بهشت مغولی: فتح عدن

by محمدحسن شهسواری

Genres: Novels

419 pages, Unknown Binding

Reviews

[Behzad · Rating 3 out of 5]

رمان شباهت های زیادی به «شب ممکن» و «پاگرد» داره و اصولاً اینجا راه همون دو تا رمان رو رفته و شاید ترکیب شون کرده و نوعی روایت سانسورنشده از اون دوتا ارائه داده. رمان هم اوج داره و هم حضیض؛ هم دچار ایدئولوژی میشه و هم راه خروج نشون میده.
کلاً نویسنده به سراغ مسائل و پرداخت هایی رفته که در عین حال نخ نما و سریال ترکیه ای وار هستن، و همزمان میتونن امکانات و راههای آلترناتیو ارائه بدن.
نگرش ضمنی راوی دانای کل که به ذهن همۀ اشخاص رمان (منظور سه شخصیت اصلی بیشتر، یعنی کامران و سعید و هما هستن) راه داره، در وجه اول نگرشی چندصدایی و بازگوکنندۀ وجوه مختلف سیاسی و شناختی زیست در جهان امروزه؛ منتها در تحلیل ریزتر میشه در موارد اندک - تأکید میکنم در موارد اندک و نه در سرتاسر رمان - یه راوی سنت زدۀ مردسالار زن ستیزِ مذهبی رو پیدا کرد که انگار همدل تره با مردان و مذهبی ها تا با بقیه. منتها خب، این ویژگی اونقدری نیست که به این رمان بگم یه رمان حکومتی. همچنین، فکر میکنم نویسنده شجاعانه تلاش کرده با سانسور نکردن خودش - چه در طرح مسائل سیاسی و عقیدنی و در چه در طرح مسائل جنسی - این ویژگی رو بزدایه از اثر خودش؛ و من میگم موفق بوده در کل. و این رو بهترین رمان محمدحسن شهسواری میدونم تا اینجا که ازش خونده م.
نمیدونم رمان چه ویرایشی شده و قبل ویرایش چی بوده. به نظرم اومد اِشکال ویرایشی زیاد داره؛ از غلطهای تایپی و نحوی بگیر، تا اشتباه در علائم سجاوندی (به وفور دیدم که آخر جملۀ سؤالی علامت سؤال نیومده بود، که نمیدونم باید چه برداشتی ازش بکنم).
بهترین فصل کتاب از همه نظر برام فصلی بود که هما در بحبوحۀ جنبش 88 قرار میگیره. کوتاه بود و گذرا و دیگه هم تکرار نشد و برنگشت و اصولاً این جنبش جزو حاشیه های رمانه و بیشتر مسائل و روابط بین اشخاص رمان (اغلب هم مسائل و روابط عاشقانه و خیانت-شمول) مسئلۀ اصلیه. اما فصل جذابی بود و حیف که ادامه نیافت و شاید در جلدهای بعدی (اگه نوشته یا چاپ بشن) ادامه پیدا کنه.
نقطۀ قوت دیگۀ رمان کشش و گیرایی بسیار بالاش بود. این رو کلاً ویژگی ادبیات داستانی محمدحسن شهسواری میدونم. خوب میتونه خواننده رو پای کتاب نگه داره. به چه قیمتی و از چه طریقی رو بحث نمیکنم. فقط خوب میتونه این کار رو بکنه.

خلاصۀ چکیده-گونی از رمان:

سه راوی در رمان هستن: هما که زنی حدوداً 35 ساله و جزو وارثان اصلی کارخانۀ گرماشهره که در پاریس زندگی میکنه و زندگی جنسی و کلاً زندگی پرماجرا و تجربه-گرایانه ای داره و نزدیک به آخرهای رمان برمیگره ایران که تکلیف فروش کارخانه رو روشن کنه و روایتهای او مملوء هستن از روابط و عشق هاش و تجربه های جنسی و تخدیری ش و کودکی هاش در مدرسۀ کاتولیک در فرانسه و خاطره هاش از برادر بزرگ شهیدش و خانواده ش و غیره.
سعید که مردی میانسال و حسابدار کارخانۀ گرماشهره و مذهبی و حزب اللهی و وصل به حکومته ولی در عین حال خوش قیافه و قد بلند و چهارشونه هم هست و نمازخون هم هست و دست به خیر هم داره و باهوش هم هست و خیلی من رو یاد یه جور فردین مذهبی و کمتر الکی-خوش انداخت و زن و بچه ش در تصادف مرده ن ده سال پیش و روایت های او شرح مسائلش در کارخانه و یادآوری کودکی ها و جبهه و روابطش هست و شرح ماجراهای امروزش که جنایی-پلیسی میشه از یه جایی به بعد.
کامران که دوست سعید و از بستگان هما و از مقامات بالای کارخانه هست و ثروتمنده و کتاب خونده و کلاهبردار و زنش مینا بهش خیانت میکنه و یه بچه هم داره و روایتش بیشتر شرح کودکی و نوجوانی ش و عشقهای قدیمیش هست و بعد میرسه به خیانت زنش و تلاشش برای کنار اومدن با این قضیه و ...

[رضا شکراللهی · Rating 5 out of 5]

هزار افسوس که جلوی انتشار زیرزمینی این رمان درخشان را هم گرفتند. حسرت خواندن جلد دوم آن هم به دل ما مانده است. بهشت مغولی اگر اجازه می‌یافت به‌طور رسمی منتشر شود، شک ندارم که اتفاقی بزرگ در ادبیات داستانی ایران رخ می‌داد.

[Sara Eslami · Rating 5 out of 5]

در مدت اخیر کتاب‌هایی را خواندم که ویژگی‌های مشترکی دارند؛

نخست آنکه هر دو مجوز چاپ نگرفته‌اند (دومی اصلاحیه‌های زیادی خورده و ناشر از انتشار آن سر باز زده). پس نویسندگان آنها با هزینه شخصی، اثر خود را منتشر کرده‌اند و با بهره‌گیری از حلقه دوستان یا شبکه‌های اجتماعی آن را می‌فروشند.

#بهشت_مغولی و #لعنت_گلدون؛ هر دو مضامین اجتماعی و سیاسی دارند. در اولی عشق و روابط جنسی شخصیت‌های داستان نیز در مجوز نگرفتن آن موثر بوده است. در دومی، سیاست، در واقع اتفاقات هشتاد و هشت، زندگی شخصیت‌های داستان را عمیقا تحت تاثیر قرار می‌دهد.

هر دو، به ویژه نخستین کتاب، آثار خواندنی و پرکششی هستند. بهشت مغولی، جلد دومی هم قرار بود داشته باشد. مطمئن نیستم دنباله آن منتشر شده یا خیر. پس از خواندن هر دو اثر، حسرت خوردم که چرا چنین کتاب‌هایی نباید به راحتی منتشر و خوانده شوند. این حسرت در مورد #بهشت_مغولی، دو صد چندان می‌شود؛ چرا که زحمت زیاد نویسنده برای نگارش آن، مشهود و به پایان نرسیدنش، حسرت‌‌برانگیز است.

امیدوارم که روزگار برافتادن این محدودیت‌ها برای نویسندگان و هنرمندان کشورم را ببینم.

#محمدحسین_شهسواری #حمیدرضا_ابراهیم‌زاده