What do you think?
Rate this book
دین و فرهنگ ایرانی پیش از عصر زرتشت
492 pages, Hardcover
First published January 1, 2003
1 person is currently reading
45 people want to read
About the author
هاشم رضی
29 books43 followersهاشم رضی (۱۳۰۳در تهران) ایرانشناس و مترجم ایرانی. رضی بیش از ۲۰ کتاب تالیفی دارد. هاشم رضی از پژوهشگران در حیطهٔ تاریخ زردشتیان است و کتابها و تحقیقات بسیاری در این زمینه دارد.
از جمله آثار او:
حکمت خسروانی
آیین مهر (۲ جلد)
دانشنامه ایران باستان ۱۳۸۰
تاریخ ادیان (۲۵ جلد). هاشم رضی. تهران. ۱۳۴۳ خورشیدی (تاکنون هفت جلد آن را منتشر کردهاست.)
ادیان بزرگ جهان. هاشم رضی. فروهر. ۱۳۶۰
وندیداد (ترجمه، شرح، واژه نامه در ۲ جلد)
وندیداد (ترجمه، شرح، واژه نامه در ۴ جلد)
گنجینه اوستا: گاثاها، یسنا، یشتها، ویسپرد و خرده اوستا
تاریخ مطالعات دینهای ایرانی
مدعیات نبوت و مهدویت
خودآموز خط و زبان اوستایی
دستور زبان اوستایی
فارسی باستان
پیدایش روانکاوی (ترجمه - فروید)
آینده یک پندار (ترجمه - فروید)
اصول روانکاوی (ترجمه - فروید)
حکمت خسروانی: سیر تطبیقی فلسفه و حکمت و عرفان در ایران باستان از زرتشت تا سهروردی و استمرار آن
آیین مغان: آموزهها و مراسم و باورهای بنیادی، پژوهشی درباره دینهای ایران باستان (۱۳۸۲، نشر سخن)
دین و فرهنگ ایرانی پیش از عصر زرتشت (۱۳۸۲، نشر سخن)
جشنهای آب: نوروز، سوابق تاریخی تا امروز، جشن تیرگان و آب پاشان، آبریزگان همراه با گزارشهایی درباره آداب و رسوم ملی و دینی زرتشتیان
زرتشت پیامبر ایران باستان
از جمله آثار او:
حکمت خسروانی
آیین مهر (۲ جلد)
دانشنامه ایران باستان ۱۳۸۰
تاریخ ادیان (۲۵ جلد). هاشم رضی. تهران. ۱۳۴۳ خورشیدی (تاکنون هفت جلد آن را منتشر کردهاست.)
ادیان بزرگ جهان. هاشم رضی. فروهر. ۱۳۶۰
وندیداد (ترجمه، شرح، واژه نامه در ۲ جلد)
وندیداد (ترجمه، شرح، واژه نامه در ۴ جلد)
گنجینه اوستا: گاثاها، یسنا، یشتها، ویسپرد و خرده اوستا
تاریخ مطالعات دینهای ایرانی
مدعیات نبوت و مهدویت
خودآموز خط و زبان اوستایی
دستور زبان اوستایی
فارسی باستان
پیدایش روانکاوی (ترجمه - فروید)
آینده یک پندار (ترجمه - فروید)
اصول روانکاوی (ترجمه - فروید)
حکمت خسروانی: سیر تطبیقی فلسفه و حکمت و عرفان در ایران باستان از زرتشت تا سهروردی و استمرار آن
آیین مغان: آموزهها و مراسم و باورهای بنیادی، پژوهشی درباره دینهای ایران باستان (۱۳۸۲، نشر سخن)
دین و فرهنگ ایرانی پیش از عصر زرتشت (۱۳۸۲، نشر سخن)
جشنهای آب: نوروز، سوابق تاریخی تا امروز، جشن تیرگان و آب پاشان، آبریزگان همراه با گزارشهایی درباره آداب و رسوم ملی و دینی زرتشتیان
زرتشت پیامبر ایران باستان
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 4 of 4 reviews
January 18, 2016
دوستانِ خردگرا و گرانقدر، این کتابِ ارزشمند، تقریباً از 395 صفحه و 6 فصل تشکیل شده که هر فصل دارایِ بخش هایِ گوناگون است که در زیر به سرفصل ها اشاره کردم
بخشِ اول: زندگی و فرهنگِ اولیه،... بخش دوم: ورودِ عناصرِ هند و اروپایی ... بخشِ سوم: ورودِ آریایی ها به فلات و آیینِ میترایی... بخشِ چهارم: طلوع و افولِ مادها... بخشِ پنجم: شاهنشاهیِ هخامنشی و زرتشتِ بزرگ... بخشِ ششم: جایگاهِ یشت ها و ایزدبانوها در دینِ قدیمِ ایرانی ها و سرانجام سخن از وندادیدِ مغان
در این کتاب از قبل از « زرتشت»، به مسائلِ بسیار شیرین و جذابِ تاریخی اشاره میکنه و به این موضوع پرداخته که، بعد از « زرتشت»، هرچه به جلو میرویم و نفوذِ مغان و سرپرستانِ دینی، بیشتر میشود، آموزه هایِ « زرتشت» بیشتر و بیشتر توسطِ این مغانِ خودخواه و نادان دچار تغییر و دگرگونی شده است... این سرپرستانِ دینی روش و شکلِ آیینِ پیشینِ خود را داخلِ آموزه هایِ اخلاقیِ ساده و انسانیِ « زرتشت» میکنند... سرانجام از اواسطِ دورانِ حکومتِ « اشکانیان» به قدرتِ دلخواهِ خود میرسند و در زمان « ساسانیان» قدرت را قبضه کرده و سرزمینِ پاکِ « ایران» را به نابودی و انحطاط، و شاهنشاهیِ قدرتمندِ « ساسانیان» را به مرحلۀ سقوط سوق میدهند... انحطاطِ مادی و معنوی، انحطاطِ فلسفی و اخلاقی، شکست و برافتادگی، ذلت و خواریِ ایرانیان، روز به روز توسطِ این طبقۀ دینی و مذهبی انجام شد و فعالیت یافت... آموزه هایِ « زرتشت» که برایِ رفاه و آزادگیِ انسانها بود، سرانجام آلتِ دستِ مغان و سرپرستانِ دینی و بلایِ جانِ مردم شد
به دلیلِ علاقۀ شما دوستانِ گرانقدر به برخی از مسائلِ ایرانیانِ نخستین، در زیر مطالبی را نوشته ام
آنچه که مسلم است از هزاره پنجم پیش از میلاد و خیلی پیش از آن ، در فلاتِ « ایران» تمدنهایی وجود داشته است و ساکنانی در دهکدههای کوچک سکنا گزیده و به کار کشاورزی و دامداری می پرداخته اند... آنچه که از تاریخ بر می آید اینان مردمانی بوده اند صلح جو ، آزاده ، راست پندار و کوشا
در غرب و در جایی که رشته کوه هایِ زاگرس ( زاگروس)، جنگل هایِ انبوهی وجود داشته که در آن بلوط و سندیان، بادام وحشی و پسته، بسیار به عمل می آمده و در درّه هایِ آن کشتِ انجیر، پنبه، جو، گندم، خشخاش، تنباکو و انگور صورت میگرفته است، و جلگه نشینان به پرورشِ گاو، گوسفند، بز و اسب، مشغول بودند... در بیش از 2000 هزار سال پیش از میلاد، در منطقۀ لرستانِ کنونی، « کاسیان»، بابِل را فتح کرده و نزدیک به 5 قرن در این منطقه سکونت داشتند
در شمال، جایی که رشته کوه هایِ البرز و دریایِ خزر قرار گرفته، پر جمعیت ترین و حاصلخیزترین منطقۀ فلاتِ ایران بود که خوراکِ یک سومِ جمعیتِ ایران را تأمین میکرد و میتوان گفت، مرکزِ ایرانیانِ نخستین، از این خاستگاه بوده است... مادها در این منطقه سکونت داشتند و ساکنانِ این منطقه سخت دلیر و پُرکار بودند و در پیشرفتِ تمدن و فرهنگ نقشِ موثر داشتند
در شرقِ ایران دره هایی حاصلخیز وجود داشت و از لحاظِ تأمینِ غلات موقعیتی ممتاز داشت... ولی بیگانگان و وحشیان به آسانی به این منطقه هجوم میبردند، لذا قویترین نیرویِ دفاعی به این منطقه اختصاص داده شد، حتی در زمانِ « ساسانیان» دیواری از آجر به طولِ چندین کیلومتر در آن منطقه کشیده شد
در منطقۀ خوزستانِ کنونی و اطرافِ آن، دشت هایِ سرسبز وجود داشت و در همین منطقه پایتخت، یعنی «شوش» ایجاد شد، که مرکزی بود با وسایلِ ارتباطی به آسیایِ کوچک و بین النهرین
آب نزدِ ایرانیان ارزشمند و موردِ احترام بود، در زمانِ هخامنشیان، ایرانیان از هنرِ بسیار بالایی در ساختِ قنات یا کاریز برخوردار بودند
از زمانِ پادشاهیِ مادها، ایرانیان به سرعت شروع به احداثِ جاده و راه مابینِ دو رشته کوهِ زاگرس و البرز، نمودند... و غرب و شرق و جنوب و شمال را به یکدیگر متصل کردند... احداثِ گذرگاهِ شهرهایِ هگمتانه، قزوین، ری، دامغان، شهرِ صد دروازه و هرات به مرورِ زمان انجام شد و از سویِ دیگر، اسپهان، پاسارگاد، استخر، تختِ جمشید و پرسه پولیس، به یکدیگر متصل شدند و در زمانِ هخامنشیان، جاده ای عظیم از تخت جمشید و پاسارگاد به سمتِ هگمتانه کشیده شد که با امکاناتِ آن زمان حیرت برانگیز و قابلِ ستایش بود... آنچه از تاریخ مشخص است، قدیمیترین سکونتِ انسانها در سرزمینِ ایران، در منطقۀ سیَلک ( کاشان)، ری و دامغان صورت گرفته است
دوستانِ گرانقدر و ایرانیانِ خردگرا، نیاکانِ ما در حدودِ 16 یا 17 هزارسالِ پیش از میلاد، با کوشش و تلاشِ فراوان، روز به روز شرایط زندگی کردن را در این سرزمین برایِ ما آماده و مهیا کردند، پس قدرِ زحماتِ آنها را بدانیم و برایِ پیشرفت و نگهداریِ این سرزمینِ پاک، بیش از پیش دلسوزانه عمل کنیم و برایِ آن ارزش قائل باشیم... و به این نژادِ مهربان و سختکوش و متمدن، افتخار کنیم... رویِ صحبتِ من با ایرانیانِ گرانقدر و فهیم است، نه عرب پرستانِ ساکن در ایران... لحظه ای چشمانتان را ببندید و خوب گوش کنید، صدایِ نیاکانِ ایرانیمان را میشنوید. که میگویند
ما برای آنکه ایران، خانۀ خوبان شود
رنج دوران برده ایم، رنج دوران برده ایم
ما برای آنكه ایران، گوهری تابان شود
خونِ دلها خورده ایم، خونِ دلها خورده ایم
سپاسگزارم که این متن را خواندید
پیروز باشید و ایرانی
بخشِ اول: زندگی و فرهنگِ اولیه،... بخش دوم: ورودِ عناصرِ هند و اروپایی ... بخشِ سوم: ورودِ آریایی ها به فلات و آیینِ میترایی... بخشِ چهارم: طلوع و افولِ مادها... بخشِ پنجم: شاهنشاهیِ هخامنشی و زرتشتِ بزرگ... بخشِ ششم: جایگاهِ یشت ها و ایزدبانوها در دینِ قدیمِ ایرانی ها و سرانجام سخن از وندادیدِ مغان
در این کتاب از قبل از « زرتشت»، به مسائلِ بسیار شیرین و جذابِ تاریخی اشاره میکنه و به این موضوع پرداخته که، بعد از « زرتشت»، هرچه به جلو میرویم و نفوذِ مغان و سرپرستانِ دینی، بیشتر میشود، آموزه هایِ « زرتشت» بیشتر و بیشتر توسطِ این مغانِ خودخواه و نادان دچار تغییر و دگرگونی شده است... این سرپرستانِ دینی روش و شکلِ آیینِ پیشینِ خود را داخلِ آموزه هایِ اخلاقیِ ساده و انسانیِ « زرتشت» میکنند... سرانجام از اواسطِ دورانِ حکومتِ « اشکانیان» به قدرتِ دلخواهِ خود میرسند و در زمان « ساسانیان» قدرت را قبضه کرده و سرزمینِ پاکِ « ایران» را به نابودی و انحطاط، و شاهنشاهیِ قدرتمندِ « ساسانیان» را به مرحلۀ سقوط سوق میدهند... انحطاطِ مادی و معنوی، انحطاطِ فلسفی و اخلاقی، شکست و برافتادگی، ذلت و خواریِ ایرانیان، روز به روز توسطِ این طبقۀ دینی و مذهبی انجام شد و فعالیت یافت... آموزه هایِ « زرتشت» که برایِ رفاه و آزادگیِ انسانها بود، سرانجام آلتِ دستِ مغان و سرپرستانِ دینی و بلایِ جانِ مردم شد
به دلیلِ علاقۀ شما دوستانِ گرانقدر به برخی از مسائلِ ایرانیانِ نخستین، در زیر مطالبی را نوشته ام
آنچه که مسلم است از هزاره پنجم پیش از میلاد و خیلی پیش از آن ، در فلاتِ « ایران» تمدنهایی وجود داشته است و ساکنانی در دهکدههای کوچک سکنا گزیده و به کار کشاورزی و دامداری می پرداخته اند... آنچه که از تاریخ بر می آید اینان مردمانی بوده اند صلح جو ، آزاده ، راست پندار و کوشا
در غرب و در جایی که رشته کوه هایِ زاگرس ( زاگروس)، جنگل هایِ انبوهی وجود داشته که در آن بلوط و سندیان، بادام وحشی و پسته، بسیار به عمل می آمده و در درّه هایِ آن کشتِ انجیر، پنبه، جو، گندم، خشخاش، تنباکو و انگور صورت میگرفته است، و جلگه نشینان به پرورشِ گاو، گوسفند، بز و اسب، مشغول بودند... در بیش از 2000 هزار سال پیش از میلاد، در منطقۀ لرستانِ کنونی، « کاسیان»، بابِل را فتح کرده و نزدیک به 5 قرن در این منطقه سکونت داشتند
در شمال، جایی که رشته کوه هایِ البرز و دریایِ خزر قرار گرفته، پر جمعیت ترین و حاصلخیزترین منطقۀ فلاتِ ایران بود که خوراکِ یک سومِ جمعیتِ ایران را تأمین میکرد و میتوان گفت، مرکزِ ایرانیانِ نخستین، از این خاستگاه بوده است... مادها در این منطقه سکونت داشتند و ساکنانِ این منطقه سخت دلیر و پُرکار بودند و در پیشرفتِ تمدن و فرهنگ نقشِ موثر داشتند
در شرقِ ایران دره هایی حاصلخیز وجود داشت و از لحاظِ تأمینِ غلات موقعیتی ممتاز داشت... ولی بیگانگان و وحشیان به آسانی به این منطقه هجوم میبردند، لذا قویترین نیرویِ دفاعی به این منطقه اختصاص داده شد، حتی در زمانِ « ساسانیان» دیواری از آجر به طولِ چندین کیلومتر در آن منطقه کشیده شد
در منطقۀ خوزستانِ کنونی و اطرافِ آن، دشت هایِ سرسبز وجود داشت و در همین منطقه پایتخت، یعنی «شوش» ایجاد شد، که مرکزی بود با وسایلِ ارتباطی به آسیایِ کوچک و بین النهرین
آب نزدِ ایرانیان ارزشمند و موردِ احترام بود، در زمانِ هخامنشیان، ایرانیان از هنرِ بسیار بالایی در ساختِ قنات یا کاریز برخوردار بودند
از زمانِ پادشاهیِ مادها، ایرانیان به سرعت شروع به احداثِ جاده و راه مابینِ دو رشته کوهِ زاگرس و البرز، نمودند... و غرب و شرق و جنوب و شمال را به یکدیگر متصل کردند... احداثِ گذرگاهِ شهرهایِ هگمتانه، قزوین، ری، دامغان، شهرِ صد دروازه و هرات به مرورِ زمان انجام شد و از سویِ دیگر، اسپهان، پاسارگاد، استخر، تختِ جمشید و پرسه پولیس، به یکدیگر متصل شدند و در زمانِ هخامنشیان، جاده ای عظیم از تخت جمشید و پاسارگاد به سمتِ هگمتانه کشیده شد که با امکاناتِ آن زمان حیرت برانگیز و قابلِ ستایش بود... آنچه از تاریخ مشخص است، قدیمیترین سکونتِ انسانها در سرزمینِ ایران، در منطقۀ سیَلک ( کاشان)، ری و دامغان صورت گرفته است
دوستانِ گرانقدر و ایرانیانِ خردگرا، نیاکانِ ما در حدودِ 16 یا 17 هزارسالِ پیش از میلاد، با کوشش و تلاشِ فراوان، روز به روز شرایط زندگی کردن را در این سرزمین برایِ ما آماده و مهیا کردند، پس قدرِ زحماتِ آنها را بدانیم و برایِ پیشرفت و نگهداریِ این سرزمینِ پاک، بیش از پیش دلسوزانه عمل کنیم و برایِ آن ارزش قائل باشیم... و به این نژادِ مهربان و سختکوش و متمدن، افتخار کنیم... رویِ صحبتِ من با ایرانیانِ گرانقدر و فهیم است، نه عرب پرستانِ ساکن در ایران... لحظه ای چشمانتان را ببندید و خوب گوش کنید، صدایِ نیاکانِ ایرانیمان را میشنوید. که میگویند
ما برای آنکه ایران، خانۀ خوبان شود
رنج دوران برده ایم، رنج دوران برده ایم
ما برای آنكه ایران، گوهری تابان شود
خونِ دلها خورده ایم، خونِ دلها خورده ایم
سپاسگزارم که این متن را خواندید
پیروز باشید و ایرانی
December 11, 2019
از جمله کتاب های خوب به قلم آقای هاشم رضی در زمینه ی زردتشت و متون مقدسشان است. از نکات جالب کتاب:1. تفاوت در مدت سوگواری برای مردگان بود."مدت سوگواری برای فرد پارسا و نیکوکار یک ماه، برای فرد گناهکار دو ماه"2. در فرگرد سیزدهم که به"سگ نامه"معروف است ضمن اینکه در فرگرد پنجم هم به حقوق برابر سگ و انسان اشاره می کند. سگ در میان کاسپی ها از احترام و تقدس فوق العاده ای برخوردار بوده و مقام حقوقی چون انسان داشته است.کیفر قتل انسان و سگ در یک ردیف بود. مراسم و قواعد تطهیر برای هر دو یکسان بود.نکته جالب این بود که اگر فردی موش دریایی یا آبی را بکشد از تمام گناهان پاک می شد و در شمار یک فرد پاک و توبه کننده تلقی می شود.
یکی از سخت ترین مجازات ها مربوط به کسی بود سگ آبی را می کشت. مجازات آن ده هزار تازیانه ی اسب و ده هزار تازیانه ی تسمه ای بود چون این جانور از جهت آنکه با آب بستگی داشت، بسیار مقدس تلقی می شد.
3. قوانینی که راجع به زن دشتان اعمال می شد کاملا غیرانسانی بود. زن در آن مدت می بایست در تنهایی زندگی می کرد و کسی هم که برایش غذا می برد هم باید از فاصله ی سه قدمی بیشتر نزدیک نمی شد.
4. برای تطهیر از ادرار گاو استفاده می کردند😨😨
یکی از سخت ترین مجازات ها مربوط به کسی بود سگ آبی را می کشت. مجازات آن ده هزار تازیانه ی اسب و ده هزار تازیانه ی تسمه ای بود چون این جانور از جهت آنکه با آب بستگی داشت، بسیار مقدس تلقی می شد.
3. قوانینی که راجع به زن دشتان اعمال می شد کاملا غیرانسانی بود. زن در آن مدت می بایست در تنهایی زندگی می کرد و کسی هم که برایش غذا می برد هم باید از فاصله ی سه قدمی بیشتر نزدیک نمی شد.
4. برای تطهیر از ادرار گاو استفاده می کردند😨😨
November 28, 2016
زروانیسم، مانی که ایسم و کاتارسیسم بخش اول
https://www.goodreads.com/author_blog...
April 8, 2021
کتاب برخلاف عنوان آن تنها در بخش های ابتدایی به تاریخ و فرهنگ پیش از زرتشت می پردازد و آرام آرام به بخش تاریخ آریایی تا زمان ساسانیان ورود پیدا می کند. این شاید تنها ایرادی باشد که بتوان به آن گرفت اما از لحاظ پرداختن به اعتقادات دینی و ریشه یابی آنها بسیار مفید واقع می شود.
Displaying 1 - 4 of 4 reviews