What do you think?
Rate this book
De hydrograaf
De hydrograaf is de geschiedenis van Franz von Karsch, die in het voorjaar van 1913 in Hamburg scheep gaat om de wetten van de zeegang te doorgronden. Maar alle wetenschap kan niet verhelen dat zijn leven in een impasse is geraakt, waarvan de uitweg niet op zee te vinden is. Dan zorgt het toeval voor een verrassende wending.
204 pages, Hardcover
Published January 1, 2002
3 people are currently reading
135 people want to read
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 23 of 23 reviews
September 26, 2022
**Read as 3.5 Stars**
This short novel is another older book from my own Dutch collection.
Storytelling is quite good, but the story as a whole is a bit boring due to main protagonist, Franz von Karsch, a Hydrograph with hardly any feeling with life itself.
The main story will take place in 1913 and will take you from Hamburg, Germany, to Valparaiso, Chile, on a ship called the "Posen", with several figures on board besides Franz von Karsch, being Moser the merchant, the Dutchwoman, Asta Maris, and the fleeing German, Ernst Todleben, and this trip is followed by a fourth part in which the final moments of Franz von Karsch's life and death is being told.
It's a well written book, but the figures, especially Franz von Karsch, are somewhat boring and simply not very well developed within this tale to make them really believable characters, but the sea-voyage itself is told with quite some nautical details and skills.
All in all, a simple story, nothing extraordinary, but still a story with a message in my view, and that being about someone without a goal in life, and that someone can become so obsessed by being nothing that it will be very hard for that same someone to really become something in life, unless he wants to die for it.
Recommended to anyone familiar with the Dutch language and who likes a sea-faring story with a twist, not to forget my German audience because this book has also been published in German as "Der Hydrograf", and so in my opinion I would like to call this not so extraordinary tale: "A Mediocre Hydrograph"!
This short novel is another older book from my own Dutch collection.
Storytelling is quite good, but the story as a whole is a bit boring due to main protagonist, Franz von Karsch, a Hydrograph with hardly any feeling with life itself.
The main story will take place in 1913 and will take you from Hamburg, Germany, to Valparaiso, Chile, on a ship called the "Posen", with several figures on board besides Franz von Karsch, being Moser the merchant, the Dutchwoman, Asta Maris, and the fleeing German, Ernst Todleben, and this trip is followed by a fourth part in which the final moments of Franz von Karsch's life and death is being told.
It's a well written book, but the figures, especially Franz von Karsch, are somewhat boring and simply not very well developed within this tale to make them really believable characters, but the sea-voyage itself is told with quite some nautical details and skills.
All in all, a simple story, nothing extraordinary, but still a story with a message in my view, and that being about someone without a goal in life, and that someone can become so obsessed by being nothing that it will be very hard for that same someone to really become something in life, unless he wants to die for it.
Recommended to anyone familiar with the Dutch language and who likes a sea-faring story with a twist, not to forget my German audience because this book has also been published in German as "Der Hydrograf", and so in my opinion I would like to call this not so extraordinary tale: "A Mediocre Hydrograph"!
February 18, 2024
Dit is een mooi geschreven en aantrekkelijk uitgegeven boek, een historische roman over Franz von Karsch die in 1913 vanuit Hamburg naar Zuid Amerika reisde. Het lijkt een reis zonder einde, de bestemming lijkt nooit te worden bereikt. Von Karsch wil de zee beschrijven, maar de zee bestaat uit eindeloze golven die vervluchtigen zodra je ze waarneemt. Hij ontmoet aan boord Asta Maris op wie hij verliefd wordt. Ze is verslaafd aan opium. Hij loopt syfilis op, dat hij wil houden op influenza. De reis blijft een soort hallucinerende droom van een eenzame man die de weg is kwijt geraakt. Uiteindelijk keert hij terug naar Hamburg, waar hij nog tot na de Tweede Wereldoorlog zal leven. Met de nazi’s wilde hij niks te maken hebben. Toch werd hij per ongeluk door de Amerikanen doodgeschoten. Een tragisch einde. Allard Schröder schreef een gevoelige roman die ook het herlezen zeker waard is, omdat het verhaal zich niet zo makkelijk prijsgeeft. Ik moet bij het lezen ook denken aan het boek ‘ Het fregatschip Johanna Maria van Arthur van Schendel, waarbij een zeereis centraal staat. Het is dan ook wel een ‘Hollands thema’.
March 14, 2016
Mooi.
De liefde en hoe ze loopt en niet loopt.
De liefde en hoe ze loopt en niet loopt.
January 29, 2023
Koester de droom als klaroenstoot van het leven (Allard Schröder, De Hydrograaf)
De hydrograaf gaat over Franz von Karsch die op de vlucht is voor zijn lot en zee kiest om de diepere structuren van de golfslag op zee te bestuderen. Met zijn aanmonstering laat hij niet alleen zijn lot achter zich om opnieuw te beginnen – als man van adel was hij voorbestemd met een door de familie uitverkoren meisje te trouwen – maar wordt hij geconfronteerd met tal van vreemde figuren die hem doen twijfelen of hij überhaupt wel een bestemming heeft. Deze thematiek is al op de eerste bladzijde aan de orde. Wat leest als de introductie van het leven van Franz von Karsch blijkt een eerste reflectie op de volstrekte betekenisloosheid van de hoofdpersoon die op het moment van schrijven van het verhaal al zesenvijftig jaar dood en begraven is: “Zo gaat het met veel levens, de hartstocht waarmee ze zijn geleefd is meestal aan de wereld voorbijgegaan, hun klaroenstoten zijn nergens vernomen, waardoor er naderhand stilzwijgend wordt aangenomen dat die er dan ook wel nooit zullen zijn geweest” (7).
Het verhaal biedt gelegenheid om te begrijpen dat het menselijk bestaan niet opgaat in zijn responsiviteit naar andere mensen, dieren en dingen in de wereld. In onze tijd is het heel populair op de relationaliteit van mensen te wijzen; ‘ik’ ben er niet eerst om vervolgens vader van mijn kinderen te worden bijvoorbeeld, maar mijn vaderlijke handelingen maken mij vooreerst tot de vader van mijn kinderen. Hoe waar dit ook is, von Karsch ervaart dat veel van wat we zeggen en doen in een diepe leegte gesproken is, dat wil zeggen, dat onze responsiviteit naar de wereld onbeantwoord blijft, niet herkend en erkend wordt door de ander: “Ik ben niets. Ik zal nooit iets zijn. Ik kan ook nooit iets willen zijn. Afgezien daarvan koester ik alle dromen van de wereld” (32). Franz is ten diepste overtuigd van het eerste deel van deze uitspraak over zijn eigen betekenisloosheid, maar kan het tweede gedeelte, de gedachte dat je desondanks alle dromen van de wereld kunt koesteren, niet tot zich toelaten. Dat komt omdat hij de diepe ervaring heeft dat hij de voortwoekerende wereld niet naar zijn hand kan zetten en volledig ontheemd en toevallig van aard is [78-79]. Om recht te doen aan die onthechting van de wereld wendt hij zich af van de wereld en zwerft hij een tijd lang over zee.
Het boek leert je dat je helemaal geen afscheid kunt nemen van het dromen van de wereld. Dat gebeurt door de ontmoeting van Franz met andere ontheemden aan boord. Zo is er Moser, een handelaar in salpeter die afscheid heeft genomen van de dromen en daar fier op is. Hij stroopt alle zin en betekenis van het leven en gaat op in de feitelijkheid van de dingen. De confrontatie met Moser is leerzaam, want vandaag de dag herkennen we die figuur in de heerschappij van de feitelijkheid in het maatschappelijk debat, waarin iedereen zich op zijn of haar eigen feitelijkheid beroept zonder oog te hebben voor de economisch begrepen verlangens waarvan zijn zucht tot feitelijkheid getuigt; hij gaat op in zijn zucht tot behoeftebevrediging zonder oog te hebben voor de zucht die zijn feitelijkheid omgeeft. Een andere reiziger die juist afscheid heeft genomen van de feiten en opgaat in de droomwereld leert je dat dromen weliswaar onzinnig lijken maar je toch aanspreken als “beelden en stemmen in uw hoofd […] die niet de uwe zijn en waarvan u niet eens weet wat ze betekenen” (43). Von Karsch wijst beide posities af, zowel de zucht tot feitelijkheid alsook het leven in de droomwereld. Omdat hij niet in staat is te dromen van een nieuwe wereld luidt hij uiteindelijk zijn eigen ondergang in. Laat dat een les zijn voor ons en een pleidooi dat we het dromen van een nieuwe wereld waarin de mens zijn bestemming vindt voorbij de feitelijkheid van de dingen moeten koesteren. De droom is de klaroenstoot van de diepere structuur van de golfslag van ons leven, onafhankelijk of die stoot nu vernomen wordt of niet. (meer blogs over filosofie en literatuur: https://vincentblok.wordpress.com/)
De hydrograaf gaat over Franz von Karsch die op de vlucht is voor zijn lot en zee kiest om de diepere structuren van de golfslag op zee te bestuderen. Met zijn aanmonstering laat hij niet alleen zijn lot achter zich om opnieuw te beginnen – als man van adel was hij voorbestemd met een door de familie uitverkoren meisje te trouwen – maar wordt hij geconfronteerd met tal van vreemde figuren die hem doen twijfelen of hij überhaupt wel een bestemming heeft. Deze thematiek is al op de eerste bladzijde aan de orde. Wat leest als de introductie van het leven van Franz von Karsch blijkt een eerste reflectie op de volstrekte betekenisloosheid van de hoofdpersoon die op het moment van schrijven van het verhaal al zesenvijftig jaar dood en begraven is: “Zo gaat het met veel levens, de hartstocht waarmee ze zijn geleefd is meestal aan de wereld voorbijgegaan, hun klaroenstoten zijn nergens vernomen, waardoor er naderhand stilzwijgend wordt aangenomen dat die er dan ook wel nooit zullen zijn geweest” (7).
Het verhaal biedt gelegenheid om te begrijpen dat het menselijk bestaan niet opgaat in zijn responsiviteit naar andere mensen, dieren en dingen in de wereld. In onze tijd is het heel populair op de relationaliteit van mensen te wijzen; ‘ik’ ben er niet eerst om vervolgens vader van mijn kinderen te worden bijvoorbeeld, maar mijn vaderlijke handelingen maken mij vooreerst tot de vader van mijn kinderen. Hoe waar dit ook is, von Karsch ervaart dat veel van wat we zeggen en doen in een diepe leegte gesproken is, dat wil zeggen, dat onze responsiviteit naar de wereld onbeantwoord blijft, niet herkend en erkend wordt door de ander: “Ik ben niets. Ik zal nooit iets zijn. Ik kan ook nooit iets willen zijn. Afgezien daarvan koester ik alle dromen van de wereld” (32). Franz is ten diepste overtuigd van het eerste deel van deze uitspraak over zijn eigen betekenisloosheid, maar kan het tweede gedeelte, de gedachte dat je desondanks alle dromen van de wereld kunt koesteren, niet tot zich toelaten. Dat komt omdat hij de diepe ervaring heeft dat hij de voortwoekerende wereld niet naar zijn hand kan zetten en volledig ontheemd en toevallig van aard is [78-79]. Om recht te doen aan die onthechting van de wereld wendt hij zich af van de wereld en zwerft hij een tijd lang over zee.
Het boek leert je dat je helemaal geen afscheid kunt nemen van het dromen van de wereld. Dat gebeurt door de ontmoeting van Franz met andere ontheemden aan boord. Zo is er Moser, een handelaar in salpeter die afscheid heeft genomen van de dromen en daar fier op is. Hij stroopt alle zin en betekenis van het leven en gaat op in de feitelijkheid van de dingen. De confrontatie met Moser is leerzaam, want vandaag de dag herkennen we die figuur in de heerschappij van de feitelijkheid in het maatschappelijk debat, waarin iedereen zich op zijn of haar eigen feitelijkheid beroept zonder oog te hebben voor de economisch begrepen verlangens waarvan zijn zucht tot feitelijkheid getuigt; hij gaat op in zijn zucht tot behoeftebevrediging zonder oog te hebben voor de zucht die zijn feitelijkheid omgeeft. Een andere reiziger die juist afscheid heeft genomen van de feiten en opgaat in de droomwereld leert je dat dromen weliswaar onzinnig lijken maar je toch aanspreken als “beelden en stemmen in uw hoofd […] die niet de uwe zijn en waarvan u niet eens weet wat ze betekenen” (43). Von Karsch wijst beide posities af, zowel de zucht tot feitelijkheid alsook het leven in de droomwereld. Omdat hij niet in staat is te dromen van een nieuwe wereld luidt hij uiteindelijk zijn eigen ondergang in. Laat dat een les zijn voor ons en een pleidooi dat we het dromen van een nieuwe wereld waarin de mens zijn bestemming vindt voorbij de feitelijkheid van de dingen moeten koesteren. De droom is de klaroenstoot van de diepere structuur van de golfslag van ons leven, onafhankelijk of die stoot nu vernomen wordt of niet. (meer blogs over filosofie en literatuur: https://vincentblok.wordpress.com/)
October 10, 2024
Het verhaal van een niet geleefd leven. Het boek neemt je mee naar de periode rond de eeuwwisseling waarin de aristocratie het definitief aflegt tegen de opkomende burgermaatschappij. De hoofdpersoon is iemand die op geen enkele wijze kan voldoen aan de verwachtingen die hij zichzelf oplegt op basis van zijn (grafelijke) afkomst. Een ongezonde moeder-zoon relatie maakt dat hij sterk vervreemd van zijn eigen gevoelens als een kip zonder kop de wereld over reist. Hij voelt zich overal verantwoordelijk voor maar doet uiteindelijk niets. Schröder neemt met zijn verhaal veel hooi op de vork, pedofilie, opiumverslaving, onmogelijke relaties, sociale vaardigheden in de context van maanden op een schip en tenslotte opkomst van de bruinhemden. Toch blijft het verhaal te vlak en worden de protagonisten niet goed uitgewerkt. De flashbacks werken slechts tot op zekere hoogte om de gesteldheid van Karst te typeren. Het verhaal is aangenaam geschreven af en toe met gezochte adjectieven maar vlot te lezen .
August 15, 2020
Vier mensen, met elk een eigen levensverhaal, ontmoeten elkaar aan de vooravond van WOI op een schip naar Zuid Amerika en vervolgen na aankomst allen hun eigen weg. Dat is in het kort de inhoud van 'De hydrograaf' van Allard Schröder. Tegelijkertijd gaat het om het veranderen van de tijden en hoe daarmee om te gaan. Met vooral twee tegengestelde personen: een traditionele Duitse landgraaf met alle normen en waarden van de 'oude' tijd en een ambitieuze inkoper van een salpeterfirma die dat allemaal maar flauwekul vindt en streeft naar 'hogerop komen'. Een erg mooi en suggestief beschreven cultuurclash in miniatuurvorm!
October 11, 2024
At times this book vaguely reminded me of the Magic Mountain by Mann. Young student trapped somewhere, fairly pointless semi philosophical reflections on life with others, and some mysterious lady. Luckily this book is a lot shorter...
I kinda enjoyed reading the book, but even though I finished it only yesterday, I can hardly remember what happened. It didn't stick. Three stars, for it to be more it would have had to make much more of an impact.
I kinda enjoyed reading the book, but even though I finished it only yesterday, I can hardly remember what happened. It didn't stick. Three stars, for it to be more it would have had to make much more of an impact.
April 22, 2019
Graaf Von Karsch op de boot Posen naar Zuid Amerika. Vier passagiers waaronder de mysterieuze vrouw Asta Maris. En: "Moser had een gloeiend toekomstvisioen waarin hij en zijn gelijken het voor het zeggen zouden hebben, Totleben zocht de dood en daardoor des te meer het leven, Karsch zocht niets."
Iets te vaak het woord "gemelijk"
Iets te vaak het woord "gemelijk"
September 20, 2022
Potverdimme wat kan deze man schrijven.
Zijn vermogen om objecten tot leven te brengen door ze menselijk- of dierlijke karaktereigenschappen te geven, maakte dat deze roman kolkte.
Het is zeldzaam wanneer een verhaal fenomenaal is en het schrijven ook. In deze roman is er ook een disbalans.
Genoten van de zinnen, de bloemrijke taal, de personificatie, de metaforen, de setting.
Het verhaal was verfomfaaid, beklijft minder dan de spielerei van Schröders pen. Desalniettemin: fraai.
Zijn vermogen om objecten tot leven te brengen door ze menselijk- of dierlijke karaktereigenschappen te geven, maakte dat deze roman kolkte.
Het is zeldzaam wanneer een verhaal fenomenaal is en het schrijven ook. In deze roman is er ook een disbalans.
Genoten van de zinnen, de bloemrijke taal, de personificatie, de metaforen, de setting.
Het verhaal was verfomfaaid, beklijft minder dan de spielerei van Schröders pen. Desalniettemin: fraai.
December 27, 2023
“De barometer viel verder.
Er scheurde een zeil dat knallend opzwiepend zich trachtte los te rukken van de ra. Even later scheurde er nog een. Matrozen werden de mast ingestuurd om de opstand te beteugelen. Glinsterend in hun oliegoed als spreeuwen op de telegraaflijn bogen ze zich over de ra’s om zeil te bergen.” [pag. 157]
Er scheurde een zeil dat knallend opzwiepend zich trachtte los te rukken van de ra. Even later scheurde er nog een. Matrozen werden de mast ingestuurd om de opstand te beteugelen. Glinsterend in hun oliegoed als spreeuwen op de telegraaflijn bogen ze zich over de ra’s om zeil te bergen.” [pag. 157]
February 19, 2024
Boeiende vertelling, misschien wat aarzelend van start maar gaandeweg komt de beste Schroder bovendrijven. Een integer portret van een eenzaam mens die staat voor een generatie adeldom.
Waarschijnlijk ooit een terechte winnaar van een literaire prijs.
Waarschijnlijk ooit een terechte winnaar van een literaire prijs.
December 31, 2020
Een aardige roman, Schroder probeert mijn inziens iets te veel een naturalistische roman te schrijven en beperkt zich daardoor.
January 9, 2022
Als ze allemaal wat beter gecommuniceerd zouden hebben was er niets aan de hand geweest. Dit bleek heel erg niet mijn type boek.
February 28, 2011
Ik las De hydrograaf van Allard Schröder, winnaar van de Ako-literatuurprijs in 2002.
De hydrograaf vertelt het verhaal van Graaf Franz von Karsch, tevens enigszins stoffige natuurkundige, die vlak voor het uitbreken van WOI een zeereis gaat maken om meer te weten te komen over de natuurkundige principes van de golven. Al snel wordt duidelijk dat hij, zeer tegen zijn gewoonte en karakter in, nogal impulsief besloten heeft deze reis te maken.
Zijn familie heeft namelijk besloten dat hij moet gaan trouwen en de dame in kwestie is van een dusdanige saaiheid (nog saaier dan Franz zelf) dat hij het er spaans benauwd van krijgt en de benen neemt.
Aan boord verliest hij al snel elke interesse in zijn vak en is vooral nog bezig met het zich verbazen over de andere passagiers.
Eerst zijn dat er twee: een leraar, die op weg is om in Chili les te gaan geven aan het Duitse gymnasium, wat is daar toch mee aan de hand? Is die wel wie hij zegt dat hij is? Daarnaast een van oorsprong Italiaanse salpeterhandelaar, groot voorstander van een wereld gebaseerd op feiten (en die telkens denkt dat hij in Franz een medestander heeft gevonden, die is immers wetenschapper?)
Dan voegt zich een derde passagier bij het gezelschap: de Nederlandse dame Asta Maris. Zij blijft voornamelijk in haar hut en daarmee een bron van nieuwsgierigheid voor de andere passagiers. Als zij zich later meer aan dek begeeft, wordt zij een mogelijke bron van concurrentie en jaloezie tussen de heren.
Eerlijk gezegd vond ik er niet veel aan, aan dit toch alom geprezen boek. De op de blurb aangekondigde: 'Dan zorgt het toeval voor een verrassende wending' vond ik noch verrassend, noch een echte wending, maar meer een logisch gevolg. Toch las ik het boek uit, omdat ik maar bleef wachten op die wending. Ik vond het voornamelijk vreselijk saai! Saaie mensen, een voortkabbelend verhaal, voor mij geen enkele spanningsopbouw, nee, ik had het weg moeten leggen.
Les: lees de blurb niet!
De hydrograaf vertelt het verhaal van Graaf Franz von Karsch, tevens enigszins stoffige natuurkundige, die vlak voor het uitbreken van WOI een zeereis gaat maken om meer te weten te komen over de natuurkundige principes van de golven. Al snel wordt duidelijk dat hij, zeer tegen zijn gewoonte en karakter in, nogal impulsief besloten heeft deze reis te maken.
Zijn familie heeft namelijk besloten dat hij moet gaan trouwen en de dame in kwestie is van een dusdanige saaiheid (nog saaier dan Franz zelf) dat hij het er spaans benauwd van krijgt en de benen neemt.
Aan boord verliest hij al snel elke interesse in zijn vak en is vooral nog bezig met het zich verbazen over de andere passagiers.
Eerst zijn dat er twee: een leraar, die op weg is om in Chili les te gaan geven aan het Duitse gymnasium, wat is daar toch mee aan de hand? Is die wel wie hij zegt dat hij is? Daarnaast een van oorsprong Italiaanse salpeterhandelaar, groot voorstander van een wereld gebaseerd op feiten (en die telkens denkt dat hij in Franz een medestander heeft gevonden, die is immers wetenschapper?)
Dan voegt zich een derde passagier bij het gezelschap: de Nederlandse dame Asta Maris. Zij blijft voornamelijk in haar hut en daarmee een bron van nieuwsgierigheid voor de andere passagiers. Als zij zich later meer aan dek begeeft, wordt zij een mogelijke bron van concurrentie en jaloezie tussen de heren.
Eerlijk gezegd vond ik er niet veel aan, aan dit toch alom geprezen boek. De op de blurb aangekondigde: 'Dan zorgt het toeval voor een verrassende wending' vond ik noch verrassend, noch een echte wending, maar meer een logisch gevolg. Toch las ik het boek uit, omdat ik maar bleef wachten op die wending. Ik vond het voornamelijk vreselijk saai! Saaie mensen, een voortkabbelend verhaal, voor mij geen enkele spanningsopbouw, nee, ik had het weg moeten leggen.
Les: lees de blurb niet!
June 12, 2025
Duistere roman over de mislukte pogingen van de heer van Karsch om zijn zelf opgelegde lot te ontsnappen en “vrij” te zijn.
Read
September 24, 2008Steriel. Geen idee waar de hype vandaan komt. De gedachtengangen van het hoofdpersonage komen me wel niet vreemd voor.
Vervreemding.
Afstand nemen van (jeugd)dromen en tot de conclusie komen dat de analytische benadering niet compleet is.
Vervreemding.
Afstand nemen van (jeugd)dromen en tot de conclusie komen dat de analytische benadering niet compleet is.
June 9, 2013
Markant boek. De auteur weet zeer goed de neerslachtige sfeer op te wekken. Je wordt er haast zelf loom en apathisch van. "Het leven was nu eenmaal een ritueel, dat tot de dood moest worden vervuld", een zin die de teneur van het boek goed samenvat.
January 29, 2014
Ik vind het knap dat iemand een boek kan schrijven over een persoon die zich verveelt. Er staan zekere mooie zinnen in. Maar Franz von Karsch is niet echt een hoofdpersoon waar ik wat mee kan. En het verhaal is saai.
August 29, 2023
Goed boek, lang geleden (2003) gelezen voor prijs 'inktaap'. De sfeer is mij bijgebleven, mysterieus. Speelt zich af op een boot, maar eigenlijk is het gevoelsleven van de personages het echte onderwerp. Soms iets te gekunsteld/gezocht, maar wel boeiend.
April 5, 2016
Yes, you see this correctly. A book for school with 3 stars??!?!???!!! Still, would not recommend.
November 14, 2024
Herlezen na 22 jaar. Net als ik het me herinnerde: bevreemdend, sterke beelden, suspense en een zeereis.
December 19, 2024
Wat een heerlijke, onthechte, oneigentijdse, haast on-Nederlandse roman. (Hoewel 'De Toverberg op een boot' nu misschien juist net het meest Nederlandse is wat je je maar kan bedenken.)
Displaying 1 - 23 of 23 reviews