مرتضی مطهری (۱۲۹۸- ۱۳۵۸ش) مشهور به شهید مطهری یا استاد مطهری، فیلسوف، مجتهد، خطیب و نویسنده شیعه در قرن جهاردهم هجری و از مهمترین شاگردان علامه طباطبائی و امام خمینی بود. مطهری از افراد تأثیرگذار و از رهبران فکری انقلاب اسلامی ایران به شمار میرود.
مرتضی مطهری، از سال ۱۳۲۵ش آغاز به تألیف آثاری در زمینههای مختلف فلسفی، اجتماعی، اخلاقی، فقهی و تاریخی کرد و بیش از ۷۰ اثر از او انتشار یافته است. برخی از آثار او در زمان حیات و برخی دیگر پس از درگذشت وی توسط انتشارات صدرا چاپ شده است. سخنرانیها و درسهای مطهری هم در مجلدهای مختلف چاپ و منتشر شده است. علاوه بر موارد ذکر شده، نزدیک به سی هزار برگ یادداشت و فیش تحقیقی نیز از مطهری باقی مانده است. «مجموعه آثار شهید مطهری»، مجموعهای ۲۸ جلدی حاوی تمامی آثار منتشر شده از وی است که کتابهای با موضوعات مشابه، در مجلدات پیاپی جمعآوری شده است. این آثار به تفکیک موضوع عبارتند از:
اصول عقاید، از جلد یک تا چهار: حاوی آثاری مانند عدل الهی، علل گرایش به مادیگری، جهانبینی توحیدی، جامعه و تاریخ، ولاها و ولایتها، مدیریت و رهبری در اسلام، و توحید. فلسفه، از جلد پنج تا ۱۳: حاوی آثاری مانند سیر فلسفه در اسلام، شرح منظومه، اصول فلسفه و روش رئالیسم، مسئله شناخت، و نقدی بر مارکسیسم. تاریخ، جلد ۱۴ و ۱۵: حاوی کتاب خدمات متقابل اسلام و ایران، و همچنین فلسفه تاریخ. سیره معصومین، از جلد ۱۶ تا ۱۸: حاوی آثاری از جمله سیری در سیره نبوی، جاذبه و دافعه علی(ع)، سیری در نهجالبلاغه، صلح امام حسن(ع)، حماسه حسینی، و داستان راستان. فقه و حقوق، از جلد ۱۹ تا ۲۱: حاوی آثاری از جمله نظام حقوق زن در اسلام، مسئله حجاب، اخلاق جنسی، امر به معروف و نهی از منکر، نظری به نظام اقتصادی اسلام، و اسلام و نیازهای زمان. اخلاق و عرفان، جلد ۲۲ و ۲۳: حاوی آثاری از جمله حکمت عملی، فلسفه اخلاق، تعلیم و تربیت در اسلام، آزادی معنوی، احترام حقوق و تحقیر دنیا، و دعا. اجتماعی-سیاسی، جلد ۲۴ و ۲۵: حاوی آثاری از جمله نهضتهای اسلامی در صد ساله اخیر، آینده انقلاب اسلامی ایران، آزادی عقیده، مشکل اساسی در سازمان روحانیت، رهبری نسل جوان، و روابط بینالملل اسلامی. تفسیر، جلد ۲۶ تا ۲۸: حاوی کتاب آشنایی با قرآن.
أذهب إلى ما ذهب إليه الأخوة - مع شيء من التحفظ، فقد أريد للكتيّب أن يوصل شيئًا مختصرًا عن مسألة التكليف كما يراه الشهيد مرتضى مطهري، ولعله يستهدف فئة المراهقين، غير القارئين أيضًا؛ لكن كل هذه التعليلات لا تبرر أن يخرج الكتاب ممسوخًا، يقرر رؤوس أقلام غير مترابطة، فمن وجهة نظري، أحسست بقفزات هناك وهناك، بل لم أجد العلاقة بين الحرية والتكليف؟
كتيب صغير يتطرق لقضية التكليف. من أهم النقاط المستفادة التفريق بين شروط "التكليف" في الإسلام و شروط "صحّة" العمل فبعض الشروط متداخلة وبعضها خاصّة فقط بالتكليف أو بالصحّة.
أعطيت الكتاب نجمتين لأن الكتاب عبارة عن كتيب صغير جدًا ولا توجد وحدة موضوعية متناسقة للكتاب وإنما فقط بعض الكلام عن "التكليف" وإن الإنسان غير "مجبر". السبب في "ضياع التناسق" قد يكون لأن هذا ليس كتاب رسمي للشهيد مطهري وإنما مأخوذ من مقتطفات متفرقة من محاضرة له.
دار النشر ربما أرادت نشر بعض أفكار مطهري في كتيبات خفيفة جدًا في حدود ال٢٥ صفحة لإستهداف الفئة غير القارئة ربما.
كتيب صغير ومكثف للشيخ مرتضى مطهري حول موضوع الإنسان بين الحرية والتكليف. يوضح أن الإنسان حر في اختياراته، لكن هذه الحرية مشروطة بالتكليف المستند إلى القرآن والأحاديث النبوية. والتكليف بدوره لا يتحقق إلا بالعقل والقدرة، ليكون الإنسان مسؤولًا عن قراراته وصانعًا لمستقبله وسعادته. الفكرة بسيطة وعميقة في الوقت نفسه، والغاية منها توعية وتثقيف جيل الشباب.