Kadınlar da Vardır

by Erendiz Atasü

Servet Hanım o gece hiç uyuyamadı. Bağışlayamama, olanca acılığıyla zehirliyordu onu. Onu yaşatmamışlardı, onu sevmemişlerdi, onu hasta etmişlerdi, kocası ve çocukları. Hiçbirinin umurunda değildi Servet Hanım. Onlara ödetmeliydi, onları pişman etmeliydi. Onu yaşatmamanın acısını çıkartmalıydı onlardan. Ölmekten başka silahı yoktu. Oysa yaşamak istiyordu.

Kadınlar da Vardır, Erendiz Atasü'nün yayımlandığı günden beri değerini kaybetmeyen yapıtlarından biri. 1982 yılında dönemin en önemli öykü ödüllerinden Akademi Kitabevi Öykü Ödülü'nü kazanan bu eser, Türkçe edebiyatın kadını anlatışına yepyeni bir boyut kazandırıyor.

Sekiz kadın hikâyesinden yola çıkarak yazılan bu öyküler, farklı geçmişler ve farklı donanımlara sahip kadınları tek bir ortak nokta üzerinden seslendiriyor: Böyle örgütlenmiş bir dünyada her şeye rağmen ayakta kalabilmek.

Genres: Turkish Literature

208 pages, Paperback

First published January 1, 1984

About the author

Erendiz Atasü was born in Ankara in 1947. She graduated from the Faculty of Pharmacy, Ankara University in 1968, and was a professor of pharmacognosy in the same institution until her retirement in 1997.

Her short stories written with a feminist consciousness have been published in literary journals such as Sanat Edebiyat '81, Düşün, Çağdaş Türk Dili, and Varlık and her essays and articles on literary topics, on women issues, secular society and Republican reforms in journals and dailies such as Saçak, Çağdaş Türk Dili, Cumhuriyet Kitap, Radikal Kitap, Varlık, Papirüs, Cumhuriyet, and Aydınlık.

She has five novels, eight story collections, six collections of essays, and various awards. Some of her short stories have been translated to other languages and been published in anthologies in Great Britain, United States, France, Germany, Holland, Switzerland, Italy , Czech Republic, and Croutia.

Her novel, DAĞIN ÖTEKİ YÜZÜ has been translated into English by the title of THE OTHER SIDE OF THE MOUNTAIN and published in Britain. Her short story collection LANETLİLER has been translated into German and published in Germany by the name of DAS LIED MEERES. Another novel of hers, BİR YAŞDÖNÜMÜ RÜYASI has been translated into GREEK, and published in Greece, by the name of ON EIPO STHAN KLIMAKTHRIO.

Atasü's work has been subject to various literary research from the point of view of both context and form. Problematic themes such as the alternative history of women, surveying the Republican reforms with a feminine perspective, the conceptualization of sexual relationships and feminine sexuality by women themselves; and textualities such as the usage of imagery and language have been worked upon.
************************************

1947'de Ankara'da doğdu. 1968'de Ankara Üniversitesi Eczacılık Fakültesinden mezun oldu. Ayni fakültede uzun yıllar öğretim üyesi olarak çalıştıktan sonra 1997'de Farmakognozi profesörlüğünden emekliye ayrıldı.

Feminist bilinçle kaleme aldığı öyküleri 1981'den bu yana, Sanat Edebiyat'81, Düşün, Çağdaş Türk Dili, Varlık gibi dergilerde; edebiyat sorunları, kitaplar, kadın özgürlüğü, laik toplum ve Cumhuriyet devrimleri üzerine deneme, inceleme ve makaleleri Saçak, Çağdaş Türk Dili, Cumhuriyet Kitap, Radikal Kitap Varlık, Papirüs gibi dergilerde, Cumhuriyet, Aydınlık gazetelerde yayımlanmış ve yayımlanmaktadır.

Atasü'nün beş romanı, sekiz öykü ve altı deneme kitabı ve çeşitli ödülleri vardır. Kimi öyküleri başka dillere çevrilmiş, İngiltere, ABD, Fransa, Almanya, Hollanda, İsviçre, İtalya, Çek Cumhuriyeti ve Hırvatistan’da yayımlanan öykü antolojilerinde yer almıştır.

DAĞIN ÖTEKİ YÜZÜ adlı romanı İngilizceye çevrilmiş ve İngiltere'de yayımlanmıştır. LANETLİLER Almancaya, BİR YAŞDÖNÜMÜ RÜYASI Yunancaya çevrilip bu ülkelerde yayımlanmıştır.

Atasü'nün yapıtları içerdikleri kadınların öznel tarihi, Cumhuriyet devrimlerinin kadın bireyin gözüyle irdelenmesi, kadın erkek ilişkilerinin ve kadın cinselliğinin kadınlar tarafından kavramlaştırılması gibi izlekler ve sorunsallar açısından olduğu kadar, biçim özellikleri, dil ve imge örgüleri bakımından da çeşitli edebiyatçılar ve edebiyat bilimciler tarafından incelenmiştir.

Ödülleri:
Akademi Kitabevi Öykü Birincilik Ödülü 1982, Kadınlar da Vardır
Orhan Kemal Roman Ödülü 1996, Dağın Öteki Yüzü
Yunus Nadi Öykü Ödülü 1997, Taş Üstüne Gül Oyması
Haldun Taner Öykü Ödülü 1998 Taş Üstüne Gül Oyması
Dünya Kitap Yılın Telif Kitabı Ödülü 2010 Hayatın En Mutlu An'ı
Yunus Nadi Öykü Ödülü 2010 Hayatın En Mutlu An'ı

Reviews

[G. İlke · Rating 5 out of 5]

Kadınların duruşu, düşünme şekilleri geçen yıllara rağmen hiç değişmiyor aslında. Doğamız gereği koruduğumuz ya da elimizin tersiyle ittiğimiz şeyler öyle benzer ki birbirine... Utanmalar, hoş görmeler, hakkını aramalar, içine atmalar, cesaret etmeler, vazgeçmeler, bir umutlar... Birbirinden güzel öykülerde kadınların topluma nasıl ayna tuttuğunu, nasıl ışık olduğunu okuyoruz. İyi ki okumuşum dediğim kitaplardan biri oldu. Tavsiyemdir. =)

[Asu · Rating 4 out of 5]

Başkalık, farklılık...
Kadın olmak acıyla mı birleşir, birleşir daha büyük acılara katlanarak...

Kadın Çalışmalarında işlediğimiz onca konunun hissettirdiklerini yaşadım adım adım her hikayenin oluşturduğu gözyaşı yağmurlarında boğuldum boğuldum tekrar nefes aldım... Nefes aldığıma şükrettim ama onların nefes alamaması canımı yaktı...

İçimde fısıldayan ses hep şunu söyledi "Bunu biz yaptık annelere, kadınlara, eşlere" aslında

"Bunu SİZ yaptınız kadınlara, Allah'ın emaneti olan o güzel varlıklara"

"Bunu bu berbat SİSTEM yaptı" Her geçen yutuyor adını bile bilmediğimiz, kendi köşesinden nefes almaya çalışarak hayatta kaldığına şükreden o güzel varlıklara...

[Elif · Rating 3 out of 5]

8 hikaye içerisinde 3 tanesini çok beğendim diğerlerinde ise bir yere kadar severek okuduğumu söylesem yanlış olmaz. Bir Tren Yolculuğu'nu yolculuk hikayesi olması, Bir Yüz-Bir Ters'i sıradan bir ailenin yıllanmış hayatını anlatması ve Sessiz Ali'yi toplumsal beklentiye uyum sağlamanın nasıl olduğunu göstermesi sebebiyle beğendim.

[olcay]

selçuk’la oturup konuşmak, kadriye’yi daha da yakından bilmek, gülsüm’ü ali’den uzaklaştırmak ve koruma kararı aldırmak isterdim. “özlem zamanı geçti” gerçekten de çok güzeldi.

[Çağla Deniz · Rating 4 out of 5]

Bu kitapla ve yazarla yolum tesadüfi bir şekilde kesişti hatta ilk gördüğümde almamaya karar verip bırakmıştım fakat kitapçıya yeniden gittiğimde tekrar ilgimi çekince almaya karar verdim. Ben her kitabın bir okunma zamanı olduğunu düşünüyorum, bu kitap benimle tüm yaz tatili boyunca bavulumda gezmesine rağmen ben kitabı ancak aralık ayının ilk günü bitirebildim. 

Erendiz Atasü kitabın önsözünde de belirttiği üzere kitap henüz dosya halindeyken 1982 yılında yeni ve genç yazarlara yönelik Akademi Kitabevi Yarışması’nda öykü dalında birincilik ödülü kazanıyor ve kendi deyimi ile adı duyulmamış bir yazarın yapıtı olmasına karşın, okura ulaşma şansına kavuşuyor. Kitap 1983 yılında ilk defa Varlık yayınları tarafından yayınlanıyor. 

Kitap dokuz öyküden oluşuyor, dokuz farklı kadının birbirinden eşsiz hikayesi. Hikayelerin ele alınan konuları belki de her yaştan kadın için çok tanıdık şeyler, kadın olmanın bize sunulan acıları… Ya bizim yaşadığımız durumlar ya da annemizin, kardeşimizin, büyükannelerimizin..
Kitaba adını veren ‘’Kadınlarda Vardır’’ öyküsü ise açık ara kitapta beni en etkileyen öyküydü. Atasü’nün kalemi okuru sıkmıyor aksine kullandığı betimlemeler okuru hikayenin içine çekiyor, karakterlerin ruhsal durumlarını da en doğru kelime seçimleri ile sunuyor böylece empati yapmada sıkıntı duymuyoruz. 


[melis · Rating 3 out of 5]

Dönemine göre ileri görüşlü bir kitap. Karakterler -ve öyküler de- ara ara birbirini tekrar ediyor gibi aslında ama bu, dönemini yansıtmasından dolayı olsa gerek.

Ha, bir de başlıktaki "da" olmasaydı daha iyi olurdu sanki. O bağlaç, kadınlara yine ikincillik atfediyor çünkü. Kadınlar vardır.

[Ahmet Yaylaci · Rating 4 out of 5]

Kitaba başladıktan kısa bir süre sonra başlayan ve gittikçe yüzünüze yayılan düşünceli tebessüm hali, kitap bittikten sonra da bir süre sebepsiz yere devam edecek.
"Etrafa saçılan neşe, yerde biriken hüznü süpürmeye yetti"

[kaybulan · Rating 5 out of 5]

90lı yıllarda doğmuş şimdinin kadınlarına anneannelerinin gençliğini, annelerinin çocukluğunu düşündürür. Hem eskimeyecekleri hem de dönem yalnızlıklarını bir arada bulursunuz.

Evleri anlatır, ev mensuplarının görünmeyen hayatını, onları o noktaya getiren yolların dolambaçlarını anlatır. Evlere, hayatlara girer çıkar; emekli memur çiftinden eski devrimci karı kocalara, hizmetçili evden köyde yeni evlilere dek uzanır.

Kendi yalnızlığımın ardını görmekte zorluk çektiğim bir dönemde okudum, belki de hem bu sebeple hem de Ankara'nın yeri bende ayrı olduğundan benimle konuşan yazılar oldu.

[Derya Karataş · Rating 4 out of 5]

Erendiz Atasu bu kitabında arka planında 80 li yılların Turkiye'sinin olduğu hikayeler anlatıyor ve hikayelerde kitaba ismini veren hikaye de dahil hep kadınlar on planda. Kadının emeği çoğu zaman gorunmezken, aslında her kadının farklı deneyimlerinin olduğu hatırlatılıyor okuyucuya. Özellikle Özlem Zamanı Geçti isimli hikaye politik atmosferi ve arkadaşlık ilişkilerini anlatması bakımından kitabın en çarpıcı oykusuyken tüm hikayelerin dili akıcıydı. Bu ödüllü kitabı herkese tavsiye edebilirim

[Rüçhan · Rating 3 out of 5]

İçinde etkileyici hikayeler vardı elbette ama günümüzde çıksa bu kadar konuşulur, ödül alacak bir kitap olur muydu bilmiyorum. Zannederim önemi ve değeri, öncü bir metin olmasından ileri geliyor. Kadınların ezilişini, ikinci plana atılışını farkında olmadan kabullenişi üzerine kurulmuştu çoğu hikâye bu gerçekten çok acı.

[Baran Gok · Rating 3 out of 5]

"... Hapisten çıkıp içine girdiğim şu dünyada yaşamaktan korkuyorum. Uyumsuz bir hücre gibiyim bu düzenin bedeninde. Beni yok etmek istiyorlar. En çok da başka yol kalmadığı için karşı çıktığım her şeyle bütünleşip, fizik varlığım zarar görmezken gerçekten yok olmaktan korkuyorum."
sf.124

[Nilay Elginöz]

One of the important books of Turkish feminist literature.