 sterren
In het begin moest ik aan Kees de Jongen denken van Theo Thijssen, maar al snel werd dit natuurlijk een heel eigentijds verhaal over de jeugd en jonge jaren van Metin. Zijn leven in de Bijlmer, in het gezin met de narcistische vader en steeds weerbaarder wordende moeder en de school met vriend en vijand kon ik helemaal voor me zien. Iedereen in het boek maakt zijn eigen ontwikkeling door, maar mijn hart ging uit naar deze introverte jongen die moedig alles verwerkt wat op zijn pad komt.

[José Van Rosmalen · Rating 4 out of 5]

In deze sterk autobiografische roman beschrijft Murat Isik als kind van Turkse migranten hoe hij opgroeide in de Amsterdamse Bijlmer. De vader in het boek is egoïstisch en narcistisch, hecht aan luxe voor zichzelf en noemt zich communist. De moeder moet sappelen om de eindjes aan elkaar te knopen. Murat is een echte verteller, het omvangrijke boek verveelt niet, mede door de kleurrijke beschrijvingen van de in de negentiger jaren verloederende Bijlmer. Van het oorspronkelij́ke idealisme van de ruime en groene woonwijk was toen weinig meer over. Ook de Bijlmerramp komt in het boek aan de orde, toen een vliegtuig op een flatgebouw neerstortte. Murat beschrijft het racistische getreiter op school en zijn angsten daarvoor. ( ‘hé schoonmaker’). Soms liet de vader zich ineens van zijn goede kant zien, bijvoorbeeld met Oudjaar en Koninginnedag maar dat was dan weer snel over en dan kon hij zijn handen niet thuis houden. Het boek is zeker ook een eerbetoon aan de moeder die ondanks alles vol wist te houden en ook aan de zus van de schrijver en de schrijver zelf die ondanks alles in dit land hun talenten weten te ontplooien. Een boek dat je niet snel weglegt, vooral als je van een verhalende stijl houdt.
Trefwoorden: migranten, jaren negentig, Amsterdam.

[Liesbeth · Rating 5 out of 5]

Wat een boek! 600 pagina's en niet één te veel. Een coming of age van een jongen in de Bijlmer. Je loopt met hem mee van lagere school tot universiteit en wil alleen maar verder lezen. Enorme aanrader!

[Denise · Rating 5 out of 5]

Wat een schitterend boek was dit. Ik moest een beetje inkomen aan het begin, maar daarna heb ik zo van dit ontroerende verhaal genoten. Isik heeft een fantastische schrijfstijl en op elke pagina zijn mooie zinnen te vinden. Vooral Asena heeft een plek in mijn hart. Wat een krachtige en lieve vrouw en moeder.

[Esmé Boom · Rating 2 out of 5]

Na alle laaiend enthousiaste aansporingen om dit boek te lezen viel het me toch wat tegen. Ik vond de stijl maar weinig constant: de verteller was toch vooral in archaïsch Nederlands aan het woord, wat onnatuurlijk aanvoelde, zeker aangezien Metin eerst een kind en dan een puber is. Verder voelde het verhaal haast te dicht op de waarheid. Het was de ene gebeurtenis na de ander, zonder duiding, zonder sturing. Maar: dit boek is wel een portret van de Bijlmer vol leven en met memorabele personages, en regelmatig fraaie beeldspraak. Ik ben verdeeld. Hoewel de moeder en zus van Metin sterke vrouwen zijn, krijgen ze nergens écht het woord om hun perspectief te laten zien, en alle andere vrouwen (vooral vrouwen van kleur) worden zo objectiverend beschreven, zo orientalistisch gemaakt, dat ik soms van ongeloof stukken moest herlezen. Moet ik me hierbij voorstellen dat het waarheidsgetrouw is dat (puber)jongens zo naar vrouwen kijken, in deze termen? Ik noem het voorbeeld van een zwarte vrouw in het zwembad die wordt beschreven als 'een zwarte meermin' die 'uit de tijd van de onderzoekers in de amazone' stamt en 'zich opheft uit een junglerivier'. De alarmbellen gingen bij mij rinkelen. Wat moet ik dan met dit boek, het veroordelen als geheel? Maar het bleef me wel boeien. Enfin: beoordeelt u zelf.

[Jovana De · Rating 4 out of 5]

Prachtig boek. Ik denk dat je dit boek alleen kan schrijven als er veel waarheden inzitten. Waarschijnlijk dat er veel dingen uit zijn eigen jeugd inzitten of in ieder geval is hij erg observerend geweest in zijn jeugd. Dit maakte dat ik dit boek als een realiteit beleefde en erg werd meegesleept in het verhaal.

Het is natuurlijk een schrijnend en treurige roman, waar veel pijnlijke vingers op opengeschaafde wonden worden gelegd, maar ik vond dat uiteindelijk niet de enige boodschap van het boek. Er zaten ook veel lieve en mooie dingen in, krachtige mensen met veel veerkracht, waar Metin zelf de hoofdrol in mocht spelen. Maar ook zijn moeder, meneer Rolf en Kaya hebben wel een plekje in mijn hart veroverd.

[Marcia · Rating 4 out of 5]

Met een meesterlijke schrijfstijl weet Murat Isik de beklemmende sfeer te schetsen van een Turks gezin dat in de Bijlmer woont. Ik kreeg ontzettend te doen met het hoofdpersonage dat, net als zijn moeder overigens, gebukt gaat onder de tirannie van zijn vader. Desalniettemin vroeg ik me vraag af waar het verhaal eigenlijk naartoe ging en waarom ik dit allemaal las. Absoluut geen misser, maar ook niet mijn favoriet op de shortlist van de Libris Literatuur Prijs.
Mijn complete recensie lees je op Boekvinder.be.

[Heleen Osse · Rating 5 out of 5]

Prachtig boek over een Turkse familie die naar de Bijlmer is geëmigreerd. Over een vader die een dictator is, een moeder die probeert te redden wat er te redden valt en de kinderen die zich staande moeten houden in totaal andere samenleving. Een sublieme schrijfstijl, Isik blijft een van mijn favoriete schrijvers. Een pareltje, zeer de moeite waard!

[Yv · Rating 5 out of 5]

Wat.een.boek!

Murat Isik vertelt ons het verhaal van Metin. Metin komt met zijn ouders en zus mee naar Nederland, waar ze een flat in de Bijlmer bewonen. Terwijl Metin leert opgroeien tussen zijn liefdevolle moeder en ongeïnteresseerde vader, verandert de vooruitstrevende wijk in de Bijlmer naar een getto waar iedereen langzaam vandaan probeert te komen.

De verwachting was dat de Turkse afkomst een flinke rol in het boek zou spelen. Toch richt het boek zich meer op de Metin met de Hollandse normen en waarden dan op de Turkse Metin. Wellicht is deze innerlijke strijd het element waardoor de jongen zoveel sympathie opwekt. Al vroeg in het boek wordt een toon neergelegd waaruit blijkt dat de vader van Metin helemaal geen leuke vader is en gaandeweg leren we wat voor impact dit op het gezin, maar vooral op Metin heeft.

'Ik keek hem onbewogen aan. En ik herinner met goed dat ik me niet gekwetst voelde. Voor het eerst voelde ik me niet gekwetst, want ik dacht: je hebt gelijk. Je hebt helemaal gelijk, baba. Dit zegt een vader niet tegen zijn kinderen. En alleen daarom al had je geen kinderen moeten nemen. Alleen daarom had je geen vader mogen worden. Alleen daarom al had je mijn vader niet mogen zijn.'

De korte hoofdstukken zorgen ervoor dat de 600 pagina's nergens vervelend worden. Het leest vlot weg en doordat elk hoofdstuk wordt afgesloten, blijf je nieuwsgierig naar het volgende hoofdstuk van Metins leven. De schaamte van zijn geloof, het spelen in de Bijlmer, het pesten op school en zijn baantje bij de Vomar zijn voorbeelden van gebeurtenissen die zijn leven tekenen. Gehuld in een prachtig jasje met karakteriserende elementen uit de jaren 80, zorgt ervoor dat Wees Onzichtbaar flink wat herkenningspunten heeft voor de mensen die ook rond die tijd zijn opgegroeid. Denk aan de hit van René Froger of bijvoorbeeld de BMX-crossfietsen.

Wees Onzichtbaar is een prachtige roman die maar weer eens laat zien dat andere mensen heel bepalend zijn voor de invulling van je leven en dat je zelf verantwoordelijk bent voor de uitkomst hiervan. Aanrader!

[Carla · Rating 5 out of 5]

Ik vraag me af waarom ik dit boek zoveel jaren heb genegeerd. Er was geen enkele reden, ik ken de auteur niet, maar nu heb ik spijt dat ik niet veel eerder dit boek uit de bibliotheek heb gehaald. De personages komen helemaal tot leven en ook de Bijlmer als woonomgeving. Ik heb bewondering voor de moeder, zeker hoe meer het verhaal vordert, hoe ze haar weg vindt en sterker wordt. Prachtig boek, soms ook heel pijnlijk.

[Ayala Levinger · Rating 3 out of 5]

it had offensive parts with sexism, objectification and misogyny. and I get that a coming of age of a junior high schooler will include this period when boys think with their dick but it was written as memoir, in prespective of a distance from the past so I think I would have enjoyed it better if it included reflection on this sexism, like "now I know i was being sexist.." it makes a reader who is not a cis hetero man feels like this book was not written also for them.

[Inge · Rating 2 out of 5]

Een leuk verhaal dat de lezer een beeld geeft van de Bijlmer en hoe het is om daar te wonen. Daarnaast volgt de lezer Metin in zijn proces naar volwassenwording en wat het betekent om als Turks gezin naar Nederland te emigreren.

'Wees onzichtbaar' is een boek dat leest als een trein, maar daar is dan ook alles mee gezegd. De literaire kwaliteit laat te wensen over en ik begrijp eigenlijk niet wat dit boek op de shortlist van de Libris Literatuurprijs doet.

[Linda · Rating 5 out of 5]

Wow, deze 600 bladzijdes zijn voorbij gevlogen. Wat een genot om te lezen.

[Dolf Patijn · Rating 5 out of 5]

Wees onzichtbaar is een ontwikkelingsroman, een roman over de Bijlmer, een roman over een vader/zoon relatie en een roman over een Turks gezin in Nederland. Alhoewel het boek een chronologisch verloop heeft, is het anekdotisch uitgewerkt. De moeder, dochter en de protagonist: Metin, hebben alle drie te lijden onder het grillige juk van de vader die nergens voor schijnt te deugen maar wel steeds hoog van de toren blaast. Gaandeweg zie je echter dat ze het gezamelijk tegen de vader opnemen en voor zichzelf opkomen. Metin ontwikkelt zich van een bangig jochie in een bedachtzame, wat schuchtere jongeman die aan het eind van het boek echter goed weet wat hij wil. De ontwikkeling van de Bijlmer wordt in het verhaal meegenomen.

Indrukwekkend en prettig leesbaar. Een echte aanrader.

[Joke · Rating 5 out of 5]

In "Wees onzichtbaar" groei je mee met Metin en zijn gezin, van Turkse afkomst en naar Nederland geemigreerd. Het is een heel knap boek, waarin je de worsteling van Metin volgt, in het zoeken naar identiteit, waarin je de schoonheid van de anders altijd zo negatief beschreven getto's leert zien, waarin je de kracht van excentriciteit leert zien, maar waar ook lelijkheid een plaats krijgt. Over hoe je, hoe hard je ook onzichtbaar wilt zijn, toch steeds weer gezien wordt. Hoe hard je ook iets wenst, de realiteit soms zo anders wordt. Anders, maar niet per se slechter of beter.

[Luca Nikkel · Rating 5 out of 5]

Heel fijn boek. Genoten van hoe uitgebreid de gezinsdynamiek, de ontwikkeling van Metin en de gebeurtenissen in de wijk aan bod kwamen. Boeken zoals deze wil ik de rest van mijn leven lezen

[Julie Mestdagh · Rating 5 out of 5]

Diep onder de indruk na het lezen van deze geweldige roman. Isik heeft niet enkel een bijzonder vlotte pen; bovendien weet hij krachtige en goed uitgewerkte personages neer te zetten die de lezer zonder enige moeite meenemen in het verhaal. Een verhaal dat je bij de enkels grijpt vanaf hoofdstuk 1 en je niet meer loslaat tot het allerlaatste hoofdstuk, 600 pagina's verder. Een indrukwekkend relaas over de kleine Metin Mutlu die als kleine jongen vanuit Turkije naar de Nederlandse Bijlmer emigreert met zijn ouders (via een ommetje via Duitsland) en daar moet opgroeien in een buurt die langzaam vervalt, een wereld voor vooroordelen en vooral : een tirannieke vader. We volgen Metin van de lagere school tot aan de universiteit, met alle bijhorende gebeurtenissen. Niet alleen Metin zelf heeft een geweldig karakter, ook zijn mama en zus verdienen vijf sterren voor hun rol i het verhaal. Schitterend geschreven en al geeft de inhoud een wrange nasmaak, je hebt spijt dat het boek uit is. Aanrader.

[honingbol · Rating 5 out of 5]

Wees onzichtbaar is voor mij een eerste kennismaking met het werk van de schrijver Murat Isik. Een aangename kennismaking die er voor gezorgd heeft dat ik zijn andere boeken ook wil gaan lezen.
In Wees onzichtbaar volg je Metin vanaf het moment dat hij als jong jongetje in de Bijlmer komt wonen tot het moment dat hij studeert. Het is geen gemakkelijk leven, een vader die behoorlijk agressief is, gepest worden op school, weinig geld. Onzichtbaar zijn is een oplossing die het leven makkelijker kan maken, de titel is perfect gekozen!
Door de zware onderwerpen had het boek ook ‘zwaar’ kunnen worden, maar doordat Isik een zeer vlotte en toegankelijke schrijfstijl heeft leest het boek wel heel makkelijk en prettig. De toon is luchtig en maakte ook dat ik wilde doorlezen. Met 597 bladzijden is het is zeker geen dun boek, maar wat mij betreft had het nog veel langer door mogen gaan. Ik had graag nog meer over Metin en zijn leven willen lezen. Laat de dikte van het boek je dus zeker niet afschrikken.
Murat Isik heeft een prachtige, vertellende schrijfstijl, waardoor je als het ware naast Metin op de bank zit als zijn vader weer een uitbarsting heeft, met hem wegvlucht voor pesters en samen met hem door de Bijlmer wandelt. Je kijkt echt door zijn ogen en voelt mee met de dingen die hij meemaakt. Het maakt het verhaal ontroerend, rauw en aangrijpend.

[Susy · Rating 4 out of 5]

3.5 stars
Een interessant levensverhaal van een Turkse jongen die op jonge leeftijd met zijn ouders en zus vanuit Turkije via Duitsland in Nederland terecht komt. Ik vond het op een aantal punten echter iets te langdradig, teveel details die niet zo relevant zijn voor het gehele verhaal (bv heel verhaal over Hulk Hogan, heb het geeneens opgeslagen). Het verhaal had voor mij wel zo'n 150-200 pagina's korter mogen zijn. Waarom ik het toch 4 sterren heb gegeven heeft meer te maken met het feit dat ik een aantal zaken herkende: ik ben opgegroeid in Amsterdam, als dochter van immigranten opgroeiende tussen twee culturen, heb de eerste 11 maanden van mijn leven ook in de Bijlmer gewoond (niet dat ik me daar iets van kan herinneren natuurlijk maar toch; had er tot voor kort ook kennissen wonen en vond het nooit fijn om 's avonds over de galerij te lopen), nu werk ik in Zuid-oost (in de jeugdhulpverlening waardoor een aantal van de nijpende problemen zeer herkenbaar zijn, nog steeds), Metin en ik zijn van ongeveer dezelfde leeftijd dus veel van de films, series en muziek zijn ontzettend leuke herkenningspunten. Ik rond mijn 3.5 sterren af omhoog door de gevoelens die de herkenningspunten oproepen (zowel positieve als ook minder positieve), maar ik kan me voorstellen dat het verhaal voor andere mensen te lang(dradig) is.

[Inge Vermeire · Rating 5 out of 5]

Bijna 600 pagina’s in één ruk uitgelezen. Ik was geraakt vanaf de allereerste pagina en dat gevoel heeft me niet meer losgelaten tot de laatste bladzijde.

‘Wees onzichtbaar’ is enorm meeslepend, je zit als lezer met je neus op alle details en het hoofdpersonage, Metin, kruipt dicht tegen je aan.

Als je opgroeit in een onveilige buurt en ook je eigen huis is gevaarlijk terrein, dan kan je maar beter proberen onzichtbaar te zijn.

Hoofdstukje na hoofdstukje, anekdote na anekdote, legt de auteur bloot hoe je als kleine jongen leeft én overleeft met een tirannieke vader in een wijk die steeds meer verloedert en verkommert. De uitkomst is misschien wel dat het hoofdpersonage niet ondanks al deze ellende, maar mede dankzij al deze ellende toch zijn weg heeft gevonden. Het leven heeft hem harde lessen geleerd die hem als persoon uiteindelijk sterker zullen maken. Het is een hoopvolle boodschap voor kinderen die opgroeien in ongunstige omstandigheden.

Ik heb soms ook heel erg moeten lachen want het hoofdpersonage/ de auteur verliest zich wel eens in zeer humoristische vergelijkingen – af en toe slaat de fantasie al eens op hol in het hoofd van Metin en dat levert toch hilarische beelden op.

Een echte aanrader!

[Charlotte · Rating 3 out of 5]

Kijk mij eens een boek uitlezen waar ik 6 maanden geleden in was begonnen!

Ik vond dit boek vooral heel langdradig. Dat is ook waarom het zo lang heeft geduurd voordat ik het weer oppakte nadat ik er lang (héél lang) daarvoor in was begonnen. De korte verhalen maken het wel behapbaar en dat is ook de reden dat ik het heb uitgelezen. Het was een prima boek, maar ik was er niet echt voor in de stemming.

[Sebastian · Rating 4 out of 5]

Raw reality of living in the Bijlmer area in Amsterdam in the the 80s and in the early 90s. The modern then part of the city was first supposed to be a utopia for people living in overcrowded areas, becoming later a home to a lot of expats but also junkies and criminals. We get to know Metin and his familiy and through his eyes we witness the daily struggles of a poorer Turkish family with a communist, entitled and sometimes even abusive farther. I really appreciated how multifaceted this novel is, how tackling even more difficult topics like discrimination,  poverty, social exclusion, unemployment it shows varied shades of gray and provides multiple perspectives. I already started a continuation of this novel and I am very curious about it.

[Mlie · Rating 3 out of 5]

Dit boek bleef voor mij lang hangen op de twee sterren:
Het bleef een beetje voelen als een 'taak' om hem uit te lezen. Hoewel het makkelijk las, moest ik echt bewust denken: 'oké, ik ga even verder lezen'.
Ik had het gevoel dat ik al vaker een boek als dit had gelezen, het boek heeft wat sombers en ik miste vooral een lijn tussen de verschillende anekdotes waarin de hoofdpersoon opgroeit in de Bijlmer. Ergens op 3/4e wordt (in de vorm van een interview) de geschiedenis van de Bijlmer meer betrokken bij het verhaal en vanaf dat moment ging het boek meer landen voor me. Steeds meer werd het verhaal groter dan Metin en zijn familie alleen en werd het een kroniek van opgroeien in de Bijlmer. Ik vond ook het personage Kaya interessant en zijn link met de onvoorspelbare en soms agressieve vader van hoofdpersoon Metin. Eindoordeel: drie sterren.

[Linda · Rating 4 out of 5]

Als Metin vanuit Duitsland met zijn moeder en zusje wordt herenigd met zijn vader Harun in Nederland, heeft nog niemand een idee wat hun te wachten staat. Het wordt algauw duidelijk: vader Harun is een regelrechte tiran die zijn gezin terroriseert; en hun nieuwe woonplaats de Bijlmer, ooit een idealistisch project, is vervallen tot een naargeestig ghetto van kansarmen en junks. Dat is het decor waarin de introverte en vredelievende Metin opgroeit.

Mijn 5de van de shortlist Libris en misschien niet de mooiste zinnen, geen literaire spielerij maar zeker wel de beste verhalenverteller. De 600 bladzijden lezen als een trein en vervelen nooit. Mooi, mooi, moooi

[Anke · Rating 5 out of 5]

Heel meeslepend geschreven! Moeite om het boek opzij te leggen.

[Bart Vanvaerenbergh · Rating 5 out of 5]

Een indrukwekkend boek over een ontwricht gezin in een al even ontwrichte wijk.
Bijna 600 bladzijden leesgenot.
Met vlotheid, veel respect en humor beschrijft Isik de teleurgang van de Bijlmer-wijk en het intrieste leven van het gezin Mutlu. Maar nooit zonder hoop.
Elk klein hoofdstuk (er zijn er 102) leest als een apart verhaal in een groter geheel.
De beschrijvingen van sfeer van de jaren 1980 maken het een feest van herkenbaarheid voor wie die zelf meemaakte ...
Boeiend en meeslepend van begin tot einde.

[Hermine Couvreur · Rating 5 out of 5]

Ik las eerst 'In de mist van Golden Gate Park' omdat ik niet wist dat 'Wees onzichtbaar' eraan voorafging.
Ik geef met overtuiging 5 sterren, nog een extra ster dus. Wat een schrijver!

[Arjen · Rating 3 out of 5]

Wees onzichtbaar is een boek dat de jeugd en het opgroeien van Metin beschrijft. Geboren in Izmir, via Duitsland in de Amsterdamse Bijlmer terechtgekomen. Het is een boek dat gemakkelijk leest, maar dat ook behoorlijk anekdotisch is, waarbij de samenhang tussen de anekdotes niet zo heel hecht is. Dat komt het boek niet ten goede, al schetst het boek door alle anekdotes heen wel een lijn die centraal lijkt te staan: de relatie tussen Metin en zijn vader. Die vader is nogal eigenzinnig en markant; de relatie met zijn zoon is op zijn minst grillig te noemen.

Maar er ontbreekt ook veel in het boek: een diepere uitwerking van waarom de vader is zoals hij is bijvoorbeeld. Ja, een communistische Zaza zonder opleiding uit Izmir... Maar waarom communist? Waarom zo excentriek? Wat heeft dat veroorzaakt? Eigenlijk wordt dat in het verhaal helemaal niet duidelijk. Het zelfde geldt voor de moeder; die komt gedurende het boek tot ontwikkeling (van ongeschoold tot een succesvolle carrière in het ziekenhuis), maar de emotionele ontwikkeling blijft erg verborgen, al kun je zien dat met het maatschappelijke succes haar zelfbewustzijn toeneemt. Maar hier had het boek veel meer diepgang kunnen krijgen. En dat geldt al helemaal voor de zus. Die speelt een minimale bijrol en dat is zonde. Als lezer krijgen we geen idee van hoe zij denkt, wie ze is, welke rol ze in het gezin speelt, et cetera. Een gemiste kans.

Het boek is ook plots afgelopen, alsof de auteur er ineens klaar mee was. Metin loopt jaren later nog eens door de Bijlmer, ziet dat alles is veranderd en dat was het dan. Het zelfde geldt voor vrijwel elk karakter dat voorbij komt: van niemand weet je hoe het afloopt; elk karakter heeft een open eind (meneer Rolf, Kaya, Sanne). Persoonlijk vind ik dat wel erg onbevredigend. Kortom: al was het een goed leesbaar boek en in de kern ook interessant, toch zitten er zoveel losse eindjes in en eindigt het boek zo plots dat ik de hele hoge scores die het boek van anderen krijgt eigenlijk niet helemaal goed begrijp.