از نظر مردم دلایل عقب افتادگی ما ایرانی ها از دوره ی شاهان تا به امروز که در دوره ی بعد از انقلابیم , عواملی مثل 1- استعمارگران , 2 -سیستم سلطنتی , 3 - حاکمیت هزار فامیل , 4 - منابعش نفتی , 5 - موقعیت سوق الجیشی کشور , 6 - بی سوادی مردم , 7 - دین اسلام , 8 - شخصیت اخلاقی ما ایرانیان هست اما آن قدر ها که شخصیت والدینی و یا کودکی و یا والدینی-کودکی بر سرنوشت کشور اثر میگذارد این 7 عامل نگذاشته اند و به طور مفصل توضیح میدهد که شاهان ایران همگی شخصیت والدینی را در خود داشته و اصلا این شخصیت چیست و از کجا آمده و مردم ایران هم شخصیت کودکی را در برابر آنها به خود گرفته و به طور کل شخصیت اخلاقی ما ایرانیان که مورد هشتم و مهم ترین مورد و عامل تقریبا اصلی این جریانات و عقب افتادگی ها هست که واقعا جای فکر و بحث و پیدا کردن یک راه حل برای تربیت درست مردم را دارد و در بخش هایی از کتاب میخوانیم :
ایرانی مایل است رهبرش , رئیسش , سرپرستش و هرکسی که بالای سر اوست حتما شخصیت والدینی بسیار قوی داشته باشد. او را دعوا کند , تحکم کند و عندالاقتضاء کتک بزند ؛ ولی در عین حال , درست مانند یک پدر نیز محبت نماید , پول بدهد و ناز و نوازشی داشته باشد . از چنین شخصیتی لذت میبرد؛ خوشش می آید و در کنارش احساس آرامش میکند و می گوید : "بنازم! جوهر دارد , عرضه و لیاقت دارد." ایرانی کسی را که از موضع شخصیت والدینی به او تحکم کند و با ضرب شستی ثابت کند که بلوف نیست , بیشتر ارج میگذارد و بیشتر اطاعت میکند تا کسی که از موضع شخصیت بالغی بخواهد صرفا با احترام متقابل با او رفتار کند و نرم سخن بگوید : نه تشری یا نهیبی بزند و نه نوازشی یا مرحمتی نماید ؛ خودش کار کند و از او هم توقع کار داشته باشد. نه , هیچگاه چنین شخصی مورد پسند ایرانی نیست .
و در بخشی دیگر نوشته :
اوضاع ایران - بعد انقلاب - برای بعضی ها تعجب آور بوده است ؛ برای آنها که خیال میکردند تمام گرفتاری های مردم ناشی از سیستم سلطنت یا وجود شاه و یا استعمار امریکاست و توقع داشتند که با برچیده شدن بساط آنها همه چیز درست شود. اکنون با شناخت خلقیاتمان خوب میتوانیم موضوع را تحلیل کنیم و پاسخ خود را که چرا اوضاع مملکت درست نشده و حتی از بسیاری جهات خراب تر هم شده است , به دست آوریم . این شناخت به ما کمک میکند که گناه را هم به گردن شخص یا اشخاص مخصوصی نیندازیم , از دست کسی ننالیم و قبول کنیم که ... از ماست که بر ماست ...
باید پذیرفت که اکثر ما مردمان این مملکت،همین هستیم که نویسنده ی محترم در تحقیقات جامعه شناسی اش راجع به خلق و خوی ایرانیها آورده. البته کاش آقای ایزدی از آدمهایی که در تاریخ ایران خوب و یا بد دیده ،اسم نمی برد و بی نام گویی را در تمام نوشته اش حفظ می کرد.
...
لطفن این کتاب را بخانید،درک کنید و به دیگران هم خاندنش را توصیه کنید. به امید اینکه حتی اگر شده به اندازه یک سر سوزن در جهت درست شدنمان سودمند باشد.
کتاب خوبی بود حرفا و حقایق جالبی رو بیان کرده بود اما بنظرم نویسنده یخرده زیادی آخرشو کش داده بود من حوصله ام سر رفته بود جوری که فقط میگفتم "پ چرا تموم نمیشه" :-) اما در کل مفید بود
دو دل بودم بین دوستاره یا سه ستاره نمیشه واقعیتهای تلخ کتاب روکتمان کرد تقریبا با نصف کتاب مخالفم خصوصا در مواردی که ایدئولوژی مذهب اسلام را به بهتر شدن فرهنگ ایران وابسته میدونه و اشاره میکنه که واپسگرایی از اسلام باعث ایجاد عقب ماندگی شده معتقدم حجوم اسلام به افکار مردم قرنها ما را به عقب برگرداند و هیچ دینی با خودش تمدن نیاورده کتاب در بخشهای زیادی بزرگ نمایی کرده که واقعا نمیتونم دلیل اصلیش را تشخیص بدم چون باعث ترویج فرهنگ بیتفاوتی میشه تا روشنگری و حل مسائل
با همه قيافه جدي كه به خود مي دهندهيچ كار دنيا را به جد نمي گيرند مگر در سه مورد خاص: يكي شكم يكي كيسه،يكي تنبان وقتي پاي اين سه چيز در ميان ايد يوسف را به كلافي و خدا را به خرمايى مي فروشند براي حل و فصل معضلات و مشكلات دنيا به سه طريقه معتقدند كه عبارت است از "سرهم بندي"سياست عاليه "ماست مالي"و روش مرضيه "ساخت و پاخت"
برای من که با علوم اجتماعی و روانشناسی ناآشنا هستم کتاب [جامعه شناسی خودمانی ] یه تلنگر بود که مشکلات فرهنگی جامعه ایران رو لیستوار ارایه میده و این کتاب [چرا عقب مانده ایم] در ادامه همان موضوع و با معرفی [شخصیت والد/ کودک/ بالغ ] علت این مشکلات را ریشه یابی میکنه
از جمله مواردی که در کتاب "چرا عقب مانده ایم؟" توسط "علی محمد ایزدی" تحلیل شده است، رفتارهایی نظیر آبرودوستی، مهمان نوازی، عزت نفس، دخالت و تجسس، استهزا، سوءظن، پشت سرگویی، عجله، سمبل کاری، دوری گزینی از برنامه ریزی و کار منظم، لجبازی، انتقام جویی، دروغ گویی، تجاوز به حق دیگران، سرکشی و عدم اطاعت و چندین مورد دیگر از موارد اخلاقی می باشد که از دیدگاه جامعه شناسی بررسی شده است. نویسنده همچنین در فصل سوم این اثر، به تحلیل شخصیت اخلاقی ایرانیان در دو بخش شناخت انسان و آسیب شناسی دروغ پرداخته که هر کدام به موضوعات مختلف تقسیم بندی شده اند.
در این کتاب، نویسنده از زاویهی روانشناسی با نگاهی نو و جالب توجه، خلقیات ما ایرانیان را که در طول دوران تاریخی حاصل شده، به کمک نظریهای روانشناسی موسوم به رفتار متقابل منسوب به پروفسور اریک برن، به زبان ساده و با ذکر مثالهای بسیار فروان بررسی میکند و علت اصلی عقبماندگی اجتماعی و فرهنگی ایران را دروغگویی و به تبع آن، نداشتن شخصیت بالغ سالم (از سه نوع شخصیت والد، بالغ و کودک در نظریهی روانشناسی اریک برن) در تقریباً همهی افراد جامعه میداند. ایراد اساسی کتاب آن است که در بعضی مباحث، بیش از اندازه مثال و تکرار جمله و موضوع دیده میشود و باعث اُفت سرعت رَوَند موضوعی کتاب شده است. همچنین در برخی موارد جملهنویسیها از لحاظ ادبیات فارسی دارای اشکال است. در هر حال، این کتاب برای خواندن توصیه میشود.
در ضمن این کتاب چاپ شده در ایران در واقع تلخیصی از کتاب«نجات» نوشته همین نویسنده در ابتدای دههی شصت خورشیدی است که در کانادا چاپ شده بود.
البته از سایر کتب در این زمینه که دیدگاههای دیگر را نیز بررسی کردهاند، نباید تغافل نمود. تقریباً اکثر کتب در این موارد ریشهها عقبماندگی را بهطور غیر مستقیم و به دلیل جبر زمانه و بلایای تاریخی که بر ایرانیان تحمیل شده، استنتاج کردهاند و در نهایت با نظریات کتاب دکتر علی محمدایزدی همداستان و همنوا میباشند.
خواندن این کتاب توصیه میشود.
همچنین برای یک جمعبندی کامل، کتابهای زیر از طیفهای متفاوت در سبک تحقیق و نوشتار و نظرگاه، نیز توصیه میشوند: - جامعهشناسی نخبهکُشی - ما ایرانیان - اقتدارگرایی ایرانی در عهد قاجار - ما چگونه ما شدیم - عقلانیت و توسعهیافتگی ایران - ایران، جامعه کوتاه مدت - جامعهشناسی خودمانی (چرا درماندهایم؟) - تأملی دربارهی ایران (دو جلدی) - تأملی بر عقبماندگی ما (نقد و تفسیر کتاب دو جلدی: تأملی دربارهی ایران ) - و کتب دیگر در این زمینه ...
با اغماض میشد سه ستاره هم بهش داد ولی ترجیح دادم همون 2 ستاره بمونه بعضی وقتها جوگیر میشد و به جاده خاکی میزد خصوصا در بیان نظرات جدیدش مبنی بر شخصیت رفاقتی و به بیراهه بردن نظریات اریک برن ----------- ولی انصافا بیان نظریات اریک برن در باب شخصیت های والد و کودک و بالغ برام آموزنده بود و چیزهای زیادی بادگرفتم ولش کن سه ستاره رو میدم :)
به نظر من این کتاب، نسخه جامعتر و کاملتری نسبت به "خلقیّات ما ایرانیان" نوشتهی مرحوم جمالزاده است و به جز ارائهی آرا و عقاید افراد مختلف، یک تحلیل روانشناختی هم در مورد جامعهی ایرانی کرده و سعی کرده تا حداقل یکی از دلایل صفات ناپسندی چون ریا، دروغ و ... رو کشف کنه. البته برخی از مطالب روانشناسی، برای من که علاقهای به این حوزه ندارم کمی حوصلهبَر بود. علاوه بر این، نویسنده برخی مطالب دینی و آیاتی از قرآن کریم رو هم به صورت مختصر و مفید در کنار بعضی مثالها، چاشنی کار کرده که برای منِ نوعی جذّاب بود ولی ممکنه بعضاً نپسندند.
چون فرهنگ ما مردم ایران طوری است که همیشه گناه را به گردن دیگران می اندازیم و حتی برای یک لحظه تصور این که ممکن است تقصیر خودمان باشد به مخیله مان خطور نمی کند ، و چون برای یافتن راه حل مشکلات همیشه به دنبال کوتاهترین آن - حتی اگر بی معنی ترین هم باشد – می گردیم ، پس آسانترین راه این است که علت اصلی را موقعیت جغرافیایی معرفی کنیم و چون به حق قابل تغییر نیست ، پس باید عقب افتادگی را مثل یک نقص عضو بپذیریم . تنها مشکلی که باقی می ماند این است که چطور می توانیم با کیاست و سیاست و فریب یا در حقیقت با کلک و دروغ و تقلب خود را بین قدرت ها حفظ کنیم .
کتابی ضعیف که به زور اسمش سعی دارد خواننده را به خریدن تشویق کند . مقدمه و پیشگفتار ضعیف `استناد به اتفاقات شخصی برای مقایسه جامعه ایران و امریکا!جملات آبکی من دراوردی و بیجا مثل : از خونندکان خواهشمدم من را برای استناد به قرآن کریم خرافاتی ندانند !!!(کتاب چاپ داخل و مخاطبش ایرانیست) و در ادمه میفرماید بنا به استفاده از تجربیات عینی و دلائل علمی من را غرب زده نپندارند!!!عجبااا ما شرقی ها اصولا استنباط علمی نداریم و اگر بیاوریم غرب زده و اخ هستیم !!! دروغگویی و چاپلوسی : در مرداد ۱۳۴۷ بهمراه زن و سه فرزندم راهی امریکا شدم رفتم که در ایران و محیط ظلم نباشم و دستوری از دستورات خدا را اجرا کرده باشم!اشاره به مساله هجرت(جالب اینجاست که نویسنده بصورت مداوم به این قبیل جملات اشاره کرده و درمقابل اشاره میکند که امریکا که بوی تعفنش دنیا را برداشته و هیچ جای دفاع برای خود نگذاشته و و و و !!) استنباطهای معلوم نیست از کجا سر دراورده ای! شاکله کتاب بر محور تحلیل دلایل عقب ماندگی ایرانیان بنا شده که در ۸ فاکتور گنجانده شده است سوال اینجاست که این دسته بندی هشت گانه را از چه طریق بدست آورده? جواب و اشاره به متن کتاب استناد به صحبت های روشنفکران و متفکران جامعه البته فقط ۷ مورد از مورد اشاره شده توسط اشخاص ذکر شده به دلایل عقب ماندگی ایرانیان اشاره داشته و مورد آخر بنا به سفارش نویسنده به لیست اضافه میشود و در همین لحظه خواننده به راحتی حدس میزند که ۷ تای قبلی ارزش خاصی ندارد و نویسنده سعی دارد بفهماند مورد هشتم که همان خلق و خوی ما ایرانیهاست عامل اصلی عقب ماندگیمان است! (چه بسا که بصورت فرمالیته فاتحه ۷ مورد قبلی را میخواند) و و و و
نویسنده شدیدا در بلاتکلیفی موضعـ نسبت به بستر جامعه ایران غوطه ور است و یا از سر ترس یا از سر بلاتکلیفی یکی به نعل میزند یکی به میخ
در جایی از کتاب اشاره میکند من دیدم فلانی و فلانی و فلانی و فلانی کتاب هایی در مورد این موضوع در ایران نوشته اند که چاپ شده و لابد پیش خودش فکر کرده چرا که نه مام هستیم!
اصولا از کتاب هایی که ادای روشنفکری در می آورند و سعی در تجزه و تحلیل جامعه دارند و ازان طرف یک خط درمیان سعی میکنند به هر زوری شده اسمی از امریکااااااااای جنایتکاااار پدرسوخته ی فلان شده ببرند بیزارم نه اینکه چون با امریکا سر لجند چون مثل کودکی که یارای صحبت و دفاع ندارد فحش میدهند و در میروند بدتر ازان که دانش آموخته همان خاک نیز باشند!!!!و بنویسند من فقط رفتم ببینم فرهنگشون با ما چقد فرق داره و چرا اونا پیشرفته تر از مان بعد دیدم چن روزه که نمیشه چن سالش کردم
اواسط کتاب که برگرفته از کتب روانشناسی هست بجا و قابل پذیرش هست و اطلاعات بدردبخوری از شخصیت فردی به ما میدهد
همهی سوال، همینه: چرا جلو نرفتیم؟ چرا پس رفت داشتیم؟ چه فاکتورایی توی وجودمونه که باعث شده سرعت پیشرفتمون اینقدر مورچهای باشه؟ این کتاب، سیاهنمایی نیست، بزرگنمایی هم نه. حکایت واقعیاتی غیرانسانی و تلخ از زندگی ما ایرانیهاست که اونقدر باهاش عجین شدیم که دیگه نمیبینیمش... ما به چیزایی عادت کردیم که یه روزی رذیلت اخلاقی بودن اما حالا گویی که فضیلتن.
ورود من به دنیای جامعه شناسی با این کتاب بود . که به زبان ساده و داستان وار مطالب رو مطرح میکرد. و بعد از خواندن این کتاب کم کم شروع به سوال پرسیدن از خودم کردم و دنیا رو با عینک دیگه ای نگاه کردم .
به نظرم در مجموع کتاب خوبی بود وهنوز که هنوزه این مشکلات به صورت کم و زیاد در مردم قابل مشاهده اس، ولی نویسنده خیلی در مورد مسائل و مشکلاتی که داریم طولانی و کشدار تحلیل و تفسیر کرده به نظرم با حذف برخی قسمت ها این کتاب حجم کمتر ولی با همون کیفیت میتونست باشه
.از بین همه علل عقب ماندگی ایرانی ها، حقیقتا ویژگی های اخلاقی ایرانی ها اگر تنها علت هم نباشد، حتما ازاهم آنها هست این کتاب با مرور اخلاق غلط ایرانی ها یک تلنگری به همه ما برای بازنگری به خصوصیات اخلاقیمان می زند و از این جهت به همه هموطنان گرامی مطالعه آن را پیشنهاد می کند. اگرچه نویسنده در مورد توضیح جنبه روانشناسی آن کمی گزافه گویی کرده که به نظر من نیازی نبوده است. اما به طور کل کتاب ارزشمندیست و مطالعه آن کمک شایانی خواهد کرد
ایرانی از خدا کمتر از حضرت عباس حساب می برد . یک ایرانی اگر با هر کسی روبرو شود که رفیقش نیست،یا حتما او را باید بالاتر از خود ببیند ( شخصیت کودکی ) و یا پایین تر ( شخصیت والدینی ) . ایرانی مایل است رهبرش حتما شخصیت والدینی بسیار قوی داشته باشد. بحث در این است که اگر این شخصیتها بدون حضور شخصیت بالغی که ارزیاب و کنترل کننده تمام بدی ها و خوبی هاست بر وجود فرد مسلط شوند او را به طرف نهایت ها می برند که تعدیل و تعادل در کارشان نیست .